Το ανώτατο δικαστήριο κατά της διαφθοράς της Ουκρανίας αποφάσισε την Πέμπτη την προφυλάκιση του πρώην συμβούλου του Προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι για δύο μήνες σε κέντρο προσωρινής κράτησης, ορίζοντας εγγύηση ύψους 3 εκατομμυρίων δολαρίων.

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, οι ουκρανικές αρχές απήγγειλαν κατηγορίες για διαφθορά στον Γέρμακ. Ο ίδιος — ο οποίος, μέχρι τη θεαματική του πτώση τον Νοέμβριο του περασμένου έτους, θεωρούνταν το δεύτερο πιο ισχυρό πρόσωπο στην Ουκρανία — αρνήθηκε κατηγορηματικά όλες τις κατηγορίες στο δικαστήριο.

«Δεν διαθέτω τέτοια ποσά. Τώρα ο δικηγόρος μου θα συνεργαστεί με φίλους μου για βοήθεια [στη συγκέντρωση της εγγύησης]», δήλωσε ο Γέρμακ σε Ουκρανούς δημοσιογράφους μετά την ανακοίνωση της απόφασης την Πέμπτη.

«Πιστεύω ότι ο συνήγορός μου, η ομάδα των δικηγόρων, θα ασκήσει έφεση. Δεν έχω τίποτα να κρύψω, θα συνεχίσω να αγωνίζομαι και θα παραμείνω στην Ουκρανία», πρόσθεσε.

Στον ρόλο του ως ισχυρός επικεφαλής του γραφείου του Ζελένσκι, ο Γέρμακ συνέβαλε στη διαμόρφωση της διπλωματίας της Ουκρανίας σε καιρό πολέμου και σπάνια απουσίαζε από κρίσιμες συναντήσεις υψηλού επιπέδου με παγκόσμιους ηγέτες, σε συνόδους από την Ουάσιγκτον έως τις Βρυξέλλες.

Το Εθνικό Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς της Ουκρανίας και η Εισαγγελία κατά της Διαφθοράς απήγγειλαν κατηγορίες διαφθοράς στον Γέρμακ νωρίτερα αυτή την εβδομάδα. Οι ερευνητές δήλωσαν ότι ήταν μέλος οργανωμένης εγκληματικής ομάδας, εμπλεκόμενος στο ξέπλυμα 10,4 εκατομμυρίων δολαρίων μέσω ενός πολυτελούς κατασκευαστικού έργου κοντά στο Κίεβο.

Οι Αρχές δεν κατονόμασαν τον Γέρμακ, αλλά ανέφεραν ότι οι τελευταίες κατηγορίες σχετίζονται με τη λεγόμενη επιχείρηση «Midas», ένα σκάνδαλο διαφθοράς ύψους 100 εκατομμυρίων δολαρίων στην κρατική ενεργειακή εταιρεία της Ουκρανίας, που προκάλεσε σοβαρό πλήγμα στον στενό κύκλο του Ζελένσκι.

Η έρευνα έχει αγγίξει και άλλους συνεργάτες του Ζελένσκι — τον επιχειρηματία Τιμούρ Μίντιτς και τον Ολέξι Τσερνισόφ, πρώην αντιπρόεδρο της κυβέρνησης της Ουκρανίας. Και οι δύο κατηγορήθηκαν επίσης για διαφθορά, αλλά αρνήθηκαν τις κατηγορίες πέρυσι. Ο Μίντιτς διέφυγε στο Ισραήλ μία ημέρα πριν από τη σύλληψή του. Καθώς η έρευνα διογκωνόταν, ο Ζελένσκι απέλυσε τον Γέρμακ, τον επί χρόνια φίλο και συνεργάτη του, την ίδια ημέρα που οι αρχές κατά της διαφθοράς ερεύνησαν το γραφείο του συμβούλου. Σύμφωνα με το NABU, τα μέλη της φερόμενης εγκληματικής ομάδας ξέπλεναν κρατικά κεφάλαια, μεταξύ άλλων από την Energoatom, μέσω επενδύσεων σε πολυτελή ακίνητα.

Εάν ο Γέρμακ καταβάλει την εγγύηση, θα πρέπει να εμφανίζεται τακτικά για ανάκριση στο NABU, να ενημερώνει τους ερευνητές για την τοποθεσία του, να μην εγκαταλείπει το Κίεβο χωρίς άδεια, να παραδώσει τα διαβατήριά του στις αρχές και να φορά ηλεκτρονικό βραχιόλι, αποφάσισε το δικαστήριο την Πέμπτη.

Το γραφείο του Ζελένσκι δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι δεν θα προβεί σε σχόλια σχετικά με τη δίκη του Γέρμακ, καθώς η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Ο Ζελένσκι υπογράμμισε πως δεν θεωρεί τυχαίο το γεγονός ότι οι επιθέσεις συνέπεσαν χρονικά με την άφιξη του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στην Κίνα. «Σίγουρα δεν είναι τυχαίο ότι μια από τις πιο μαζικές και παρατεταμένες ρωσικές επιθέσεις εναντίον της Ουκρανίας σημειώθηκε την ώρα που ο πρόεδρος των ΗΠΑ έφθανε στην Κίνα για μια επίσκεψη από την οποία αναμένονται πολλά», ανέφερε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ.

Σε μηνύματα που κοινοποίησε μέσω X και Telegram, ο Ζελένσκι αναφέρει ότι συμφωνήθηκε η ανταλλαγή 1.000 αιχμαλώτων πολέμου από κάθε χώρα.

Η Ρωσία είχε ήδη ανακοινώσει μονομερή κατάπαυση πυρός για τον εορτασμό της επετείου από τη νίκη του σοβιετικού στρατού επί των Ναζί στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, απειλώντας πως αν η Ουκρανία επιχειρούσε να διαταράξει τις εκδηλώσεις στη Μόσχα θα εξαπέλυε «μαζική πυραυλική επίθεση» στο κέντρο του Κιέβου.

Στο διάταγμα που υπέγραψε απόψε, ο Ζελένσκι αναφέρει ότι έδωσε εντολή «να επιτραπεί η διεξαγωγή παρέλασης στην πόλη της Μόσχας (Ρωσική Ομοσπονδία) την 9η Μαΐου 2026», επισημαίνοντας ότι η Κόκκινη Πλατεία θα αποκλειστεί από το στόχαστρο των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων.

«Η Κόκκινη Πλατεία είναι λιγότερο σημαντική για εμάς από τις ζωές των ουκρανών αιχμαλώτων οι οποίοι θα μπορέσουν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους», εξήγησε νωρίτερα ο πρόεδρος της Ουκρανίας σε ανάρτησή του.

Ο Ζελένσκι ευχαρίστησε τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και το επιτελείο του για τις διπλωματικές πρωτοβουλίες τους, συμπληρώνοντας πως αναμένει από την Ουάσινγκτον να διασφαλίσει ότι η ρωσική πλευρά θα τηρήσει τα συμφωνηθέντα.

«Είναι σαφές σε όλους ότι μια άμεση ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ ασφαλώς δεν είναι εφικτή», συνόψισε ο καγκελάριος της Γερμανίας, Φρίντριχ Μερτς, σε δηλώσεις του μετά την άτυπη σύνοδο των ηγετών στη Λευκωσία.

Η ένταξη μιας χώρας είναι «μια μακρά, πολύ δύσκολη διαδικασία, αλλά δεν μπορούμε να προσπαθήσουμε να ορίσουμε τεχνητά χρονοδιαγράμματα, λέγοντας ότι θα γίνει σε τρεις μήνες ή σε δέκα χρόνια», υπογράμμισε από την πλευρά του ο Αντόνιο Κόστα, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Με άλλα λόγια, οι Βρυξέλλες δεν συζητούν την πιθανότητα να παραχωρήσουν «προνομιακή μεταχείριση» ή να υπαναχωρήσουν από τους αυστηρούς ενταξιακούς κανόνες. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, μη θέλοντας να κατηγορηθούν για ευνοιοκρατία από τις υπόλοιπες υποψήφιες προς ένταξη χώρες επιμένουν ότι η καθεμιά τους κερδίζει την ένταξή της «με την αξία της».

«Η διαδικασία αυτή πρέπει να τηρηθεί ώστε οι δύο πλευρές να γνωρίζουν σε τι μπορούν να βασιστούν», υπενθύμισε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, που έφτασε το βράδυ της Πέμπτης στην Κύπρο για να ζητήσει και πάλι «πλήρη ένταξη», θα πρέπει να οπλιστεί με υπομονή.

«Η χώρα μου χρειάστηκε εννέα χρόνια για να τα διαπραγματευτεί όλα αυτά», υπενθύμισε ο Κόστα, ο πρώην πρωθυπουργός της Πορτογαλίας.

Οι συζητήσεις περί «ανταμοιβής» της Ουκρανίας και τα σενάρια

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, παράλληλα, δεν θέλουν να εγκαταλείψουν την Ουκρανία και αναζητούν τρόπους για να διευκολύνουν την ένταξή της, χωρίς να θέσουν σε αμφισβήτηση τους ενταξιακούς κανόνες. «Πρέπει να πω ξεκάθαρα ότι η Ουκρανία, ιδίως τον τελευταίο μήνα, εργάστηκε πολύ σκληρά και προχώρησε σε πολύ σημαντικές μεταρρυθμίσεις. (…) Και αυτό θα πρέπει να ανταμειφθεί από μέρους μας», είπε η φον ντερ Λάιεν. Η πρόεδρος δεν διευκρίνισε τι είδους θα είναι αυτή η «ανταμοιβή», άλλοι Ευρωπαίοι ηγέτες, όμως, ανέφεραν μερικές πιθανότητες. Ο καγκελάριος Μερτς, για παράδειγμα, μίλησε για συμμετοχή του Κιέβου στις ευρωπαϊκές συνόδους «χωρίς δικαίωμα ψήφου». Ευρωπαίοι αξιωματούχοι είπαν, επίσης, ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να συμμετέχει σε ορισμένες υπουργικές συνόδους ή στην τελωνειακή ένωση, για να διευκολυνθεί η μελλοντική ένταξή της.

Ο Ζελένσκι, ωστόσο, είπε ότι η χώρα του δεν θέλει «συμβολικά πλεονεκτήματα».

Η Ουκρανία έλαβε καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας τον Δεκέμβριο του 2023. Παρά τις πιέσεις του Ζελένσκι, η Ουγγαρία του Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος διατηρεί τεταμένες σχέσεις με το Κίεβο, μέχρι τώρα αρνιόταν την επίσημη έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, κεφάλαιο προς κεφάλαιο, μπλοκάροντας έτσι τη διαδικασία. Η Ουκρανία ελπίζει ότι με την ήττα του Όρμπαν στις βουλευτικές εκλογές της 12ης Απριλίου τα δεδομένα θα αλλάξουν. Ωστόσο, ο νικητής αυτών των εκλογών, ο Πίτερ Μάγιαρ, έχει ήδη αποκλείσει το ενδεχόμενο να εγκρίνει την ένταξη στην ΕΕ μιας χώρας που βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση. Θα μπορούσε, πάντως, να εγκρίνει το άνοιγμα των πρώτων επίσημων διαπραγματεύσεων.

Η Ουκρανία, με τη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει ήδη προχωρήσει σε ορισμένες μεταρρυθμίσεις που της ζητούνται, χωρίς να περιμένει την επίσημη έναρξη των διαπραγματεύσεων, ελπίζοντας ότι έτσι η διαδικασία θα διαρκέσει μικρότερο χρονικό διάστημα.

«Αυτό είναι ψέμα», δήλωσε ο Ρούμπιο στους δημοσιογράφους μετά τις συνομιλίες της G7 στο Παρίσι.

«Τον είδα να το λέει αυτό, και είναι ατυχές που το είπε, επειδή ξέρει ότι δεν είναι αλήθεια», ανέφερε ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών.

«Ιρανικά Shahed (επιθετικά drones), εκσυγχρονισμένα από τη Ρωσία, πλήττουν μια εκκλησία στο Λβιβ, αυτό είναι απόλυτη διαστροφή, και μόνο κάποιος όπως ο (Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν) θα μπορούσε να το βρίσκει αυτό ελκυστικό», ανέφερε ο Ζελένσκι στο καθημερινό του διάγγελμα.

«Η κλίμακα αυτής της επίθεσης καθιστά απολύτως σαφές ότι η Ρωσία δεν έχει καμία πρόθεση να τερματίσει πραγματικά αυτόν τον πόλεμο», πρόσθεσε ο Ζελένσκι, υποσχόμενος ότι η Ουκρανία «θα απαντήσει σίγουρα σε οποιεσδήποτε επιθέσεις».

Παράλληλα ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον ζήτησε την αναβολή του επόμενου γύρου τριμερών διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό του πολέμου, ο οποίος επρόκειτο να διεξαχθεί την επόμενη εβδομάδα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ρωσία έχει προτείνει ως εναλλακτικούς τόπους διεξαγωγής των συνομιλιών την Ελβετία και την Τουρκία.

«Λάβαμε αίτημα από τις Ηνωμένες Πολιτείες για συγκεκριμένη υποστήριξη στην προστασία από τα (ιρανικής σχεδίασης) Shahed στην περιοχή της Μέσης Ανατολής», έγραψε ο Ζελένσκι στα αγγλικά στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X.

«Έδωσα οδηγίες για την παροχή των απαραίτητων μέσων και τη διασφάλιση της παρουσίας Ουκρανών ειδικών που μπορούν να εγγυηθούν την απαιτούμενη ασφάλεια», δήλωσε ο Ζελένσκι.

Ερωτηθείς σχετικά με την προθυμία της Ουκρανίας να ενισχύσει τις προσπάθειες για την αναχαίτιση ιρανικών drones, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σήμερα στο Reuters ότι θα δεχόταν βοήθεια από οποιαδήποτε χώρα. «Σίγουρα θα δεχτώ, ξέρετε, οποιαδήποτε βοήθεια από οποιαδήποτε χώρα», δήλωσε ο Τραμπ στο Reuters σε τηλεφωνική συνέντευξη.

«Όποτε υπάρχει αμερικανική αποφασιστικότητα, οι παγκόσμιοι εγκληματίες αποδυναμώνονται», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Ζελένσκι, ο οποίος έχει ζητήσει στο παρελθόν την ανατροπή της ιρανικής κυβέρνησης. «Αυτή η κατανόηση πρέπει να έρθει και στους Ρώσους», πρόσθεσε.

Η Τεχεράνη είναι στενός σύμμαχος της Μόσχας, η οποία βρίσκεται σε πόλεμο με την Ουκρανία από το 2022. Το Ιράν έχει προμηθεύσει τη Ρωσία με χιλιάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη Shahed μεγάλης εμβέλειας, τα σχέδια των οποίων έχουν επίσης χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή μη επανδρωμένων αεροσκαφών σε ρωσικά εργοστάσια.

Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η Μόσχα είχε εκτοξεύσει πάνω από 57.000 μη επανδρωμένα αεροσκάφη τύπου Shahed στην Ουκρανία κατά τη διάρκεια του πολέμου.

«Είναι σημαντικό να αποτραπεί η επέκταση του πολέμου»

«Είναι δίκαιο να δοθεί στον ιρανικό λαό η ευκαιρία να απαλλαγεί από ένα τρομοκρατικό καθεστώς και να εγγυηθεί την ασφάλεια όλων των εθνών που έχουν υποφέρει από την τρομοκρατία που προέρχεται από το Ιράν», έγραψε, προσθέτοντας ότι είναι σημαντικό να διαφυλαχθούν οι ζωές όπου είναι δυνατόν.

«Είναι σημαντικό να αποτραπεί η επέκταση του πολέμου. Είναι σημαντικό οι Ηνωμένες Πολιτείες να ενεργήσουν αποφασιστικά».

«Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ακόμη πιο ισχυρές απ’ όσο νομίζουν για τον εαυτό τους. Και πραγματικά το πιστεύω. Έχουν πραγματική επιρροή στον Πούτιν. Μπορούν να σταματήσουν αυτόν τον πόλεμο», επεσήμανε ο Ζελένσκι, μιλώντας στο Sky News. 

Ωστόσο, προέτρεψε την αμερικανική κυβέρνηση να ενισχύσει τις κυρώσεις κατά των οικογενειών της ρωσικής ηγεσίας και να προμηθεύσει την Ουκρανία με πιο προηγμένα οπλικά συστήματα, υποστηρίζοντας ότι μόνο η αυξημένη πίεση θα αναγκάσει τη Μόσχα να αντιμετωπίσει σοβαρά τις διαπραγματεύσεις.

Στο ερώτημα πόσο κοντά βρίσκεται η Ουκρανία στην ειρήνη, ανέφερε ότι υπάρχει ένα «παράθυρο ευκαιρίας» από τώρα έως τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές του Νοεμβρίου.

«Τώρα νομίζω ότι έχουμε μια ευκαιρία. Μεταξύ μας, αυτό που πραγματικά πιστεύω για τον επόμενο χρόνο… εξαρτάται από αυτούς τους μήνες, αν θα έχουμε την ευκαιρία να τελειώσουμε τον πόλεμο πριν από το φθινόπωρο. Πριν από τις εκλογές, τις σημαντικές, επιδραστικές εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες. Αν είναι δυνατόν να επιτευχθεί ειρήνη, τώρα έχουμε αυτό το παράθυρο.»

Περισσότερα από τέσσερα χρόνια μετά την αποτυχημένη πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας, το βάρος για τη χώρα -και για τον ίδιο και την οικογένειά του- είναι εμφανές.

Όταν ρωτήθηκε αν η Ουκρανία μπορεί να κερδίσει τον πόλεμο, η απάντησή του ήταν επιφυλακτική.

«Εξαρτάται τι εννοούν οι άνθρωποι όταν λένε “να κερδίσουμε”. Και πραγματικά είναι πολύ δύσκολο να μιλάμε για εδάφη. Πρώτα απ’ όλα, το πώς θα ανακτήσουμε όλη τη γη σήμερα είναι πολύ δύσκολο. Και θα υπάρξουν πάρα πολλές απώλειες ανθρώπινων ζωών… Αλλά το θετικό είναι ότι και η Ρωσία δεν μπορεί να προχωρήσει στο πεδίο της μάχης. Γι’ αυτό δεν κερδίζουν και εμείς δεν χάνουμε», είπε. 

Στο ενδεχόμενο παράδοσης των οχυρωμένων πόλεων Σλοβιάνσκ και Κραματόρσκ ήταν κατηγορηματικός -αυτό θα αποτελούσε «κόκκινη γραμμή».

«Είναι το έδαφός μας και ακούγεται απίστευτα παράξενο γιατί πρέπει να αποσυρθούμε από τη γη μας», σημείωσε.

«Αν αποσυρθούμε από αυτό το έδαφος, όπως είπατε, για παράδειγμα από το Σλοβιάνσκ αυτή τη στιγμή, 200.000 άνθρωποι που βρίσκονται εκεί τώρα θα τεθούν υπό ρωσική κατοχή. Ποιος είπε στη Ρωσία ότι αυτοί οι άνθρωποι θέλουν να γίνουν Ρώσοι; Και αν δεν το θέλουν, θα τους σκοτώσουν ή θα τους στείλουν στο μέτωπο ή στη φυλακή».

Ο Ζελένσκι μίλησε επίσης ανοιχτά για τη σχέση του με τον Ντόναλντ Τραμπ, περιγράφοντάς την ως «όχι απλή», αλλά τόνισε ότι η σχέση της Ουκρανίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες υπερβαίνει τα «πρόσωπα».