Η πρωτοβουλία υπογραμμίζει την ανάγκη για άμεσο και διαρκή τερματισμό του πολέμου, δίνοντας έμφαση στις πολιτικές λύσεις.

Συγκεκριμένα, οι ηγέτες της Γαλλίας, της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Δανίας, της Ολλανδίας, της Ελλάδας και του Καναδά, σε συνεργασία με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, χαιρετίζουν την εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων που συμφωνήθηκε μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Παράλληλα, στην κοινή ανακοίνωση εκφράζονται ευχαριστίες προς το Πακιστάν και όλους τους εμπλεκόμενους εταίρους, αναγνωρίζοντας τον ρόλο τους στη διευκόλυνση της συμφωνίας, η οποία χαρακτηρίζεται ως ένα σημαντικό βήμα προς την αποκλιμάκωση της έντασης στην περιοχή.

Η κοινή δήλωση:

«Ο στόχος πρέπει τώρα να είναι η διαπραγμάτευση ενός γρήγορου και διαρκούς τερματισμού του πολέμου εντός των επόμενων ημερών. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω διπλωματικών μέσων. Ενθαρρύνουμε ένθερμα την ταχεία πρόοδο προς μια ουσιαστική διαπραγματευτική διευθέτηση. Αυτό θα είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία του άμαχου πληθυσμού του Ιράν και τη διασφάλιση της ασφάλειας στην περιοχή. Μπορεί να αποτρέψει μια σοβαρή παγκόσμια ενεργειακή κρίση. Υποστηρίζουμε αυτές τις διπλωματικές προσπάθειες. Για τον σκοπό αυτό, βρισκόμαστε σε στενή επαφή με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλους εταίρους».

Στην ίδια ανακοίνωση, οι υπογράφοντες καλούν όλες τις πλευρές να εφαρμόσουν την κατάπαυση του πυρός, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.

Τέλος, υπογραμμίζεται ότι: «Οι κυβερνήσεις μας θα συμβάλουν στη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ».

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, θα υπογράψουν τη συμφωνία στην Ασουνσιόν, πρωτεύουσα της Παραγουάης, για να γυρίσει όπως ελπίζουν η σελίδα του έπους διαπραγματεύσεων για το διατλαντικό εμπόριο.

«Πάνω από 700 εκατομμύρια άνθρωποι θα ωφεληθούν» από τη διμερή συμφωνία, διαβεβαίωσε ο κ. Κόστα, κρίνοντας πως εγγυάται «αληθινά οφέλη για τους ευρωπαίους πολίτες και τις επιχειρήσεις», θα ενισχύσει «την κυριαρχία και τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ» και θα αναμορφώσει «την παγκόσμια οικονομία με βάση τις αξίες που μοιραζόμαστε».

Η ΕΕ ξεπέρασε τις διαφωνίες κάποιων χωρών μελών της, καθώς θέλει να διαφοροποιήσει τις εμπορικές σχέσεις της, εν μέσω εντάσεων με τις ΗΠΑ και την Κίνα. Σκοπός είναι η οικοδόμηση «γεφυρών προς την αμοιβαία ευημερία με τους παγκόσμιους εταίρους μας», όπως το έθεσε ο κ. Κόστα.

Οι 27 και τα κράτη μέλη της Mercosur–Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη–άρχισαν διαπραγματεύσεις το 1999, που όμως περιήλθαν σε αδιέξοδο επανειλημμένα, ιδίως λόγω της εναντίωσης ευρωπαίων αγροτών και κτηνοτρόφων.

Η συνολική δαπάνη θα καταβληθεί τμηματικά από το τρέχον έτος έως και το έτος 2030. Υπενθυμίζεται ότι η προμήθεια της τέταρτης, λεγόμενης ψηφιακής, φρεγάτας εγκρίθηκε το καλοκαίρι από το ΚΥΣΕΑ και την Ολομέλεια της Βουλής, στο πλαίσιο των κινήσεων για την ενίσχυση του στόλου επιφανείας και κατ’ επέκταση των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων.

Η τέταρτη φρεγάτα Belharra θα λάβει το όνομα «Θεμιστοκλής» και έρχεται να συμπληρώσει την τετράδα των πλέον σύγχρονων φρεγατών διεθνώς ενισχύοντας σημαντικά τον στόλο του Πολεμικού Ναυτικού.

Θα είναι Belharra Standard 2 (όπως και οι άλλες ελληνικές φρεγάτες), αλλά θα είναι Standard 2++ με αυξημένες δυνατότητες.

Παράλληλα, η πρώτη φρεγάτα της κλάσης FDI, η «Κίμων» ολοκληρώνει το τελικό στάδιο δοκιμών και σύμφωνα με πληροφορίες, στις 18 Δεκεμβρίου πρόκειται να αποδοθεί στο πολεμικό ναυτικό. Η τελετή έπαρσης της ελληνικής σημαίας στο κατάστρωμα της «Κίμων» θα γίνει στη Λοριάν, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια και της στρατιωτικής ηγεσίας.

Με βάση τον υπάρχοντα προγραμματισμό, η πρώτη εκ των τεσσάρων FDI αναμένεται να καταπλεύσει στην Ελλάδα τις πρώτες ημέρες του νέου έτους, ενώ για την υποδοχή της θα διοργανωθεί μια λαμπρή τελετή.

Οι τρεις πρώτες φρεγάτες είναι οι εξής:

• Φ/Γ «Κίμων» (F-601): Έχει ήδη ξεκινήσει θαλάσσιες δοκιμές και η παράδοσή της αναμένεται σύντομα (αναφέρεται περί τον Δεκέμβριο).
• Φ/Γ «Νέαρχος» (F-602): Η καθέλκυσή της έγινε τον Σεπτέμβριο του 2024.
• Φ/Γ «Φορμίων» (F-603): Η τελετή καθέλκυσής της πραγματοποιήθηκε πρόσφατα (περί τον Ιούνιο του 2025).

«Συναντηθήκαμε με εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, προκειμένου να συζητήσουμε για την προστασία των δημοσιογράφων στη Γάζα, καθώς και για την πρόσβαση στην πληροφόρηση.

Αποτίνουμε φόρο τιμής στους δημοσιογράφους που έχασαν τη ζωή τους ή τραυματίστηκαν στη Γάζα κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.

Επιβεβαιώνουμε την προσήλωσή μας στην ασφάλεια των δημοσιογράφων και των εργαζομένων στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης στη Γάζα και ζητούμε να διασφαλιστεί η προστασία τους, σύμφωνα με το Διεθνές Ανθρωπιστικό Δίκαιο. Καλούμε τις ισραηλινές αρχές να επιτρέψουν αφενός την έξοδο των δημοσιογράφων που το επιθυμούν από τη Λωρίδα της Γάζας και αφετέρου την πρόσβαση ανεξάρτητων ξένων ΜΜΕ στη Γάζα.

Επαναλαμβάνουμε την προσήλωσή μας στις αρχές της ελευθερίας του Τύπου και της ελευθερίας της έκφρασης. Η ασφαλής πρόσβαση στην πληροφόρηση είναι ουσιαστικής σημασίας, προκειμένου δημοσιογράφοι και εργαζόμενοι στα ΜΜΕ να μπορούν να ασκούν τα καθήκοντά τους. Ένας ελεύθερος και πλουραλιστικός Τύπος αποτελεί προϋπόθεση για τη λειτουργία της δημοκρατίας.

Υπογράφοντες:

• Αυστραλία
• Βέλγιο
• Γαλλία
• Γερμανία
• Δανία
• Ελβετία
• Ελλάδα
• Εσθονία
• Ηνωμένο Βασίλειο
• Ιρλανδία
• Ισλανδία
• Καναδάς
• Κατάρ
• Λιχτενστάιν
• Λουξεμβούργο
• Νορβηγία
• Ολλανδία
• Σλοβενία
• Σουηδία
• Φινλανδία
• Χιλή

Μετά την υπογραφή αναμένεται να λάβουν χώρα σύντομες κοινές δηλώσεις των Ελλήνων και Αιγυπτίων υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας στον Τύπο, περί ώρα 14:15. Κατόπιν θα λάβει χώρα κοινό γεύμα εργασίας.

Στη συνέχεια ο Νίκος Δένδιας και ο Νίκος Παναγιωτόπουλος θα ακολουθήσουν χωριστά προγράμματα συναντήσεων με τους ομολόγους τους, Σάμεχ Σούκρι και Μοχάμεντ Ζάκι, αντίστοιχα.

• Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα του υπουργού Εξωτερικών, θα έχει κατ’ ιδίαν συνάντηση με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, ενώ θα διεξαχθούν και διευρυμένες συνομιλίες μεταξύ των αντιπροσωπειών των δύο ΥΠΕΞ.

Μετά το πέρας των διευρυμένων συνομιλιών, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, θα υπογράψει με τον Αιγύπτιο βοηθό υπουργό Εξωτερικών, πρέσβη Ιχάμπ Νάσρ, συμφωνία για την Απασχόληση Εποχικών Εργαζομένων στον Γεωργικό Τομέα.

Θα ακολουθήσουν κοινές δηλώσεις στον Τύπο, των δύο υπουργών Εξωτερικών, περί ώρα 17:00.

Οι ανωτέρω συναντήσεις εντάσσονται στο πλαίσιο των στρατηγικών διμερών σχέσεων Ελλάδας-Αιγύπτου και των τακτικών επαφών μεταξύ των ανώτατων αξιωματούχων των δύο χωρών.

Τι είναι το νέο μνημόνιο

Με την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας τίθεται σε εφαρμογή ένα νέο επιχειρησιακό σχέδιο για την οριοθετημένη περιοχή μεταξύ της Ελλάδας και της Αιγύπτου, η οποία ακυρώνει στην πράξη το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Οι δύο πλευρές θα συμφωνήσουν σε κοινές επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης (SAR) στην επίμαχη περιοχή, που σημαίνει ότι τα Εθνικά Κέντρα Επιχειρήσεων Αθήνας και Καΐρου θα βρίσκονται διαρκώς σε ανοιχτή γραμμή.

• Από κοινού θα εξετάζονται και οι πληροφορίες που έρχονται με όλα τα διαθέσιμα μέσα, επανδρωμένα και μη. Η ελληνική πλευρά επέμενε ιδιαίτερα στη συνεργασία σε επίπεδο πληροφοριών καθώς εκτός από τον έλεγχο των μεταναστευτικών ροών, το ενδιαφέρον της Αθήνας όλο το επόμενο διάστημα θα είναι στραμμένο στην περιοχή νοτίως και δυτικά της Κρήτης όπου λαμβάνουν χώρα οι έρευνες για τον εντοπισμό υδρογονανθράκων.

Η Αθήνα θέλει να εξασφαλίσει πως δεν περνάει τίποτα απαρατήρητο από τη συγκεκριμένη περιοχή, πολλώ δε μάλλον, κάποιο τουρκικό πλοίο που θα επιχειρήσει να παρεμποδίσει τις έρευνες ή κάποιο μεταγωγικό αεροσκάφος της Άγκυρας που θα επιδιώξει να «σπάσει» το εμπάργκο όπλων στη Λιβύη.

• Διπλωματικές πηγές, αναφέρουν ότι η διακρατική συμφωνία είναι απολύτως σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο και το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και αποτελεί σφραγίδα νομιμότητας σε μια περιοχή που η Τουρκία έχει βάλει στο στόχαστρο, με παράνομα και νομιμοφανή επιχειρήματα.

Μάλιστα, η συγκεκριμένη συμφωνία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς είναι η δεύτερη που υπογράφουν οι δύο χώρες μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα.

Η πρώτη ήταν η συμφωνία οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης τον Αύγουστο του 2020, η οποία κατοχύρωσε τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα που προσπαθούσε να αμφισβητήσει η Τουρκία. Τότε, η αντίδραση της Άγκυρας ήταν να στείλει το σεισμογραφικό «Ορούτς Ρέις» στην ελληνική υφαλοκρηπίδα φέρνοντας τις δύο χώρες κοντά σε θερμό επεισόδιο.

Αν οι γείτονες επιχειρήσουν να αντιδράσουν ξανά με τον ίδιο τρόπο, θα βρουν απέναντι τους όχι μόνο τις Ελληνικές και Αιγυπτιακές δυνάμεις αλλά και τη Σαουδική Αραβία και τις Ηνωμένες Πολιτείες που συμμετέχουν στην άσκηση «Μέδουσα» η οποία ξεκινά μια ημέρα μετά την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας και θα καλύψει ολόκληρη την περιοχή που περιλαμβάνει η ελληνοαιγυπτιακή οριοθέτηση.

• Την ίδια ώρα η Άγκυρα επιχειρεί να προσεταιριστεί το Κάιρο και μάλιστα στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε το γεγονός ότι η τουρκική προεδρία έδωσε στη δημοσιότητα μια φωτογραφία του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι, να ανταλλάσσουν χαμογελαστοί χειραψία στην έναρξη του Παγκοσμίου Κυπέλλου στο Κατάρ, ένα κράτος με το οποίο η Αίγυπτος συμφιλιώθηκε μόλις πρόσφατα.

«Οι δύο άνδρες επιβεβαίωσαν το βάθος των ιστορικών δεσμών μεταξύ των δύο χωρών και των δύο λαών και αποφάσισαν την έναρξη της ανάπτυξης των διμερών σχέσεων», δήλωσε τη Δευτέρα (21/11) ο εκπρόσωπος της αιγυπτιακής προεδρίας Μπασάμ Ράντι.

Ο Ερντογάν, μεγάλος σύμμαχος του εκλιπόντος προέδρου της Αιγύπτου Μοχάμεντ Μόρσι, μέλους της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, είχε στο παρελθόν διαβεβαιώσει ότι «δεν θα μιλήσει ποτέ σε κάποιον σαν τον Σίσι», ο οποίος ανέτρεψε τον Μόρσι σε πραξικόπημα το 2013. Ωστόσο, Άγκυρα και Κάιρο φαίνεται ότι ξεκίνησαν μια πολιτική αναθέρμανσης πρόσφατα.

• Αναμφίβολα, η τοποθέτηση του κ. Ράντι φανερώνει μια σαφή μεταστροφή της αιγυπτιακής εξωτερικής πολιτικής έναντι της Άγκυρας, δεδομένου ότι Αίγυπτος και Τουρκία είχαν, επί της ουσίας, αμελητέες διπλωματικές σχέσεις τα τελευταία δέκα χρόνια.

Ωστόσο, αυτή δεν ήταν η πρώτη «εγκάρδια» στιγμή ανάμεσα στις δύο χώρες. Την περασμένη εβδομάδα, επιστρέφοντας από τη σύνοδο κορυφής της G20 στην Ινδονησία, ο Ερντογάν δήλωσε έτοιμος για να «κάνει μια νέα αρχή με το Κάιρο».

Υπό το πρίσμα αυτό, καθίσταται σαφές ότι η Άγκυρα επιχειρεί να μπει «σφήνα» στις εξελίξεις που αφορούν στην Ανατολική Μεσόγειο, πασχίζοντας να βρει τα δικά της πατήματα στη γεωστρατηγική «σκακιέρα».

• Η Άγκυρα είναι μεγάλη υποστηρίκτρια της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, τα μέλη της οποίας το Κάιρο τα θεωρεί «τρομοκράτες», και οι δύο χώρες υποστηρίζουν αντίπαλα στρατόπεδα στη Λιβύη: η Τουρκία έχει στείλει στρατιωτικούς συμβούλους και drones εναντίον του στρατάρχη Χαλίφα Χάφταρ, του ισχυρού άνδρα της ανατολικής Λιβύης που υποστηρίζεται κυρίως από την Αίγυπτο.

Σε εμπορικό επίπεδο, οι δύο χώρες έχουν ενισχύσει τις συναλλαγές τους: έχουν αυξηθεί από 4,4 δισ. δολάρια το 2007 σε 11,1 δισ. δολάρια το 2020, όπως σημειώνει το ερευνητικό κέντρο Carnegie.

Οι κυρώσεις, οι οποίες πιθανολογείται ότι μπορεί να επιβληθούν εντός της ημέρα, θα στοχεύσουν την Τουρκική Προεδρία των Αμυντικών Βιομηχανιών και τον επικεφαλής της, Διευθυντή lsmail Demir, ανέφεραν στο Reuters πηγές που ήθελα να διατηρήσουν την ανωνυμία τους. Κατά τις ίδιες πηγές, οι κυρώσεις θα είναι σκληρές, αλλά όχι τόσο όσο ζητούσαν ορισμένοι πολιτικοί των ΗΠΑ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προειδοποιήσει επανειλημμένα την Τουρκία, σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, ότι θα μπορούσε να αντιμετωπίσει κυρώσεις σε περίπτωση παραλαβής των S-400. Απέκτησε τους πυραύλους από τη Μόσχα τον Ιούλιο του 2019. Το ΝΑΤΟ είπε ότι το συγκεκριμένο ρωσικό πυραυλικό σύστημα, το οποίο δοκιμάστηκε από την Τουρκία τον περασμένο Οκτώβριο, απειλεί την ασφάλεια της συμμαχίας.

Η Ουάσιγκτον έχει ήδη αποκλείσει την Τουρκία από το πρόγραμμα συμπαραγωγής των μαχητικών αεροσκαφών F-35, ως αντίποινα για την παραλαβή του ρωσικού συστήματος.

Ο Τραμπ, ο οποίος έχει μια θερμή προσωπική σχέση με τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, είχε από καιρό αντιταχθεί στις κυρώσεις που ζητούσαν οι σύμβουλοί του και το Κογκρέσο. Αξιωματούχοι της διοίκησής του συνέστησαν τη λήψη μέτρων όταν η Τουρκία άρχισε να παραλαμβάνει για πρώτη φορά τους S-400, ανέφεραν πηγές που γνωρίζουν το θέμα στο Reuters.

Το Κογκρέσο ζήτησε κυρώσεις βάσει του νόμου Countering America’s Adversaries Through Sanctions 2017 (CAATSA). Οι 12 επιλογές βάσει του νόμου περιλαμβάνουν τραπεζικούς περιορισμούς και απαγόρευση δανείων από τις ΗΠΑ και τους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένης της Παγκόσμιας Τράπεζας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.