Παράλληλα, η ιστορική ομιλία του πάπα ήταν ένα δριμύ κατηγορώ στις ακροδεξιές πολιτικές. Ο ποντίφικας απευθύνθηκε στο ισπανικό κοινοβούλιο κατά την τρίτη ημέρα του ταξιδιού του στην Ισπανία όπου μίλησε ανοιχτά κατά των απόψεων του ακροδεξιού Vox, που ανεβαίνει ωστόσο σταθερά στις δημοσκοπήσεις διεξάγοντας παράλληλα εκστρατεία με αντιμεταναστευτική πλατφόρμα αλλά και του κεντροδεξιού Λαϊκού Κόμματος (PP).

«Ο κόσμος βιώνει μια βαθιά πνευματική και πολιτιστική κρίση, η οποία εκδηλώνεται με πολλαπλές μορφές βίας, πόλωσης και αμοιβαίας δυσπιστίας», είπε στην ομιλία του ο ποντίφικας. «Δεδομένου αυτού του πλαισίου, η ειρήνη δεν είναι απλώς μια πολιτική φιλοδοξία, αλλά μια πραγματική ηθική ανάγκη» σημείωσε σε μία καθηλωτική ομιλία.

Απευθυνόμενος στους πολιτικούς στην αίθουσα της ισπανικής Βουλής, ο πάπας είπε πως η αναζήτηση της ειρήνης απαιτεί «διπλωματικό θάρρος, ηθική ευθύνη» και αποφασιστικότητα για την επίλυση προβλημάτων, μέσω του διεθνούς δικαίου, αντί να καταφεύγει στην «προσωρινή σιωπή» που επιτυγχάνεται με τα όπλα.

«Γι’ αυτό είναι ανησυχητικό το γεγονός ότι σε διάφορα μέρη του κόσμου, ανάμεσά τους και η Ευρώπη, ο επανεξοπλισμός παρουσιάζεται για άλλη μια φορά ως μια σχεδόν αναπόφευκτη απάντηση στην ευθραυστότητα του διεθνούς τοπίου. Η αληθινή ασφάλεια, από την άλλη πλευρά, πηγάζει από τη δικαιοσύνη, τον διάλογο με υπομονή, τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και μια πολιτική ικανή να θέσει ως προτεραιότητα τις ζωές των ανθρώπων έναντι των συμφερόντων που επωφελούνται από τον πόλεμο».

Ο πάπας έχει μιλήσει ανοιχτά για τον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράν τον οποίο χαρακτήρισε «άδικο» και στην ομιλία του στην Ισπανία, ενώ δεν έχει διστάσει να συγκρουστεί με την κυβέρνηση των ΗΠΑ και τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ για τη μεταχείριση των μεταναστών. Σημειώνεται επίσης, πως η επίσκεψή του στην Ισπανία έρχεται σε μια εποχή που η σοσιαλιστική κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ αντιτίθεται σθεναρά στις ευρωπαϊκές τάσεις νομιμοποιώντας το καθεστώς περισσότερων από 500.000 παράτυπων μεταναστών και αιτούντων άσυλο.

«Ηθικό καθήκον η προστασία των μεταναστών»

Ο πάπας Λέων δήλωσε μέσα στο ισπανικό κοινοβούλιο πως οι χώρες έχουν ηθικό καθήκον να αποδέχονται και να προστατεύουν τους μετανάστες. «Το τραγικό δράμα της μετανάστευσης, αμφισβητεί τη συνείδηση ​​των εθνών και το ηθικό θεμέλιο της διεθνούς τάξης. Πολλοί άνδρες, γυναίκες και παιδιά αναγκάζονται, συχνά λόγω δραματικών συνθηκών, να εγκαταλείψουν τις κοινότητές τους, τα αγαπημένα τους πρόσωπα, την ιστορία τους και τις διασυνδέσεις τους. Η παγκόσμια αρχή της ίσης αξιοπρέπειας όλων των ανθρώπων» παραβιάζεται όταν οι άνθρωποι υπόκεινται σε διακρίσεις «λόγω της εθνικής, εθνοτικής, θρησκευτικής ή γλωσσικής τους καταγωγής ή λόγω της οικονομικής ή κοινωνικής τους κατάστασης» δήλωσε με θάρρος ο πάπας.

Από το βήμα της ισπανικής βουλής, ζήτησε τη δημιουργία «ασφαλών και νόμιμων οδών και πραγματικών δυνατοτήτων ένταξης» για τους μετανάστες και προέτρεψε τη διεθνή κοινότητα να αντιμετωπίσει τις βαθύτερες αιτίες της μετανάστευσης και να εργαστεί ώστε να διασφαλίσει «ότι κανείς δεν θα χρειαστεί να εγκαταλείψει το σπίτι του λόγω έλλειψης ειρήνης, ασφάλειας ή αξιοπρεπών συνθηκών διαβίωσης, λόγω οικονομικών ανισοτήτων ή λόγω των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης».

Οι Ισπανοί χειροκρότησαν τον ποντίφικα για 7 λεπτά ενώ εκείνος νωρίτερα είχε υπενθυμίσει στο ακροατήριό του τη διδασκαλία της εκκλησίας για την ιερότητα της ανθρώπινης ζωής.

«Η ανθρώπινη ζωή πρέπει να αναγνωρίζεται και να προστατεύεται από τη σύλληψή της μέχρι τον φυσικό θάνατο, σε κάθε περίσταση της ύπαρξής της. Όταν αυτή η βεβαιότητα επισκιάζεται, οι πιο ευάλωτοι γίνονται τα πρώτα θύματα και ο νόμος χάνει το βαθύτερό του νόημα: δηλαδή να υπηρετεί και να προστατεύει κάθε άνθρωπο. Επομένως, το ηθικό μεγαλείο ενός έθνους φαίνεται, πάνω απ’ όλα, στην ικανότητά του να συνοδεύει, να προστατεύει και να αγαπά τις ζωές αυτές, που είναι πιο εύθραυστες».

«Η κατάσταση των μεταναστών και των προσφύγων απαιτεί μία απάντηση, που θα επικεντρώνεται στους ανθρώπους, θα αντιμετωπίζει τις βαθύτερες αιτίες που τους αναγκάζουν να φύγουν και θα υπερβαίνει την απλή διαχείριση των μεταναστευτικών ροών», τόνισε σε άλλο σημείο της ομιλίας του ο πάπας Λέων και πρόσθεσε πως είναι απαραίτητο οι χώρες να προσφέρουν «ασφαλείς και νόμιμες οδούς, μια σεβαστή υποδοχή και πραγματικές δυνατότητες για ενσωμάτωση».

Συμπόρευση με την αριστερή κυβέρνηση του Σάντσεθ

Αν και οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι οι Ισπανοί Καθολικοί στρέφονται προς τη δεξιά πλευρά του ιδεολογικού φάσματος, η εστίαση του πάπα στα βάσανα των μεταναστών τον τοποθετεί σε μεγαλύτερη πολιτική εγγύτητα με την αριστερή κυβέρνηση του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ.

Η κυβέρνηση συνασπισμού του Σάντσεθ, η οποία αποτελείται από το κεντροαριστερό Σοσιαλιστικό Κόμμα και την ακροαριστερή ομάδα Sumar, έχει αποφασίσει και βρίσκεται προς το παρόν σε διαδικασία χορήγησης ασύλου σε μισό εκατομμύριο μετανάστες.

Ο πάπας Λέων την Πέμπτη αναμένεται να ταξιδέψει στα Κανάρια νησιά, όπου μαζί με τον Ισπανό πρωθυπουργό θα παραστεί σε ειδική τελετή μνήμης για τη ζωή των Αφρικανών μεταναστών που έχασαν τη ζωή τους προσπαθώντας να πλεύσουν προς το ισπανικό αρχιπέλαγος. Χιλιάδες μετανάστες αναχωρούν από χώρες της Δυτικής Αφρικής κάθε χρόνο με ρίσκο να διασχίσουν το επικίνδυνο πέρασμα του Ατλαντικού. Σύμφωνα με την ΜΚΟ Caminando Fronteras, μόνο πέρυσι, πάνω από 3.000 μετανάστες πέθαναν προσπαθώντας να φτάσουν στις ισπανικές ακτές.

Και συνεχίζει: «‘Εργαζόμαστε ώστε να συμβάλλουμε σε μία ευρεία, συμπεριληπτική σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων, συλλογικοτήτων, προσωπικοτήτων, με διεύρυνση σε όλο τον δημοκρατικό χώρο, γιατί σήμερα αμφισβητούνται και θίγονται βασικές δημοκρατικές αρχές. Αλλά και γιατί η ενωτική έκφραση των δημοκρατικών και προοδευτικών δυνάμεων και πολιτών είναι απαραίτητη για μία νικηφόρα εκλογική σύγκρουση με το καθεστώς Μητσοτάκη».

Ακόμα σημειώνει: «Αμέσως μετά την παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα τονίσαμε, πως οι δρόμοι μας δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να είναι αντιπαραθετικοί. Αντίθετα επιδιώξαμε να συγκλίνουν, σημειώνοντας παράλληλα, με απόφαση της ΚΕ, τον καθοριστικό ρόλο του Αλέξη Τσίπρα και την ανάγκη ενότητας και ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου».

«Η διακήρυξη και η ίδρυση του νέου κόμματος από τον Αλέξη Τσίπρα, αλλά και η δημοσιοποίηση του μανιφέστου αποτελούν μείζον πολιτικό γεγονός, δημιουργούν κοινωνική δυναμική που αλλάζει την πολιτική γεωγραφία στον προοδευτικό χώρο. Είναι μία θετική πολιτική εξέλιξη, την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ δεν αντιμετωπίζει αντιπαραθετικά« αναφέρει και προσθέτει: «Είναι μια πρωτοβουλία, που ενδιαφέρει και κινητοποιεί τους προοδευτικούς πολίτες, συμβάλλει στην ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου και που μπορεί να αντιπαρατεθεί με τη δεξιά, διαμορφώνοντας προοπτική προοδευτικής διακυβέρνησης».

Αναλυτικά η απόφαση της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ:

Η υφήλιος σε κρίσιμο σταυροδρόμι – Προτεραιότητα το φιλειρηνικό κίνημα

Ο κόσμος βρίσκεται σήμερα σε ένα εξαιρετικά κρίσιμο και επικίνδυνο σταυροδρόμι. Μετά την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών, η διεθνής κοινότητα βιώνει μια περίοδο βαθιάς αβεβαιότητας, αποσταθεροποίησης και πολλαπλών κινδύνων. Οι αρχές της διεθνούς συνεργασίας και του σεβασμού του διεθνούς δικαίου υποχωρούν μπροστά στη λογική των όπλων, των μονομερών ενεργειών και της επιβολής του δικαίου του ισχυρού.

Η πολιτική Τραμπ και του συνεταίρου του Νετανιάχου επαναφέρει τη στρατιωτική ισχύ ως βασικό εργαλείο άσκησης εξωτερικής πολιτικής, υπονομεύοντας τον ρόλο του ΟΗΕ και των διεθνών θεσμών. Η στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν συνιστά ευθεία παραβίαση των αρχών του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και των βασικών αρχών της διεθνούς έννομης τάξης. Οι αλλεπάλληλες διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου, στις οποίες η ΕΕ είναι τραγικά απούσα, έχουν οδηγήσει σε μια εύθραυστη εκεχειρία. 

Η θέση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι σαφής: οι διεθνείς διαφορές δεν λύνονται με βομβαρδισμούς, στρατιωτικές επεμβάσεις και πολιτικές αλλαγής καθεστώτων. Η Ελλάδα δεν οφείλει απλά να παραμείνει εκτός των πολεμικών σχεδιασμών αλλά οφείλει να πρωτοστατήσει σε πρωτοβουλίες ειρήνης, ασφάλειας και συνεργασίας. Καμία ελληνική συμμετοχή σε στρατιωτικές επιχειρήσεις, καμία εμπλοκή των αμερικανικών βάσεων στη χώρα μας σε πολεμικές ενέργειες.

Την ίδια στιγμή, η τραγωδία στη Γάζα συνεχίζεται μπροστά στα μάτια της διεθνούς κοινότητας. Χιλιάδες άμαχοι πληρώνουν το τίμημα μιας πολιτικής που παραβιάζει κατάφωρα το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο. Η κυβέρνηση του εγκληματία πολέμου Νετανιάχου συνεχίζει τη γενοκτονία, τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, επεκτείνει τους παράνομους εποικισμούς, επιτίθεται σε γειτονικά κράτη, οργανώνει αποστολές πειρατείας σε διεθνή ύδατα απέναντι σε αποστολές αλληλεγγύης, προσβάλλοντας τη διεθνή νομιμότητα και κάθε έννοια ανθρωπισμού, και αγνοεί επιδεικτικά τις αποφάσεις της διεθνούς κοινότητας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στέκεται αλληλέγγυος στον Παλαιστινιακό λαό και ζητά την άμεση αναγνώριση του Παλαιστινιακού Κράτους, σύμφωνα με το ομόφωνο ψήφισμα της Βουλής του 2015.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη επιλέγει την ένοχη σιωπή και λειτουργεί ως πρόθυμος σύμμαχος των  Τραμπ και Νετανιάχου. Αρνείται ακόμη και να στηρίξει την αναστολή της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΕ–Ισραήλ, παρά τα εγκλήματα που διαπράττονται στη Γάζα. Αναδεικνύεται καθημερινά  το έλλειμμα μίας πραγματικά πολυδιάστατης ενεργητικής εξωτερικής πολιτικής.

Η ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποδεικνύεται για ακόμη μία φορά κατώτερη των περιστάσεων. Αντί να πρωταγωνιστεί σε πρωτοβουλίες ειρήνης και αποκλιμάκωσης και να προωθεί την ευρωπαϊκή ενοποίηση και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, παρακολουθεί τις εξελίξεις αμήχανη και σύρεται πίσω από τις επιλογές των ΗΠΑ. Εξαίρεση αποτελεί η στάση της κυβέρνησης Σάντσεθ στην Ισπανία, η οποία αποδεικνύει ότι υπάρχει και ένας άλλος δρόμος: ο δρόμος της ειρήνης, της δημοκρατίας και της διεθνούς νομιμότητας.

Μέσα σε αυτό το δύσκολο διεθνές περιβάλλον, η ενίσχυση του ΑΚΕΛ στις πρόσφατες εκλογές της Κύπρου, τόσο σε ποσοστά όσο και σε ψήφους, αποτελεί ένα ελπιδοφόρο μήνυμα για τις προοδευτικές δυνάμεις. Η ισχυρή παρουσία της Αριστεράς είναι απαραίτητη απέναντι στην άνοδο της ακροδεξιάς, του εθνικισμού και του αυταρχισμού που απειλούν τη δημοκρατία σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η κυβέρνηση συνεχίζει να επενδύει στην επικοινωνιακή εικόνα των «ήρεμων νερών», χωρίς να αντιμετωπίζει τον τουρκικό αναθεωρητισμό. Οι πρόσφατες κινήσεις της Άγκυρας για τη θεσμοθέτηση, μέσω νομοθετικής πρωτοβουλίας, του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» και των τουρκικών διεκδικήσεων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, επιβεβαιώνουν ότι οι αναθεωρητικές επιδιώξεις της Τουρκίας όχι μόνο δεν έχουν εγκαταλειφθεί, αλλά αποκτούν πιο συστηματικά χαρακτηριστικά. Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ υποστηρίζει τον διάλογο στη βάση του διεθνούς δικαίου, με ξεκάθαρες κόκκινες γραμμές, καθώς και την προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.

Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, χρειαζόμαστε μια εξωτερική πολιτική που θα υπηρετεί την ειρήνη, τη διεθνή νομιμότητα, τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Μια πολιτική που θα ενώνει τους λαούς απέναντι στον πόλεμο, τον μιλιταρισμό, τον εθνικισμό και τον αυταρχισμό.  Στην κατεύθυνση αυτή καθίσταται πιο αναγκαία από ποτέ και αποτελεί πολιτική προτεραιότητα η συγκρότηση ενός ισχυρού, μαζικού φιλειρηνικού και αντιπολεμικού κινήματος στην Ελλάδα, στην Ευρώπη, διεθνώς. Αυτή είναι η προοδευτική απάντηση στις προκλήσεις της εποχής μας.

Η ακροδεξιά στροφή της Ευρώπης και της Κυβέρνησης αποτυπώνεται και στη μεταναστευτική πολιτική. Το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, που συζητείται αυτές τις ημέρες στη Βουλή, μεταφέρουν δυσανάλογα βάρη στις χώρες πρώτης υποδοχής, χωρίς να διασφαλίζουν πραγματική και υποχρεωτική αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών-μελών. Ως αποτέλεσμα, χώρες όπως η Ελλάδα πρόκειται να μετατραπούν σε φυλακές ψυχών.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και η Ευρωομάδα της Αριστεράς καταψήφισαν το Σύμφωνο, διεκδικώντας τήρηση των διεθνών συμφωνιών για τα δικαιώματα ασύλου, δίκαιη κατανομή ευθυνών, ενίσχυση της ένταξης και ουσιαστική αντιμετώπιση των αιτιών που προκαλούν προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές.

Την ίδια στιγμή, η ελληνική κυβέρνηση περιορίζεται σε αντιμεταναστευτικές κορώνες και στην καλλιέργεια αντιπροσφυγικού κλίματος. Δεν θα ανεχτούμε άλλες τραγωδίες στα ελληνικά και ευρωπαϊκά ύδατα. Δεν θα ανεχθούμε να γίνει η χώρα μας αποθήκη ψυχών. Δεν θα ανεχθούμε τη μεταφορά στην Ευρώπη και την Ελλάδα των πρακτικών της ICE του Ντόναλντ Τραμπ.

Η ελληνική κοινωνία σε κρίση

Στο εσωτερικό της πατρίδας μας κορυφώνεται η πολιτική και κυβερνητική κρίση και γίνεται αντιληπτή από όλη την κοινωνία, όσο και να προσπαθεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη να την κουκουλώσει.

Από τη μία η κοινωνική αδικία των πολύ χαμηλών εισοδημάτων, της χαμηλής αγοραστικής δύναμης (το χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε μονάδες αγοραστικής δύναμης στην Ε.Ε.), της ακραίας ακρίβειας και του υψηλού πληθωρισμού, που στερούν την ελπίδα και την προοπτική για τους νέους, και από την άλλη τα δισεκατομμύρια των υπερκερδών των καρτέλ, η ασυδοσία των «γαλάζιων ακρίδων», η διαφθορά και η διαπλοκή. Κάθε μέρα αποκαλύπτεται και ένα σκάνδαλο.

Οι υποκλοπές, το έγκλημα στα Τέμπη, ο ΟΠΕΚΕΠΕ, οι απευθείας αναθέσεις, η κατασπατάληση ευρωπαϊκών πόρων -όπως συνέβη στα περίφημα σπιτάκια ανακύκλωσης- είναι μόνο λίγα από τα πάμπολλα παραδείγματα διαφθοράς, στην αποκάλυψη και ανάδειξη των οποίων έχει πρωτοστατήσει το κόμμα μας.

Την ώρα που ο αντιπρόεδρος της ΝΔ δηλώνει χωρίς αιδώ πως θα πρέπει να διαγραφούν τα χρέη μισού δισ. ευρώ από τα δανεικά και αγύριστα του κόμματός του, η κυβέρνηση αφήνει τους servicers χωρίς έλεγχο και με τις ευλογίες της 3ης θητείας Στουρνάρα, επιτρέπει στα funds να παίρνουν τα σπίτια του κόσμου, ακόμα και τις πρώτες κατοικίες, για χρέη λίγων χιλιάδων ευρώ.

Αυτή είναι η «δημοσιονομική σοβαρότητα» των αρίστων που επιλέγουν την υπερφορολόγηση των πολιτών και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων με δισεκατομμύρια πλεόνασμα στα φορολογικά έσοδα, εκτός προϋπολογισμού.

Αυτή είναι η ακροδεξιά, διεφθαρμένη και ακραία νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση Μητσοτάκη. Αυταρχισμός, ασφυκτικοί περιορισμοί, φόροι και ακρίβεια για τους πολλούς και προνόμια για τους λίγους.

Την ίδια στιγμή η κοινωνία ασφυκτιά. Με νέο ρεκόρ πληθωρισμού, ανεξέλεγκτη αισχροκέρδεια, το κόστος στέγασης δυσβάσταχτο για χιλιάδες νοικοκυριά και οι εργαζόμενοι φτωχοί αυξάνονται.  Ακόμη και η ανεργία, παρά την κυβερνητική προπαγάνδα καταγράφει νέα άνοδο, την τρίτη κατά σειρά το 2026 και μάλιστα, τον μήνα που ξεκινούν οι προσλήψεις για την τουριστική περίοδο. Η επισφάλεια στην εργασία συνεχώς διευρύνεται, η δημόσια Υγεία και η Παιδεία βρίσκονται στην εντατική και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις πιέζονται από ένα νέο κύμα λουκέτων.

Αυτό είναι το αποτύπωμα μιας κυβέρνησης, που με τις επιλογές της έχει καταστήσει τους πλούσιους πλουσιότερους και τους φτωχούς φτωχότερους, μια κυβέρνηση των καρτέλ, της ευημερίας των λίγων σε βάρος των πολλών, της αδικίας και της ατιμωρησίας.

Και όλη αυτή η κλοπή εις βάρος των πολιτών και των επιχειρήσεων, έχει στηθεί με παράλληλη παραβίαση βασικών συνταγματικών και δημοκρατικών κανόνων, από ένα πραγματικό καθεστώς που λειτουργεί με όρους Μαφίας και παρακρατικούς μηχανισμούς προπαγάνδας.

Το σκάνδαλο των υποκλοπών, που η κυβέρνηση επιχείρησε με κάθε τρόπο να συγκαλύψει, παραμένει ανοιχτό. Μόλις πριν από λίγες ημέρες ο καταδικασμένος Ισραηλινός αξιωματούχος Ταλ  Ντίλιαν  δήλωσε ξεκάθαρα, ότι παρέχει τις υπηρεσίες του σε κρατικές υπηρεσίες και δείχνει για ακόμη μία φορά προς το Μέγαρο Μαξίμου και την ΕΥΠ. Και στην περίπτωση των υποκλοπών η ηγεσία της δικαιοσύνης φέρει και αυτή κραυγαλέες ευθύνες για τη συγκάλυψη, όπως και η κυβέρνηση.

Η Δημοκρατία απαιτεί απαντήσεις, οι πολίτες ζητούν λογοδοσία και αλήθεια. Με αυτή την κυβέρνηση τίποτα από τα δύο δεν μπορεί να επιτευχθεί, το είδαμε και με το επαναλαμβανόμενο κουκούλωμα των υπουργικών ευθυνών στο γαλάζιο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, το είδαμε πολλές φορές και στο έγκλημα των Τεμπών και στο έγκλημα του μπαζώματος μετά το δυστύχημα.

Το βλέπουμε κατ’ επανάληψη και στις αποφάσεις του ΕΚ, οι οποίες αναδεικνύουν τα σοβαρά ελλείμματα του κράτους δικαίου στη χώρας μας.

Η δράση του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ

Το κόμμα μας, τιμώντας τη λαϊκή εντολή, που το ανέδειξε αξιωματική αντιπολίτευση, συνεχίζει, παρά τη μείωση της κοινοβουλευτικής του δύναμης, να ασκεί με συνέπεια τον θεσμικό του ρόλο τόσο στη Βουλή όσο και στην Ευρωβουλή, προς όφελος πάντοτε των πολλών και όχι των λίγων και ισχυρών, που υπερασπίζεται  η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Και είναι πολλά τα πρόσφατα  παραδείγματα επιτυχούς εκπροσώπησης των συμφερόντων των πολιτών είτε στο ΕΚ με τις πρωτοβουλίες μας για την παραπομπή της συμφωνίας Mercosur στο ευρωπαϊκό δικαστήριο και με την έκθεση για το κράτος δικαίου είτε στο Ελληνικό Κοινοβούλιο με τις πρωτοβουλίες μας για τα σκάνδαλα, το κράτος δικαίου, την ακρίβεια, τον πρωτογενή τομέα, τους νοσηλευτές, κλπ.

Η πραγματικότητα επιβεβαιώνει τις προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και εκθέτει τον κ. Μητσοτάκη, όπως αποδείχτηκε με την δημοσιοποίηση των υπερκερδών και της αισχροκέρδειας των διυλιστηρίων και της ανεπάρκειας της κυβέρνησης να τιθασεύσει την αύξηση των τιμών των καυσίμων, που αποκαλύπτει και η επίκαιρη ερώτηση του Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στον Πρωθυπουργό.

Για τον κ. Μητσοτάκη η λέξη «διυλιστήρια» είναι απαγορευμένη, παρότι το πρώτο τρίμηνο τα δύο διυλιστήρια κατέγραψαν συνολικά κέρδη, προ φόρων και αποσβέσεων, πάνω από 1 δισ. ευρώ, εκμεταλλευόμενα την κρίση, αλλά και την άρνηση της κυβέρνησης να ελέγξει και να ρυθμίσει την αγορά της διύλισης.

Με συνέπεια και τεκμηριωμένες προτάσεις έχουμε παρέμβει -και πρόσφατα- σε πληθώρα θεμάτων:

Για τη θέσπιση ορίου κέρδους στη διύλιση, τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο χαμηλότερο όριο της ΕΕ και την έκτακτη φορολόγηση των υπερκερδών της διύλισης με επιστροφή τους στους καταναλωτές,

Για τα μέτρα για την προστασία των κτηνοτρόφων και των προϊόντων αλλά και του περιβάλλοντος της Λέσβου, για την Στρατηγική ευρύτερα του πρωτογενούς τομέα και την αντιμετώπιση των ζωονόσων.

Για τη δημόσια υγεία και την στήριξη των νοσηλευτών που εισπράττουν κοροϊδία και απαξίωση από τους Μητσοτάκη-Γεωργιάδη.

Και έχουμε επίσης κατοχυρώσει με συνέπεια και επεξεργασμένες προτάσεις στη δημόσια συζήτηση λύσεις για τα μεγάλα προβλήματα της κοινωνίας.

Για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της ενίσχυσης της αγοραστικής δύναμης των πολιτών, όπως η μείωση των έμμεσων φόρων, η επαναφορά της 13ης σύνταξης, των δώρων στο Δημόσιο, των συλλογικών συμβάσεων εργασίας, κ.ά. 

Για τη στεγαστική κρίση, με δημόσια πολιτική στέγης, προσφορά κοινωνικής κατοικίας, με πρόγραμμα φοιτητικής κατοικίας, ρύθμιση και έλεγχος της βραχυχρόνιας μίσθωσης και δωρεάν διαμονή εκπαιδευτικών, υγειονομικών, κλπ  στην περιφέρεια για τρία χρόνια.

Για τον πρωτογενή τομέα, στο πλευρό των παραγωγών από την πρώτη ημέρα στα μπλόκα, δίπλα στους κτηνοτρόφους για την ευλογιά και τον αφθώδη πυρετό, καταθέτοντας και ολοκληρωμένο σχέδιο για τη στήριξη του πρωτογενούς τομέα και λύσεις για τις ζωονόσους.

Για το τραπεζικό καρτέλ, και τα υπερκέρδη που στηρίχτηκαν ακόμα μία φορά στις χαριστικές και υπέρογκες προμήθειες, προτείνοντας ενίσχυση του ποσοστού του Δημοσίου στην Εθνική Τράπεζα προς όφελος των καταναλωτών, αύξηση της φορολόγησης των υπερκερδών των τραπεζών και των μερισμάτων και την άρση του αποκλεισμού των μικρομεσαίων επιχειρήσεων από τον τραπεζικό δανεισμό.

Για την ενέργεια με την πάγια θέση μας για Δημόσια ΔΕΗ, με ρύθμιση και δημόσιο έλεγχο της ενεργειακής αγοράς, για τη δίκαιη και ομαλή απολιγνιτοποίηση, για την προώθηση ενεργειακών κοινοτήτων και την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας, την ώρα που η κυβέρνηση πετά στα σκουπίδια 3,5 τεραβάτ πράσινης ενέργειας και επιδιώκει το ξεπούλημα της ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ.

Η κυβέρνηση με περισσή υποκρισία μιλάει τώρα για την Συνταγματική Αναθεώρηση. Μία κυβέρνηση που καταπατά συνεχώς το Σύνταγμα και που παραβιάζει την ανεξαρτησία των θεσμών και τα δικαιώματα των πολιτών. Που έχει επιλέξει την αποδυνάμωση του κράτους δικαίου και την υποβάθμιση και εξάρτηση της δικαιοσύνης. Και τολμά να μιλά για αναθεώρηση του άρθρου 86 το οποίο έχει πολλαπλώς χρησιμοποιήσει για να απαγορεύσει έρευνα για τις ευθύνες υπουργών της.

Η κυβερνητική πρόταση αναθεώρησης έχει και μία άλλη επικίνδυνη διάσταση: βάζει στόχο την ιδιωτικοποίηση δημόσιων αγαθών, την άρση μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων, τον περιορισμό δικαιωμάτων των πολιτών, την παράταση της ατιμωρησίας και της διαφθοράς των γαλάζιων στελεχών.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ άνοιξε εδώ και καιρό το διάλογο για την Συνταγματική Αναθεώρηση ως μια πρώτης τάξης ευκαιρία για προοδευτικό δημοκρατικό διάλογο, συνεργασία των προοδευτικών δυνάμεων και συσπείρωση απέναντι στο καθεστώς Μητσοτάκη.

Θέτουμε ως προτεραιότητες την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης, την ακύρωση της κυβερνητικής αυθαιρεσίας στην επιλογή της ηγεσίας της και του εκδημοκρατισμού της λειτουργίας της, την απεξάρτηση της διαδικασίας ελέγχου και δίωξης υπουργών από την κυβερνητική πλειοψηφία, την αλλαγή του πλαισίου των εξεταστικών επιτροπών, την θωράκιση των συνταγματικά κατοχυρωμένων Ανεξάρτητων Αρχών.

Ένα προοδευτικό Σύνταγμα πρέπει να έχει κοινωνικές προτεραιότητες, όπως το θέμα των συλλογικών συμβάσεων εργασίας και της ασφάλειας στην εργασία, την προστασία της δημόσιας περιουσίας, του δημοσίου χώρου, του περιβάλλοντος και των δημόσιων αγαθών, των δικτύων μεταφοράς και διανομής ενέργειας και των δικτύων συγκοινωνιακών μέσων σταθερής τροχιάς. Όπως και την προστασία της οικογένειας, τη διασφάλιση αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης, τη συνταγματική κατοχύρωση του ΕΣΥ, την εξασφάλιση στέγης, την προστασία σε ευάλωτους, την ενίσχυση της προστασίας των ατομικών και προσωπικών ελευθεριών, την ενίσχυση των θεσμών άμεσης δημοκρατίας, κ.α.

Η συζήτηση για την αναθεώρηση συνδέεται πρώτα από όλα με την αναγκαιότητα να αλλάξει η κυβέρνηση, ώστε να τηρείται το Σύνταγμα και η αναθεώρηση να γίνει με μία προοδευτική πλειοψηφία που θα επιδιώξει συναινέσεις. Και για τον λόγο αυτό ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει τοποθετηθεί ξεκάθαρα στο να μη δοθούν 180 ψήφοι σε κανένα άρθρο προς αναθεώρηση.

Για την πολιτική αλλαγή

Η ανάγκη της κοινωνίας για πολιτική αλλαγή είναι εμφανής παντού. Αποτυπώνεται στο δημόσιο βίο, στις γειτονιές, στις πολιτικές συζητήσεις και φυσικά στις μετρήσεις.

Το αίτημα των πολιτών να υπάρξει συνεργασία και σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων, ώστε να φύγει αυτή η διεφθαρμένη και επικίνδυνη κυβέρνηση είναι πάνδημο. Η παρότρυνση είναι «Βρείτε τα!». Βρείτε τα για να γλυτώσουμε!

Εδώ και πάνω από 1,5 χρόνο ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει αποδείξει έμπρακτα πως μετατρέπει τη λαϊκή βούληση και τη λαϊκή ανάγκη σε πολιτική πρόταση.

Με βάση τις συλλογικές αποφάσεις των Οργάνων του, αλλά και του Συνεδρίου του, απευθύναμε κάλεσμα στις προοδευτικές δυνάμεις του τόπου για συνεργασίες εντός και εκτός Βουλής και στη δημιουργία ενός προοδευτικού πόλου με φιλολαϊκό και προοδευτικό πρόγραμμα για μία προοδευτική κυβέρνηση στη χώρα.

Η Κοινοβουλευτική Ομάδα μας και έλαβε και συμμετείχε σε ενωτικές πρωτοβουλίες των προοδευτικών κομμάτων στη Βουλή απέναντι στη διεφθαρμένη κυβέρνηση Μητσοτάκη. Καταθέσαμε ερωτήσεις, αιτήματα για Εξεταστικές και Προκαταρκτικές Επιτροπές, πρόταση μομφής, ψηφίσματα, κλπ. και φυσικά λάβαμε την πρωτοβουλία για πρόταση υποψήφιας Προέδρου της Δημοκρατίας από τα προοδευτικά κόμματα.

Αλλά και εκτός Βουλής, τόσο ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, όσο και μέλη μας σε όλη τη χώρα συμμετείχαμε σε πρωτοβουλίες και εκδηλώσεις του προοδευτικού χώρου που είτε οργάνωσε, είτε στήριξε το κόμμα.

Αντίστοιχα σημαντικές πρωτοβουλίες στο ίδιο πλαίσιο πήρε και το Ι.Ν Πουλαντζάς με κορυφαίες τις δύο εκδηλώσεις στη Μυτιλήνη για τη νησιωτική πολιτική και στην Αθήνα για τη συνταγματική αναθεώρηση, με βάση τη στρατηγική του προοδευτικού δημοκρατικού διαλόγου και της ενότητας των προοδευτικών δυνάμεων.

Απέναντι σε αυτή την ειλικρινή πρότασή μας, το ΠΑΣΟΚ επέλεξε την αυτόνομη κάθοδο και την κομματική περιχαράκωση, που αποτελεί ιστορικό λάθος σε αντίθεση με τις κοινωνικές ανάγκες, μία επιλογή που ευνοεί μόνο τον κ. Μητσοτάκη και το σύστημα εξουσίας.

Αλλά και η Νέα Αριστερά, παρότι εξαλείφθηκε ο λόγος αποχώρησης των μελών της από τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, δεν αποδέχτηκε την πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για συμπόρευση εντός και εκτός Βουλής και δεν βοήθησε στη σύγκλιση.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει αποδείξει πως αγωνίζεται και θα συνεχίσει να το κάνει για την ενότητα και την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου. Η ανάγκη για τη δημιουργία μίας μεγάλης προοδευτικής παράταξης δεν είναι κομματική επιδίωξη, αλλά μία κοινωνική και πολιτική αναγκαιότητα που γεννιέται μέσα από τις ανάγκες και τις προσδοκίες της ελληνικής κοινωνίας.

Είναι ένα αίτημα από την κοινωνία που αναζητά ξανά ελπίδα, προοπτική και δικαιοσύνη. Και η πρώτη μας προτεραιότητα είναι οι κοινωνικές και λαϊκές ανάγκες.

Η μεγάλη πλειοψηφία του Ελληνικού λαού που τοποθετείται στον ευρύτερο προοδευτικό, δημοκρατικό χώρο και υιοθετεί τη σπουδαία παρακαταθήκη της Αριστεράς, δεν μπορεί να παραμένει κατακερματισμένη.

Γι’ αυτό και η ενότητα των προοδευτικών δυνάμεων αποτελεί προϋπόθεση για να εκφραστεί αποτελεσματικά η βούληση της κοινωνικής πλειοψηφίας και να αποκτήσει ξανά δύναμη και προοπτική ο αγώνας για μια καλύτερη Ελλάδα.

Απέναντι βρίσκεται μια κυβέρνηση που έχει ταυτιστεί με τη διαφθορά, την κλοπή του κόπου του λαού, τα σκάνδαλα, την υπονόμευση των θεσμών, την ακρίβεια, τις ανισότητες, την εξυπηρέτηση συμφερόντων, τα ρουσφέτια, την υποβάθμιση της λογοδοσίας. Η πολιτική αλλαγή είναι αναγκαία για τη δημοκρατία, την κοινωνική συνοχή και την προοπτική της χώρας.

Και αυτή η πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να προκύψει μέσα από περιχαρακώσεις και μοναχικές πορείες. Μπορεί να προκύψει μόνο μέσα από τη συνάντηση των προοδευτικών δυνάμεων σε ένα κοινό πρόγραμμα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει ήδη κάνει υπερβάσεις και θα κάνουμε όσες ακόμα απαιτούνται για την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου. Βάλαμε από την αρχή τις ανάγκες της κοινωνίας πάνω από το κομματικό συμφέρον.

Γιατί αυτό που προέχει είναι να αποκτήσει η χώρα μια προοδευτική, δημοκρατική και δίκαιη κυβέρνηση, που θα υπηρετεί τους πολλούς και όχι τους λίγους.

Και σήμερα είναι ώρα ευθύνης απέναντι στην κοινωνία και στην ιστορία της Αριστεράς.

Αμέσως μετά την παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα τονίσαμε, πως οι δρόμοι μας δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να είναι αντιπαραθετικοί. Αντίθετα επιδιώξαμε να συγκλίνουν, σημειώνοντας παράλληλα, με απόφαση της ΚΕ, τον καθοριστικό ρόλο του Αλέξη Τσίπρα και την ανάγκη ενότητας και ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου.

Η διακήρυξη και η ίδρυση του νέου κόμματος από τον Αλέξη Τσίπρα, αλλά και η δημοσιοποίηση του μανιφέστου αποτελούν μείζον πολιτικό γεγονός, δημιουργούν κοινωνική δυναμική που αλλάζει την πολιτική γεωγραφία στον προοδευτικό χώρο. Είναι μία θετική πολιτική εξέλιξη, την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν αντιμετωπίζει αντιπαραθετικά.

Είναι μια πρωτοβουλία, που ενδιαφέρει και κινητοποιεί τους προοδευτικούς πολίτες, συμβάλλει στην ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου και που μπορεί να αντιπαρατεθεί με τη δεξιά, διαμορφώνοντας προοπτική προοδευτικής διακυβέρνησης.

Στην προσπάθεια να φύγει αυτή η διεφθαρμένη και επικίνδυνη κυβέρνηση και να αναλάβει τα ηνία μια προοδευτική κυβέρνηση, δεν περισσεύει κανείς. Θα ήταν στρατηγικό λάθος για τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ η αντιπαράθεση με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη. Στεκόμαστε δίπλα σε αυτή την πρωτοβουλία, τη στηρίζουμε, δεν την βλέπουμε ανταγωνιστικά, αλλά συντροφικά.

Και σε αυτό το νέο πλαίσιο, εργαζόμαστε ώστε να συμβάλλουμε σε μία ευρεία, συμπεριληπτική σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων, συλλογικοτήτων, προσωπικοτήτων, με διεύρυνση σε όλο τον δημοκρατικό χώρο, γιατί σήμερα αμφισβητούνται και θίγονται βασικές δημοκρατικές αρχές. Αλλά και γιατί η ενωτική έκφραση των δημοκρατικών και προοδευτικών δυνάμεων και πολιτών είναι απαραίτητη για μία νικηφόρα εκλογική σύγκρουση με το καθεστώς Μητσοτάκη.

Στόχος και δέσμευσή μας είναι η ιστορική πολιτική συνέχεια των ιδεών και της παρακαταθήκης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, της ριζοσπαστικής Αριστεράς, της ανανεωτικής Αριστεράς, της Προοδευτικής Συμμαχίας, σε μία ευρύτερη ανασύσταση και συμπαράταξη του προοδευτικού χώρου, αξιοποιώντας και την ιστορική εμπειρία των μετεξελίξεων του αριστερού-προοδευτικού χώρου.

Και για τον λόγο αυτό, και με αυτόν τον στόχο, είναι απαραίτητο το επόμενο χρονικό διάστημα να ενισχυθεί περαιτέρω η πολιτική δράση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και η ισχυρή δράση της ΚΟ, τιμώντας και υπηρετώντας τη λαϊκή εντολή των εκλογών. Για να υπάρχει ισχυρή αντιπολίτευση στο καθεστώς Μητσοτάκη, αλλά και για να αναδεικνύονται μέσα στην πολιτική δράση οι άξονες ενός προοδευτικού προγράμματος, τροφοδοτώντας εποικοδομητικά την πολιτική συζήτηση και διαμορφώνοντας θετικά, για την κοινωνία, τους κοινωνικούς και πολιτικούς συσχετισμούς.

Η σημερινή πολιτική και κοινωνική πραγματικότητα δεν επιτρέπει τον κατακερματισμό. Η διεθνής αστάθεια, τα ευρωπαϊκά αδιέξοδα, η κρίση δημοκρατίας, η κοινωνική δυσαρέσκεια και η άνοδος της ακροδεξιάς καθιστούν αναγκαία τη διαμόρφωση μιας νέας προοδευτικής πλειοψηφίας. Αυτή είναι η κοινωνική ανάγκη και η δική μας προτεραιότητα και δέσμευση. Και αυτός ο στόχος απαιτεί την ενότητα της προοδευτικής παράταξης και της Αριστεράς.

Από όλους μας εξαρτάται αν οι δυνάμεις της Αριστεράς, της Οικολογίας και της Προόδου θα μπορέσουν να μετατρέψουν την κοινή διαπίστωση της κρίσης σε σχέδιο πολιτικής αλλαγής. Οφείλουμε όλοι και όλες να αναλάβουμε τις ευθύνες που αναλογούν απέναντι στο λαό και τις ανάγκες της πατρίδας μας.  Και ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ συμβάλλει σε αυτή την κατεύθυνση και θα συνεχίσει να το κάνει.

Από το αεροπλάνο που τον μετέφερε από τη Ρώμη στη Μαδρίτη ο πάπας δήλωσε ότι ελπίζει το ταξίδι του να δώσει ένα καλό παράδειγμα στον κόσμο. «Μπορούμε να στείλουμε ένα πολύ καλό μήνυμα (…) φιλανθρωπίας και σεβασμού για κάθε ανθρώπινο ον», τόνισε.

Reporting from Madrid, our Vatican News correspondent, Kielce Gussie, brings us to the Royal Palace of Madrid—Pope Leo's first stop after arriving in Spain at the start of his Apostolic Journey. pic.twitter.com/X5rUJwt8at

— Vatican News (@VaticanNews) June 6, 2026

Στο αεροδρόμιο της Μαδρίτης τον πάπα υποδέχθηκαν ο Ισπανός βασιλιάς Φελίπε Στ’ και η σύζυγός του Λετίθια.

Στη συνέχεια ο Λέων ΙΔ’ πρόκειται να μεταβεί στα βασιλικά ανάκτορα από όπου θα εκφωνήσει ομιλία, ενώ το απόγευμα θα πραγματοποιήσει επίσκεψη σε κοινωνικό κέντρο. Η πρώτη ημέρα της επίσκεψής του στην Ισπανία θα ολοκληρωθεί με μια προσευχή κοντά στο στάδιο της Ρεάλ Μαδρίτης, το Σαντιάγο Μπερναμπέου, όπου αναμένεται να συγκεντρωθούν περίπου 400.000 άνθρωποι.

Αύριο Κυριακή περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι εκτιμάται ότι θα παρακολουθήσουν μια λειτουργία του στην καρδιά της Μαδρίτης, στην Πλατεία Θιμπέλες, ένα από τα διασημότερα αξιοθέατα της ισπανικής πρωτεύουσας που συνήθως αποτελεί χώρο συγκέντρωσης οπαδών της Ρεάλ Μαδρίτης.

Τη Δευτέρα ο Λέων ΙΔ’ θα εκφωνήσει ομιλία στο ισπανικό κοινοβούλιο, κάτι που κάνει πρώτη φορά ένας πάπας. Εξάλλου θα ευλογήσει τον νέο πύργο της περίφημης βασιλικής Sagrada Família στη Βαρκελώνη, η κατασκευή της οποίας ξεκίνησε στα τέλη του 19ου αιώνα και σήμερα είναι η ψηλότερη εκκλησία στον κόσμο.

Pope Leo XIV lands in Madrid to mark the start of his Apostolic Journey to the European nation of Spain, which will see him visit the capital, Barcelona, and the Canary Islands.https://t.co/1Hy1yD0meM

— Vatican News (@VaticanNews) June 6, 2026

Στη συνέχεια ο Λέων ΙΔ’ θα μεταβεί περίπου 2.000 χιλιόμετρα μακριά, στο αρχιπέλαγος των Κανάριων Νησιών, βασική πύλη εισόδου μεταναστών από την Αφρική στην Ισπανία.

Ο πάπας, που αντιμετωπίζει με ιδιαίτερη ευαισθησία το μεταναστευτικό, θα συναντηθεί εκεί την Πέμπτη και την Παρασκευή με μετανάστες, καθώς και με εκπροσώπους οργανώσεων αρωγής.

Θα τον υποδεχθεί ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, ο οποίος στη συνέχεια θα παραστεί σε τελετή προς τιμήν των χιλιάδων μεταναστών που έχουν χάσει τη ζωή τους προσπαθώντας να φτάσουν στην Ευρώπη -1.172 το 2025 σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης.

Όπως ανέφερε ο Σωκράτης Φάμελλος, «αμέσως μετά την παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα τονίσαμε, πως οι δρόμοι μας δεν πρέπει να είναι αντιπαραθετικοί αλλά να συγκλίνουν. Θέσαμε ως προτεραιότητα την ενότητα και την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου, αναγνωρίζοντας τον καθοριστικό ρόλο του Αλέξη Τσίπρα», προσθέτοντας πως «η διακήρυξη και η ίδρυση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης αποτελούν μείζον πολιτικό γεγονός. Είναι μία θετική πολιτική εξέλιξη, την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν αντιμετωπίζει αντιπαραθετικά». 

«Είναι μια πρωτοβουλία που κινητοποιεί τους προοδευτικούς πολίτες, συμβάλλει θετικά στην ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου» συνέχισε ο κ. Φάμελλος, ενώ συμπλήρωσε πως «στην προσπάθεια να φύγει αυτή η διεφθαρμένη και επικίνδυνη κυβέρνηση και να έχουμε προοδευτική κυβέρνηση, δεν περισσεύει κανείς. Θα ήταν στρατηγικό λάθος η αντιπαράθεση με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη. Στεκόμαστε δίπλα σε αυτή την πρωτοβουλία, τη στηρίζουμε, δεν την βλέπουμε ανταγωνιστικά, αλλά συντροφικά». 

«Σε αυτό το νέο πλαίσιο, εργαζόμαστε ώστε να συμβάλλουμε και να συμμετέχουμε σε μία ευρεία ενωτική σύγκλιση και έκφραση των προοδευτικών και δημοκρατικών δυνάμεων, συλλογικοτήτων, προσωπικοτήτων, που είναι απαραίτητη για μία νικηφόρα εκλογική σύγκρουση με το καθεστώς Μητσοτάκη. Στόχος και δέσμευσή μας είναι η ιστορική πολιτική συνέχεια των ιδεών και της παρακαταθήκης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, της Ριζοσπαστικής Αριστεράς, της Ανανεωτικής Αριστεράς, της Προοδευτικής Συμμαχίας, σε μία ευρύτερη ανασύσταση και συμπαράταξη του προοδευτικού χώρου, αξιοποιώντας και την ιστορική εμπειρία των μετεξελίξεων του αριστερού-προοδευτικού χώρου», κατέληξε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ.

Αναλυτικά, τα σημεία εισήγησης του Σωκράτη Φάμελλου:

Η διεθνής κοινότητα βιώνει μια περίοδο βαθιάς αβεβαιότητας, αποσταθεροποίησης και πολλαπλών κινδύνων με αμφισβήτηση του διεθνούς δικαίου και των παγκόσμιων οργανισμών.

Η πολιτική Τραμπ – Νετανιάχου επαναφέρει τη στρατιωτική ισχύ ως βασικό εργαλείο άσκησης εξωτερικής πολιτικής, υπονομεύοντας τον ρόλο του ΟΗΕ. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη επιλέγει την ένοχη σιωπή και λειτουργεί ως πρόθυμος σύμμαχος των Τραμπ και Νετανιάχου.

Η θέση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι σαφής: οι διεθνείς διαφορές δεν λύνονται με βομβαρδισμούς και στρατιωτικές επεμβάσεις. Και η Ελλάδα οφείλει να πρωτοστατήσει σε πρωτοβουλίες ειρήνης, ασφάλειας και συνεργασίας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στέκεται αλληλέγγυος στον Παλαιστινιακό λαό και ζητά την άμεση αναγνώριση του Παλαιστινιακού Κράτους, σύμφωνα με το ομόφωνο ψήφισμα της Βουλής του 2015.

Η ηγεσία της ΕΕ αποδεικνύεται για ακόμη μία φορά κατώτερη των περιστάσεων. Δεν πρωταγωνιστεί σε πρωτοβουλίες ειρήνης και αποκλιμάκωσης, δεν προωθεί την ευρωπαϊκή ενοποίηση και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, αλλάπαρακολουθεί τις εξελίξεις αμήχανη και σύρεται πίσω από τις επιλογές των ΗΠΑ. Εξαίρεση αποτελεί η στάση της κυβέρνησης Σάντσεθ.

Η ενίσχυση του ΑΚΕΛ στις πρόσφατες εκλογές της Κύπρου, αποτελεί ένα ελπιδοφόρο μήνυμα για τις προοδευτικές δυνάμεις.

Στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η κυβέρνηση συνεχίζει να επενδύει στην επικοινωνιακή εικόνα των «ήρεμων νερών», χωρίς να αντιμετωπίζει τον τουρκικό αναθεωρητισμό, κάτι που αποδεικνύεται και με τη θεσμοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας». Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ υποστηρίζει τον διάλογο στη βάση του διεθνούς δικαίου, με ξεκάθαρες κόκκινες γραμμές, καθώς και την προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.

Χρειαζόμαστε μια πολυδιάστατη ενεργητική εξωτερική πολιτική που θα υπηρετεί την ειρήνη, τη διεθνή νομιμότητα, τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Το παγκόσμιο φιλειρηνικό κίνημα είναι η πρώτη μας προτεραιότητα.

Η ακροδεξιά στροφή της Ευρώπης και της κυβέρνησης αποτυπώνεται και στη μεταναστευτική πολιτική. Δεν θα ανεχτούμε άλλες τραγωδίες στα ελληνικά και ευρωπαϊκά ύδατα. Δεν θα ανεχθούμε να γίνει η χώρα μας αποθήκη ψυχών. Δεν θα ανεχθούμε τη μεταφορά στην Ευρώπη και την Ελλάδα των πρακτικών της ICEτου Ντόναλντ Τραμπ.

Στο εσωτερικό κορυφώνεται η πολιτική και κυβερνητική κρίση. Από τη μία η κοινωνική αδικία των πολύ χαμηλών εισοδημάτων, της χαμηλής αγοραστικής δύναμης, της ακραίας ακρίβειας και του υψηλού πληθωρισμού, που στερούν την ελπίδα και την προοπτική για τους νέους, και από την άλλη τα δισεκατομμύρια των υπερκερδών των καρτέλ, η ασυδοσία των «γαλάζιων ακρίδων», η διαφθορά και η διαπλοκή. Κάθε μέρα αποκαλύπτεται και ένα σκάνδαλο.

Η ανεργία καταγράφει νέα άνοδο. Η επισφάλεια στην εργασία διευρύνεται, η δημόσια Υγεία και η Παιδεία βρίσκονται στην εντατική και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις πιέζονται από ένα νέο κύμα λουκέτων.

Την ώρα που ο αντιπρόεδρος της ΝΔ δηλώνει χωρίς αιδώ πως θα πρέπει να διαγραφούν τα χρέη μισού δισ. ευρώ από τα δανεικά και αγύριστα του κόμματός του, η κυβέρνηση επιτρέπει στα funds να παίρνουν τα σπίτια του κόσμου, ακόμα και τις πρώτες κατοικίες, για χρέη λίγων χιλιάδων ευρώ.

Αυτή είναι η ακροδεξιά, διεφθαρμένη και ακραία νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση Μητσοτάκη. Αυταρχισμός, ασφυκτικοί περιορισμοί, φόροι και ακρίβεια για τους πολλούς και προνόμια για τους λίγους.

Ένα πραγματικό καθεστώς που λειτουργεί με όρους Μαφίας και παρακρατικούς μηχανισμούς προπαγάνδας.

Το σκάνδαλο των υποκλοπών, που η κυβέρνηση επιχειρεί με κάθε τρόπο να συγκαλύψει, παραμένει ανοιχτό. Ο καταδικασμένος Ταλ Ντίλιαν δείχνει ακόμη μία φορά προς το Μέγαρο Μαξίμου και την ΕΥΠ. Η ηγεσία της δικαιοσύνης φέρει και αυτή κραυγαλέες ευθύνες για τη συγκάλυψη.

Το κόμμα μας, τιμώντας τη λαϊκή εντολή, συνεχίζει να ασκεί με συνέπεια τον θεσμικό του ρόλο τόσο στη Βουλή όσο και στην Ευρωβουλή, προς όφελος πάντοτε των πολλών και όχι των λίγων και ισχυρών, που υπερασπίζεται η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Η πραγματικότητα επιβεβαιώνει τις προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και εκθέτει τον κ. Μητσοτάκη, όπως αποδείχτηκε με την δημοσιοποίηση των δισεκατομμυρίων υπερκερδών και της αισχροκέρδειας των διυλιστηρίων αλλά και της ανεπάρκειας της κυβέρνησης να τιθασεύσει την αύξηση των τιμών των καυσίμων, που έθεσα και με επίκαιρη ερώτηση στον ίδιο.

Με τεκμηριωμένες προτάσεις έχουμε παρέμβει σε πληθώρα θεμάτων: Για την ακρίβεια στα καύσιμα, για τον πρωτογενή τομέα, για τη δημόσια Υγεία, για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της ενίσχυσης της αγοραστικής δύναμης των πολιτών, για τη στεγαστική κρίση, για το τραπεζικό καρτέλ, για την ενέργεια, κ.α.

Η κυβέρνηση με υποκρισία μιλάει τώρα για την Συνταγματική Αναθεώρηση, ενώ καταπατά συνεχώς το Σύνταγμα και παραβιάζει την ανεξαρτησία των θεσμών και τα δικαιώματα των πολιτών. Και τολμά να μιλά για αναθεώρηση του άρθρου 86 το οποίο έχει πολλαπλώς χρησιμοποιήσει για να απαγορεύσει την έρευνα για ευθύνες υπουργών της.

Η συζήτηση για την Συνταγματική Αναθεώρηση είναι ουσιαστική ευκαιρία για προοδευτικό δημοκρατικό διάλογο.

Θέτουμε ως προτεραιότητες την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης, την απεξάρτηση της διαδικασίας ελέγχου και δίωξης υπουργών από την κυβερνητική πλειοψηφία, τη θωράκιση των συνταγματικά κατοχυρωμένων Ανεξάρτητων Αρχών, το θέμα των συλλογικών συμβάσεων εργασίας, την προστασία του δημοσίου χώρου, του περιβάλλοντος και των δικτύων ενέργειας και μεταφορών, την προστασία της οικογένειας, τη διασφάλιση αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης, τη συνταγματική κατοχύρωση του ΕΣΥ, την εξασφάλιση στέγης, την προστασία σε ευάλωτους, την ενίσχυση της προστασίας των ατομικών και προσωπικών ελευθεριών, την ενίσχυση των θεσμών άμεσης δημοκρατίας, κ.α.

Η συζήτηση για την αναθεώρηση συνδέεται πρώτα από όλα με την ανάγκη της κοινωνίας να αλλάξει η κυβέρνηση.

Το αίτημα των πολιτών να υπάρξει συνεργασία και σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων, ώστε να φύγει αυτή η διεφθαρμένη και επικίνδυνη κυβέρνηση είναι πάνδημο.

Εδώ και πάνω από 1,5 χρόνο ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει αποδείξει έμπρακτα πως μετατρέπει τη λαϊκή βούληση και τη λαϊκή ανάγκη σε πολιτική πρόταση.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ αγωνίζεται για την ενότητα και την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου γιατί είναι μία κοινωνική και πολιτική αναγκαιότητα αλλά και γιατί η ενότητα είναι ταυτοτικό στοιχείο των προοδευτικών και αριστερών πολιτών. Η πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να προκύψει μέσα από περιχαρακώσεις και μοναχικές πορείες.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει ήδη κάνει υπερβάσεις και θα κάνουμε όσες ακόμα απαιτούνται για την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου. Βάζουμε τις ανάγκες της κοινωνίας πάνω από το κομματικό συμφέρον. Και σήμερα είναι ώρα ευθύνης απέναντι στην κοινωνία και στην ιστορία της Αριστεράς.

Αμέσως μετά την παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα τονίσαμε, πως οι δρόμοι μας δεν πρέπει να είναι αντιπαραθετικοί αλλά να συγκλίνουν. Θέσαμε ως προτεραιότητα την ενότητα και την ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου, αναγνωρίζοντας τον καθοριστικό ρόλο του Αλέξη Τσίπρα.

Η διακήρυξη και η ίδρυση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης αποτελούν μείζον πολιτικό γεγονός. Είναι μία θετική πολιτική εξέλιξη, την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν αντιμετωπίζει αντιπαραθετικά.

Είναι μια πρωτοβουλία που κινητοποιεί τους προοδευτικούς πολίτες, συμβάλλει θετικά στην ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου.

Στην προσπάθεια να φύγει αυτή η διεφθαρμένη και επικίνδυνη κυβέρνηση και να έχουμε προοδευτική κυβέρνηση, δεν περισσεύει κανείς. Θα ήταν στρατηγικό λάθος η αντιπαράθεση με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη. Στεκόμαστε δίπλα σε αυτή την πρωτοβουλία, τη στηρίζουμε, δεν την βλέπουμε ανταγωνιστικά, αλλά συντροφικά.

Σε αυτό το νέο πλαίσιο, εργαζόμαστε ώστε να συμβάλλουμε και να συμμετέχουμε σε μία ευρεία ενωτική σύγκλιση και έκφραση των προοδευτικών και δημοκρατικών δυνάμεων, συλλογικοτήτων, προσωπικοτήτων, που είναι απαραίτητη για μία νικηφόρα εκλογική σύγκρουση με το καθεστώς Μητσοτάκη.

Στόχος και δέσμευσή μας είναι η ιστορική πολιτική συνέχεια των ιδεών και της παρακαταθήκης του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, της Ριζοσπαστικής Αριστεράς, της Ανανεωτικής Αριστεράς, της Προοδευτικής Συμμαχίας, σε μία ευρύτερη ανασύσταση και συμπαράταξη του προοδευτικού χώρου, αξιοποιώντας και την ιστορική εμπειρία των μετεξελίξεων του αριστερού-προοδευτικού χώρου.

Αναγκαία η ισχυρή δράση της ΚΟ και του συνολικά του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, τιμώντας και υπηρετώντας τη λαϊκή εντολή των πολιτών. Για να υπάρχει ισχυρή αντιπολίτευση στο καθεστώς Μητσοτάκη, αλλά και για να αναδεικνύονται οι προτεραιότητες ενός προοδευτικού προγράμματος.

Από όλους μας εξαρτάται αν οι δυνάμεις της Αριστεράς, της Οικολογίας και της Προόδου θα μετατρέψουν την κοινή διαπίστωση της κρίσης σε σχέδιο πολιτικής αλλαγής.

Οφείλουμε όλοι και όλες να αναλάβουμε τις ευθύνες που αναλογούν απέναντι στον λαό και τις ανάγκες της πατρίδας μας. ΟΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ συμβάλλει σε αυτή την κατεύθυνση και θα συνεχίσει να το κάνει.

Η απόφαση αποτελεί αναμφισβήτητα νίκη για την Ισπανία και την Ιταλία, καθώς οι δύο χώρες πίεζαν τις Βρυξέλλες για πρόσθετη ευελιξία, ώστε να αντιμετωπιστεί το αυξανόμενο κόστος καυσίμων λόγω του ουσιαστικού κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, μέσω των οποίων διοχετεύεται σε όλον τον κόσμο περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ σκοπεύει να αποκαλύψει το σχέδιο αυτό όταν αξιολογήσει αν οι κυβερνήσεις συμμορφώνονται με τους δημοσιονομικούς κανόνες του μπλοκ. Σύμφωνα με αυτούς, τα δημοσιονομικά ελλείμματα, δηλαδή η διαφορά μεταξύ των δαπανών και των εισπράξεων φόρων μιας χώρας, δεν πρέπει να υπερβαίνουν το 3% της οικονομικής παραγωγής της και να διατηρεί το χρέος γύρω στο 60% του ΑΕΠ.

Η απαλλαγή δεν καλύπτει τις ενεργειακές επιδοτήσεις προς νοικοκυριά και επιχειρήσεις που επηρεάζονται από την αύξηση του κόστους των καυσίμων. Εστιάζει σε επενδύσεις που έχουν πραγματοποιήσει οι χώρες της ΕΕ από τον Φεβρουάριο, όταν ξεκίνησε ο πόλεμος, για να μειώσουν την εξάρτησή τους από τα ορυκτά καύσιμα. Αυτές περιλαμβάνουν επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως ηλιακοί συλλέκτες ή παραγωγή μπαταριών.

Η απαλλαγή θα περιορίζεται σε επενδύσεις αξίας 0,6% του ΑΕΠ σε διάστημα τριών ετών έως το 2028, δήλωσε ένας από τους διπλωμάτες, αλλά οι κυβερνήσεις δεν μπορούν να δαπανήσουν περισσότερο από 0,3% του ΑΕΠ σε ένα μόνο έτος. Αυτό θα επέτρεπε στις υπερχρεωμένες κυβερνήσεις να απελευθερώσουν επιπλέον δημοσιονομικό χώρο για να υποστηρίξουν τους πολίτες και τις εταιρείες από τους υψηλότερους λογαριασμούς ενέργειας.

Οι κυβερνήσεις της ΕΕ θα πρέπει να υποβάλουν επίσημα αίτηση για τις απαλλαγές και να εγκριθούν από το Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία.

Το ζοφερό οικονομικό κλίμα

Η Κομισιόν υποβάθμισε την περασμένη εβδομάδα τις προβλέψεις ανάπτυξης της ΕΕ λόγω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Οι χώρες με υψηλό χρέος, όπως η Ιταλία, αγωνίζονται να προστατεύσουν τους καταναλωτές από τις υψηλότερες τιμές χωρίς να παραβιάσουν τα όρια δαπανών του μπλοκ.

Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι τόνισε αυτό το σημείο σε επιστολή της προς την πρόεδρο της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προτρέποντάς την να δώσει στις πρωτεύουσες της ΕΕ μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για να αντιμετωπίσουν την κρίση. Η Μελόνι κάλεσε συγκεκριμένα τις Βρυξέλλες να επεκτείνουν την υφιστάμενη απαλλαγή των αμυντικών δαπανών από τους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ — που ανέρχονται στο 1,5% του ΑΕΠ — και στις δαπάνες που σχετίζονται με την ενέργεια.

«Η Ιταλία πιστεύει ότι είναι απαραίτητο να επεκταθεί προσωρινά το πεδίο εφαρμογής της Ρήτρας Εθνικής Διαφυγής, η οποία είναι ήδη διαθέσιμη για τις αμυντικές δαπάνες, ώστε να συμπεριλάβει και τις δαπάνες και τις επενδύσεις που σχετίζονται με την ενέργεια», αναφέρει.

Ωστόσο, η διαφαινόμενη ευελιξία απέναντι στους κοινοτικούς κανόνες δεν θα ανταποκρίνεται μόνο στο συγκεκριμένο αίτημα της Μελόνι για την ενέργεια. Η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ θα επεκτείνει το μέτρο που σχετίζεται με την άμυνα σε επενδύσεις που γενικότερα συμβάλλουν στην πράσινη μετάβαση της οικονομίας του μπλοκ. Ωστόσο, ορισμένα από τα πιο σημαντικά αιτήματα της ιταλικής κυβέρνησης, όπως η μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης καυσίμων, αναμένεται να μην εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της εξαίρεσης της ΕΕ.

Από την πλευρά του, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ πρότεινε για πρώτη φορά την ευελιξία στις πράσινες επενδύσεις κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής των ηγετών της ΕΕ στην Κύπρο στα τέλη του περασμένου Απριλίου.

Σύμφωνα με ισπανικά μέσα ενημέρωσης, στην επιχείρηση συμμετείχαν στελέχη της ειδικής μονάδας UCO της Πολιτοφυλακής, τα οποία αναζητούσαν στοιχεία στο πλαίσιο έρευνας για πιθανή παράνομη χρηματοδότηση του κυβερνώντος κόμματος.

Το δημοσίευμα της El Confidencial αναφέρει ότι η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε με άδεια του Εθνικού Δικαστηρίου και συνδέεται με ξεχωριστή έρευνα της ισπανικής Εισαγγελίας κατά της Διαφθοράς.

Οι ισπανικές δικαστικές αρχές δεν σχολίασαν άμεσα τις πληροφορίες.

Σάντσεθ για αστυνομική έφοδο: Το κόμμα συνεργάζεται πλήρως με τις αρχές

Σε συνέντευξη Τύπου στη Ρώμη μετά τη συνάντηση με τον Πάπα Λέοντα, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ τόνισε ότι το αίτημα για έγγραφα της Τετάρτης δεν συνιστούσε αστυνομική έρευνα, προσθέτοντας ότι το κόμμα συνεργάζεται πλήρως με τις δικαστικές αρχές και έχει απόλυτο σεβασμό για τη δικαστική εξουσία.

Ο ανακριτής δικαστής Σαντιάγο Πεντράζ διέταξε την αίτηση διαφόρων εγγράφων και ηλεκτρονικών αρχείων από την έδρα του κόμματος, ανέφερε το δικαστήριο.

Ένα δικαστικό αίτημα για πληροφορίες απαιτεί προηγούμενη ειδοποίηση και στοχεύει σε συγκεκριμένα στοιχεία, σε αντίθεση με μια «είσοδο και έρευνα» που πραγματοποιείται χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση για τη συλλογή κάθε είδους αποδεικτικών στοιχείων.

Η έρευνα του Πεντράζ επικεντρώνεται στον πρώην γραμματέα της οργάνωσης του PSOE, Σάντος Σερντάν, μαζί με άλλα στελέχη του κόμματος, δικηγόρους, έναν επιχειρηματία και έναν αστυνομικό. Είναι η πρώτη φορά που ο Σερντάν κατονομάζεται σε αυτήν την υπόθεση. Ο ίδιος έχει αρνηθεί οποιαδήποτε παράβαση σε άλλη έρευνα.

Σκάνδαλα διαφθοράς πλήττουν την εικόνα του Σάντσεθ

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα με επικεφαλής τον Σάντσεθ έχει πληγεί από μια σειρά σκανδάλων διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένων διαφόρων ερευνών για βασικούς συμμάχους και μέλη της οικογένειάς του.

Ο Σάντσεθ δήλωσε ότι εάν προκύψει νέα παράτυπη συμπεριφορά, το κόμμα του θα την αντιμετωπίσει με την ίδια αυστηρότητα όπως και πριν.

Την περασμένη εβδομάδα, το Ανώτατο Δικαστήριο δήλωσε ότι διεξάγει έρευνα σε βάρος του Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεζ Θαπατέρο – πρώην σοσιαλιστή πρωθυπουργό και στενό σύμμαχο του Σάντσες – με την υποψία ότι ηγείται ενός δικτύου αθέμιτης επιρροής και ξεπλύματος χρήματος, καταφέρνοντας ένα ακόμη πλήγμα στην αριστερή κυβέρνηση συνασπισμού.

Ο Θαπατέρο αρνήθηκε οποιαδήποτε παράβαση και ο Σάντσεθ επανέλαβε την Τετάρτη την υποστήριξή του στον προκάτοχό του.

Σύμφωνα με πλάνα που μετέδωσαν ισπανικά μέσα ενημέρωσης, η αστυνομία προχώρησε σε προσαγωγές ατόμων με καλυμμένα χαρακτηριστικά στον δρόμο που οδηγεί στο Moncloa Palace, όπου διαμένει ο Ισπανός πρωθυπουργός με την οικογένειά του.

Δεκάδες χιλιάδες διαδηλωτές συμμετείχαν στην κινητοποίηση, κρατώντας ισπανικές σημαίες και πανό με συνθήματα όπως «Παραίτηση της σοσιαλιστικής μαφίας». Η πορεία, με τίτλο «Πορεία για την Αξιοπρέπεια», οργανώθηκε από την Ένωση της Κοινωνίας των Πολιτών.

Στην κινητοποίηση συμμετείχαν επίσης στελέχη του Λαϊκό Κόμμα και του ακροδεξιού Vox, ενώ η διαδήλωση εξελίχθηκε σε γενικές γραμμές ειρηνικά.

Το πολιτικό κλίμα στην Ισπανία παραμένει ιδιαίτερα τεταμένο μετά και τις εξελίξεις γύρω από τον Χοσέ Λουίς Θαπατέρο, ο οποίος φέρεται να ερευνάται για υπόθεση άσκησης επιρροής και νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

Οι διοργανωτές υποστήριξαν ότι στις κινητοποιήσεις συμμετείχαν περίπου 80.000 άτομα, ενώ η κυβέρνηση έκανε λόγο για περίπου 40.000 διαδηλωτές.

Όπως αναφέρει ο Tharoon, ο Ευρωπαίος ηγέτης ήταν από τους πρώτους που τοποθετήθηκαν εναντίον της Αμερικανο-ισραηλινής επίθεσης στο Ιράν, προειδοποιώντας για μία κλιμάκωση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε εχθρική διεθνή τάξη, ενώ καταδίκασε και τη στάση του Ντόναντ Τραμπ, απαγορεύοντας στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν τις βάσεις τους στην Ισπανία για τον πόλεμο.

Ο Τραμπ, ως αντίποινα, απείλησε να «διακόψει όλο το εμπόριο» με την Ισπανία, παρόλο που δεν ήταν καθόλου σαφές πώς η κυβέρνησή του θα μπορούσε να στοχεύσει επιλεκτικά ένα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο Σάντσεθ από τη μεριά του δήλωσε: «Δεν πρόκειται να είμαστε συμμέτοχοι σε κάτι που είναι κακό για τον κόσμο και είναι επίσης αντίθετο με τις αξίες και τα συμφέροντά μας, μόνο από φόβο για αντιποίνα από κάποιον», δήλωσε σε μια τηλεοπτική ομιλία. Στις αρχές Απριλίου, μετά τη συμφωνία της κυβέρνησης για προσωρινή ανακωχή με το Ιράν, ο Πρωθυπουργός δεν υποχώρησε. «Η κυβέρνηση της Ισπανίας δεν θα επευφημήσει εκείνους που βάζουν φωτιά στον κόσμο μόνο και μόνο επειδή εμφανίζονται με έναν κουβά», ανάρτησε. Η κριτική του Σάντσεθ για τον πόλεμο τον έχει θέσει ως ένα εμφανές αντίβαρο στον Τραμπ.

Οι αντιθέσεις Τραμπ – Σάντσεθ

Όπως αναφέρει το άρθρο του The New Yorker, «ο Σάντσεθ, ένας φωτογενής Σοσιαλιστής που είναι στην εξουσία από το 2018, δημιουργεί έντονη πολιτική αντίθεση». Σύμφωνα με το άρθρο, ο Τραμπ έχει απορρίψει ως «απάτη» την στροφή της εποχής του Τζο Μπάιντεν προς την επένδυση στην ανανεώσιμη ενέργεια, ενώ ο Σάντσεθ έχει προεδρεύσει στο διπλασιασμό της παραγωγής ηλιακής και αιολικής ενέργειας στην Ισπανία από το 2019.

Ο Τραμπ δαιμονοποιεί τους μετανάστες και έχει ξεκινήσει μια εκτεταμένη εκστρατεία μαζικών απελάσεων που επικροτήθηκε από την ακροδεξιά στην Ευρώπη· ο Σάντσεθ αντιστέκεται σε τέτοιο εθνικισμό, και η κυβέρνησή του βρίσκεται εν μέσω ενός προγράμματος για να δώσει νόμιμη κατάσταση σε περίπου μισό εκατομμύριο αδήλωτους μετανάστες που ζουν στην Ισπανία.

Ο Τραμπ έχει χλευάσει διεθνείς θεσμούς και βλέπει τα Ηνωμένα Έθνη ως εμπόδιο στα συμφέροντα των ΗΠΑ· ο Σάντσεθ απέρριψε την πρόσκληση του Τραμπ να συμμετάσχει στην πρωτοβουλία του «Συμβούλιο της Ειρήνης», προσφέροντας παράλληλα μια δυναμική υπεράσπιση του συστήματος του ΟΗΕ και του πολυπολικού κόσμου που βοηθά να διαμορφωθεί.

Η μεταστροφή τους Ευρωπαίους ηγέτες

Τώρα, δυόμιση μήνες μετά την έναρξη του πολέμου, οι απογοητεύσεις του Σάντσεθ συμμερίζονται ευρέως από τους ομολόγους του στην Ευρώπη. Η κυβέρνηση της Ιταλίδας Πρωθυπουργού, Τζόρτζια Μελόνι, που θεωρείται ευρέως η πιο ένθερμη υποστηρίκτρια του Τραμπ μεταξύ των ηγετών της Δυτικής Ευρώπης, απέτρεψε αμερικανικές βομβαρδιστικές επιθέσεις που προορίζονταν για τη Μέση Ανατολή από το να χρησιμοποιήσουν μια στρατιωτική βάση που βρίσκεται στη Σικελία από το 2019.

Η Μελόνι υπεράσπισε επίσης τον Πάπα Λέο XIV, στον οποίο ο Τραμπ έχει επιτεθεί για τις εκκλήσεις του για ειρήνη, λέγοντας ότι τα σχόλια του Προέδρου ήταν «απαράδεκτα». (Ο Τραμπ, όταν ρωτήθηκε αν θα σκεφτόταν τότε να μειώσει τον αριθμό των Αμερικανών στρατιωτών στην Ισπανία και την Ιταλία, είπε, «Πιθανώς.») Εν τω μεταξύ, ο Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, της Γαλλίας, εξέφρασε τη λύπη του για την «ακατάστατη» προσέγγιση του Τραμπ στον πόλεμο, υποδεικνύοντας ότι του λείπει σοβαρότητα και αποτελεί πηγή γεωπολιτικής αστάθειας.

Ο Γερμανός καγκελάριος, Φρίντριχ Μέρτζ, το παρουσίασε ως πηγή αμερικανικής ταπείνωσης, ενώ ο υπουργός Οικονομικών του, Λαρς Κλίνγκμπάιλ, κατηγόρησε τον «ανεύθυνο πόλεμο» του Τραμπ και τον συνεχιζόμενο αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ για την αύξηση των τιμών της ενέργειας και για την πρόκληση χαοτικών οικονομικών επιπτώσεων σε όλο τον κόσμο.

«Αυτός είναι ένας μονομερής πόλεμος» για τον οποίο «κανένας σύμμαχος δεν ερωτήθηκε ή ενημερώθηκε», δήλωσε ο Χοσέ Μανουέλ Αλμπάρες, υπουργός Εξωτερικών της Ισπανίας, σε μια συνέντευξη την περασμένη εβδομάδα. «Αν δείτε τι λένε άλλες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, σήμερα λένε αυτό που η Ισπανία λέει από την πρώτη μέρα». Στην εκδοχή του Albares, η στάση της κυβέρνησής του είναι ζήτημα αρχής, συνέπειας και προσήλωσης στη σημασία του διεθνούς δικαίου. Οι πεποιθήσεις της προηγούνται του πολεμοχαρούς τρόπου δράσης του Τραμπ στη Μέση Ανατολή.

Η Ισπανία, το Ισραήλ και ο πόλεμος

Η Ισπανία έχει ασκήσει κριτική στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία και στους πολέμους του Ισραήλ στη Γάζα και τον Λίβανο, και έχει στηρίξει την υπόθεση της Νότιας Αφρικής στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, που κατηγορεί το Ισραήλ για γενοκτονία. Ήταν μία από τις πρώτες χώρες της Δυτικής Ευρώπης που αναγνώρισε το παλαιστινιακό κράτος το 2024. Τον περασμένο Απρίλιο, καθώς ο Sánchez συγκάλεσε μια συνάντηση προοδευτικών ηγετών του κόσμου, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου της Βραζιλίας, Luiz Inácio Lula da Silva, κάλεσε την Ε.Ε. να αναστείλει τη συμφωνία σύνδεσης με το Ισραήλ.

Ενώ η κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε κυρώσεις στη Francesca Albanese, ειδική εισηγήτρια των Η.Ε. για θέματα Παλαιστίνιων, επειδή είχε καλέσει το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να ερευνήσει εταιρείες των Η.Π.Α. και του Ισραήλ καθώς και άτομα για τη φερόμενη συνενοχή σε παραβιάσεις ανθρώπινων δικαιωμάτων και πιθανά εγκλήματα πολέμου στη Γάζα, ο Σάντσεθ της απένειμε το Τάγμα του Πολιτικού Αξιώματος, μία από τις υψηλότερες διακρίσεις της Ισπανίας, νωρίτερα αυτόν τον μήνα.

Όταν ο Τραμπ πέρυσι παρακινούσε τα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες στο πέντε τοις εκατό του Α.Ε.Π., ο Σάντσεθ ήταν ο μόνος ηγέτης που αντιστάθηκε σε αυτό το αίτημα. «Μερικές φορές βλέπω ανθρώπους να λένε, “Λοιπόν, υπάρχει μια παλιά τάξη και υπάρχει μια νέα τάξη”» είπε ο Άλμπαρες. «Όχι, υπάρχει μια τάξη βασισμένη σε κανόνες, ή υπάρχει το χάος του πολέμου, και αυτή είναι μια επιλογή. Υπάρχει ένας τρόπος συμπεριφοράς στον κόσμο που είναι ενάρετος, όπου κάθε ενδιαφέρον προάγεται, ή υπάρχει ο νόμος της ζούγκλας, και ο ισχυρότερος τρώει τον ασθενέστερο».

Οι κίνδυνοι για τον Σάντσεθ

Κάποιοι εγχώριοι επικριτές κατηγορούν την κυβέρνηση Σάντσεθ για ευκαιριακή επίδειξη μεγαλείου. Όπως συνέβη με κεντροαριστερούς πολιτικούς από τον Καναδά έως την Αυστραλία, μια αντιπαράθεση με τον Τραμπ θα μπορούσε να ενισχύσει απώλειες περιουσίας του Ισπανού Πρωθυπουργού στο εσωτερικό. Οι εκλογές αναμένονται τον επόμενο χρόνο και ο Σάντσεθ τεχνικά ηγείται μιας μειονοτικής κυβέρνησης που λαμβάνει υποστήριξη από περιφερειακά κόμματα, αλλά ένας πιθανός δεξιός συνασπισμός κεντρώων και ακροδεξιών κομμάτων θα μπορούσε να έχει σαφή κοινοβουλευτική πλειοψηφία και να εκδιώξει τους Σοσιαλιστές της κυβέρνησης Σάντσεθ.

Ο Αλμπάρες επικαλέστηκε έναν κόσμο όπου οι δημοκρατικές «αξίες βρίσκονται πραγματικά υπό απειλή εκτός Ευρώπης και εντός Ευρώπης, με δυνάμεις της ακροδεξιάς που δεν πιστεύουν στην ανεκτικότητα, στον πλουραλισμό, στην πολυμορφία — δεν πιστεύουν στον πυρήνα της δημοκρατίας».

Αλλά η θητεία του Σάντσεθ έχει στιγματιστεί από μια σειρά σκανδάλων που σχετίζονται με έναν μικρό κύκλο στενών συνεργατών, περιλαμβάνοντας ξεχωριστές κατηγορίες για διαφθορά, εκμετάλλευση επιρροής και σεξουαλική παρενόχληση. Και οι Ισπανοί ψηφοφόροι είναι ανήσυχοι για μια κρίση στέγασης, συζητήσεις για τις υπηρεσίες προς τους μετανάστες και την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών από την κυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένων των πλημμυρών τα τελευταία χρόνια που άφησαν εκατοντάδες ανθρώπους νεκρούς.

Υπό τη διακυβέρνηση του Σάντσεθ, η ισπανική οικονομία έχει γίνει μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες στην Ευρώπη, αν και πολλοί αναλυτές εξακολουθούν να θεωρούν ότι δεν θα μπορούσε πλέον να αποτρέψει τη δεξιά. Αλλά η αντιπάθεια προς τον Αμερικανό Πρόεδρο υπάρχει σε όλο το υπόλοιπο πολωμένο πολιτικό φάσμα της χώρας. «Πριν από μερικούς μήνες, οι πιθανότητες να ανανεώσει τη θητεία του ήταν πολύ λίγες», μου είπε ο Miguel Otero-Iglesias, ανώτερος συνεργάτης στο Βασιλικό Ινστιτούτο Elcano, μια εξέχουσα δεξαμενή σκέψης στη Μαδρίτη. «Αλλά νομίζω ότι πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι ο Sánchez έχει δίκιο που αντιστέκεται στον Trump».

Η Ισπανία δεν οφείλει πολλά στις ΗΠΑ

Η Ισπανία έχει μια σαφώς διαφορετική σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες από χώρες όπως η Βρετανία, η Γαλλία και η Γερμανία. Οι πολιτικές ελίτ της Ισπανίας μερικές φορές βλέπουν το έθνος τους «ως μία από τις νότιες χώρες του Παγκόσμιου Βορρά», είπε ο Otero-Iglesias, καλύτερα προσαρμοσμένο στις φιλοδοξίες και την πολιτική της Λατινικής Αμερικής και του Αραβικού κόσμου, περιοχές με τις οποίες η Ισπανία έχει βαθιές συνδέσεις. Η Ισπανία δεν οφείλει τόσα πολλά στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στην αλλαγή του προηγούμενου αιώνα, έχασε τις αποικιακές της κτήσεις στην Καραϊβική και τον Ειρηνικό υπέρ των Η.Π.Α., κατά τον Ισπανο-Αμερικανικό Πόλεμο.

Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, η Ισπανία δεν επωφελήθηκε από το σχέδιο Μάρσαλ, καθώς σε μεγάλο βαθμό έμεινε εκτός πολέμου υπό την ηγεσία του φασιστικού ηγέτη Φρανθίσκο Φράνκο. Ο Χοσέπ Μπορέλ, Ισπανός πρώην υπουργός Εξωτερικών και κορυφαίος διπλωμάτης της Ε.Ε., παρατήρησε ότι, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Καθολική Εκκλησία συνέβαλαν στην εισαγωγή της δημοκρατίας στην Πολωνία, οι ίδιες δυνάμεις είχαν ενισχύσει δεκαετίες μεταπολεμικού φασισμού και δικτατορίας στην Ισπανία. Ωστόσο, η Ισπανία δεν βλέπει τον εαυτό της ως μια ηπειρωτική εξαίρεση αλλά ως πρωτοπόρο.

Ενάντια στον προστατευτισμό του Τραμπ

Σύμφωνα με τον Αλμπάρες, η κυβέρνησή του ευθυγραμμίζεται με τους ευρωπαϊκούς συμμάχους της όσον αφορά τη συγκέντρωση στην ενίσχυση της ικανότητας και της «κυριαρχίας» της ηπείρου απέναντι σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο και μια ολοένα και λιγότερο αξιόπιστη Αμερική. Αυτή η προσπάθεια μπορεί να περιλαμβάνει αυξημένες δαπάνες για την άμυνα και μια ώθηση προς τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου Ευρωπαϊκού Στρατού, ανεξάρτητου από το ΝΑΤΟ—ένα βήμα που θα μπορούσε να υποστηριχθεί από πολλούς στο στρατόπεδο του Τραμπ. Αλλά σημαίνει επίσης διαφοροποίηση των συμφερόντων και των επενδύσεων μακριά από την Ηνωμένες Πολιτείες. «Πρέπει να αναζητήσουμε νέους εταίρους» σε απάντηση στον προστατευτισμό του Τραμπ, δήλωσε ο Albares, σημειώνοντας τη διευρυνόμενη εμπορική διπλωματία με τη Λατινική Αμερική, την Ινδία και την Κίνα.

Ο Tharoon αναφέρει ότι κατά τη συνέντευξή του με τον Σάντσεθ στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, δήλωσε πώς η Ευρώπη πρέπει να είναι πιο ενωμένη και θαρραλέα και να «δημιουργεί περισσότερη ισορροπία» στην παγκόσμια πολιτική. Η ανάγκη για αυτήν την γεωπολιτική ανάδειξη, είπε, απλά «εντάθηκε» με την άφιξη του Τραμπ στη διεθνή σκηνή. Η δεύτερη θητεία του Τραμπ έχει βαθύνει την επείγουσα ανάγκη, και ο Σάντσεθ, ως ένας από τους ηγέτες των λεγόμενων μεσαίων δυνάμεων—χώρες που, σύμφωνα με τη διατύπωση του Καναδού Πρωθυπουργού, Mark Carney, θα πρέπει να συνεννοούνται υπό τη σκιά της αναστάτωσης του Τραμπ—μπορεί να προσπαθεί να διαμορφώσει ένα νέο είδος παγκόσμιας ηγεσίας.

Τον Απρίλιο, ο Sánchez συναντήθηκε με τον Κινέζο Πρόεδρο, Σι Τζινπινγκ στο Πεκίνο και κάλεσε την Κίνα να αναλάβει μεγαλύτερη πρωτοβουλία για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων όπως η κλιματική αλλαγή και τους κινδύνους από νέες πανδημίες. Σε αντίθεση με άλλους δυτικούς ηγέτες—και το ιμπεριαλιστικό κατεστημένο εξωτερικής πολιτικής στην Ουάσινγκτον—ο Sánchez βλέπει την Κίνα με πιο ρεαλιστικούς όρους και όχι αναγκαστικά ως στρατηγικό αντίπαλο.

Ο Albares υποστήριξε ότι τίποτε από όλα αυτά δεν πρέπει να απειλεί τους πολλούς δεσμούς της Ισπανίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ο ιστορικός, φυσικός σύμμαχος της Ευρώπης. Θα θέλαμε να συνεχίσουν να παραμένουν έτσι», είπε, προσθέτοντας μια επιφυλακτική σημείωση: «Η διατλαντική σχέση βασίζεται σε αξίες—αξίες υπεράσπισης της δημοκρατίας, του διεθνούς δικαίου, της ειρήνης και της ασφάλειας. Έτσι σκοπεύουμε να προχωρήσουμε». Αλλά, όπως είπε, αυτή η σχέση, για να συνεχιστεί, χρειάζεται χώρες που μοιράζονται αυτές τις αξίες «από τις δύο πλευρές του Ατλαντικού».

Τις προηγούμενες ημέρες υπήρξαν σφοδρές αντιδράσεις στην Ευρώπη αλλά και στο εσωτερικό του Ισραήλ για το βίντεο που δημοσίευσε ο υπουργός Εθνικής Ασφαλείας Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, στο οποίο εμφανίζονται ακτιβιστές του «στολίσκου της Γάζας» γονατισμένοι και δεμένοι πισθάγκωνα.

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, η ιταλική κυβέρνηση αλλά και ο ίδιος ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επέκριναν τη στάση του ακροδεξιού υπουργού.

Αναλυτικά στην ανάρτησή του ο Ιταλός ΥΠΕΞ αναφέρει: «Εξ ονόματος της ιταλικής κυβέρνησης, ζήτησα μόλις επισήμως από την Ύπατη Εκπρόσωπο Κάγια Κάλας να συμπεριληφθεί στην επόμενη συζήτηση των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ η υιοθέτηση κυρώσεων κατά του Ισραηλινού υπουργού Εθνικής Ασφάλειας Μπεν-Γκβιρ. Αφορμή είναι οι απαράδεκτες πράξεις σε βάρος της Flotilla, με την απομάκρυνση των ακτιβιστών από διεθνή ύδατα και την υποβολή τους σε παρενοχλήσεις και εξευτελισμούς, κατά παράβαση των πιο στοιχειωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων».

A nome del Governo italiano ho appena formalmente chiesto all’Alto Rappresentante @kajakallas di includere nella prossima discussione dei Ministri degli Esteri UE l’adozione di sanzioni contro il Ministro per la sicurezza nazionale israeliano Ben-Gvir per gli inaccettabili atti…— Antonio Tajani (@Antonio_Tajani) May 21, 2026

Νίκος Γιαννόπουλος

Σε κάθε περίπτωση πάντως, η πρόταση δεν ήρθε εν κενώ ούτε συνιστά και καμία μεγάλη πρωτοτυπία. Εφαρμόζεται, υπό όρους, σε χώρες του δυτικού κόσμου και τις περισσότερες φορές το αποτέλεσμα ήταν από ικανοποιητικό έως εντυπωσιακό.

Το ΠΑΣΟΚ είχε κατά νου κατά κύριο λόγο το μοντέλο της Ισλανδίας.

Άλλη η οικονομία και διαφορετικές οι συνθήκες βέβαια, ωστόσο ο χρόνος της πιλοτικής εφαρμογής (τέσσερα χρόνια) είναι πολύ μεγάλος για να αδιαφορήσει κανείς.

Το παράδειγμα της Ισλανδίας-Βρετανίας

Το εργασιακό εβδομαδιαίο ωράριο μειώθηκε στις 35 ώρες χωρίς να υπάρξει παράλληλη μείωση των αποδοχών. Σύμφωνα με τις σχετικές μετρήσεις, η παραγωγικότητα στη χειρότερη περίπτωση έμεινε ίδια ή πολλές φορές αυξήθηκε. Στα σχετικά τεστ καταγράφηκε ότι οι εργαζόμενοι βρήκαν καλύτερη ισορροπία μεταξύ εργασίας και προσωπικής ζωής, γεγονός θετικό για όλες τις πλευρές.

Το μοντέλο θεωρήθηκε τόσο πετυχημένο που πολλά συνδικάτα διαπραγματεύτηκαν εν συνεχεία μικρότερο ωράριο ανά τομέα και πέτυχαν να το εξασφαλίσουν.

Ανάλογη πιλοτική εφαρμογή έγινε στη Μεγάλη Βρετανία το 2022. Πήραν μέρος 61 εταιρίες με συνολικά 3000 εργαζόμενους.

Παρατηρήθηκαν οι εξής ευεργετικές συνέπειες:

Μειώθηκαν τα φαινόμενα burnout, οι απουσίες από την εργασία επίσης λιγόστεψαν, η παραγωγικότητα παρέμεινε στα ίδια επίπεδα. Εταιρίες που δραστηριοποιούνται στο marketing, την τεχνολογία κτλ υιοθέτησαν το μέτρο μόνιμα. Αντιθέτως, βιομηχανίες και καταστήματα λιανικής, όχι.

Το ισπανικό και το γαλλικό μοντέλο

Η Ισπανία (της σοσιαλιστικής κυβέρνησης Σάντσεθ) εφαρμόζει πιλοτικά προγράμματα στο δικό της πολιτικό στιλ.

Δίνει σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις μερική επιδότηση μισθού με αντάλλαγμα μείωση του χρόνου της εργασίας. Δίνεται, επίσης, έμφαση στην αύξηση της παραγωγικότητας μέσω της χρήσης τεχνολογίας τεχνητής νοημοσύνης. Τα αποτελέσματα αναμένονται.

Στη Γαλλία, τέλος, το 35ώρο έχει καθιερωθεί εδώ και 20 χρόνια και ισχύει καθολικά. Στις πλείστες των περιπτώσεων, οι αποδοχές δεν μειώθηκαν και το γαλλικό παράδειγμα ενέπνευσε πολλούς στην Ευρώπη να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο έστω και πιλοτικά.

Πού λειτουργεί καλύτερα το μοντέλο

Κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί άρα ότι δεν υπάρχουν παραδείγματα προς μελέτη.

Φαίνεται ότι το μοντέλο λειτουργεί περισσότερο αποδοτικά (ανάλογα και τη χώρα βέβαια) όταν υπάρχει μεγάλο ποσοστό ψηφιοποίησης στην εργασία, όταν καταγράφεται υψηλό επίπεδο οργάνωσης και όταν η δουλειά μετριέται περισσότερο με το τελικό της αποτέλεσμα και όχι με τις ώρες παρουσίας.

Αντίθετα, περισσότερα προβλήματα καταγράφονται όταν μιλάμε για θέσεις εργασίας στις οποίες απαιτείται φυσική παρουσία (λιανική πώληση για παράδειγμα) και σε τομείς που η παραγωγικότητα της εργασίας είναι ήδη χαμηλή.

Η στόχευση της πρότασης του ΠΑΣΟΚ

Το ΠΑΣΟΚ πάντως έχει εντοπίσει την πρότασή του σε μεγάλες επιχειρήσεις και σε πεδία εργασίας που απαιτούν υψηλή ειδίκευση και γνώσεις, λέγοντας ότι μία εργασιακή εβδομάδα των 32 μέχρι 35 ωρών χωρίς μείωση αποδοχών μπορεί να βοηθήσει από κοινού και τους εργαζόμενους και τους εργοδότες.

Σε κάθε περίπτωση η τετραήμερη εργασία (ή η μείωση του ωραρίου σε πενθήμερη βάση) φαίνεται να απαιτεί εμπιστοσύνη, μετρήσιμους στόχους και επικεφαλής που ξέρουν να διοικήσουν μακριά από τα συνηθισμένα.

Γι’ αυτό και η σχετική πρόταση, αφού κατατέθηκε επισήμως, καλό θα είναι να συζητηθεί χωρίς κραυγές και προκαταλήψεις. Ακόμα και στην ελληνική οικονομία φαίνεται ότι υπάρχουν κλάδοι στους οποίους το μοντέλο μπορεί να εφαρμοστεί, έστω και πιλοτικά.