Ρεπορτάζ: Σπύρος Σιδέρης

Η ατμόσφαιρα συγκινητική, καθώς οι αναμνήσεις επέστρεψαν για τους πρωταγωνιστές που ήταν όλοι εκεί στην παρθενική διάσκεψη. Οι πρώην Πρωθυπουργοί Αλέξης Τσίπρας και Ζόραν Ζάεφ, οι πρώην Υπουργοί Εξωτερικών και υπογράφοντες την συμφωνία, Νίκος Κοτζιάς και Νίκολα Ντιμιτρόφ καθώς και ο ειδικός απεσταλμένος του ΓΓ του ΟΗΕ Μάθιου Νίμιτς, ο οποίος ήταν και το τιμώμενο πρόσωπο της πρώτης μέρας

Στη Διάσκεψη όπου συμμετέχουν περισσότερες από 50 παγκόσμιας εμβέλειας προσωπικότητες θα συζητήσουν το μέλλον της Ευρώπης, μέσα από μια σειρά θεματικών ενοτήτων, προσφέροντας γνώση και υλικό για προβληματισμό για το παρόν και το μέλλον της ενιαίας Ευρώπης.

Όπως ήταν φυσικό τα φώτα ήταν στραμμένα στους δυο πρώην Πρωθυπουργούς κάνοντας κατάθεση ψυχής μιλώντας για το πως επετεύχθη η Συμφωνία των Πρεσπών, με πολλές λεπτομέρειες τις καλές και δύσκολες στιγμές των διαπραγματεύσεων, επιβεβαιώνοντας την ακλόνητη φιλία που σφυρηλατήθηκε μεταξύ των δυο πρωταγωνιστών.

• Ζόραν Ζάεφ και Αλέξης Τσίπρας στις τοποθετήσεις του εξέφρασαν τη συγκίνηση τους για την σημερινή μέρα και πόσο περήφανοι αισθάνονται για το τι κατάφεραν.  

Ο Αλέξης Τσίπρας έκανε ιδιαίτερη αναφορά στους 153 βουλευτές του ελληνικού κοινοβουλίου που υπερψήφισαν την Συμφωνία των Πρεσπών λέγοντας ότι «οι 153 βουλευτές που ψήφισαν υπέρ της συμφωνίας κάτω από πολύ δύσκολες συνθήκες είναι οι άνθρωποι στους οποίους οφείλουμε αυτό το γεγονός, θα ήθελα να το αναφέρω αυτό και να το αναγνωρίσω και στους 153».

Τονίζοντας ότι ήταν η κατάλληλη στιγμή για τη Συμφωνία, καθώς 6 χρόνια μετά τα πράγματα έχουν αλλάξει πολύ και οι συνθήκες που επικρατούν τώρα θα πίεζαν την οποιαδήποτε ελληνική κυβέρνηση να αποδεχτεί την συνταγματική ονομασία της γειτονικής χώρας, σημείωσε ότι «η πολιτική της αναβλητικότητας, η πολιτική της στασιμότητας είναι πολύ βολική για τις κυβερνήσεις και τις ηγεσίες όταν έχουν να αντιμετωπίσουν δύσκολα θέματα αλλά αυτή η πολιτική δεν είναι προς όφελος των ανθρώπων και πολύ περισσότερο δεν είναι προς όφελος της σταθερότητας».

Από την μεριά του ο Ζόραν Ζάεφ, εμφανώς συγκινημένος ευχαρίστησε όλους τους παραβρισκόμενους σημειώνοντας ότι «είναι πραγματικά μεγάλη τιμή να είμαστε παρόντες εδώ μετά από 6 χρόνια από τη Συμφωνία των Πρεσπών», ενώ έκανε ειδική μνεία ευχαριστώντας τους πρώην Υπουργούς Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά και Νίκολα Ντιμιτρόφ.

Εξάλλου με αποκλειστική του δήλωση στο libre ο Ζόραν Ζάεφ υποστήριξε πως η αξία της Συμφωνίας των Πρεσπών είναι ακόμη μεγαλύτερη σήμερα.

Ο πρώην Πρωθυπουργός, αφού αποκάλυψε ότι περίμενε έξι χρόνια για να μιλήσει για τη Συμφωνία των Πρεσπών μαζί με τον Αλέξη Τσίπρα μοιράστηκε με το ακροατήριο μια ιστορία.  

«Υπάρχει ένας παλιός θρύλος για την προέλευση της λίμνης των Πρεσπών. Πριν από πολύ καιρό, στη θέση της σημερινής λίμνης, σύμφωνα με το μύθο, υπήρχε μια μεγάλη κοιλάδα – ένα όμορφο εύφορο χωράφι, για το οποίο δύο φυλές πολεμούσαν συνεχώς. Σε μικρή απόσταση από το χωράφι υπήρχαν επτά πηγάδια από τα οποία οι άνθρωποι γέμιζαν νερό. Κάθε βράδυ, ένα όμορφο κορίτσι που ονομαζόταν Πρέσπα – κόρη ενός πρίγκιπα της μιας από τις δύο φυλές – γέμιζε επίσης νερό. Μια φορά, γεμίζοντας νερό από ένα από τα επτά πηγάδια, είδε το όμορφο αγόρι Λαμπίντ – το γιο ενός πρίγκιπα από μια άλλη φυλή. Η Πρέσπα και ο Λαμπίντ ερωτεύτηκαν και άρχισαν να συναντιούνται κρυφά. Μια νύχτα, περπατώντας προς το αγόρι της, η Πρέσπα έβγαλε επίτηδες τους φελλούς των επτά πηγαδιών. Σε ερωτική έκσταση, η Πρέσπα και ο Λαμπίντ αποκοιμήθηκαν εκείνο το βράδυ σε έναν κοντινό λόφο και όταν ξύπνησαν την επόμενη μέρα, είδαν ότι η κοιλάδα είχε μετατραπεί σε μια όμορφη λίμνη. Ο Λαμπίντ αγκάλιασε την Πρέσπα και της είπε: «Τώρα δεν υπάρχει τίποτα για να πολεμήσουν οι φυλές μας». Οι νέοι παντρεύτηκαν, και η λίμνη ονομάστηκε Πρέσπα προς τιμήν της ομορφιάς, και ο οικισμός – Πρέσπα»

«Υπάρχει μεγάλος συμβολισμός μεταξύ αυτού του θρύλου και της Συνθήκης των Πρεσπών που υπογράφηκε σήμερα πριν από έξι χρόνια» σημείωσε ο Ζάεφ μόλις τέλειωσε την ιστορία, προσθέτοντας ότι «το συμπέρασμα θα ήταν: η αγάπη, η λογική, η ειρήνη και το όραμα για ένα καλύτερο αύριο κερδίζουν πάντα στη ζωή. Η διαφορά είναι ότι ο θρύλος είναι φανταστικός, ενώ η συμφωνία μας είναι μια όμορφη πραγματικότητα.

Συνεχίζοντας ο πρώην Πρωθυπουργός σημείωσε ότι «ο Αλέξης και εγώ, λάβαμε πολλά διεθνή βραβεία ειρήνης, περισσότερα από 10 και ήμασταν υποψήφιοι και για το βραβείο Νόμπελ. Αλλά όλοι πρέπει να γνωρίζουν ότι και για τους δυο μας, το μεγαλύτερο βραβείο ειρήνης είναι η ίδια η ΕΙΡΗΝΗ».

Ο Ζόραν Ζάεφ μοιράστηκε άλλη μια λεπτομέρεια από τις διαπραγματεύσεις. Όταν καθόμασταν μαζί ο Αλέξης με ρώτησε: «Ζόραν είσαι ειλικρινά έτοιμος να μπεις μέσα για να βρούμε μια λύση. Η απάντησή μου ήταν ναι – είμαι έτοιμος. Και καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι πιθανόν θα είμαστε πολιτικά νεκροί, μετά τη λύση. Το γνωρίζαμε αυτό. Ας μπούμε στο εσωτερικό, γιατί, επειδή αξίζει τον κόπο, θα αφήσουμε μια κληρονομιά για τους νέους ανθρώπους, για τις επόμενες γενιές».

Από την πλευρά του ο Αλέξης Τσίπρας αποκάλυψε ότι δεν γνώριζε τον μύθο, όμως για την υπογραφή της συμφωνίας στις Πρέσπες είπε ότι ήταν δική του ιδέα, καθώς είχε εντυπωσιαστεί από την περιοχή όταν την επισκέφθηκε ως φοιτητής. Είχε εντυπωσιαστεί τόσο από το φυσικό περιβάλλον όσο κυρίως «γιατί οι Πρέσπες είναι μια περιοχή που μέχρι τη συμφωνία μας ήταν ισοδύναμη με εμφύλιες διαμάχες, πόνο και πόλεμο, ήταν η λίμνη από την οποία πέρασε ο ηττημένος λαϊκός στρατός, ήταν ένα ισοδύναμο για τον πόλεμο και για το μίσος που πέρασε ο λαϊκός στρατός μετά την ήττα του περνώντας στη Γιουγκοσλαβία, την Αλβανία και έτσι ήταν πολύ βαριά η χροιά. Έτσι είχα την έμπνευση και το όραμα και είμαι πολύ χαρούμενος και περήφανος γι’ αυτό και οι Πρέσπες από εδώ και πέρα δεν θα συμβολίζουν το τι ήταν, θα συμβολίζουν την ειρήνη και τη συμφιλίωση μεταξύ των ανθρώπων».

Σε σχέση με τις δηλώσεις του εντολοδόχου Πρωθυπουργού Χριστιάν Μίτσοσκι, ο Ζάεφ σημείωσε ότι «ποτέ δεν είπε ότι θα καταστρέψει τη συμφωνία, επιβεβαίωσε ότι η συμφωνία θα παραμείνει ζωντανή, επίσης επιβεβαίωσε δημόσια ότι θα χρησιμοποιήσει τη Βόρεια Μακεδονία, αλλά ακόμα δεν θέλει να επιβεβαιωθεί ότι θα χρησιμοποιήσει το συνταγματικό μας όνομα – Βόρεια Μακεδονία. Και χωρίς να χρησιμοποιήσει το συνταγματικό όνομα Βόρεια Μακεδονία αυτό σημαίνει ότι θα παραβιάσει το νόμο, τη διεθνή συμφωνία και το σύνταγμά μας. Ποιο είναι το μήνυμα για τους υπόλοιπους πολίτες αν παραβιάζεις το ίδιο σου το σύνταγμα όπως ένας ηγέτης της χώρας. Είναι ένα πραγματικά κακό μήνυμα».

Συνεχίζοντας τον κάλεσε να δείξει ηγετική ικανότητα. «Έχει τεράστια υποστήριξη, πριν από 1 μήνα, τεράστια υποστήριξη. Υπάρχουν πολλές προκλήσεις μπροστά του. Πρέπει να είναι ηγέτης. Από τότε που επιβεβαίωσε ότι η Συμφωνία των Πρεσπών απειλείται επειδή έχει πλειοψηφία 2/3 στο κοινοβούλιο. Από τη στιγμή που επιβεβαίωσε ότι θα χρησιμοποιήσει τη Βόρεια Μακεδονία, ας κάνουμε αυτό το τελευταίο βήμα, ας ακολουθήσουμε το δικό μας σύνταγμα, τη διεθνή συμφωνία και τους νόμους της χώρας μας».

Ο πρώην Πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας έστειλε μήνυμα και στον Έλληνα Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. «Αφού υποστηρίζει τη Βόρεια Μακεδονία στην πορεία μας προς την ΕΕ. Αυτός κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης συνεργάστηκε. Και τέλος, ο ελληνικός εναέριος χώρος καλύπτει τον δικό μας χώρο. Αυτά είναι τρία μνημόνια, πρακτικά το κάνουν, αλλά δεν το ψηφίζουν. Γιατί;»

Παίρνοντας τον λόγο ο Αλέξης Τσίπρας, αναρωτήθηκε κι αυτός, γιατί;

«Τώρα λοιπόν να έρθω στο δύσκολο κομμάτι, πρώτα απ’ όλα θέλω να πω ότι η σοφία αυτής της συμφωνίας είναι ότι οι πραγματικές δικλείδες ασφαλείας εισήχθησαν υπό προκαταρκτικές βάσεις. Καμία ενεργοποίηση του άρθρου 19 δεν θα μας σώσει, αν δεν έχουμε την ύπαρξη αυτής της χώρας στο μέλλον, αν δεν τηρήσουν τη συμφωνία.

Όπως εξήγησε ο Αλέξης Τσίπρας «μέσω της συμφωνίας προβλεπόταν συνταγματική αλλαγή, αυτό ήταν εξαιρετικά δύσκολο ο Ζόραν να το εφαρμόσει και πρέπει να αποκαλύψω κάτι άλλο. Είχαμε φτάσει στο σημείο όπου είχαμε πει ότι καλά δεν συνεχίζεται σταματάμε, και νομίζω ότι σταματήσαμε τις συνομιλίες για 10 ημέρες επειδή μου είχε πει ότι δεν μπορεί. Δεν μπορώ να αλλάξω το Σύνταγμα και του είπα λοιπόν δεν μπορώ να υποχωρήσω σε αυτό, δοκίμασε το, θα είμαστε ακόμα φίλοι, θα έχουμε τη φιλία μας, αλλά δεν θα συνεχίσουμε σε αυτό το ιστορικό γεγονός. Έτσι το πρώτο ήταν το Σύνταγμα, το πρώτο είναι το Σύνταγμα, το δεύτερο είναι ότι δεν υπάρχει ευρωπαϊκή προοπτική, έτσι δεν υπάρχουν ευρωπαϊκά κονδύλια στο τραπέζι, το τρίτο είναι ότι ο Στόλτενμπεργκ ήταν πολύ πολύ σαφής στις δηλώσεις του, όσον αφορά τον σεβασμό της συμφωνίας, και το τέταρτο πράγμα που πολύ λίγοι άνθρωποι γνωρίζουν, ακόμη και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπάιντεν υπέγραψε ένα διάταγμα που επικυρώθηκε από το Κογκρέσο, το οποίο προβλέπει κυρώσεις, ακόμη και ατομικές κυρώσεις για όσους δεν σέβονται και δεν συμμορφώνονται με τη Συμφωνία των Πρεσπών».

Ο πρώην Πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας και ένας εκ των πρωτεργατών της Συμφωνίας των Πρεσπών, στη δήλωσή του επισημαίνει αρχικά ότι η “Συμφωνία των Πρεσπών” παραμένει ένα μοναδικό παράδειγμα του πώς τα έθνη μπορούν να ξεπεράσουν τις διαφορές τους και να οικοδομήσουν το μέλλον τους με ειρήνη, σεβασμό, συνεργασία, αισιοδοξία και φιλία προσθέτοντας ότι “όχι μόνο έλυσε τα προβλήματα που κληρονομήθηκαν από το παρελθόν, αλλά για πρώτη φορά διαμόρφωσε και έθεσε μια θετική ατζέντα για τη συνεργασία και την ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών και των κοινωνιών τους, με συνεργασία σε όλους τους τομείς”.

“Μαζί με τον Αλέξη και τις άοκνες προσπάθειες των ομάδων μας, καταφέραμε να ξεπεράσουμε τις πολιτικές σκοπιμότητες του παρελθόντος” τονίζει ο κ. Ζάεφ ενώ σε άλλο σημείο αναφέρει ότι “η Συμφωνία των Πρεσπών είναι μια πλατφόρμα για το παρόν και το μέλλον, αλλά ταυτόχρονα έχει ουσιαστική σχέση με το παρελθόν, θεωρώντας ότι επιβεβαιώνει τη μακεδονική και την ελληνική ταυτότητα ως δύο ξεχωριστές, μοναδικές ταυτότητες”.

Επισημαίνοντας ότι η “Συμφωνία των Πρεσπών” ενίσχυσε την ασφάλεια της περιοχής, τόνισε δε ότι «πρέπει να καταλάβουμε ότι το παρελθόν δεν μπορεί να καθοδηγεί το μέλλον. Αλλά μαζί, τα δύο έθνη μπορούν να γράψουν ένδοξες σελίδες ιστορίας».

Ο κ. Ζάεφ αναφέρεται όμως και στο αντίκτυπο της ΣτΠ στο σήμερα λέγοντας πως “όταν υπογράφηκε η Συμφωνία το 2018, κανείς δεν περίμενε ότι ο πόλεμος θα χτυπούσε την πόρτα της Ευρώπης και ότι η ανασφάλεια, η αβεβαιότητα και ο φόβος θα επέστρεφαν” για να προσθέσει στη συνέχεια ότι “από τη σημερινή οπτική γωνία, η αξία της από πλευράς περιφερειακής και ευρωπαϊκής ασφάλειας είναι ακόμη μεγαλύτερη και σημαντικότερη.

Ο κ. Ζάεφ κλείνει λέγοντας πως είναι η ευθύνη πλήρους εφαρμογής της είναι στα χέρια “των πολιτικών, της κοινωνίας, των πολιτών, αλλά και στα χέρια της διεθνούς κοινότητας” και καταλήγει αναφέροντας ότι “όλοι αυτοί οι φορείς πρέπει να φροντίσουν να παράσχουν όλα τα δυνατά οφέλη της Συμφωνίας των Πρεσπών στους πολίτες της περιοχής»..

Ολόκληρη η αποκλειστική δήλωση του Ζόραν Ζάεφ στο libre:    

«Έξι χρόνια μετά την υπογραφή της Συμφωνίας των Πρεσπών, παραμένει ένα μοναδικό παράδειγμα του πώς τα έθνη μπορούν να ξεπεράσουν τις διαφορές τους και να οικοδομήσουν το μέλλον τους με ειρήνη, σεβασμό, συνεργασία, αισιοδοξία και φιλία.

Μαζί με τον Αλέξη και τις άοκνες προσπάθειες των ομάδων μας, καταφέραμε να ξεπεράσουμε τις πολιτικές σκοπιμότητες του παρελθόντος, οι οποίες κρατούσαν τις διμερείς σχέσεις μεταξύ των δύο εθνών σε αδιέξοδο, ανοίγοντας έτσι την πόρτα σε ένα λαμπρότερο και πιο ειρηνικό μέλλον.

Η Συμφωνία των Πρεσπών όχι μόνο έλυσε τα προβλήματα που κληρονομήθηκαν από το παρελθόν, αλλά για πρώτη φορά διαμόρφωσε και έθεσε μια θετική ατζέντα για τη συνεργασία και την ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών και των κοινωνιών τους, με συνεργασία σε όλους τους τομείς. Η Συμφωνία των Πρεσπών είναι μια πλατφόρμα για το παρόν και το μέλλον, αλλά ταυτόχρονα έχει ουσιαστική σχέση με το παρελθόν, θεωρώντας ότι επιβεβαιώνει τη μακεδονική και την ελληνική ταυτότητα ως δύο ξεχωριστές, μοναδικές ταυτότητες.

Όταν υπογράφηκε η Συμφωνία το 2018, κανείς δεν περίμενε ότι ο πόλεμος θα χτυπούσε την πόρτα της Ευρώπης και ότι η ανασφάλεια, η αβεβαιότητα και ο φόβος θα επέστρεφαν.

Από τη σημερινή οπτική γωνία, η αξία της από πλευράς περιφερειακής και ευρωπαϊκής ασφάλειας είναι ακόμη μεγαλύτερη και σημαντικότερη.

Προσωπικά πιστεύω ότι με τη Συμφωνία των Πρεσπών, η χώρα μου, η Βόρεια Μακεδονία, έγινε ασφαλέστερη μετά την ένταξή της στο ΝΑΤΟ και έκανε ένα σημαντικό βήμα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Είμαι βέβαιος ότι η Συμφωνία αύξησε την ασφάλεια της περιοχής και κατ’ επέκταση την ασφάλεια της Ελλάδας.

Πρέπει να καταλάβουμε ότι το παρελθόν δεν μπορεί να καθοδηγεί το μέλλον. Αλλά μαζί, τα δύο έθνη μπορούν να γράψουν ένδοξες σελίδες ιστορίας. Η ευθύνη είναι στα χέρια των πολιτικών και στα χέρια της κοινωνίας των πολιτών, αλλά και στα χέρια της διεθνούς κοινότητας. Όλοι αυτοί οι φορείς πρέπει να φροντίσουν να παράσχουν όλα τα δυνατά οφέλη της Συμφωνίας των Πρεσπών στους πολίτες της περιοχής».

• ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ Η ΔΗΛΩΣΗ ΣΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ:

Το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα και το Ίδρυμα Ζάεφ «Μια κοινωνία για όλους» το μεσημέρι της Δευτέρας συνδιοργανώνουν με αφορμή τη συμπλήρωση έξι χρόνων από την υπογραφή της Συμφωνίας των Πρεσπών, «Διεθνή Διάσκεψη για την Ειρήνη και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη».

ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΔΙΑΣΚΕΨΗΣ Η ΟΠΟΙΑ ΘΑ ΜΕΤΑΔΟΘΕΙ LIVE ΑΠΌ ΤΟ LIBRE

«Η παραβίασή της θα αποσταθεροποιήσει ακόμα περισσότερο την περιοχή και θα οδηγήσει σε μια υπαρξιακή πρόκληση όχι μόνο το ευρωπαϊκό μέλλον της Βόρειας Μακεδονίας, αλλά το μέλλον της συνολικά» επισημαίνουν χαρακτηριστικά.

Λίγο πριν ανοίξει η αυλαία της «Διεθνούς Διάσκεψης για την Ειρήνη και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη» που συνδιοργανώνουν το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα και το το Ίδρυμα Ζάεφ στο Ωδείο Αθηνών την Δευτέρα 17 και την Τρίτη 18 Ιουνίου -όπου θα συμμετέχουν διακεκριμένοι καλεσμένοι από τις ΗΠΑ, την ΕΕ, τα Βαλκάνια και την Ανατολική Μεσόγειο- οι δύο πρώην πρωθυπουργοί στο άρθρο τους υπογραμμίζουν ότι «ο μόνος τρόπος για να παραμείνουμε σταθεροί στις ευρωπαϊκές αξίες, στον σημερινό κόσμο, είναι να είμαστε ενεργητικοί στη λήψη των αποφάσεων που όλοι γνωρίζουμε ότι είναι αναγκαίες, παρά το πολιτικό τους κόστος».

Όλο το άρθρο του Αλέξη Τσίπρα και του Ζόραν Ζάεφ:

Για σχεδόν 30 χρόνια, μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και τη βίαιη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, οι δύο χώρες μας ήταν διχασμένες λόγω του «ονοματολογικού», γεγονός που όχι μόνον εμπόδισε την ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ των λαών μας, αλλά και αποδυνάμωσε την περιφερειακή σταθερότητα και την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Θεσσαλονίκης το 2003 επιβεβαίωσε για πρώτη φορά την ευρωπαϊκή προοπτική της περιοχής. Ωστόσο, μέχρι το 2014 αυτή η δυναμική χάθηκε και η διαδικασία διεύρυνσης πάγωσε επίσημα για πέντε χρόνια. Η επιρροή και ο ρόλος της ΕΕ στην περιοχή διαβρώθηκαν, αφήνοντας χώρο να ενεργοποιηθούν επικίνδυνοι κρατικοί και μη κρατικοί φορείς με επικίνδυνες ατζέντες. Σε αυτό το πολιτικό κενό, οι χώρες της περιοχής κλήθηκαν να διαχειριστούν τη σοβαρότερη προσφυγική κρίση μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, με πάνω από 1,1 εκατομμύρια ανθρώπους να διασχίζουν τη βαλκανική οδό, ενώ παράλληλα αντιμετώπιζαν τη μία πολιτική κρίση μετά την άλλη.

Όταν συναντηθήκαμε για πρώτη φορά στο Νταβός, τον Ιανουάριο του 2018, συμφωνήσαμε σε μερικά θεμελιώδη σημεία: Ότι αυτή η κατάσταση δεν μπορούσε να συνεχιστεί. Ότι οι λαοί μας και η περιοχή, άξιζαν κάτι καλύτερο από το να εγκλωβιστούν βαθύτερα σε έναν φαύλο κύκλο αστάθειας και εθνικισμού. Ότι ο στόχος μας δεν θα ήταν να προσποιηθούμε ότι διαπραγματευόμαστε, να αποτύχουμε και στη συνέχεια να επιδιώξουμε να κερδίσουμε το blame game, όπως είχαμε δει άλλους να κάνουν. Αποφασίσαμε ότι οι διαπραγματευτές μας δεν θα έφευγαν από την αίθουσα μέχρι να βρούμε μια αμοιβαία αποδεκτή λύση, ανεξάρτητα από το πολιτικό κόστος που θα έπρεπε να επωμιστούμε οι ίδιοι.

Σε αυτήν τη βάση, δώσαμε εντολή στους Υπουργούς Εξωτερικών μας, Νίκο Κοτζιά και Νικόλα Ντιμιτρόφ, να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις. Όπως αναμενόταν, αντιμετωπίσαμε έντονες αντιδράσεις από τις συντηρητικές αντιπολιτεύσεις στις χώρες μας – τον σημερινό Πρωθυπουργό της Ελλάδας Κυριάκο Μητσοτάκη και τον νικητή των πρόσφατων εκλογών στη Βόρεια Μακεδονία, Χρίστιαν Μίτσκοσκι. Παρόλα αυτά, καταλήξαμε σε μια συμφωνία που βασίστηκε στον αμοιβαίο σεβασμό των εθνικών μας θέσεων, έθεσε τα θεμέλια για την οικοδόμηση μιας στρατηγικής σχέσης μεταξύ των χωρών μας και χαιρετίστηκε στην Ευρώπη και πέραν αυτής, ως η σημαντικότερη και η πιο επιτυχημένη διπλωματική πρωτοβουλία για την ειρήνη εδώ και χρόνια.

Η Συμφωνία έδωσε νέα ώθηση στην ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, αποκατέστησε τον ρόλο της ΕΕ στην περιοχή και ανέδειξε τη σημασία της διατλαντικής συνεργασίας στην προώθηση της ειρήνης και της σταθερότητας. Επιπλέον, ανέδειξε τον κρίσιμο ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο ΟΗΕ στην επίλυση συγκρούσεων, ιδίως δεδομένου ότι η Συμφωνία αναγνωρίστηκε επίσημα από όλα τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Κυρίως, απέδειξε ότι ακόμη και όταν το φορτίο της ιστορίας είναι βαρύ, όπου υπάρχει θέληση, υπάρχει και η προοπτική για λύση. Ο τόπος των Πρεσπών -κάποτε μια περιοχή που σπαράχθηκε από τον πιο βίαιο εμφύλιο στην Ευρώπη του Ψυχρού Πολέμου, που οδήγησε χιλιάδες ανθρώπους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους ως πρόσφυγες πριν από 75 χρόνια- σήμερα στέκεται ως σύμβολο ειρήνης – όχι σύγκρουσης. Ως σύμβολο ελπίδας αντί για πόνου.

Ωστόσο, τα τελευταία έξι χρόνια δεν είδαμε τις εξελίξεις που ελπίζαμε. Η ευρωπαϊκή ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας πάγωσε, πρώτα από τη Γαλλία και τα τελευταία χρόνια από τη Βουλγαρία. Οι εντάσεις στο Κοσσυφοπέδιο αυξάνονται καθώς η διαδικασία των Βρυξελλών παραμένει στάσιμη και η ρητορική στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη γίνεται όλο και πιο επιθετική. Η δυναμική της διεύρυνσης στα Δυτικά Βαλκάνια διατρέχει υψηλό κίνδυνο και δεν φαίνεται να ενισχύεται, ακόμη και με την απόφαση να ξεκινήσουν ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία και τη Μολδαβία ή να δοθεί καθεστώς υποψήφιας χώρας στο Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Όλο και περισσότεροι νέοι μεταναστεύουν από τα Δυτικά Βαλκάνια, απογοητευμένοι όχι μόνο από τις ηγεσίες τους, αλλά και από την αδυναμία ή την απροθυμία της ΕΕ να τηρήσει τις υποσχέσεις της.

Σε μια περίοδο αυξανόμενων παγκόσμιων ανταγωνισμών, περιφερειακής αστάθειας και συγκρούσεων, η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει ηγετικό ρόλο, ως δύναμη που υποστηρίζει ενεργά την ειρήνη και τη σταθερότητα στη βάση του διεθνούς δικαίου, όπου κι αν αυτές βρίσκονται υπό απειλή. Ωστόσο, μπορεί να καταστεί ισχυρή διεθνής διπλωματική δύναμη μόνον αν είναι αξιόπιστη πρώτα στη δική της γειτονιά.

Μετά τις πρόσφατες εκλογές στη Βόρεια Μακεδονία, η νέα ηγεσία προέβη σε προκλητικές δηλώσεις, παραβιάζοντας το γράμμα και το πνεύμα των Πρεσπών. Η ΕΕ και η διεθνής κοινότητα πρέπει να καταστήσουν σαφές ότι ο σεβασμός της Συμφωνίας είναι ο μόνος δρόμος προς την ευρωπαϊκή ενταξιακή διαδικασία, την προενταξιακή στήριξη και την οικονομική σύγκληση. Η παραβίασή της θα αποσταθεροποιήσει ακόμα περισσότερο την περιοχή και θα οδηγήσει σε μια υπαρξιακή πρόκληση όχι μόνο το ευρωπαϊκό μέλλον της Βόρειας Μακεδονίας, αλλά το μέλλον της συνολικά.

Ταυτόχρονα, εάν η Συμφωνία τηρηθεί πλήρως, η ΕΕ πρέπει να είναι έτοιμη να αφήσει πίσω της κάθε προσέγγιση «business-as-usual» που έχουμε δει τα τελευταία έξι χρόνια και να υιοθετήσει μια ενεργητική, σταδιακή προσέγγιση στη διεύρυνση, όπως προτείνεται από πολλούς ευρωπαίους αξιωματούχους και ειδικούς. Πρέπει να γίνει σαφές σε όλες τις χώρες της περιοχής, ότι η ειρηνική επίλυση διαφορών έχει οφέλη για τους λαούς των Βαλκανίων και τις ηγεσίες τους. Ότι οι θυσίες ανταμείβονται και δεν αγνοούνται κυνικά.

Καθώς η ακροδεξιά δυναμώνει, οι δημοκρατικοί, μετριοπαθείς -και ιδιαίτερα οι προοδευτικοί- ηγέτες πρέπει να συνεργαστούν και να εντείνουν τις προσπάθειές τους για να αντιταχθούν στον εθνικισμό και την εθνική περιχαράκωση. Η ανάδειξη των πλεονεκτημάτων της ευρωπαϊκής ενότητας δεν θα είναι αρκετή. Ο μόνος τρόπος για να παραμείνουμε σταθεροί στις ευρωπαϊκές αξίες, στον σημερινό κόσμο, είναι να είμαστε ενεργητικοί στη λήψη των αποφάσεων που όλοι γνωρίζουμε ότι είναι αναγκαίες, παρά το πολιτικό τους κόστος. Η απόφαση έκδοσης κοινού χρέους για τη συγχρηματοδότηση του Next Generation EU, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού του είδους σκέψης.

Σε αυτό το πνεύμα, στις 17-18 Ιουνίου 2024, ακριβώς έξι χρόνια μετά την υπογραφή της Συμφωνίας, τα Ινστιτούτα μας θα εγκαινιάσουν τη «Διεθνή Διάσκεψη για την Ειρήνη και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη» στην Αθήνα, φιλοξενώντας εξέχοντες κυβερνητικούς ηγέτες και αξιωματούχους, από όλο το δημοκρατικό πολιτικό φάσμα και εμπειρογνώμονες από όλο τον κόσμο. Στόχος μας θα είναι να στηρίξουμε την εφαρμογή της Συμφωνίας και να αναδείξουμε την ευθύνη της ΕΕ και της διεθνούς κοινότητας στο θέμα αυτό. Το πιο σημαντικό είναι να ανοίξουμε έναν ειλικρινή και προωθητικό διάλογο για το μέλλον της Ευρώπης και της περιοχής – μια συζήτηση που είναι σήμερα πιο αναγκαία από ποτέ δεδομένης της ανόδου της ακροδεξιάς και του εθνικισμού, όπως και της εντεινόμενης περιφερειακής αποσταθεροποίησης.

Όσο για τον κ. Ζάεφ, δεν έπαψε να «διαφημίζει» στον πρώην Έλληνα Πρωθυπουργό το κόκκινο κρασί της περιοχής του, το οποίο αναμένεται να προσφέρει στον κ. Τσίπρα στο αποψινό δείπνο.

Συγκεκριμένα, όπως ανέφεραν οι εν λόγω πηγές, ο κ. Τσίπρας θα βρεθεί σήμερα στη Στρούμνιτσα της Βόρειας Μακεδονίας, για ιδιωτική επίσκεψη στον κ. Ζάεφ, ο οποίος αναμένεται να τον υποδεχθεί στο σπίτι του.

Επίσης, υπενθύμισαν ότι στο συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ τον Μάιο του 2022, όταν κεντρικός προσκεκλημένος ήταν ο πρώην πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας, Ζόραν Ζάεφ, προσκλήθηκε ο κ. Τσίπρας να επισκεφθεί τον τόπο καταγωγής του για να ανταποδώσει τη φιλοξενία.

Ο Ζ. Ζάεφ εξήρε τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για την προσήλωσή του στην “επίλυση των διαφορών προς όφελος των λαών και των κρατών της ευρύτερης περιοχής” και αναφέρθηκε στον “καλό” του “φίλο”, Αλέξη Τσίπρα με τον οποίο, όπως είπε, ενώνουν διεθνή βραβεία ειρήνης.

Γιατί ο Μάιος είναι ο πιο κρίσιμος μήνας για την κυβέρνηση – Πώς ερμηνεύονται τα ποιοτικά δημοσκοπικά ευρήματα, τι προβληματίζει

“Εγώ και ο Αλέξης ήμασταν αποφασισμένοι να κάνουμε ένα τεράστιο κοινό βήμα προς όφελος των χωρών μας, των πολιτών μας, όλης της περιοχής, και εν τέλει της Ευρώπης”, δήλωσε χαρακτηριστικά, ενώ έκανε αναφορά και στα “πρόσφατα γεγονότα στην Ουκρανία, αποτέλεσμα της Ρωσικής επιθετικότητας”, τα οποία “ξύπνησαν κίνδυνο, ανησυχία, και φόβο”. “Η μόνη λύση είναι η ειρήνη. Ο αναγκαίος διάλογος αντί για τη βία. Επομένως, στηρίζω πλήρως την ανεξαρτησία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας”, πρόσθεσε και τόνισε την ανάγκη να υπάρξει “μια άμεση διπλωματική λύση που θα σέβεται το διεθνές δίκαιο, θα υπερασπίζεται τις κοινές αξίες, και θα προστατεύει τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες”.

Συνεχίζοντας την αναφορά του στην “πολύτιμη επιτυχία” , όπως χαρακτήρισε τη Συμφωνία των Πρεσπών, που ενώνει τον ίδιο με τον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ σχολίασε: “Με τον Αλέξη εργαστήκαμε για την ειρήνη και πετύχαμε να επιλύσουμε μια διαφορά με βαθιές ιστορικές ρίζες. Και αυτή η επιτυχία είχε αντίκτυπο πολύ πέραν των ορίων της περιοχής μας”. “Δεν μπορεί να επικρατεί μόνο το δίκαιο του ισχυρού. Στο σημερινό κόσμο υπάρχει ακόμη ο δρόμος του σεβασμού και του συμβιβασμού, ο δρόμος της αμοιβαίας κατανόησης, ο δρόμος της ειρήνης και της σταθερότητας”, σημείωσε και συμπλήρωσε:

“Επικεντρώσαμε το πολιτικό μας όραμα σε έναν κοινό στόχο. Χτίσαμε μια πολιτική σχέση που εξελίχθηκε σε συνεργασία και κατέληξε σε φιλία. Και οι δύο χτίσαμε τα θεμέλια μιας νέας σχέσης, μακράς πνοής, μεταξύ των χωρών μας πάνω σε αυτήν τη φιλία”.

“Οφείλουμε να συνεχίσουμε να συνεργαζόμαστε ακόμη στενότερα από πριν. Πρέπει να προωθήσουμε ξεκάθαρα τις ιδέες της Αριστεράς, δυνατά και με σαφήνεια. Και πρέπει να δράσουμε με βάση αυτές τις ιδέες. Έχουμε την ευκαιρία να το κάνουμε. Διαφωνώ με την άποψη που λέει ότι η ακροδεξιά επικρατεί ή θα επικρατήσει στην Ευρώπη. Υπάρχουν αρκετές χώρες, όπως η Ελλάδα και η Βόρεια Μακεδονία που έχουν δείξει ακριβώς το αντίθετο. Ας μείνουμε ενωμένοι. Ας κάνουμε περισσότερα για τη δημοκρατία και την αλληλεγγύη. Ας γυρίσουμε σελίδα”, κατέληξε ο Ζ. Ζάεφ, προφέροντας στα ελληνικά το κεντρικό σύνθημα του συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, “νέα αρχή”. “Νέα αρχή για τους πολίτες μας, για τις χώρες μας, για την περιοχή μας, για την Ευρώπη”, είπε.

Ο Κοβάτσεφσκι, που διαδέχτηκε τον Ζόραν Ζάεφ τόσο στην πρωθυπουργία όσο και στην ηγεσία του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SDSM), παρουσίασε χθες στην ολομέλεια της βουλής, τα μέλη της νέας κυβέρνησης καθώς και τις προγραμματικές δηλώσεις, με βουλευτές του κυβερνητικού συνασπισμού και κομμάτων της αντιπολίτευσης να διασταυρώνουν τα ξίφη τους.

Η νέα κυβέρνηση αποτελείται από 21 υπουργούς, από τους οποίους 12 προέρχονται από το SDSM, ενώ έξι και τρεις αντίστοιχα από τα αλβανικά κόμματα DUI και «Alternativa» που συμμετέχουν στον κυβερνητικό συνασπισμό. Συνολικά οκτώ νυν υπουργοί αποχωρούν από την σημερινή κυβέρνηση, ανάμεσά τους ο αντιπρόεδρος για ευρωπαϊκές υποθέσεις Νίκολα Ντιμιτρόφ και η υπουργός Άμυνας Ραντμίλα Σεκερίνσκα.

Κατά την ομιλία του ο νέος πρωθυπουργός τόνισε πως στόχος του είναι η βιώσιμη ανάπτυξη της οικονομίας και αύξηση του ΑΕΠ έως και 5%. Ο ίδιος τόνισε πως οι συνομιλίες με την Βουλγαρία θα συνεχιστούν και θα ενταθούν, αλλά κανείς δεν πρέπει και δεν θα διαπραγματευτεί για την ταυτότητα του μακεδονικού λαού, όπως χαρακτηριστικά είπε.

To αντιπολιτευόμενο εθνικιστικό VMRO-DPMN, θεωρεί πως νέα κυβέρνηση θα είναι συνέχεια της προηγούμενης του Ζάεφ, που -σύμφωνα με όσα υποστηρίζει- απέτυχε σε όλους της τους στόχους, ενώ επανέλαβε το αίτημα για διεξαγωγή πρόωρων βουλευτικών εκλογών.

Η ψηφοφορία επί των Προγραμματικών Δηλώσεων της νέας κυβέρνησης θα πραγματοποιηθεί έως τα μεσάνυχτα σήμερα. Ο κυβερνητικός συνασπισμός διαθέτει πλειοψηφία στη βουλή των 120 μελών.

Ο Ζόραν Ζάεφ στην επιστολή του αυτή αναφέρει ότι παραιτείται από το αξίωμα του πρωθυπουργού, λόγω της ήττας του κυβερνώντος Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SDSM) στις δημοτικές εκλογές στη χώρα, που διεξήχθησαν στα τέλη Οκτωβρίου. Τότε, ο Ζόραν Ζάεφ είχε αναγγείλει ότι θα παραιτηθεί από αρχηγός του κόμματος και από πρωθυπουργός της χώρας.

“Κατά τη θητεία μου ως πρωθυπουργού λάβαμε ιστορικές αποφάσεις, με τις οποίες η Βόρεια Μακεδονία, αντί για “πρώην δημοκρατία”, χωρίς μόνιμη και κυρίαρχη θέση της στην κοινωνία των εθνών, έλαβε ό,τι της ανήκει, σύμφωνα με την αξιοπρέπεια και την ιστορική της αξία. Οι αποφάσεις αυτές επέτρεψαν στους Μακεδόνες και τη μακεδονική γλώσσα να επιβεβαιωθούν από όλο τον κόσμο και τη φορά αυτή και από τη γείτονα και φίλη μας, Ελλάδα. Πιστεύω ότι με αυτό εξασφαλίσαμε διαρκή ειρήνη, ασφάλεια και στρωμένο δρόμο για την οικονομική ευημερία του λαού μας” αναφέρει ακόμη ο Ζόραν Ζάεφ, στην επιστολή παραίτησής του προς τον Πρόεδρο της Βουλής και τους βουλευτές της Βόρειας Μακεδονίας.

Αύριο, το Κοινοβούλιο αναμένεται να επιβεβαιώσει, χωρίς συζήτηση, τις παραιτήσεις και εν συνεχεία, ο Πρόεδρος της Βουλής θα ενημερώσει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο οποίος εντός δέκα ημερών πρέπει να ορίσει εντολοδόχο πρωθυπουργό. Ο τελευταίος, από τη στιγμή που θα λάβει την εντολή, πρέπει σε διάστημα 20 ημερών να παρουσιάσει στη Βουλή το πρόγραμμα της κυβέρνησής του και να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης. Το νέο κυβερνητικό σχήμα αναμένεται να σχηματιστεί περί τα μέσα Ιανουαρίου 2022.

Ο Ζάεφ παραιτήθηκε από την ηγεσία του SDSM στα τέλη του περασμένου μήνα και μερικές ημέρες αργότερα διεξήχθησαν εσωκομματικές εκλογές, από τις οποίες νέος αρχηγός του κυβερνώντος κόμματος αναδείχτηκε ο νυν υφυπουργός Οικονομικών, Ντιμίταρ Κοβάτσεφσκι, ο οποίος θεωρείται στενός συνεργάτης του Ζάεφ.

Σύμφωνα με πληροφορίες των μέσων ενημέρωσης των Σκοπίων, ο Ζάεφ θα υποβάλει την παραίτησή του την ερχόμενη Τετάρτη ή Πέμπτη.
Ό ίδιος είπε ότι αναμένει, να τον διαδεχθεί στον πρωθυπουργικό θώκο ο νέος αρχηγός του κυβερνώντος Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SDSM), Ντιμίταρ Κοβάτσεφσκι, για τον οποίο ανέφερε ότι είναι το πλέον κατάλληλο πρόσωπο για την αντιμετώπιση πρωτίστως της οικονομικής πρόκλησης που αντιμετωπίζει η χώρα.

Οι βουλευτές των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού απείχαν από τη συνεδρίαση και στην αίθουσα της Βουλής παρίσταντο μόλις 60 βουλευτές – όλοι ανήκαν στην αντιπολίτευση, υποστήριζαν την πρόταση μομφής, όμως με τον αριθμό αυτό ήταν αδύνατον να υπάρξει απαρτία για τη συνεδρίαση του σώματος, με αποτέλεσμα ο πρόεδρος της Βουλής, ο Ταλάτ Τζαφέρι, μετά από μακρά διακοπή της συνεδρίασης, να ανακοινώσει λίγο πριν από τα μεσάνυχτα ότι δεν κατέστη δυνατή η εξέταση της πρότασης μομφής και η ψηφοφορία επ’ αυτής και ως εκ τούτου η κυβέρνηση συνεχίζει το έργο της.

Αργά χθες βράδυ αποχώρησαν από τη συνεδρίαση και οι βουλευτές της αντιπολίτευσης.

Η Βουλή της Βόρειας Μακεδονίας αριθμεί 120 έδρες.

Από τις τάξεις της αντιπολίτευσης απουσίασε ο βουλευτής Καστριότ Ρετζέπι, του μικρού αλβανικού κόμματος BESA, ο οποίος νωρίτερα χθες με ανάρτησή του σε ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης γνωστοποίησε ότι δεν θα συμμετείχε επειδή θεωρεί αχρείαστη για τη χώρα μια πολιτική κρίση σε αυτή την κρίσιμη περίοδο.

• «Η διαδικασία ευρωατλαντικής ενσωμάτωσης της χώρας αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους μου και του κινήματος BESA. Δεδομένης της τρέχουσας πολιτικής κατάστασης με την παραίτηση του πρωθυπουργού Ζάεφ και εξαιτίας της διαδικασίας και των ισχυρών μηνυμάτων από στρατηγικούς εταίρους, τις ΗΠΑ και την ΕΕ, τα οποία μου διαβιβάσθηκαν από υψηλόβαθμους διπλωμάτες, ότι η χώρα έχει μεγάλες πιθανότητες να λάβει ημερομηνία έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την ΕΕ, αποφάσισα να μη συμμετάσχω σε αυτή τη συνεδρίαση του κοινοβουλίου, στην οποία θα τεθεί υπό αμφισβήτηση ένας ζωτικής σημασίας στόχος της χώρας. Ως πολιτικός και ευσυνείδητος βουλευτής κατέληξα σε μια δύσκολη απόφαση, με γνώμονα τα συμφέροντα του λαού και της χώρας, η οποία δεν έχει ανάγκη πολιτική κρίση σε αυτή τη σημαντική περίοδο», εξήγησε ο κ. Ρετζέπι.

Τα κόμματα της αντιπολίτευσης, συμπεριλαμβανομένου του BESA, άφησαν υπόνοιες ακόμη και για… «απαγωγή» του Καστριότ Ρετζέπι, διερωτώμενα αν κινδυνεύει η ζωή του.

Ωστόσο ο ίδιος ο κ. Ρετζέπι, απρόσμενα πρόσωπο της ημέρας, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα του διαβεβαίωσε ότι είναι καλά και ασφαλής και πως θα εμφανιστεί δημοσίως αφού εκλείψουν, όπως σημείωσε, οι απειλές που δέχεται από ανθρώπους στην ίδια του την παράταξη.

Το μικρό κόμμα BESA διαθέτει τρεις βουλευτές. Ως την περασμένη εβδομάδα, συμμετείχε στον κυβερνητικό συνασπισμό του Ζόραν Ζάεφ, όμως αποχώρησε από αυτόν και συντάχθηκε με την πρόταση μομφής της αντιπολίτευσης κατά της κυβέρνησης.

Ο Αλεξάνταρ Νικόλοσκι, ο αντιπρόεδρος του μεγαλύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης VMRO-DPMNE, λίγο πριν από τη λήξη της συνεδρίασης της Βουλής, ενώ αποχωρούσαν ήδη οι βουλευτές της αντιπολίτευσης, αξίωσε τη διεξαγωγή πρόωρων βουλευτικών εκλογών το συντομότερο δυνατόν, κρίνοντας πως αυτή η επιλογή είναι η καλύτερη για τη χώρα.

Ο κ. Νικόλοσκι επιχειρηματολόγησε ότι έχει δημιουργηθεί πλέον κλίμα πολιτικής αστάθειας, καθώς, όπως τόνισε, η κυβέρνηση του Ζόραν Ζάεφ είναι πια κυβέρνηση μειοψηφίας και δεν έχει τη «νομιμοποίηση» να ασκεί την εξουσία.

Από την δική του πλευρά του ο Γιόβαν Μίτρεφσκι, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του κυβερνώντος Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SDSM), δήλωσε ότι ο αρχηγός του VMRO-DPMNE Χρίστιαν Μίτσκοσκι δεν πρέπει να αναζητά άλλοθι για να δικαιολογήσει την αποτυχία της πρότασης μομφής της αντιπολίτευσης, καθώς όπως είπε, αυτός φέρει ακέραιη την ευθύνη για την εξέλιξη αυτή. Ο κ. Μίτρεφσκι ανέφερε ακόμη ότι το προσεχές διάστημα η κυβέρνηση θα αυξήσει τις έδρες και τη δύναμή της στη Βουλή – αφήνοντας να εννοηθεί ότι κάποιος ή κάποιοι βουλευτές από τα κόμματα της αντιπολίτευσης ετοιμάζονται να μεταπηδήσουν στο κυβερνητικό στρατόπεδο.

Νέα πρόταση δυσπιστίας προς την κυβέρνηση μπορεί να κατατεθεί μετά την παρέλευση τριών μηνών, εκτός εάν έχει εξασφαλισμένη στήριξη της πλειοψηφίας των βουλευτών. Στην περίπτωση αυτή, πρόταση δυσπιστίας μπορεί να κατατεθεί ανά πάσα στιγμή.

Ο Ζόραν Ζάεφ πάντως μάλλον δεν αισθάνεται ιδιαίτερα «ευτυχής», αφού πλέον στην παρούσα φάση ηγείται κυβέρνησης μειοψηφίας. Ο συνασπισμός υπό το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SDSM) διαθέτει 43 βουλευτές· 15 βουλευτές διαθέτει το αλβανικό κόμμα DUI του Αλί Αχμέτι και έναν το Δημοκρατικό Κόμμα Αλβανών, το οποίο στηρίζει την κυβέρνηση. Στο σύνολό τους, τα κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού κατέχουν μόλις 59 έδρες στο κοινοβούλιο.

Η αντιπολίτευση διαθέτει 60 βουλευτές: ο συνασπισμός υπό το VMRO-DPMNE 44, ο συνασπισμός των αλβανικών κομμάτων Συμμαχία για τους Αλβανούς-Εναλλακτική 12, το BESA 2 (τρεις με τον Καστριότ Ρετζέπι, που όμως δεν είναι σαφές ποια στάση θα τηρήσει στο εξής) και το κόμμα Levica («Αριστερά») 2 βουλευτές.