Ο Νίκος Ανδρουλάκης μιλάει για τη “συμμορία του Μαξίμου” και το κορυφαίο στέλεχος μοιάζει εύσημα για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης. Ακόμα περισσότερο, εμφανίστηκε να ξεχνά τη συνεδριακή απόφαση που απορρίπτει διαρρήδην και υπό οιαδήποτε συνθήκη τη μετεκλογική συνεργασία με τη Ν.Δ, αφού είπε πώς “το θέμα των συνεργασιών, δηλαδή, για την ακρίβεια το θέμα της διακυβέρνησης της χώρας, θα προκύψει από αυτά που θα πει ο ελληνικός λαός”. Συμπέρασμα: η λαϊκή ετυμηγορία μπορεί να ακυρώσει την απόφαση του συνεδρίου. Ή, όπως λέγεται, ανάμεσα σε όσα λέγονται προεκλογικά και όσα συμβαίνουν μετεκλογικά μεσολαβεί ένα αδιαμφισβήτητο γεγονός: οι εκλογές.

Οι δηλώσεις, ως απάντηση στην πρόταση του Χάρη Δούκα για διαύλους επικοινωνίας και συνεννόησης με την Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα, μετά τις εκλογές, τσαλακώνουν το αφήγημα του ΠΑΣΟΚ για νίκη επί της Ν.Δ και απαξιώνουν το ιερό δισκοπότηρο της πολιτικής και εκλογικής αυτονομίας. Τι προσλαμβάνει ο κόσμος; Ό,τι το ΠΑΣΟΚ είναι περίπου μοιρασμένο ανάμεσα σε όσους δεν απορρίπτουν τη συνεργασία με τη Ν.Δ και σε εκείνους που προτιμούν την διερεύνηση συγκρότησης μετώπου με το κόμμα του Τσίπρα.

Και αποκαλύπτεται επιπλέον ότι το ηγετικό μπλοκ του ΠΑΣΟΚ είναι ένα άθροισμα διαφορετικών πολιτικών προσεγγίσεων και προσωπικών φιλοδοξιών με τον πρόεδρό του να διστάζει να ταράξει τα νερά παρότι έχει απειλήσει κάμποσες φορές ακόμα και με διαγραφές.

Αυτές οι “βαβέλ” στοίχισαν πολύ στον ΣΥΡΙΖΑ μετά την ήττα του 2019, γι’ αυτό και τώρα ο Αλέξης Τσίπρας συγκροτεί ένα κόμμα με σαφή προσανατολισμό και ενιαία έκφραση, αρνούμενος να υποδεχτεί πολλούς από το κόμμα το οποίο έκανε κυβέρνηση που θα μπορούσαν να μεταφέρουν ξενιστές εσωστρέφειας. Περίπου το ίδιο συμβαίνει τώρα στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης και είναι μάλλον βέβαιο ότι το εκλογικό αποτέλεσμα μπορεί να προκαλέσει φυγόκεντρες τάσεις και αποδρομή.

Αυτή είναι, βασικά, η συζήτηση που πρέπει να γίνει αλλά δεν γίνεται επαρκώς. Η μεν κυβέρνηση στρέφεται σε μεγαλεπήβολα σχέδια -συχνά επανάληψη παλαιότερων σε νέα επικοινωνιακή συσκευασία- για τον Κηφισσό και τα “bottle necks” της Αττικής Οδού, ΠΑΣΟΚ και ΕΛ.Α.Σ ανταγωνίζονται σχετικά με τις δωρεάν μετακινήσεις στα μέσα μαζικής μεταφοράς.

Ναι, το σχετικό μέτρο εφαρμόζεται με επιτυχία σε ευρωπαϊκές πόλεις. Όμως οι συγκοινωνιολόγοι επισημαίνουν πώς καθ΄ ημάς η απόδοσή του θα είναι μικρή. Πρώτον, διότι είναι πολύ δύσκολο να αλλάξει η νοοτροπία του ψυχολογικού ιδρυματισμού του νεοέλληνα από το Ι.Χ του, δεύτερον, επειδή -το επισημαίνει και η κυβέρνηση– τα εισιτήρια είναι εδώ σημαντικά φθηνότερα απ΄ ότι σε άλλες χώρες, και τρίτον, επειδή το βασικό μέλημα πρέπει να είναι ο εκσυγχρονισμός του στόλου των ΜΜΜ, άρα απαιτούνται πόροι.

Και κάπως έτσι άρχισε η αντιπαράθεση για το “τζάμπα”. Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε “τζάμπα 1” το ΠΑΣΟΚ και “τζάμπα 2” την ΕΛ.Α.Σ, τα δύο κόμματα επέστρεψαν την μομφή υπενθυμίζοντας τις σπατάλες σε απευθείας αναθέσεις και συμβούλους, στα υπέρογκα μερίσματα που δίνουν οι τράπεζες και την προκλητική κερδοφορία τους, στα προνόμια των funds που δεν φορολογούνται, στις διευκολύνσεις στα καρτέλ και πολλά ακόμα.

Η αντιπαράθεση επεκτείνεται στο θέμα της κοστολόγησης των προεκλογικών εξαγγελιών, κάτι διόλου καινούριο αφού το είδαμε να συμβαίνει και στις εκλογές του 2019 και του 2023 μεταξύ, τότε, Ν.Δ και ΣΥΡΙΖΑ. Ο πρωθυπουργός είπε πώς “τα δωρεάν που υπόσχονται κάποιοι από κάπου αλλού θα σας τα πάρουν” και ο γραμματέας της Ν.Δ τόνισε ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης πρέπει να πουν τι θα αφαιρέσουν για να προσφέρουν τζάμπα μετακινήσεις με τα ΜΜΜ. Και κυβερνητικές πηγές θυμίζουν το συριζαϊκό “πρόγραμμα Θεσσαλονίκης”.

Αναμφίβολα η παροχολογία και ο λαϊκισμός είναι, για άλλη μία φορά, ο κίνδυνος της μακράς προεκλογικής περιόδου στην οποία έχουμε εισέλθει. Κανείς, ωστόσο, δεν πρέπει να διεκδικεί μόνο τη μία πλευρά του νομίσματος χρεώνοντας την άλλη στους πολιτικούς του αντιπάλους. Αυτό είναι το εύκολο και είναι, δυστυχώς, βέβαιο πώς αυτό θα γίνει. Σε μία τέτοια αντιπαράθεση είναι οι κυβερνήσεις που έχουν συνήθως το πάνω χέρι και την πρόσβαση στο Γενικό Λογιστήριο ώστε να ξέρουν καλά τι θα δώσουν και σε ποιούς θα το δώσουν.

ΠΑΣΟΚ και ΕΛ.Α.Σ έκαναν το λάθος να δώσουν μεγαλύτερη προβολή στο θέμα των δωρεάν μετακινήσεων με τα ΜΜΜ που μάλλον δεν θα θα προκαλέσει ενθουσιασμό στους πολίτες, οι οποίοι θέλουν να ακούσουν πώς θα πληρώνουν λιγότερα στα σούπερ μάρκετ και στο ενοίκιο. Σε όλα αυτά τα ζητήματα που αφορούν το κόστος ζωής και τις αμοιβές είναι που πρέπει να επικεντρωθεί η αντιπαράθεση και οι τεκμηριωμένες προτάσεις.

Όμως, στο δίλημμα ότι για να δώσεις κάτι πρέπει να το αφαιρέσεις από κάπου αλλού σε μία οικονομία υπέρογκων πλεονασμάτων -σε μεγάλο βαθμό λόγω έμμεσων φόρων- υπάρχει απάντηση και αφορά το μείγμα οικονομικής πολιτικής που επιλέγει καθένας.

Για παράδειγμα, γιατί πρέπει να πληρώνουν οι πολίτες την ανικανότητα δημόσιων οργανισμών να ελέγξουν την ρευματοκλοπή των 400 εκατ. ευρώ ετησίως; Απλοϊκό το επιχείρημα αλλά ακριβές: εάν ένα κατάστημα διαπιστώσει πώς κάποιοι από τους πελάτες του κλέβουν, χρεώνει τα διαφυγόντα έσοδα στους πελάτες που δεν κλέβουν;

Γιατί, επίσης, πρέπει να πληρώνουμε όλοι τα εκατοντάδες εκατομμύρια των προστίμων της ΕΕ για τις απατεωνιές και τις ατασθαλίες του κάθε ΟΠΕΚΕΠΕ; Γιατί πληρώνουμε την ανικανότητα των διοικήσεων των ΕΛΤΑ που, τα τελευταία χρόνια, σκόρπισαν εκατομμύρια για την διάσωση και τον εκσυγχρονισμό και απέτυχαν παταγωδώς; Και γιατί το κράτος συντηρεί προκλητικά το καθεστώς της μη καταβολής των οφειλών του στην αγορά, όπως αναφέρουν και τα στοιχεία της ΤτΕ;

Επικοινωνιακά άστοχη, λοιπόν, η περιορισμένη συζήτηση σχετικά με τις δωρεάν μετακινήσεις με τα ΜΜΜ. Μια αντιπαράθεση ουσίας πρέπει να γίνει σχετικά με το τι πληρώνουν οι πολίτες που δεν θα έπρεπε να πληρώνουν, τι πραγματικές ελαφρύνσεις σε άμεσους και έμμεσους φόρους μπορούν να υπάρξουν και πώς μπορούν να βελτιωθούν μισθοί και συντάξεις εντός ενός ασφαλούς αλλά και δίκαιου δημοσιονομικού πλαισίου.

Όλα τα άλλα είναι “τζάμπα” κουβέντες…Bon pour l’Orient!

Παραβλέπουν, βεβαίως, ότι η Κωνσταντοπούλου εξακολουθεί να επικρατεί οριακά ή να αναδεικνύεται “ισόβαθμη” του Νίκου Ανδρουλάκη στην “Καταλληλότητα για πρωθυπουργός”, ενώ ο Αλέξης Τσίπρας έχει εκτιναχτεί ως μόνος δεύτερος, αν και σε απόσταση, από τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Επίσης υποβαθμίζουν το γεγονός ότι ο Τσίπρας δεν είναι Κωνσταντοπούλου, οι δε δεξαμενές από τις οποίες αντλεί δυνητικούς ψηφοφόρους είναι πολύ μεγαλύτερες.

Η αμηχανία φέρνει και λάθη ένθεν κακείθεν. Από την πλευρά της ΕΛ.Α.Σ το πρώτο λάθος αφορά την δήλωση της εκπροσώπου Τύπου Θεώνης Κουφονικολάκου ότι το νέο κόμμα και το ΠΑΣΟΚ δεν είναι “όμοροι χώροι”, δήλωση που διευκρινίσθηκε εκ των υστέρων αλλά άφησε περιθώρια και κριτική. Το δεύτερο ήταν ότι ο πρώην πρωθυπουργός διατύπωσε την πρόταση για δωρεάν μετακινήσεις όλων στα ΜΜΜ μόλις μία ημέρα μετά την αντίστοιχη του προέδρου του ΠΑΣΟΚ αλλά μόνο για τους νέους.

Τα λάθη, όμως, από την πλευρά της Χαριλάου Τρικούπη είναι και περισσότερα και σοβαρότερα. Για παράδειγμα, ενώ υποτίθεται πώς η κεντρική γραμμή είναι σχετική μετριοπάθεια απέναντι στον Τσίπρα, αρκετά στελέχη συναγωνίζονται υπουργούς και γαλάζιους βουλευτές σε άκρως επιθετικές διατυπώσεις για το …2015 και την διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Ενίοτε δεν μπορεί κανείς να ξεχωρίσει ποιός μιλάει, βουλευτής του ΠΑΣΟΚ ή της Ν.Δ…

Ορισμένοι, μάλιστα, όπως ο προερχόμενος από τον ΣΥΡΙΖΑ Πέτρος Παππάς σχολιάζει σχεδόν υβριστικά τον Αλέξη Τσίπρα, αποκαλώντας τον “ολετήρα” της κεντροαριστεράς και αμφισβητώντας την πολιτική ηθική του. Ή ο Π. Δουδωνής που έκανε λόγο για κρυφό “ντιλ” Τσίπρα- Μαξίμου!

Αυτή η αμηχανία φαίνεται και στα τηλεοπτικά πάνελ ιδιαίτερα όταν συναντώνται στελέχη του ΠΑΣΟΚ με στελέχη της ΕΛ.Α.Σ που πριν μερικούς μήνες ήταν στο ΠΑΣΟΚ, όπως η αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου Άννα Παπαδοπούλου ή η Μαριζέτα Αντωνοπούλου. Μέχρις ώρας η συμπεριοφορά των τελευταίων είναι αρκετά εγκρατής όταν δέχονται επιθέσεις από τους πρώην συντρόφους τους.

Το ερώτημα είναι τι θα συμβεί εάν οι μετρήσεις του Σεπτεμβρίου επιβεβαιώσουν τους συσχετισμούς με την ΕΛ.Α.Σ να κινείται ανοδικά, το ΠΑΣΟΚ στάσιμο, και το κόμμα Τσίπρα να μικραίνει τη διαφορά από τη Ν.Δ. Βεβαίως, το επιχείρημα ήδη διατυπώνεται και θα ενταθεί εάν η Ν.Δ δεν υποχωρεί στις μετρήσεις. Θα ειπωθεί εντονότερα ότι ο Τσίπρας συσπειρώνει την δεξιά εκλογική βάση…

Η 3η Διεθνής Διάσκεψη του ΙΝΑΤ έρχεται σε μια ιδιαίτερη συγκυρία. Με την ΕΛΑΣ, όπως είπε και ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας από τη Νίκαια, να έχει αναδειχθεί σε ουσιαστική αξιωματική αντιπολίτευση στην Ελλάδα, είναι δεδομένο ότι ο πρώην πρωθυπουργός, θέλει να παρουσιάσει ένα όσο πιο επεξεργασμένο πρόγραμμα γίνεται. Ένα πρόγραμμα ωστόσο το οποίο θα εδράζεται στην πεποίθηση του Αλέξη Τσίπρα περί σύγκλισης των τριών ιδεολογικών ρευμάτων της «πληθυντικής αριστεράς»: Της σοσιαλδημοκρατίας, της ριζοσπαστικής αριστεράς και της πολιτικής οικολογίας.

Η κοινή βάση βέβαια δεν μπορεί να είναι άλλη από την οικονομία. Εκεί άλλωστε κρίνονται τα μεγάλα ζητήματα της καθημερινότητας των πολιτών τα οποία φιλοδοξεί να αναδείξει η ΕΛΑΣ. Και τις ιδεολογικές βάσεις αυτές αναμένεται να θέσει ο παγκοσμίου φήμης οικονομολόγος, Τομά Πικετί.

Ο Τομά Πικετί, θα παρουσιάσει για πρώτη φορά σε ευρύ κοινό τα ευρήματα της ετήσιας έκθεσης Global Justice Report, η οποία επικεντρώνεται σε θέματα εισοδηματικής ανισότητας, βιωσιμότητας και αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης. Και θα το κάνει αυτό σε μια συζήτηση με τον Γιώργο Χουλιαράκη και την Ευγενία Φωτονιάτα

Τσίπρας με Πικετί για τον νέο οικονομικό πατριωτισμό

Η συμμετοχή Πικετί στη Διάσκεψη έχει ιδιαίτερη αξία καθώς είναι ένας από τους τρεις αρχιτέκτονες της έννοιας του οικονομικού πατριωτισμού που αποτελεί βασικό πρόταγμα της ΕΛΑΣ.

Ο διάλογος Τσίπρα-Πικετί χρονολογείται από το 2019 όταν συζήτησαν για πρώτη φορά τις βασικές πτυχές αυτής της ιδεολογικής προσέγγισης. Την συζήτηση αυτή επανέλαβαν και τον Δεκέμβριο του 2023 σε δεύτερη συνάντηση τους. Ο Πικετύ ανέπτυξε περαιτέρω την προσέγγιση με τον Michael Sandel τον Ιανουάριο 2025. Υπενθυμίζεται ότι ο Αλέξης Τσίπρας συνάντησε τον Michael Sandel στο Χάρβαρντ Απρίλιο 2025, ενώ ο φιλόσοφος συμμετείχε στην περσινή διεθνή Διάσκεψη στην Αθήνα όπου ανέπτυξε τις θέσεις του. Ο πρώην πρωθυπουργός συζήτησε για τον οικονομικό πατριωτισμό και με τον βουλευτή Ro Khanna κατά τη συνάντηση τους Απρίλιο 2025. Ο Ro Khanna από την Καλιφόρνια και την πιο πλούσια περιφέρεια των ΗΠΑ τη silicon valley, έχει αναδειχθεί σε έναν από τους πιο ισχυρούς εκπροσώπους αυτού ρεύματος στην Αμερική, βλέπει τον οικονομικό πατριωτισμό ως ένα νέο Σχέδιο Μάρσαλ απέναντι σε μία «τάξη Επστάιν», όπως την αποκαλεί, που βασίζεται στους ολιγάρχες.

Για την υπεράσπιση της Δημοκρατίας με την Μάγια Αλιέντε

Παράλληλα σε μια περίοδο ανόδου της Ακροδεξιάς, ο Αλέξης Τσίπρας στέλνει στην εφετινή Διάσκεψη και ένα ξεκάθαρο μήνυμα για την υπεράσπιση της Δημοκρατίας. Και το μήνυμα αυτό το στέλνει με την συμμετοχή της πρώην ΠτΒ και πρώην Υπουργό Άμυνας της Χιλής, Μάγια Φερνάντες Αλιέντε, εγγονή του ιστορικού πρώην Προέδρου της Χιλής, Σαλβαδορ Αλιέντε. Για τον σκοπό αυτό άλλωστε, ο Αλέξης Τσίπρας συγκεντρώνει προοδευτικές δυνάμεις από όλο τον κόσμο: Από τον Αμερικανό Γερουσιαστή Βαν Χόλεν και την Πορτορικάνα πρώην δήμαρχο Σαν Χουάν, Κάρμεν Κρουζ, μέχρι την Μαρία Χιμένα Λόπεθ, βουλευτή της αριστερής αντιπολίτευσης στον ακροδεξιό Πρόεδρο της Αργεντινής, Χαβιέ Μιλέι. Και από τον Όντουν Χέρνινγκ, Γραμματέα του συγκυβερνώντος Σοσιαλιστικού – Αριστερού κόμματος Νορβηγίας, μέχρι τον βουλευτή του SPD, Γιάν Ντίρεν.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα και η γενοκτονία στη Γάζα

Στον πυρήνα της εφετινής διάσκεψης του ΙΝΑΤ βρίσκονται και τα ανθρώπινα δικαιώματα και η γενοκτονία που συντελείται στη Γάζα. Για τον λόγο αυτό, η εφετινή διάσκεψη θα έχει πολύ σημαντική εκπροσώπηση από την Μέση Ανατολή, προκειμένου να σταλεί ένα σημαντικό μήνυμα ειρήνης: Από την Παλαιστίνια Rana Salman, συντονίστρια της ΜΚΟ «Μαχητές για την Ειρήνη» μέχρι τον πολύβραβευμένο δημοσιογράφο της Haaretz και πρώην εκπρόσωπο του Σιμόν Περές, Γκιντεόν Λεβί, μία από τις πιο συνεπείς φωνές του φιλειρηνικού κινήματος στο Ισραήλ, που αντιμάχεται την πολιτική Νετανιάχου και καλεί σε ειρήνη και σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με αποτέλεσμα να βρίσκεται στο στο στόχαστρο των ακροδεξιών ισραηλινών δυνάμεων.

Ξεχωριστή σημασία θα έχουν και οι αποδέκτες του φετινού βραβείου ειρήνης του ΙΝΑΤ: Εκπρόσωποι της ιατρικής κοινότητας που δραστηριοποιούνται στη Γάζα, στο πλευρό του παλαιστινιακού λαού, συμπεριλαμβανομένου του χειρούργου Χρίστου Γεωργάλα, συγγραφέα του βιβλίου «Ημερολόγιο της Γάζας» όπου καταγράφει την γενοκτονία του Παλαιστινιακού λαού όπως την έζησε. Παράλληλα θα βραβευθεί και η γνωστή ισραηλινή αριστερή δημοσιογράφος και ακτιβίστρια, Orly Noy, η οποία καθημερινά καταγγέλει την πολιτική Νετανιάχου και είναι επικεφαλής της ΜΚΟ B’Tselem, μια ΜΚΟ η οποία αναδεικνύει την εγκληματική πολιτική Νετανιάχου στην Δυτική Όχθη και την Γάζα, αγωνιζόμενη έμπρακτα και καθημερινά για την ειρήνη και τον τερματισμό της γενοκτονίας.

Το Κυπριακό πάντα στο επίκεντρο

Από την εκδήλωση του ΙΝΑΤ δεν θα μπορούσε να λείπει το Κυπριακό. Άλλωστε, σύμφωνα με το περιβάλλον του Προέδρου της ΕΛΑΣ, η επιλογή της Κύπρου δεν έγινε τυχαία, αλλά αντίθετα έχει τριπλό συμβολισμό: Πρώτον, να σταλεί ένα μήνυμα για την επίλυση του Κυπριακού στη βάση του πλαισίου Γκουτέρρες, στη συνέχεια της νέας πρωτοβουλίας του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ. Δεύτερον, την σημασία που έχει η ειρήνη στη Μέση Ανατολή και η στήριξη της Κύπρου ιδιαίτερα μετά τις επιθέσεις που δέχθηκε. Και τρίτον, στο πλαίσιο που θέτουν τα άλλα δύο σημεία δεν θα μπορούσε ο Αλέξης Τσίπρας ως επικεφαλής της ΕΛΑΣ, να μην πραγματοποιήσει το πρώτο του ταξίδι στην Κύπρο.

Στο πάνελ της Διάσκεψης για το Κυπριακό θα συμμετάσχουν, μεταξύ άλλων, ο δήμαρχος Λευκωσίας, Χαράλαμπος Προύντζος, ο επικεφαλής της τουρκοκυπριακης κοινότητας στη Λευκωσία, Μεχμέτ Χαρμαντσί, ο Πρέσβυς Ανδρέας Μαυρογιάννης και η Πρόεδρος του CTP, Sıla Usar İncirli. Επομένως, ο Αλέξης Τσίπρας καταφέρνει για άλλη μια φορά, σε περίοδο κινητικότητας για το Κυπριακό, να στείλει ένα σοβαρό μήνυμα για την ειρήνη, έχοντας στο πλευρό του τόσο Ελληνοκυπρίους όσο και Τουρκοκύπριους.

Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ, ο Πρόεδρος του Δ.Σ. Σπ. Θεοδωρόπουλος, μεταξύ άλλων τόνισε:

• «Παρά τα βήματα που έγιναν τα τελευταία χρόνια, το ενεργειακό κόστος στην Ελλάδα εξακολουθεί να παραμένει σημαντικά υψηλότερο από αυτό ανταγωνιστικών χωρών της περιοχής. Σήμερα υπάρχουν περισσότερα περιθώρια εθνικών παρεμβάσεων και οφείλουμε να τα αξιοποιήσουμε πλήρως.»
• «Η περαιτέρω μείωση του μη μισθολογικού κόστους, η ενίσχυση της ευελιξίας στην αγορά εργασίας και η διαμόρφωση συλλογικών συμβάσεων που λαμβάνουν υπόψη την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων παραμένουν βασικές μας προτεραιότητες.»
• «Στο χωροταξικό δόθηκε μια μεγάλη μάχη ώστε να διασφαλιστεί επαρκής χώρος για τη βιομηχανία του μέλλοντος. Η χώρα χρειάζεται ξεκάθαρους κανόνες, ασφάλεια δικαίου και δυνατότητες ανάπτυξης για τις παραγωγικές επενδύσεις.»
• «Χρειαζόμαστε ένα πιο αποτελεσματικό πλαίσιο για τις εμβληματικές και στρατηγικές επενδύσεις, με σαφή κριτήρια, ταχύτερες διαδικασίες και επαρκείς πόρους ώστε να στηριχθεί ουσιαστικά ο παραγωγικός μετασχηματισμός της οικονομίας.»
• «Οι υπεραποσβέσεις μπορούν να αποτελέσουν ένα από τα πιο αποτελεσματικά εργαλεία ενίσχυσης των επενδύσεων, γιατί επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να υλοποιούν τα επενδυτικά τους σχέδια γρήγορα, χωρίς περιττή γραφειοκρατία.»
• «Η αμυντική βιομηχανία δημιουργεί νέες σημαντικές ευκαιρίες για την ελληνική παραγωγή. Ο ΣΕΒ θα συνεχίσει να στηρίζει κάθε πρωτοβουλία που ενισχύει τη συμμετοχή των ελληνικών επιχειρήσεων στις νέες ευρωπαϊκές αλυσίδες αξίας.»
• «Η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη πρόκληση αλλά και ευκαιρία για τις επιχειρήσεις. Παρά την πρόοδο που έχει γίνει, η πλειονότητα των ελληνικών επιχειρήσεων εξακολουθεί να θεωρεί ότι δεν την αφορά ακόμη. Αυτό πρέπει να αλλάξει.»
• «Η αύξηση του μεγέθους των επιχειρήσεων αποτελεί προϋπόθεση για υψηλότερη παραγωγικότητα, καλύτερους μισθούς και ισχυρότερη ανταγωνιστικότητα. Η χώρα χρειάζεται περισσότερες συνεργασίες, συγχωνεύσεις και κίνητρα συνενώσεων.»
• «Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμες αποφάσεις για τον νέο πολυετή προϋπολογισμό της. Η Ελλάδα πρέπει να προετοιμαστεί έγκαιρα και να συμβάλει ενεργά στη διαμόρφωση πολιτικών που θα στηρίζουν την ανταγωνιστικότητα, τις επενδύσεις και την ανάπτυξη.»
• «Η παραγωγικότητα είναι το σημαντικότερο στοίχημα της ελληνικής οικονομίας. Είναι η προϋπόθεση για περισσότερες επενδύσεις, υψηλότερους μισθούς και πραγματική σύγκλιση με την Ευρώπη.»

Το ΠΑΣΟΚ απέρριψε την σχετική πρόταση καθώς επικαλείται ότι δεν έχει καμία εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση και έχει ήδη απαντήσει αρνητικά ακόμα και να συναινέσει σε ένα πλειοψηφικό μπλοκ επί των δικών του προτάσεων. Το τελευταίο επισημαίνεται ως κοινοβουλευτικό και πολιτικό παράδοξο από την κυβέρνηση: να μην ψηφίζει, δηλαδή, τις δικές του προτάσεις και να οδηγεί την διαδικασία στην αναζήτηση πλειοψηφίας 180 βουλευτών στην αναθεωρητική Βουλή.

Η πρόταση Βορίδη αποτελεί, αναμφίβολα, πολιτική “ντρίμπλα” για να εκθέσει το ΠΑΣΟΚ, από την άλλη, όμως, το γεγονός ότι προτείνονται συμφωνίες παρασκηνίου για την μείζονα διαδικασία της αναθεώρησης του Συντάγματος αποδεικνύει πόσο υπονομευμένη είναι εν μέσω της μακράς και ακραίας πόλωσης προεκλογικής περιόδου.

Η Συνταγματική αναθεώρηση έχει ήδη πολιτικά ακυρωθεί επειδή ναρκοθετείται εκ των πραγμάτων ο ακρογωνιαίος λίθος της κοινοβουλευτικής διαδικασίας: η συναίνεση. Οι μεν κατηγορούν τους δε, η ουσία, ωστόσο, είναι πώς η αλλαγή συνταγματικών διατάξεων με εξαιρετική σημασία για τη λειτουργία των θεσμών (Δικαιοσύνη), του πολιτικού συστήματος (άρθρο 86) και άλλων εκφάνσεων της κοινωνικής ζωής (άρθρο 16 για τα μη κερδοσκοπικά ιδιωτικά ΑΕΙ κ.α), βυθίζεται στην μεγαλύτερη πολιτική αστάθεια που γνώρισε εδώ και πολλά χρόνια η χώρα.

Ακόμα και στην δεκαετή περίοδο της οικονομικής κρίσης υπήρξαν στιγμές πολιτικών συγκλίσεων (συγκυβέρνηση Ν.Δ- ΠΑΣΟΚ, ή η συνεργασία ΣΥΡΙΖΑ- ΑΝΕΛ), ή σχηματίστηκαν άμεσα ή έμμεσα αντιπολιτευτικά μπλοκ σχετικής συνεννόησης.

Έτσι πορευόμαστε προς τις επόμενες εκλογές με τα τρία βασικά κόμματα (Ν.Δ, ΕΛ.Α.Σ, ΠΑΣΟΚ) να απορρίπτουν κάθε ιδέα συνεννόησης ακόμα και στα θεωρητικώς αυτονόητα και κάθε πιθανότητα συνεργασίας μετά τις εκλογές. Όμως, ο λαός (εκλογικό σώμα) μπορεί να παρακολουθεί τους σχεδιασμούς των κομμάτων και να γελά.

Διότι, εφόσον το εκλογικό αποτέλεσμα δεν εξασφαλίσει ορίζοντα αυτοδυναμίας για το πρώτο κόμμα, πρόσωπα και πολιτικά υποκείμενα θα κληθούν να απαντήσουν για ποιούς λόγους θα πρέπει η χώρα να μπει σε έναν κύκλο επικίνδυνης περιπέτειας με σερί εκλογικών αναμετρήσεων που το πιθανότερο είναι πώς θα καταλήξει σε μία βραχύβια και ασταθή διακυβέρνηση.

Σεραφείμ Κοτρώτσος

Εάν εκείνοι οι υπουργοί και επιτελείς του Μαξίμου που δήλωναν υπερήφανοι για το αυτονόητο να αντιμετωπίζει η Πολιτεία τα ομόφυλα ζευγάρια με ισονομία (όπως 15 ακόμα ευρωπαϊκές χώρες πριν από εμάς) έμπαιναν στο μετρό ή στα λεωφορεία το περασμένο Σάββατο με κατεύθυνση την πλατεία Συντάγματος θα έβλεπαν εκατοντάδες νέους -και όχι μόνο- με πολύχρωμες σημαίες και φανταχτερά τι-σερτ. Πήγαιναν στο PRIDE.

Εκείνο που δεν θα έβλεπαν είναι οι αφίσες προβολής της εκδήλωσης, όπως αδιάλλειπτα συνέβαινε για πάνω από δέκα χρόνια. Πότε στο παρελθόν απορρίφθηκε το σχετικό αίτημα από την ΣΤΑΣΥ; Το 2013- κρατήστε το. Όλως τυχαίως, και το ΕΣΡ είχε απορρίψει τότε το αίτημα προβολής του σχετικού διαφημιστικού σποτ.

Έγινε λιγότερο φιλελεύθερος και συμπεριληπτικός ο πρωθυπουργός από πέρυσι, πρόπερσι, από το 2024 που ψήφισε τον γάμο των ομόφυλων ζευγαριών, ή από τότε που συναντούσε εκπροσώπους της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας; Ή η ΣΤΑΣΥ άλλαξε εμπορική πολιτική σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν και λογαριάζει και το ελάχιστο διαφημιστικό έσοδο που μπαίνει στα ταμεία της;

Μάλλον όχι. Απλώς ο ορθολογισμός και η έγνοια για τα δικαιώματα στοιχίζουν πολύ περισσότερο σε καυτό προεκλογικό χρόνο. Η τολμηρή απόφαση του 2024 μπορεί να παραμείνει καλά κρυμένη στην κεντρώα τροπαιοθήκη του Μεγάρου Μαξίμου μέχρις ότου εξασφαλιστεί –αν συμβεί, τελικά, κάτι τέτοιο– η πολυπόθητη αυτοδυναμία. Λίγους μήνες μετά την ψήφιση του γάμου των ομοφύλων, στις ευρωεκλογές, άλλωστε, περίπου ένα εκατ. ψηφοφόροι της Ν.Δ δεν προσήλθαν στις κάλπες.

Κάπως έτσι, ο ορθολογισμός μπορεί να περιμένει την …τρίτη θητεία. Μέχρι τότε, με το “φάντασμα” του κόμματος Σαμαρά να ίπταται πάνω από τις δημοσκοπήσεις και το αφήγημά του για την woke ατζέντα να ναρκοθετεί τη συνοχή της γαλάζιας κοινοβουλευτικής ομάδας, το PRIDE γίνεται εκλογικά “αόρατο”. Ίσως επειδή ο πρωθυπουργός εκτιμά πώς έχει εξαντλήσει τα περιθώρια διείσδυσης στο πολιτικό κέντρο και ότι δεν έχει αντίπαλο. Εν τω μεταξύ, οι αυξήσεις των μισθών των Μητροπολιτών έχουν μεγαλύτερη αξία, ίσως μαζί με την αποδοχή της μετάνοιας για εκείνο το βράδυ της γιορτής μετά την ψηφοφορία στη Βουλή.

Ετσι τώρα ζητά να κληθούν και άλλα πρόσωπα στην Επιτροπή Θεσμών και καλεί τα κόμματα της αντιπολίτευσης να την συνυπογράψουν.

Με ανάρτησή του επισημαίνει:

Η Ελληνική Λύση δικαιώθηκε για ακόμα μια φορά, επειδή δεν βιάστηκε όπως όλα τα κόμματα, εν βρασμώ να καταθέσουν αίτημα κλήσης συγκεκριμένων ατόμων για την επιτροπή. Τώρα λοιπόν που υπάρχουν νέα στοιχεία και το λέγαμε από την Παρασκευή, να κληθούν πέραν του κου. Ντίλιαν, ο Γρηγόρης Δημητριάδης, ο Κοντολέων, ο Βαρβιτσιώτης, ο Σμυρλής και ο Χαρπάζ. Η στάση μας θεσμική και αποτελεσματική. Δεν θυσιάζουμε την ουσία για την επικοινωνία. Δεν εξαρτώμαστε από κανέναν, ούτε από ολιγάρχη, ούτε από το Μαξίμου, ούτε δρούμε πολιτικάντικα, σε αντίθεση με τα υπόλοιπα κόμματα. Καλούμε, λοιπόν, πλέον με τα νέα στοιχεία, που από το Σαββατοκύριακο υπάρχουν, όλα τα υπόλοιπα κόμματα, να συνυπογράψουν την σωστή αίτησή μας, με κλήση όλων αυτών, ώστε να αποδειξουν ότι θέλουν την διαλεύκανση της υποθέσεως και όχι την συγκάλυψη. Εμείς δρούμε με τα στοιχεία, όχι με πυροτεχνήματα για την επικοινωνία.

Πρώτον, κάτι τέτοιο συγκρουόταν με τη λογική: όταν διατυπώνονται τόσο επίμονα δεσμεύσεις για κάλπες την άνοιξη, και το αργότερο στις αρχές Ιουνίου πρέπει να υπάρχει κυβέρνηση που θα αναλάβει την ευρωπαϊκή προεδρία από την 1η Ιουλίου, η πιθανότητα σειράς αναμετρήσεων υπονομεύει το διακύβευμα της σταθερότητας. Δεύτερον, με το 1/3 των γαλάζιων ψηφοφόρων να βρίσκονται στην ζώνη των αναποφάσιστων, η ευχέρεια να σταλεί μήνυμα δυσφορίας στην κυβέρνηση διευκολύνεται έτι περαιτέρω και η αποσυσπείρωση παρατείνεται.

Με την πιθανότητα -κατ΄ άλλους βεβαιότητα- να ιδρύσει νέο κόμμα ο Αντώνης Σαμαράς και τον Κώστα Καραμανλή να αποφεύγει μέχρις ώρας επίμονα κάθε έκφραση στήριξης της κυβέρνησης, τα πράγματα δυσκολεύουν.

Στο Μαξίμου μάλλον έπεσαν στην παγίδα της υπερβολικής αυτοπεποίθησης εξαιτίας της δημοσκοπικής διαφοράς αρχικά από το ΠΑΣΟΚ και, τώρα, από την Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα και υποτίμησαν την απόσταση από το ποσοστό αυτοδυναμίας. Κοίταζαν μόνο προς τα κάτω και όχι (και) προς τα πάνω.

Το 41% του 2023 δημιούργησε συνθήκες ιδιότυπου ιδρυματισμού εξουσίας και τα κυβερνητικά στελέχη κατέστησαν όμηροι του αφηγήματος πολιτικής κυριαρχίας που ναι μεν ήταν και έως ένα βαθμό παραμένει ισχυρό, από την άλλη, όμως, τους απομάκρυνε από την αντίληψη ότι η κοινωνία βρίσκεται εδώ και καιρό σε “σημείο βρασμού” λόγω των πραγματικών προβλημάτων που δεν επιλύονται.

Η Ν.Δ εξακολουθεί να κινδυνεύει λιγότερο από την αξιωματική αντιπολίτευση και τα νέα κόμματα, όσο περνά ο καιρός, όμως, κινδυνεύει περισσότερο από τον ίδιο τον εαυτό της.

Σωρρευμένα προβλήματα, όπως η ακρίβεια και το κόστος στέγασης, μοχλεύονται με την αίσθηση περί διαφθοράς. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ και το “πτυχίο” Λαζαρίδη πλήγωσαν σημαντικά εκλογικά ακροατήρια, οι υποκλοπές διέρρηξαν δεσμούς με κεντρώους και φιλελεύθερους και, τώρα, η όζουσα υπόθεση στις Πολεοδομίες μπορεί να εντείνει ακόμα περισσότερο το αρνητικό κλίμα.

Η συσπείρωση αναδεικνύεται ως όρος εκλογικής επιβίωσης και στην πραγματικότητα η στρατηγική της μιας Κυριακής αποσκοπεί, επί της ουσίας, όχι στην αυτοδυναμία αλλά στην εξασφάλιση του 25% για να ενεργοποιηθεί το εκλογικό μπόνους και, υπό τις καλύτερες προϋποθέσεις, σε ένα ποσοστό λίγο πάνω από το 30% για να έχει νόημα η δεύτερη αναμέτρηση.

Κυοφορείται, ωστόσο, ένα νέο λάθος. Να ξοδευτεί όποια ενέργεια έχει απομείνει στην κυβέρνηση στην “αρχιτεκτονική” ενός διπόλου με τον Αλέξη Τσίπρα στη βάση όσων συνέβησαν πριν από 12 χρόνια. Έτσι, όμως, ίσως υποτιμηθούν τα εξής: α. να αποπροσανατολιστεί και εν μέρει να παραλύσει η λειτουργία της κυβέρνησης ως προς τα κρίσιμα που θα βαρύνουν στην ψήφο των πολιτών (ακρίβεια, στέγαση, εμπιστοσύνη στους θεσμούς κ.ά), β. να μην αξιολογηθεί σωστά ο κίνδυνος του κόμματος Σαμαρά, όχι μόνο όσον αφορά την απολύτως κρίσιμη μάζα ψηφοφόρων που θα αφαιρέσει από τη Ν.Δ, αλλά και στο ότι ο πρώην πρωθυπουργός ίσως δημιουργήσει την εντύπωση πώς κάτω από διαφορετικές συνθήκες (πρωθυπουργός) θα μπορούσε να προσφέρει μετεκλογικό σωσίβιο στην παράταξη.

Εν τέλει, η πύκνωση των προσπαθειών και η επιστράτευση των πάντων στο στόχο της πρώτης Κυριακής καθιστά την κυβέρνηση πιό ευάλωτη ως προς το τι θα συμβεί εαν δεν τον πιάσει. Οι δε συνεργασίες θα βρουν καμένες γέφυρες ή θα προκαλέσουν μεγάλη αναταραχή με το “καλημέρα” μιας τέτοιας διακυβέρνησης.

Όσοι,δε, καραδοκούν στο εσωτερικό της Ν.Δ θα βρουν μία ακόμα δικαιολογία για ενδεχόμενες κινήσεις. Και κάτω έτσι επιβεβαιώνεται ο Τολστόϊ που έλεγε πώς “η πιο σπουδαία στιγμή είναι το παρόν, γιατί μόνο πάνω σε αυτό έχουμε κάποια δύναμη”…

Η κυβέρνηση επισημαίνει πώς “δεν μπορεί να θεωρείται επιτυχία για τον Τσίπρα το 15% του 2026, όταν είχε πάρει 17,8% το 2023”. Η αλήθεια είναι πώς με τον κατακερματισμό στον χώρο της αντιπολίτευσης και την συρρίκνωση της επιρροής της Ν.Δ, το ποσοστό (του ΣΥΡΙΖΑ) στις προηγούμενες εθνικές εκλογές συγκρίνεται με το 41% του κυβερνώντος κόμματος, γι’ αυτό και αξιολογήθηκε ως συντριβή, ενώ το σημερινό 15% πρέπει να συγκριθεί με το 28-30%.

Σε κάθε περίπτωση η απόσταση παραμένει μεγάλη και πολλά θα κριθούν τον Σεπτέμβριο, όταν η ΕΛ.Α.Σ θα έχει πολιτικά ενηλικιωθεί, θα έχει παρουσιάσει πρόγραμμα, οργανωτική συγκρότηση και αρκετά περισσότερα πρόσωπα απ΄ όσα έχουμε δει έως σήμερα στα τηλεοπτικά πάνελ.

Εφόσον η Συμπαράταξη κατορθώσει να δημιουργήσει δημοσκοπική βάση στο ποσοστό του 2023 και το ΠΑΣΟΚ παραμείνει στις επιδόσεις των τελευταίων μετρήσεων θα μπει με καλύτερους όρους στην τελική ευθεία προς τις κάλπες.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν είναι, όμως, εύκολος αντίπαλος. Ακόμα κι αν από καποιους εκλαμβάνεται ως αλαζονεία, άλλοι πείθονται από την αυτοπεποίθηση που εκπέμπει ακόμα και τώρα που πόρρω απέχει από την αυτοδυναμία και διλημματικά βάζει την στρατηγικής της μιας κάλπης. Λογικό, ποιός μπορεί να προβλέψει τι θα συμβεί στη δεύτερη ή και την τρίτη;

Για τον Αλέξη Τσίπρα είναι, από την άλλη μονόδρομος, να πείσει πώς η δική του τρίτη προσπάθεια να νικήσει τον Μητσοτάκη ταυτίζεται με το να μην κατορθώσει ο τελευταίος να έχει τρίτη θητεία. Και για να έχει περισσότερες ελπίδες πρέπει να απομακρυνθεί όσο γίνεται περισσότερο από τον σημερινό ΣΥΡΙΖΑ. Καμία υποψία συμφωνίας, καμία οργανική σχέση, κανένας “ιστορικός” συναισθηματισμός, καμία απάντηση στις προσωπικές επιθέσεις από πρώην συντρόφους (κυρίως από τους πιό ευεργετηθέντες).

Ακόμα κι αν ορισμένα πρόσωπα απ΄ όσα βγήκαν μέχρι τώρα μπροστά χρειάζονται επικοινωνιακή και πολιτική εκπαίδευση μάλλον βρίσκουν πιό εύκολα ευήκοα ώτα απ΄ ότι η πολιτική φρουρά της Κουμουνδούρου που επιθυμεί διακαώς να μετοικήσει. Κάποιοι είναι αναμφίβολα χρήσιμοι, κυρίως, όμως, για τα ψηφοδέλτια στην τελική ευθεία. Άδικο; Σκληρό; Πιθανώς, αλλά προέχει η επιβίωση και η μακροημέρευση του νέου φορέα από την πολιτική και ηθική αποκατάσταση κάποιων…