Το βραβείο, που απονεμήθηκε στην Ολλανδία, είναι εμπνευσμένο από την ομιλία του προέδρου των ΗΠΑ Φράνκλιν Ντ. Ρούζβελτ που έκανε το 1941 στην οποία υπογράμμισε τα τέσσερα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα: την ελευθερία του λόγου και της έκφρασης, την ελευθερία της θρησκευτικής λατρείας, την ελευθερία από την ένδεια και ελευθερία από τον φόβο.

Το Ίδρυμα Ρούζβελτ ανακοίνωσε ότι το βραβείο του 2026 απονεμήθηκε στον Ζελένσκι και τον ουκρανικό λαό ως «αναγνώριση του γενναίου αγώνα τους για την ελευθερία και τη δημοκρατία υπό εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες».

Επικαλούμενος τα δεινά που υφίσταται ο λαός του, ο Ζελένσκι είπε ότι η ελευθερία να ζεις χωρίς φόβο δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη.

«Αυτή τη θεμελιώδη ελευθερία δεν την έχουμε ακόμη. Η ελευθερία από τα ερείπια, η ελευθερία από εκείνους που δημιουργούν ερείπια, ελευθερία από εκείνους που αξιώνουν να καταστρέψουν όλα όσα έχουν σημασία για τους κανονικούς ανθρώπους» είπε ο Ζελένσκι.

Αποκαλώντας τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν παγκόσμια απειλή απευθύνθηκε στην διεθνή κοινότητα ζητώντας της να συνεχίσει την στρατιωτική, πολιτική και νομική της υποστήριξη προς την Ουκρανία.

Ο πόλεμος έχει σκοτώσει εκατοντάδες χιλιάδες, έχει εκτοπίσει εκατομμύρια ανθρώπους ενώ έχει καταστρέψει τις ουκρανικές πόλεις από τότε που η Ρωσία ξεκίνησε την εισβολή της τον Φεβρουάριο του 2022.

Στην τελετή βράβευσης στην ιστορική νότια πόλη του Μιντελμπούργκ παρέστησαν ο βασιλιάς της Ολλανδίας Γουλιέλμος Αλέξανδρος και πρωθυπουργός Ρομπ Γιέτεν. Η οικογένεια του Ρούζβελτ έχει ρίζες στην Ολλανδία και η εγγονή του, Άννα Ρούζβελτ, παρευρέθηκε στην εκδήλωση, λέγοντας ότι ο πόλεμος της Ουκρανίας δείχνει ότι ο αγώνας για την ελευθερία είναι ακόμα τόσο ζωντανός σήμερα όσο ήταν πριν από 80 χρόνια.

Άλλοι βραβευμένοι του 2026 ήταν η Επιτροπή για την Προστασία των Δημοσιογράφων, για την Ελευθερία του Λόγου, και η ακτιβίστρια Ζιζέλ Πελικότ, η Γαλλίδα της οποίας ο σύζυγος καταδικάστηκε επειδή προσκάλεσε δεκάδες άνδρες να βιάσουν το αναίσθητο σώμα της, για την Ελευθερία από τον Φόβο.

Η οργάνωση ανέφερε ότι ο αποδέκτης του βραβείου «Ελευθερία της Λατρείας» δεν μπορούσε να κατονομαστεί λόγω ανησυχιών για την ασφάλεια του, ενώ η Χιλιανή ακτιβίστρια Ισιδώρα Ουρίμπε Σίλβα κέρδισε το βραβείο για την «Ελευθερία από την Ένδεια».

Στους προηγούμενους αποδέκτες των βραβείων περιλαμβάνονται ο πρώην Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Κόφι Ανάν, η πρώην Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, ο πνευματικός ηγέτης του Θιβέτ Δαλάι Λάμα και ο εκλιπών πρόεδρος της Νότιας Αφρικής Νέλσον Μαντέλα.