Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η νέα μετοχική σύνθεση ενισχύει αποφασιστικά τη χρηματοδοτική και πολιτική θωράκιση του έργου, ενώ η αντιπολίτευση επιμένει ότι το βασικό ζητούμενο παραμένει η ανακοίνωση ενός σαφούς και δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος για την επιστροφή των εργασιών στο πεδίο.

Η γαλλική Meridiam δίνει νέα ώθηση στο GSI

Η συμφωνία για την απόκτηση του 66% της Great Sea Interconnector από τη Meridiam, έναν από τους μεγαλύτερους διεθνείς επενδυτές σε έργα υποδομών με παρουσία στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική, θεωρείται από την Αθήνα εξέλιξη στρατηγικής σημασίας. Ο γαλλικός όμιλος διαχειρίζεται επενδύσεις ύψους περίπου 25 δισ. ευρώ και συμμετέχει σε περισσότερα από 130 μεγάλα έργα υποδομών, μεταξύ των οποίων και η ηλεκτρική διασύνδεση Ηνωμένου Βασιλείου-Γερμανίας (NeuConnect).

Στην κυβέρνηση εκτιμούν ότι η συμμετοχή της γαλλικής εταιρείας δεν ενισχύει μόνο την κεφαλαιακή βάση του έργου, αλλά προσδίδει και σημαντικό πολιτικό και διπλωματικό βάρος, καθώς θεωρείται ότι πραγματοποιείται με τη στήριξη του Παρισιού.

Οι βάσεις της συμφωνίας είχαν τεθεί ήδη από την επίσκεψη του Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα τον περασμένο Απρίλιο, ενώ η γαλλική στρατηγική για ενίσχυση της παρουσίας της στην Ανατολική Μεσόγειο συνέβαλε στην επιτάχυνση των εξελίξεων.

Ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και ενίσχυση της επενδυτικής ασφάλειας

Η νέα εταιρική δομή συνοδεύεται από τη συμφωνία συνεργασίας μεταξύ ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans, με πρώτη προτεραιότητα την ολοκλήρωση των θαλάσσιων ερευνών βυθού, που αποτελούν το απαραίτητο επόμενο βήμα πριν από την πόντιση του καλωδίου.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Το έργο έχει ήδη εξασφαλίσει 657 εκατ. ευρώ από τον μηχανισμό Connecting Europe Facility (CEF), καθώς και επιπλέον 100 εκατ. ευρώ μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF). Επιπλέον, έχει ενταχθεί στα Projects of Common Interest (PCI) της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που του παρέχει τόσο χρηματοδοτική όσο και θεσμική ευρωπαϊκή στήριξη.

Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η συμμετοχή της Meridiam θα λειτουργήσει ως καταλύτης για την ολοκλήρωση των χρηματοδοτικών διαδικασιών, τη διευκόλυνση της τραπεζικής χρηματοδότησης και την επίλυση των τελευταίων ρυθμιστικών εκκρεμοτήτων.

Ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στο «τιμόνι» του έργου

Παρά την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου, ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί τον ρόλο του στρατηγικού εταίρου, κρατώντας δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας, την τεχνική ευθύνη της υλοποίησης και τη λειτουργία της διασύνδεσης μετά την ολοκλήρωσή της.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η νέα μετοχική σύνθεση δεν μεταβάλλει τον ελληνικό έλεγχο στα κρίσιμα τεχνικά και επιχειρησιακά ζητήματα του έργου, ενώ η συμμετοχή της Meridiam εισφέρει διεθνή τεχνογνωσία και βελτιώνει την κατανομή του επενδυτικού κινδύνου.

Οι εκκρεμότητες με Κύπρο και οι τουρκικές αντιδράσεις

Το έργο έχει περάσει από αλλεπάλληλες δοκιμασίες. Εκτός από τις έντονες αντιδράσεις της Τουρκίας, σημαντικές καθυστερήσεις προκάλεσαν και οι διαφωνίες που είχαν ανακύψει μεταξύ Αθήνας και Λευκωσίας για το χρηματοδοτικό μοντέλο.

Η παρέμβαση του Κύπριου υπουργού Οικονομικών Μάκη Κεραυνού το φθινόπωρο του 2025, με την οποία αμφισβητήθηκε η οικονομική βιωσιμότητα του έργου και τέθηκε θέμα της κυπριακής συμμετοχής ύψους 25 εκατ. ευρώ ετησίως, είχε δημιουργήσει σοβαρή εμπλοκή στις συνομιλίες.

Παράλληλα, οι τουρκικές αντιδράσεις κορυφώθηκαν στην περιοχή της Κάσου, όπου η Άγκυρα επιχείρησε να αποτρέψει τις έρευνες για την πόντιση του καλωδίου, επικαλούμενη το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, παρά το γεγονός ότι η περιοχή περιλαμβάνεται στη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ Ελλάδας-Αιγύπτου του 2020. Το καλοκαίρι του 2024, μάλιστα, είχε δημιουργηθεί σοβαρή ένταση όταν τουρκικά πολεμικά πλοία παρενόχλησαν τις εργασίες του ιταλικού ερευνητικού Ievoli Relume.

Αντιπολίτευση: «Λείπει το χρονοδιάγραμμα»

Παρά το θετικό κλίμα που δημιούργησε η συμφωνία με τη Meridiam, η αντιπολίτευση υποστηρίζει ότι εξακολουθεί να απουσιάζει το βασικό στοιχείο για την πρόοδο του έργου: ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Οι υπεύθυνοι ΚΤΕ Εξωτερικών και Ενέργειας του ΠΑΣΟΚ, Δημήτρης Μάντζος και Φραγκίσκος Παρασύρης, ζητούν από την κυβέρνηση να παρουσιάσει σαφές σχέδιο υλοποίησης ενός έργου που χαρακτηρίζουν κρίσιμο τόσο για την ενεργειακή ασφάλεια όσο και για τη γεωπολιτική θέση της χώρας.

Στο ίδιο πνεύμα κινείται και η ΕΛ.Α.Σ., η οποία αναγνωρίζει ως θετική τη συμμετοχή της Meridiam, αλλά επισημαίνει ότι ούτε η παρουσία της Nexans ούτε η ελληνογαλλική αμυντική συνεργασία έχουν μέχρι σήμερα οδηγήσει στην ουσιαστική επανεκκίνηση των εργασιών.

Το επόμενο μεγάλο στοίχημα είναι η επιστροφή των ερευνών

Σύμφωνα με κυβερνητικές εκτιμήσεις, στόχος είναι οι υποθαλάσσιες έρευνες να επανεκκινήσουν μέσα στο φθινόπωρο, καθώς μέχρι σήμερα έχει ολοκληρωθεί περίπου το 40% των απαιτούμενων εργασιών.

Πηγές με γνώση των διαπραγματεύσεων επισημαίνουν ότι μετά την είσοδο της Meridiam, το ζήτημα της διάθεσης των αναγκαίων τεχνικών μέσων και του χρονοδιαγράμματος αφορά πλέον άμεσα και τη γαλλική πλευρά, γεγονός που εκτιμάται ότι μπορεί να επιταχύνει τις διαδικασίες. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη ημερομηνία επανέναρξης.

Παράλληλα, προχωρά και ο σχεδιασμός για το δεύτερο σκέλος της διασύνδεσης, Κύπρος-Ισραήλ, καθώς ο ΑΔΜΗΕ ολοκλήρωσε τη σχετική μελέτη κόστους-οφέλους, η οποία αναμένεται να αποσταλεί στις ρυθμιστικές αρχές των δύο χωρών.

Η κυβέρνηση θεωρεί ότι οι εξελίξεις αυτές ενισχύουν σταδιακά τον στόχο να εξελιχθεί η Ελλάδα σε βασικό ενεργειακό κόμβο της Ανατολικής Μεσογείου, συνδέοντας τα ηλεκτρικά δίκτυα Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Το αν η νέα εταιρική δομή θα οδηγήσει και στην ουσιαστική επανεκκίνηση του έργου, θα κριθεί τελικά όταν τα ερευνητικά πλοία επιστρέψουν στη θάλασσα και οι εργασίες περάσουν από τις υπογραφές στην πράξη.

Παράλληλα, ανέφερε ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο υπογραφής του λεγόμενου «Μνημονίου του Ισλαμαμπάντ» μέσα στις επόμενες ημέρες. «Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί σε οποιαδήποτε αναφορά για την ημερομηνία υπογραφής, λόγω της επιφυλακτικότητας της άλλης πλευράς», πρόσθεσε, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα του Ιράν.

«Το μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ, το οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη, εστιάζει στον τερματισμό του πολέμου και, σε αυτό το στάδιο, έχει αποφασιστεί ότι δεν θα γίνει καμία συζήτηση σχετικά με το πυρηνικό ζήτημα», δήλωσε, αναφερόμενος στο έγγραφο της συμφωνίας.

Νωρίτερα, ο Σεχμπάζ Σαρίφ, πρωθυπουργός του Πακιστάν, ο οποίος έχει μεσολαβήσει στις συνομιλίες μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών, ανακοίνωσε στο X ότι η οριστικοποίηση μιας συμφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών για την κρίση στη Μέση Ανατολή πιθανότατα αναμένεται τις επόμενες 24 ώρες, κάτι που ουσιαστικά όμως διέψευσε το Ιράν.

We are closer to a peace deal than ever before. With finalisation likely expected in the next 24 hours, Pakistan is preparing for the electronic signing of the peace deal immediately after, followed by technical level talks next week.

We would like to thank United States of…

— Shehbaz Sharif (@CMShehbaz) June 13, 2026

Αναλυτικά η ανάρτηση του Πακιστανού πρωθυπουργού

«Είμαστε πιο κοντά από ποτέ σε μια ειρηνευτική συμφωνία. Με την οριστικοποίηση να αναμένεται πιθανότατα τις επόμενες 24 ώρες, το Πακιστάν προετοιμάζεται για την ηλεκτρονική υπογραφή της ειρηνευτικής συμφωνίας αμέσως μετά, ακολουθούμενη από συνομιλίες σε τεχνικό επίπεδο την επόμενη εβδομάδα.

»Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν για τη συνεχή δέσμευσή τους κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων και εκφράζουμε την ειλικρινή μας εκτίμηση στους αδελφούς μας στην περιοχή για την υποστήριξή τους. Είμαστε βέβαιοι ότι αυτή η ιστορική ειρηνευτική συμφωνία θα αποτελέσει ένα ισχυρό θεμέλιο για διαρκή ειρήνη».

«Η συμφωνία με το Ιράν μπορεί να κλείσει και εντός του Σαββατοκύριακου»

Η συμφωνία (σ.σ ΗΠΑ-Ιράν) θα μπορούσε να κλείσει «ακόμα και αυτό το Σαββατοκύριακο», επισήμανε νωρίτερα το Σάββατο και ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ ​​Μπέσεντ.

Σε συνέντευξή του στο ειδησεογραφικό δίκτυο Fox News, ο Μπέσεντ δήλωσε: «θα δούμε, ίσως κι αυτό το Σαββατοκύριακο ή τη Δευτέρα, θα βρεθούμε στην άλλη πλευρά αυτού το θέματος».

Ο Μπέσεντ διαβεβαίωσε ότι η συμφωνία θα οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές ενέργειας για τους Αμερικανούς, λέγοντας: «Είμαι πολύ βέβαιος ότι η δύσκολη περίοδος με τη βενζίνη θα περάσει».

«Το μήνυμά μου είναι ότι τα βασικά στοιχεία είναι εξαιρετικά», είπε ο Μπέσεντ για την οικονομία των ΗΠΑ, «και σύντομα θα βρεθούμε στην άλλη πλευρά αυτής της κατάστασης».

Οι δηλώσεις του Μπέσεντ έρχονται μετά τις συχνές φορές των ΜΜΕ των ΗΠΑ ότι οι Αμερικανοί πληρώνουν αυξανόμενο οικονομικό τίμημα για τον πόλεμο στο Ιράν.

Σημειώνεται ότι ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ την Παρασκευή αναδημοσίευσε την ανάρτηση του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί στον προσωπικό του λογαριασμό στο Truth Social. Η πρωτοφανής κίνηση δείχνει ότι οι δυο πλευρές είναι κοντά σε συμφωνία. 

Ο Αραγτσί έγραψε στο Χ ότι «το Μνημόνιο Κατανόησης του Ισλαμαμπάντ δεν ήταν ποτέ πιο κοντά στην ολοκλήρωσή του. Μέχρι να οριστικοποιηθεί, τα μέσα ενημέρωσης θα πρέπει να αποφύγουν να προβαίνουν σε εικασίες σχετικά με το περιεχόμενό του.  Σύμφωνα με την υπεύθυνη και διάφανη προσέγγισή μας, όλες οι λεπτομέρειες θα κοινοποιηθούν στο κοινό εν ευθέτω χρόνω».

Ο Τραμπ θέλει υπογραφές πριν τη Σύνοδο Κορυφής της G7

O Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να οριστικοποιήσει τη συμφωνία με το Ιράν πριν από την έναρξη της Συνόδου Κορυφής των G7, που θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα στη Γαλλία, όπως αναφέρει η βρετανική εφημερίδα Telegraph.

Σύμφωνα με πληροφορίες, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκφράζουν συγκρατημένη αισιοδοξία ότι τα εναπομείναντα ζητήματα μπορούν να διευθετηθούν σύντομα. Ανώτατος εκπρόσωπος της αμερικανικής διοίκησης εκτίμησε μάλιστα ότι η συμφωνία ενδέχεται να υπογραφεί ακόμη και εντός των επόμενων ημερών.

Ο Ντόναλντ Τραμπ πρόκειται να ταξιδέψει στη Γαλλία για να συμμετάσχει στη σύνοδο, την οποία διοργανώνει ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν στο Εβιάν-λε-Μπεν, κοντά στα γαλλοελβετικά σύνορα.

Παράλληλα, οι ηγέτες των Ηνωμένων Πολιτειών, της Γερμανίας, της Βρετανίας, του Καναδά και της Ιαπωνίας αναμένεται να φτάσουν πρώτα στη Γενεύη. Εκεί έχουν ήδη ενισχυθεί τα μέτρα ασφαλείας λόγω των προγραμματισμένων κινητοποιήσεων κατά της G7, πριν οι αντιπροσωπείες μεταβούν στον χώρο διεξαγωγής της συνόδου στη γαλλική πόλη.

Axios: Γιατί η συμφωνία του Τραμπ με το Ιράν «αδειάζει» τον Νετανιάχου

Από την άλλη σύμφωνα με το Axios, ο Ντόναλντ Τραμπ ενημέρωσε τηλεφωνικά τον Μπενιαμίν Νετανιάχου ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται πολύ κοντά στην υπογραφή συμφωνίας με το Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης. Ο Τραμπ φέρεται να χαρακτήρισε τη συμφωνία εξαιρετική και να δήλωσε ότι έχει έρθει η ώρα να τελειώσει ο πόλεμος.

Η εξέλιξη αυτή αποτελεί πλήγμα για τον Νετανιάχου, ο οποίος θεωρούσε ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να οδηγήσει σε αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη. Παρότι αρχικά σχεδίαζε ευρύτερες στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, ο Τραμπ φέρεται να τον απέτρεψε. Κατά την τηλεφωνική τους επικοινωνία, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός αναγνώρισε ουσιαστικά ότι δεν μπορούσε να εμποδίσει τη συμφωνία και εξέφρασε την εμπιστοσύνη του ότι οι αμερικανικές διαπραγματεύσεις θα λάβουν υπόψη τις ανησυχίες για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Παρότι η συμφωνία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αξιωματούχοι σε Ουάσινγκτον και Τεχεράνη δηλώνουν ότι βρίσκεται πολύ κοντά. Ισραηλινοί αξιωματούχοι αποφεύγουν τη δημόσια κριτική προς τον Τραμπ, αλλά ιδιωτικά εκφράζουν επιφυλάξεις, φοβούμενοι ότι το Ιράν θα μπορούσε να κερδίσει χρόνο χωρίς ουσιαστικές παραχωρήσεις στο πυρηνικό του πρόγραμμα και παράλληλα να ενισχύσει τη σταθερότητά του μέσω των πετρελαϊκών εσόδων.

Το Ισραήλ επιμένει ότι διατηρεί το δικαίωμα να ενεργεί ανεξάρτητα για να αποτρέψει την απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν. Παράλληλα, ανησυχεί ότι η προβλεπόμενη εκεχειρία στον Λίβανο θα περιορίσει τις επιχειρήσεις του κατά της Χεζμπολάχ. Οι ΗΠΑ απαντούν ότι η εφαρμογή των όρων της συμφωνίας θα προηγηθεί οποιωνδήποτε οφελών προς το Ιράν και εκφράζουν αισιοδοξία ότι το Ισραήλ τελικά θα τη στηρίξει.

Η κατάσταση στον Λίβανο παραμένει πιθανός παράγοντας αποσταθεροποίησης της συμφωνίας, καθώς συνεχίζονται οι εντάσεις μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ. Για τον Νετανιάχου, η αποδοχή μιας συμφωνίας που τερματίζει τον πόλεμο χωρίς να έχουν επιτευχθεί οι βασικοί στόχοι που είχε θέσει συνιστά σημαντικό πολιτικό και στρατηγικό κόστος.

Η Τεχεράνη εκτιμά ότι η μόνη λύση είναι η αραίωση των αποθεμάτων στο έδαφός της

Να σημειωθεί ότι το Ιράν ζήτησε την Παρασκευή (12.06.2026) την αραίωση των αποθεμάτων ουρανίου εμπλουτισμένου σε ποσοστό 60% στο ιρανικό έδαφος, ενώ η Ουάσινγκτον απαιτεί την καταστροφή τους στο πλαίσιο του μνημονίου συνεννόησης που συζητείται επί του παρόντος.

“Η θέση μας ήταν πάντα ότι ο μόνος τρόπος διαχείρισης των αποθεμάτων εμπλουτισμένων υλικών είναι η αραίωσή τους στο Ιράν“, δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί στην κρατική τηλεόραση.

Η αραίωση του ουρανίου σε ποσοστό μικρότερο του 5%, που απέχει μακράν από το 90% που απαιτείται για την κατασκευή πυρηνικής βόμβας, θα επέτρεπε να απομακρυνθεί σημαντικά η απειλή εμπλουτισμού για στρατιωτικούς σκοπούς.

Με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο Επίτροπος Άμυνας και Διαστήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Άντριου Κουμπίλιους, γνωστοποίησε την υπογραφή της σχετικής συμφωνίας με την Ελλάδα.

Another strong milestone for #SAFE🇪🇺 and European security — we just signed SAFE agreement with Greece.

It will help 🇬🇷 enhance its defence capabilities in the Mediterranean region through investments in strategic surveillance, secure communications & counter-drone technologies. pic.twitter.com/sbx6c2PBYZ

— Andrius Kubilius (@KubiliusA) June 13, 2026

Όπως ανέφερε στην ανακοίνωσή του:

«Ένα ακόμη ισχυρό ορόσημο για το SAFE και την ευρωπαϊκή ασφάλεια, μόλις υπογράψαμε τη συμφωνία SAFE με την Ελλάδα. Θα βοηθήσει την Ελλάδα να ενισχύσει τις αμυντικές της δυνατότητες στην περιοχή της Μεσογείου μέσω επενδύσεων σε στρατηγική επιτήρηση, ασφαλείς επικοινωνίες και τεχνολογίες αντιμετώπισης drones».

«Μόλις πετύχαμε μια μεγάλη διευθέτηση του πολέμου με το Ιράν», δήλωσε ο Τραμπ μιλώντας στους δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο. Είπε μάλιστα ότι μίλησε με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου και ότι θα μιλήσει και με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. 

Ο Αμερικανός πρόεδρος πρόσθεσε ότι, «υπό την προϋπόθεση της οριστικοποίησης των εγγράφων, κάτι που θα πρέπει να ολοκληρωθεί μέσα στις επόμενες λίγες ημέρες, πιθανότατα θα έχουμε μια υπογραφή, ίσως στην Ευρώπη».

Επίσης, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί πως δεν θα παραστεί ο ίδιος στην υπογραφή της συμφωνίας. Είπε όμως ότι θα μπορούσε να υπογραφεί το σαββατοκύριακο, παρουσία του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς.

Ιρανικά ΜΜΕ: Πολύ πιθανή η έγκριση συμφωνίας με τις ΗΠΑ

Ανοικτό αφήνει το δεδομένο υπογραφής της συμφωνίας από το Ιράν, το ιρανικό πρακτορείο Fars

Σύμφωνα με όσα αναφέρει σε τηλεγράφημα του:

«Δεδομένου ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αποδεχθεί το προτεινόμενο κείμενο του Ιράν, η πιθανότητα έγκρισης της συμφωνίας από τις ανώτατες αρχές λήψης αποφάσεων της Ισλαμικής Δημοκρατίας είναι σχετικά υψηλή».

Το παρασκήνιο της συμφωνίας

Η New York Post έγραψε νωρίτερα την Πέμπτη για όσα συνέβησαν τις τελευταίες ημέρες και μας οδήγησαν στις ανακοινώσεις του Τραμπ.

Αργά την Τετάρτη το Ιράν είχε υποβάλει ένα τελικό σχέδιο πιθανής συμφωνίας στους Καταριανούς μεσολαβητές. Την ίδια ώρα είχαμε αμερικανικά αεροσκάφη να χτυπούν για δεύτερη νύχτα θέσεις στο Ιράν, αν και όχι με τη σφοδρότητα με την οποία μας προϊδέαζε ο Τραμπ και προανήγγειλε για σήμερα.

«Το κείμενο της συμφωνίας ολοκληρώθηκε και οριστικοποιήθηκε το βράδυ της Τετάρτης» δήλωσε περιφερειακή πηγή που γνωρίζει την ιρανική ηγεσία.

«Η Ντόχα βρίσκεται σε επαφή τόσο με το Ιράν όσο και με τις Ηνωμένες Πολιτείες για να διευκολύνει τη συμφωνία. Εάν δοθεί η τελική έγκριση, θα ξεκινήσει η διαδικασία εφαρμογής της συμφωνίας» πρόσθεσε η πηγή.

Το Κατάρ έχει εμπλακεί σε διαμεσολαβήσεις και στο παρελθόν, αλλά αυτή τη φορά ήταν το Πακιστάν που επέβλεπε το μεγαλύτερο μέρος των επικοινωνιών μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, καθώς εργάζονταν για την ανάπτυξη ενός μνημονίου κατανόησης για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και την έναρξη διαπραγματεύσεων για τα πυρηνικά.

Ο Τραμπ είχε δηλώσει προηγουμένως ότι η υπογραφή της συμφωνίας ή μελλοντικές διαπραγματεύσεις μεταξύ των διαπραγματευτών θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο Πακιστάν, χάρη στην εκτεταμένη εργασία της χώρας για τη συμφωνία. Διατηρεί εξάλλου στενές σχέσεις με τον στρατάρχη της χώρας, Ασίμ Μουνίρ, ο οποίος έχει εμπλακεί σε διπλωματικές διαβουλεύσεις, μεταφέροντας μηνύματα μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον.

Είχαν προταθεί ακόμη ως τόποι για την υπογραφή η Τουρκία, η Γενεύη και το Κατάρ, το οποίο διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην ολοκλήρωση του μνημονίου κατανόησης.

οι Καταριανοί και οι Ιρανοί πίστευαν την Τετάρτη ότι είχαν καταλήξει σε ένα συμφωνημένο κείμενο που θα αποδέχονταν και οι ΗΠΑ.

Οι πηγές ανέφεραν ότι τα χάσματα μειώθηκαν σε τρία βασικά ζητήματα:

– τον μηχανισμό αποδέσμευσης των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων του Ιράν, το πιο σημαντικό ζήτημα για τους Ιρανούς.

– τις ρυθμίσεις για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ κατά τη διάρκεια της 60ήμερης περιόδου κατάπαυσης του πυρός.

– το ζήτημα του τρόπου διεξαγωγής των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν κατά τη διάρκεια της 60ήμερης κατάπαυσης του πυρός.

Σύμφωνα με τις πηγές, Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν σε αρκετές χώρες την Πέμπτη ότι οι συνομιλίες στην Τεχεράνη κατέληξαν σε κατ’ αρχήν συμφωνία, αλλά εκκρεμεί ακόμα η τελική έγκριση του Ανώτατου Ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.

“Έκπληκτοι” στο Ισραήλ

Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν έκπληκτοι από τις ανακοινώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, νωρίτερα σήμερα, ότι η συμφωνία με το Ιράν είναι σχεδόν έτοιμη και ότι πρακτικά απομένουν οι υπογραφές, σε χρόνο που θα ανακοινωθεί.

Μιλώντας στο i24News, δύο Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν: «Είμαστε έκπληκτοι από την ανακοίνωση του Τραμπ. Πρέπει να περιμένουμε και να δούμε τι θα δημοσιεύσουν οι Ιρανοί για να διαπιστώσουμε αν είναι ακριβές».

Επιπλεόν, υψηλόβαθμος Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε στο ισραηλινό Κανάλι 12 ότι η Ιερουσαλήμ δεν έχει ενημερωθεί για την οριστικοποίηση της συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανήγγειλε συμφωνία με το Ιράν

Νωρίτερα ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε σε ανάρτηση του την ακύρωση των προγραμματισμένων πληγμάτων και των βομβαρδισμών κατά του Ιράν.

Σύμφωνα με τον Τραμπ «οι συνομιλίες με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έχουν φτάσει στο ανώτατο επίπεδο της ιρανικής ηγεσίας και έχουν εγκριθεί».

Η ανάρτηση Τραμπ:

«Με βάση το γεγονός ότι οι συνομιλίες με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έχουν φτάσει στο ανώτατο επίπεδο της ιρανικής ηγεσίας και έχουν εγκριθεί, εγώ, ως Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, ακυρώνω τα προγραμματισμένα πλήγματα και τους βομβαρδισμούς κατά του Ιράν για απόψε.

Οι συζητήσεις και τα τελικά σημεία της συμφωνίας έχουν εγκριθεί, τόσο σε επίπεδο αρχών όσο και σε επίπεδο λεπτομερειών, από όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ, της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κατάρ, της Τουρκίας, του Πακιστάν, του Μπαχρέιν, του Κουβέιτ, της Ιορδανίας, της Αιγύπτου και άλλων χωρών.

Ο ναυτικός αποκλεισμός θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ έως ότου ολοκληρωθεί η συμφωνία. Ο χρόνος και ο τόπος υπογραφής της θα ανακοινωθούν σύντομα».

Η πρωτοβουλία υπογραμμίζει την ανάγκη για άμεσο και διαρκή τερματισμό του πολέμου, δίνοντας έμφαση στις πολιτικές λύσεις.

Συγκεκριμένα, οι ηγέτες της Γαλλίας, της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Δανίας, της Ολλανδίας, της Ελλάδας και του Καναδά, σε συνεργασία με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, χαιρετίζουν την εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων που συμφωνήθηκε μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Παράλληλα, στην κοινή ανακοίνωση εκφράζονται ευχαριστίες προς το Πακιστάν και όλους τους εμπλεκόμενους εταίρους, αναγνωρίζοντας τον ρόλο τους στη διευκόλυνση της συμφωνίας, η οποία χαρακτηρίζεται ως ένα σημαντικό βήμα προς την αποκλιμάκωση της έντασης στην περιοχή.

Η κοινή δήλωση:

«Ο στόχος πρέπει τώρα να είναι η διαπραγμάτευση ενός γρήγορου και διαρκούς τερματισμού του πολέμου εντός των επόμενων ημερών. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω διπλωματικών μέσων. Ενθαρρύνουμε ένθερμα την ταχεία πρόοδο προς μια ουσιαστική διαπραγματευτική διευθέτηση. Αυτό θα είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία του άμαχου πληθυσμού του Ιράν και τη διασφάλιση της ασφάλειας στην περιοχή. Μπορεί να αποτρέψει μια σοβαρή παγκόσμια ενεργειακή κρίση. Υποστηρίζουμε αυτές τις διπλωματικές προσπάθειες. Για τον σκοπό αυτό, βρισκόμαστε σε στενή επαφή με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλους εταίρους».

Στην ίδια ανακοίνωση, οι υπογράφοντες καλούν όλες τις πλευρές να εφαρμόσουν την κατάπαυση του πυρός, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.

Τέλος, υπογραμμίζεται ότι: «Οι κυβερνήσεις μας θα συμβάλουν στη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ».

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, θα υπογράψουν τη συμφωνία στην Ασουνσιόν, πρωτεύουσα της Παραγουάης, για να γυρίσει όπως ελπίζουν η σελίδα του έπους διαπραγματεύσεων για το διατλαντικό εμπόριο.

«Πάνω από 700 εκατομμύρια άνθρωποι θα ωφεληθούν» από τη διμερή συμφωνία, διαβεβαίωσε ο κ. Κόστα, κρίνοντας πως εγγυάται «αληθινά οφέλη για τους ευρωπαίους πολίτες και τις επιχειρήσεις», θα ενισχύσει «την κυριαρχία και τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ» και θα αναμορφώσει «την παγκόσμια οικονομία με βάση τις αξίες που μοιραζόμαστε».

Η ΕΕ ξεπέρασε τις διαφωνίες κάποιων χωρών μελών της, καθώς θέλει να διαφοροποιήσει τις εμπορικές σχέσεις της, εν μέσω εντάσεων με τις ΗΠΑ και την Κίνα. Σκοπός είναι η οικοδόμηση «γεφυρών προς την αμοιβαία ευημερία με τους παγκόσμιους εταίρους μας», όπως το έθεσε ο κ. Κόστα.

Οι 27 και τα κράτη μέλη της Mercosur–Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη–άρχισαν διαπραγματεύσεις το 1999, που όμως περιήλθαν σε αδιέξοδο επανειλημμένα, ιδίως λόγω της εναντίωσης ευρωπαίων αγροτών και κτηνοτρόφων.

Η συνολική δαπάνη θα καταβληθεί τμηματικά από το τρέχον έτος έως και το έτος 2030. Υπενθυμίζεται ότι η προμήθεια της τέταρτης, λεγόμενης ψηφιακής, φρεγάτας εγκρίθηκε το καλοκαίρι από το ΚΥΣΕΑ και την Ολομέλεια της Βουλής, στο πλαίσιο των κινήσεων για την ενίσχυση του στόλου επιφανείας και κατ’ επέκταση των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων.

Η τέταρτη φρεγάτα Belharra θα λάβει το όνομα «Θεμιστοκλής» και έρχεται να συμπληρώσει την τετράδα των πλέον σύγχρονων φρεγατών διεθνώς ενισχύοντας σημαντικά τον στόλο του Πολεμικού Ναυτικού.

Θα είναι Belharra Standard 2 (όπως και οι άλλες ελληνικές φρεγάτες), αλλά θα είναι Standard 2++ με αυξημένες δυνατότητες.

Παράλληλα, η πρώτη φρεγάτα της κλάσης FDI, η «Κίμων» ολοκληρώνει το τελικό στάδιο δοκιμών και σύμφωνα με πληροφορίες, στις 18 Δεκεμβρίου πρόκειται να αποδοθεί στο πολεμικό ναυτικό. Η τελετή έπαρσης της ελληνικής σημαίας στο κατάστρωμα της «Κίμων» θα γίνει στη Λοριάν, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια και της στρατιωτικής ηγεσίας.

Με βάση τον υπάρχοντα προγραμματισμό, η πρώτη εκ των τεσσάρων FDI αναμένεται να καταπλεύσει στην Ελλάδα τις πρώτες ημέρες του νέου έτους, ενώ για την υποδοχή της θα διοργανωθεί μια λαμπρή τελετή.

Οι τρεις πρώτες φρεγάτες είναι οι εξής:

• Φ/Γ «Κίμων» (F-601): Έχει ήδη ξεκινήσει θαλάσσιες δοκιμές και η παράδοσή της αναμένεται σύντομα (αναφέρεται περί τον Δεκέμβριο).
• Φ/Γ «Νέαρχος» (F-602): Η καθέλκυσή της έγινε τον Σεπτέμβριο του 2024.
• Φ/Γ «Φορμίων» (F-603): Η τελετή καθέλκυσής της πραγματοποιήθηκε πρόσφατα (περί τον Ιούνιο του 2025).

«Συναντηθήκαμε με εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, προκειμένου να συζητήσουμε για την προστασία των δημοσιογράφων στη Γάζα, καθώς και για την πρόσβαση στην πληροφόρηση.

Αποτίνουμε φόρο τιμής στους δημοσιογράφους που έχασαν τη ζωή τους ή τραυματίστηκαν στη Γάζα κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.

Επιβεβαιώνουμε την προσήλωσή μας στην ασφάλεια των δημοσιογράφων και των εργαζομένων στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης στη Γάζα και ζητούμε να διασφαλιστεί η προστασία τους, σύμφωνα με το Διεθνές Ανθρωπιστικό Δίκαιο. Καλούμε τις ισραηλινές αρχές να επιτρέψουν αφενός την έξοδο των δημοσιογράφων που το επιθυμούν από τη Λωρίδα της Γάζας και αφετέρου την πρόσβαση ανεξάρτητων ξένων ΜΜΕ στη Γάζα.

Επαναλαμβάνουμε την προσήλωσή μας στις αρχές της ελευθερίας του Τύπου και της ελευθερίας της έκφρασης. Η ασφαλής πρόσβαση στην πληροφόρηση είναι ουσιαστικής σημασίας, προκειμένου δημοσιογράφοι και εργαζόμενοι στα ΜΜΕ να μπορούν να ασκούν τα καθήκοντά τους. Ένας ελεύθερος και πλουραλιστικός Τύπος αποτελεί προϋπόθεση για τη λειτουργία της δημοκρατίας.

Υπογράφοντες:

• Αυστραλία
• Βέλγιο
• Γαλλία
• Γερμανία
• Δανία
• Ελβετία
• Ελλάδα
• Εσθονία
• Ηνωμένο Βασίλειο
• Ιρλανδία
• Ισλανδία
• Καναδάς
• Κατάρ
• Λιχτενστάιν
• Λουξεμβούργο
• Νορβηγία
• Ολλανδία
• Σλοβενία
• Σουηδία
• Φινλανδία
• Χιλή

Μετά την υπογραφή αναμένεται να λάβουν χώρα σύντομες κοινές δηλώσεις των Ελλήνων και Αιγυπτίων υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας στον Τύπο, περί ώρα 14:15. Κατόπιν θα λάβει χώρα κοινό γεύμα εργασίας.

Στη συνέχεια ο Νίκος Δένδιας και ο Νίκος Παναγιωτόπουλος θα ακολουθήσουν χωριστά προγράμματα συναντήσεων με τους ομολόγους τους, Σάμεχ Σούκρι και Μοχάμεντ Ζάκι, αντίστοιχα.

• Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα του υπουργού Εξωτερικών, θα έχει κατ’ ιδίαν συνάντηση με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, ενώ θα διεξαχθούν και διευρυμένες συνομιλίες μεταξύ των αντιπροσωπειών των δύο ΥΠΕΞ.

Μετά το πέρας των διευρυμένων συνομιλιών, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, θα υπογράψει με τον Αιγύπτιο βοηθό υπουργό Εξωτερικών, πρέσβη Ιχάμπ Νάσρ, συμφωνία για την Απασχόληση Εποχικών Εργαζομένων στον Γεωργικό Τομέα.

Θα ακολουθήσουν κοινές δηλώσεις στον Τύπο, των δύο υπουργών Εξωτερικών, περί ώρα 17:00.

Οι ανωτέρω συναντήσεις εντάσσονται στο πλαίσιο των στρατηγικών διμερών σχέσεων Ελλάδας-Αιγύπτου και των τακτικών επαφών μεταξύ των ανώτατων αξιωματούχων των δύο χωρών.

Τι είναι το νέο μνημόνιο

Με την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας τίθεται σε εφαρμογή ένα νέο επιχειρησιακό σχέδιο για την οριοθετημένη περιοχή μεταξύ της Ελλάδας και της Αιγύπτου, η οποία ακυρώνει στην πράξη το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Οι δύο πλευρές θα συμφωνήσουν σε κοινές επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης (SAR) στην επίμαχη περιοχή, που σημαίνει ότι τα Εθνικά Κέντρα Επιχειρήσεων Αθήνας και Καΐρου θα βρίσκονται διαρκώς σε ανοιχτή γραμμή.

• Από κοινού θα εξετάζονται και οι πληροφορίες που έρχονται με όλα τα διαθέσιμα μέσα, επανδρωμένα και μη. Η ελληνική πλευρά επέμενε ιδιαίτερα στη συνεργασία σε επίπεδο πληροφοριών καθώς εκτός από τον έλεγχο των μεταναστευτικών ροών, το ενδιαφέρον της Αθήνας όλο το επόμενο διάστημα θα είναι στραμμένο στην περιοχή νοτίως και δυτικά της Κρήτης όπου λαμβάνουν χώρα οι έρευνες για τον εντοπισμό υδρογονανθράκων.

Η Αθήνα θέλει να εξασφαλίσει πως δεν περνάει τίποτα απαρατήρητο από τη συγκεκριμένη περιοχή, πολλώ δε μάλλον, κάποιο τουρκικό πλοίο που θα επιχειρήσει να παρεμποδίσει τις έρευνες ή κάποιο μεταγωγικό αεροσκάφος της Άγκυρας που θα επιδιώξει να «σπάσει» το εμπάργκο όπλων στη Λιβύη.

• Διπλωματικές πηγές, αναφέρουν ότι η διακρατική συμφωνία είναι απολύτως σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο και το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και αποτελεί σφραγίδα νομιμότητας σε μια περιοχή που η Τουρκία έχει βάλει στο στόχαστρο, με παράνομα και νομιμοφανή επιχειρήματα.

Μάλιστα, η συγκεκριμένη συμφωνία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς είναι η δεύτερη που υπογράφουν οι δύο χώρες μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα.

Η πρώτη ήταν η συμφωνία οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης τον Αύγουστο του 2020, η οποία κατοχύρωσε τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα που προσπαθούσε να αμφισβητήσει η Τουρκία. Τότε, η αντίδραση της Άγκυρας ήταν να στείλει το σεισμογραφικό «Ορούτς Ρέις» στην ελληνική υφαλοκρηπίδα φέρνοντας τις δύο χώρες κοντά σε θερμό επεισόδιο.

Αν οι γείτονες επιχειρήσουν να αντιδράσουν ξανά με τον ίδιο τρόπο, θα βρουν απέναντι τους όχι μόνο τις Ελληνικές και Αιγυπτιακές δυνάμεις αλλά και τη Σαουδική Αραβία και τις Ηνωμένες Πολιτείες που συμμετέχουν στην άσκηση «Μέδουσα» η οποία ξεκινά μια ημέρα μετά την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας και θα καλύψει ολόκληρη την περιοχή που περιλαμβάνει η ελληνοαιγυπτιακή οριοθέτηση.

• Την ίδια ώρα η Άγκυρα επιχειρεί να προσεταιριστεί το Κάιρο και μάλιστα στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε το γεγονός ότι η τουρκική προεδρία έδωσε στη δημοσιότητα μια φωτογραφία του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι, να ανταλλάσσουν χαμογελαστοί χειραψία στην έναρξη του Παγκοσμίου Κυπέλλου στο Κατάρ, ένα κράτος με το οποίο η Αίγυπτος συμφιλιώθηκε μόλις πρόσφατα.

«Οι δύο άνδρες επιβεβαίωσαν το βάθος των ιστορικών δεσμών μεταξύ των δύο χωρών και των δύο λαών και αποφάσισαν την έναρξη της ανάπτυξης των διμερών σχέσεων», δήλωσε τη Δευτέρα (21/11) ο εκπρόσωπος της αιγυπτιακής προεδρίας Μπασάμ Ράντι.

Ο Ερντογάν, μεγάλος σύμμαχος του εκλιπόντος προέδρου της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μόρσι, μέλους της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, είχε στο παρελθόν διαβεβαιώσει ότι «δεν θα μιλήσει ποτέ σε κάποιον σαν τον Σίσι», ο οποίος ανέτρεψε τον Μόρσι σε πραξικόπημα το 2013. Ωστόσο, Άγκυρα και Κάιρο φαίνεται ότι ξεκίνησαν μια πολιτική αναθέρμανσης πρόσφατα.

• Αναμφίβολα, η τοποθέτηση του κ. Ράντι φανερώνει μια σαφή μεταστροφή της αιγυπτιακής εξωτερικής πολιτικής έναντι της Άγκυρας, δεδομένου ότι Αίγυπτος και Τουρκία είχαν, επί της ουσίας, αμελητέες διπλωματικές σχέσεις τα τελευταία δέκα χρόνια.

Ωστόσο, αυτή δεν ήταν η πρώτη «εγκάρδια» στιγμή ανάμεσα στις δύο χώρες. Την περασμένη εβδομάδα, επιστρέφοντας από τη σύνοδο κορυφής της G20 στην Ινδονησία, ο Ερντογάν δήλωσε έτοιμος για να «κάνει μια νέα αρχή με το Κάιρο».

Υπό το πρίσμα αυτό, καθίσταται σαφές ότι η Άγκυρα επιχειρεί να μπει «σφήνα» στις εξελίξεις που αφορούν στην Ανατολική Μεσόγειο, πασχίζοντας να βρει τα δικά της πατήματα στη γεωστρατηγική «σκακιέρα».

• Η Άγκυρα είναι μεγάλη υποστηρίκτρια της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, τα μέλη της οποίας το Κάιρο τα θεωρεί «τρομοκράτες», και οι δύο χώρες υποστηρίζουν αντίπαλα στρατόπεδα στη Λιβύη: η Τουρκία έχει στείλει στρατιωτικούς συμβούλους και drones εναντίον του στρατάρχη Χαλίφα Χάφταρ, του ισχυρού άνδρα της ανατολικής Λιβύης που υποστηρίζεται κυρίως από την Αίγυπτο.

Σε εμπορικό επίπεδο, οι δύο χώρες έχουν ενισχύσει τις συναλλαγές τους: έχουν αυξηθεί από 4,4 δισ. δολάρια το 2007 σε 11,1 δισ. δολάρια το 2020, όπως σημειώνει το ερευνητικό κέντρο Carnegie.

Οι κυρώσεις, οι οποίες πιθανολογείται ότι μπορεί να επιβληθούν εντός της ημέρα, θα στοχεύσουν την Τουρκική Προεδρία των Αμυντικών Βιομηχανιών και τον επικεφαλής της, Διευθυντή lsmail Demir, ανέφεραν στο Reuters πηγές που ήθελα να διατηρήσουν την ανωνυμία τους. Κατά τις ίδιες πηγές, οι κυρώσεις θα είναι σκληρές, αλλά όχι τόσο όσο ζητούσαν ορισμένοι πολιτικοί των ΗΠΑ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προειδοποιήσει επανειλημμένα την Τουρκία, σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, ότι θα μπορούσε να αντιμετωπίσει κυρώσεις σε περίπτωση παραλαβής των S-400. Απέκτησε τους πυραύλους από τη Μόσχα τον Ιούλιο του 2019. Το ΝΑΤΟ είπε ότι το συγκεκριμένο ρωσικό πυραυλικό σύστημα, το οποίο δοκιμάστηκε από την Τουρκία τον περασμένο Οκτώβριο, απειλεί την ασφάλεια της συμμαχίας.

Η Ουάσιγκτον έχει ήδη αποκλείσει την Τουρκία από το πρόγραμμα συμπαραγωγής των μαχητικών αεροσκαφών F-35, ως αντίποινα για την παραλαβή του ρωσικού συστήματος.

Ο Τραμπ, ο οποίος έχει μια θερμή προσωπική σχέση με τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, είχε από καιρό αντιταχθεί στις κυρώσεις που ζητούσαν οι σύμβουλοί του και το Κογκρέσο. Αξιωματούχοι της διοίκησής του συνέστησαν τη λήψη μέτρων όταν η Τουρκία άρχισε να παραλαμβάνει για πρώτη φορά τους S-400, ανέφεραν πηγές που γνωρίζουν το θέμα στο Reuters.

Το Κογκρέσο ζήτησε κυρώσεις βάσει του νόμου Countering America’s Adversaries Through Sanctions 2017 (CAATSA). Οι 12 επιλογές βάσει του νόμου περιλαμβάνουν τραπεζικούς περιορισμούς και απαγόρευση δανείων από τις ΗΠΑ και τους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένης της Παγκόσμιας Τράπεζας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.