Ο Τραμπ δεν έχει δείξει δείξει ότι βλέπει θετικά το σχέδιο των Ηνωμένων Πολιτειών να πουλήσουν πυραύλους Tomahawk σε χώρες του ΝΑΤΟ που θα τους μεταβιβάσουν στην Ουκρανία, λέγοντας ότι δεν θέλει να κλιμακώσει τον πόλεμο.

Οι τελευταίες δηλώσεις του προς τους δημοσιογράφους στο Air Force One δείχνουν ότι παραμένει διστακτικός.

«Όχι, όχι πραγματικά», απάντησε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια της πτήσης του από το Παλμ Μπιτς της Φλόριντα προς την Ουάσινγκτον, όταν ρωτήθηκε αν εξετάζει το ενδεχόμενο συμφωνίας για την πώληση των πυραύλων.

Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι μπορεί να αλλάξει γνώμη.

Ο Τραμπ και ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε συζήτησαν την ιδέα των Tomahawk κατά τη συνάντησή τους στο Λευκό Οίκο στις 22 Οκτωβρίου. Ο Ρούτε δήλωσε την Παρασκευή ότι το θέμα βρίσκεται υπό εξέταση και ότι η απόφαση εναπόκειται στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι πύραυλοι Tomahawk έχουν εμβέλεια 2.500 χλμ, αρκετά μεγάλη για να χτυπήσουν βαθιά μέσα στη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένης της Μόσχας.

Ο Πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει ζητήσει τους πυραύλους, αλλά το Κρεμλίνο έχει προειδοποιήσει κατά της παροχής Tomahawks στην Ουκρανία.

Σύμφωνα με πληροφορίες του CNN, το Πεντάγωνο ενημέρωσε το Λευκό Οίκο για την εκτίμησή του στις αρχές αυτού του μήνα, λίγο πριν ο Τραμπ συναντηθεί με τον Ζελένσκι, ο οποίος πιέζει για την παροχή των πυραύλων ώστε να στοχεύει πιο αποτελεσματικά εγκαταστάσεις πετρελαίου και ενέργειας βαθιά μέσα στη Ρωσία. Οι πύραυλοι Tomahawk έχουν εμβέλεια περίπου 1.000 μίλια.

Η εκτίμηση ενθάρρυνε τους Ευρωπαίους συμμάχους των ΗΠΑ, οι οποίοι πιστεύουν ότι πλέον οι ΗΠΑ έχουν λιγότερες δικαιολογίες για να μην παρέχουν τους πυραύλους, δήλωσαν δύο Ευρωπαίοι αξιωματούχοι. Ο Τραμπ επίσης είπε λίγες μέρες πριν τη συνάντησή του με τον Ζελένσκι ότι οι ΗΠΑ έχουν «πολλούς Tomahawks» που θα μπορούσαν ενδεχομένως να δοθούν στην Ουκρανία.

Πηγές έχουν δηλώσει στο CNN ότι ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει εντελώς τους πυραύλους, και η κυβέρνηση έχει καταρτίσει σχέδια για να τους παραδώσει γρήγορα στην Ουκρανία, εάν ο Τραμπ δώσει την εντολή.

Ο Τραμπ, επίσης, έχει απογοητευτεί τις τελευταίες εβδομάδες με την απροθυμία του Πούτιν να εξετάσει σοβαρά ειρηνευτικές συνομιλίες, εγκρίνοντας νέες αμερικανικές κυρώσεις σε ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες και ακυρώνοντας την προγραμματισμένη συνάντηση τους στη Βουδαπέστη για να συζητήσουν την Ουκρανία.

Αν και το Πεντάγωνο δεν έχει ανησυχίες για τα αποθέματα, Αμερικανοί αξιωματούχοι άμυνας εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν το ζήτημα του πώς η Ουκρανία θα εκπαιδευτεί στη χρήση και θα αναπτύξει τους πυραύλους, δήλωσαν οι αξιωματούχοι. Υπάρχουν ακόμα αρκετά λειτουργικά ζητήματα που θα πρέπει να επιλυθούν για να μπορέσει η Ουκρανία να χρησιμοποιήσει τους πυραύλους αποτελεσματικά, πρόσθεσαν οι πηγές.

Ένα εκκρεμές ερώτημα είναι πώς η Ουκρανία θα εκτοξεύει τους πυραύλους αν οι ΗΠΑ τους παρέχουν. Οι Tomahawk συνήθως εκτοξεύονται από πλοία επιφανείας ή υποβρύχια, αλλά το ουκρανικό Ναυτικό έχει πληγεί σοβαρά, οπότε οι πύραυλοι πιθανότατα θα πρέπει να εκτοξευτούν από την ξηρά. Το Marine Corps και ο Στρατός των ΗΠΑ έχουν αναπτύξει επίγειους εκτοξευτές που θα μπορούσαν να παρασχεθούν στην Ουκρανία.

Ο γενικός γραμματέας σημείωσε επίσης ότι η κάθε χώρα αποφασίζει μόνη της τι είδους όπλα θα παραδώσει στην Ουκρανία. Οι ΗΠΑ, είπε, έχουν δώσει και θα συνεχίσουν να δίνουν διάφορα οπλικά συστήματα.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι σημείωσε ότι η χώρα του θα πρέπει να βρει έναν τρόπο να κατασκευάζει μόνη της αντιαεροπορικά αμυντικά συστήματα. Από την έναρξη του πολέμου με τη Ρωσία, το Κίεβο έχει αυξήσει την παραγωγή της αμυντικής βιομηχανίας και περίπου το 60% των όπλων παράγονται στη χώρα. Ωστόσο, εξαρτάται ακόμη από τη Δύση σε ό,τι αφορά τα αντιαεροπορικά συστήματα και τους πυραύλους.

Για το θέμα του «Δανείου Αποζημιώσεων» για την Ουκρανία που θα προέλθει από τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν είπε σε δημοσιογράφους ότι η Συμμαχία των Προθύμων θα πρέπει να καταλήξει σε μια λύση πριν από τα Χριστούγεννα «ώστε να είναι σε θέση να διασφαλίσει ότι θα μπορεί να χρηματοδοτήσει» το Κίεβο τα επόμενα χρόνια.

«Είμαι σίγουρη ότι θα καταφέρουμε να το κάνουμε αυτό (…) και θα περιμένω μια απόφαση πριν από την παραμονή των Χριστουγέννων», είπε.

Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός της Βρετανίας Κιρ Στάρμερ ζήτησε να υπάρξει «ταχεία δράση» ώστε να χρησιμοποιηθούν τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για να στηριχθεί το Κίεβο.

Αν και ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να παράσχει τους πυραύλους μακράς εμβέλειας Tomahawk που ζητά ο Ζελένσκι, ο Τραμπ φάνηκε διστακτικός ως προς την προοπτική αυτή, καθώς προσβλέπει σε μια συνάντηση με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν στην Ουγγαρία τις επόμενες εβδομάδες.

Αφού μίλησε με τον Ζελένσκι για περισσότερο από δύο ώρες, ο Τραμπ παρακάλεσε τόσο την Ουκρανία όσο και τη Ρωσία να «σταματήσουν αμέσως τον πόλεμο», ακόμη και αν αυτό σημαίνει ότι η Ουκρανία θα παραχωρήσει έδαφος.

«Σταματήστε στη γραμμή μάχης και αμφότερες οι πλευρές πρέπει να επιστρέψουν στα σπίτια τους, στις οικογένειές τους», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους καθ’ οδόν προς το σπίτι του στο Γουέστ Παλμ Μπιτς της Φλόριντα. «Σταματήστε τις δολοφονίες. Και αυτό πρέπει να είναι όλο. Σταματήστε αμέσως στη γραμμή μάχης. Το είπα αυτό στον Πρόεδρο Ζελένσκι. Το είπα στον Πρόεδρο Πούτιν».

Η κίνηση του Τραμπ να επαναπροσεγγίσει τον Πούτιν, μια στρατηγική που έχει απογοητεύσει τον Ζελένσκι και ορισμένους Ευρωπαίους συμμάχους στο παρελθόν, έριξε μια σκιά στην κατά τα άλλα εγκάρδια ανταλλαγή απόψεων του Αμερικανού προέδρου με τον Ουκρανό ομόλογό του, καθώς μιλούσαν στους δημοσιογράφους πριν από ένα ιδιωτικό γεύμα.

Στη συνέχεια, οι δύο ηγέτες ξεκίνησαν την κλειστή συνάντηση, όπου συζήτησαν επίσης για μια τηλεφωνική επικοινωνία που είχε πραγματοποιηθεί την προηγούμενη μέρα μεταξύ του ρώσου προέδρου και του Τραμπ, ο οποίος έχει παρουσιάσει τον εαυτό του ως μεσολαβητή μεταξύ των αντιμαχόμενων δυνάμεων, παρά το γεγονός ότι η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία το 2022, όπως αναφέρει το Reuters σε ανάλυσή του.

«Συνεργαστείτε λίγο» – Το μήνυμα Τραμπ σε Ζελένσκι και Πούτιν

«Νομίζω ότι ο πρόεδρος Ζελένσκι το θέλει, νομίζω ότι και ο πρόεδρος Πούτιν το θέλει. Τώρα το μόνο που έχουν να κάνουν είναι να τα βρουν λίγο», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους.

Ο Ζελένσκι, ωστόσο, σημείωσε πόσο δύσκολο ήταν να επιτευχθεί εκεχειρία. «Εμείς το θέλουμε. Ο Πούτιν δεν το θέλει», είπε.

Ο Ουκρανός ηγέτης ήταν ειλικρινής, λέγοντας στον Τραμπ ότι η Ουκρανία διαθέτει χιλιάδες drones έτοιμα για επίθεση εναντίον ρωσικών στόχων, αλλά χρειάζεται αμερικανικούς πυραύλους.

«Δεν έχουμε Tomahawks, γι’ αυτό χρειαζόμαστε Tomahawks», είπε.

Ο Τραμπ απάντησε: «Θα προτιμούσαμε να μην χρειάζονται Tomahawks».

Αργότερα, ο Τραμπ επανέλαβε ότι θέλει οι Ηνωμένες Πολιτείες να διατηρήσουν τα όπλα τους. «Θέλουμε και εμείς Tomahawks. Δεν θέλουμε να δίνουμε πράγματα που χρειαζόμαστε για να προστατεύσουμε τη χώρα μας», είπε.

Μετά τη συνάντηση, την οποία ο Ζελένσκι χαρακτήρισε παραγωγική, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι δεν ήθελε να μιλήσει για πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ δεν ήθελαν κλιμάκωση και ότι ήταν «ρεαλιστής» σχετικά με τις πιθανότητές του να τους αποκτήσει.

Ο Ουκρανός πρόεδρος, ο οποίος μίλησε τηλεφωνικά με Ευρωπαίους ηγέτες μετά τη συνάντηση, δήλωσε ότι βασίζεται στον Τραμπ για να ασκήσει πίεση στον Πούτιν «να σταματήσει αυτόν τον πόλεμο».

Όταν ρωτήθηκε για τα σχόλια του Τραμπ, ο Ζελένσκι είπε: «Ο πρόεδρος Τραμπ έχει δίκιο, και πρέπει να σταματήσουμε εκεί που είμαστε. Είναι σημαντικό να σταματήσουμε εκεί που είμαστε και μετά να μιλήσουμε».

Επιστροφή στο τραπέζι

Δεν ήταν σαφές τι είχε πει ο Πούτιν στον Τραμπ που τον ώθησε να συμφωνήσει για την επικείμενη συνάντηση. Η συνάντηση κορυφής του Αυγούστου στην Αλάσκα έληξε νωρίς χωρίς σημαντική πρόοδο.

Το Κρεμλίνο δήλωσε ότι πρέπει να ληφθούν πολλές αποφάσεις και ότι η σύνοδος κορυφής ενδέχεται να πραγματοποιηθεί «λίγο αργότερα» από την περίοδο των δύο εβδομάδων που ανέφερε ο Τραμπ.

Ο συμβιβαστικός τόνος του Τραμπ μετά την τηλεφωνική συνομιλία με τον Πούτιν έθεσε ερωτήματα σχετικά με την πιθανότητα παροχής βοήθειας στην Ουκρανία στο εγγύς μέλλον και αναζωπύρωσε τους φόβους της Ευρώπης για μια συμφωνία που θα ευνοεί τη Ρωσία. Εκπρόσωπος της Ε.Ε δήλωσε ότι η Ένωση χαιρετίζει τις συνομιλίες, εάν αυτές μπορούν να συμβάλουν στην ειρήνευση.

Ο Τραμπ ρωτήθηκε την Παρασκευή αν ανησυχούσε ότι ο Πούτιν μπορεί να τον «παίζει» για να κερδίσει χρόνο συμφωνώντας στις συνομιλίες.

«Ξέρετε, όλη μου τη ζωή με έχουν παίξει οι καλύτεροι, και τα πήγα πολύ καλά, οπότε είναι πιθανό», απάντησε ο Τραμπ.

Ο Μάικλ Κάρπεντερ, πρώην αξιωματούχος των ΗΠΑ και νυν ανώτερος ερευνητής στο Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών, δήλωσε ότι η συνάντηση με τον Τραμπ δεν ήταν αυτή που ήλπιζε ο Ζελένσκι, αλλά ήταν σύμφωνη με την προσέγγιση της κυβέρνησης στον πόλεμο.

«Η υποκείμενη πραγματικότητα είναι ότι δεν υπάρχει καμία πρόθεση να επιβληθούν κυρώσεις στη Ρωσία», είπε.

Σύμφωνα με το ΒΒC, ορισμένα μέλη του υπουργικού συμβουλίου Τραμπ, ιδίως ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο- «φαινόταν να χαμογελούν στις απαντήσεις του προέδρου Τραμπ και να γελούν με τα αστεία του».

Αρκετές ερωτήσεις επικεντρώθηκαν στο -ίσως πιο σημαντικό- ζήτημα της ημέρας: Την πιθανή μεταφορά πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία.

Εν μέσω μια μακράς απάντησης, σχετικά με τις δυνατότητες και τη χρήση των πυραύλων Tomahawk σε μάχες, έσπευσε να ξεκαθαρίσει ότι «θα μιλήσουμε για τους Tomahawk, και θα προτιμούσαμε πολύ περισσότερο να μην χρειάζονται Tomahawk».

«Είναι ένα πολύ ισχυρό όπλο, αλλά είναι ένα πολύ επικίνδυνο όπλο. Και αυτό θα μπορούσε να σημαίνει μεγάλη, ξέρετε, κλιμάκωση. Θα μπορούσε να σημαίνει ότι πολλά άσχημα πράγματα μπορούν να συμβούν. Οι Tomahawk είναι πολύ σημαντικοί», πρόσθεσε αργότερα ο Τραμπ.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ επίσης επανειλημμένα σημείωσε ότι είναι σημαντικό για τις ΗΠΑ να έχουν επαρκή εφοδιασμό με τους δικούς τους πυραύλους. «Θέλουμε και τους Tomahawk. Δεν θέλουμε να χαρίζουμε πράγματα που χρειαζόμαστε για να προστατεύσουμε τη χώρα μας», είπε.

Επίσης στο ερώτημα του BBC, για την επιστροφή εδαφών στην Ουκρανία, ο Ντόναλντ Τραμπ, δεν φάνηκε τόσο αισιόδοξος όσο την προηγούμενη φορά που απάντησε σε σχετική ερώτηση: Από το «Η Ουκρανία μπορεί να ξαναπάρει πίσω όλα τα εδάφη της», σήμερα έφτασε στο κοφτό «ο πόλεμος είναι πολύ ενδιαφέρων. Απλώς ποτέ δεν ξέρεις με τον πόλεμο και την ειρήνη».

Οι χάρτες Ζελένσκι με πιθανούς στόχους στη Ρωσία

Αξίζει να σημειωθεί ότι το AFP, επικαλούμενο ουκρανικές πηγές, μετέδωσε πως ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, παρουσίασε στον Αμερικανό ομόλογό του, Ντόναλντ Τραμπ, «χάρτες» που δείχνουν πιθανούς στόχους οι οποίοι θα μπορούσαν να χτυπηθούν εντός της Ρωσίας, ανέφερε πηγή προσκείμενη στην ουκρανική αντιπροσωπεία.

Στους χάρτες αυτούς σημειώνονται «σημεία πίεσης για τη ρωσική άμυνα και τη στρατιωτική οικονομία που θα μπορούσαν να στοχοποιηθούν ώστε να αναγκαστεί» ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν να βάλει τέλος στον πόλεμο, εξήγησε η πηγή μιλώντας σε δημοσιογράφους. Όλα αυτά βέβαια στην περίπτωση που δεν προχωρήσει η επίλυση του ουκρανικού ζητήματος και στην Ουγγαρία.

Γιατί ο Τραμπ δήλωσε ότι «δεν έχουν επαρκή αριθμό πυραύλων»

Ο BGM-109 Tomahawk είναι ένας ναυτικός πύραυλος που εκτοξεύεται από το σύστημα κάθετης εκτόξευσης MK41, που τοποθετείται σε πλοία και υποβρύχια. Το Ουκρανικό Ναυτικό δεν διαθέτει τα απαραίτητα πλοία για να χειριστεί αυτούς τους πυραύλους.

Οι εκδόσεις που εκτοξεύονται από αέρος και ξηράς αναπτύχθηκαν τη δεκαετία του 1970, αλλά ο Tomahawk που εκτοξεύεται από αέρος έχασε από τους ανταγωνιστές και η χερσαία έκδοση απαγορεύτηκε από τη Συνθήκη για τις Πυρηνικές Δυνάμεις Μεσαίου Βεληνεκούς (INF).

Το 2019, η Συνθήκη INF έπαψε να ισχύει και οι ΗΠΑ άρχισαν να αναβιώνουν το πρόγραμμα χερσαίων κινητών εκτοξευτών Tomahawk.

Το νέο σύστημα ονομάζεται Typhoon και τέθηκε σε υπηρεσία με τον Στρατό των ΗΠΑ το 2023.

Επί του παρόντος, ο στρατός των ΗΠΑ διαθέτει τουλάχιστον δύο εκτοξευτές Typhoon, αλλά είναι απίθανο να έχει πολλούς περισσότερους.

Συνεπώς, όταν συζητάμε την πιθανότητα μεταφοράς πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία, πρέπει να εξεταστεί το γεγονός ότι οι ΗΠΑ θα παραδώσουν όπλα που μόλις άρχισαν να παράγουν.

Τραμπ: Τιμή μου να βρίσκομαι με έναν πραγματικά δυνατό ηγέτη που έχει περάσει πολλά

Η Ουκρανία και ο Ζελένσκι έχουν περάσει πολλά και επίσης εμείς ως ΗΠΑ. Θα συζητήσουμε τα όσα ειπώθηκαν εχθές στο τηλεφώνημα με Πούτιν και νομίζω πως όλα πηγαίνουν καλά ειδικά μετά την διάσκεψη στην Αλάσκα. Θέλουμε να τελειώσει αυτός ο πόλεμος και θα τα καταφέρουμε.

Ζελένσκι: Δεν συνεργάζεται ο Πούτιν, χάνει πολλούς στρατιώτες

Συγχαρητήρια για την επιτυχία σας στην Μέση Ανατολή. Πιστεύω πως ο Πούτιν δεν συνεργάζεται αλλά με την βοήθειά σας θα τα καταφέρουμε. Τα πολεμικά μέτωπα δεν πάνε καλά για την Ρωσία χάνουν πάρα πολύ κόσμο.

Ευχαριστώ για την διαμεσολάβηση σας και τις σημερινές συναντήσεις που είχαμε με εταιρείες παροχής ενέργειας αλλά και την πολεμική σας βιομηχανία.

Τραμπ: Νομίζω πως ο Πούτιν θέλει να τελειώσει ο πόλεμος 

Πούτιν και Ζελένσκι δεν συμπαθιούνται αλλά θα κάνουμε τα πάντα για να τους φέρουμε στο ίδιο τραπέζι.

Νομίζω πως ο Πούτιν θέλει να τελειώσει ο πόλεμος και πιστεύω πως το ίδιο συμβαίνει και με τον πρόεδρο Ζελένσκι.

Τραμπ: Το μίσος μεταξύ Πούτιν και Ζελένσκι εμποδίζει τη συμφωνία

Η απέχθεια ανάμεσα σε Πούτιν και Ζελένσκι και το «μίσος» μεταξύ τους είναι νομίζω ο βασικός παράγοντας που δεν μας αφήνει να ολοκληρώσουμε τη συμφωνία. Τα καταφέραμε με 59 διαφορετικές χώρες στη Μέση Ανατολή θα τα καταφέρουμε και τώρα.

Πρόταση Ζελένσκι για ανταλλαγή Tomahawk με drone

Ο Ζελένσκι προτείνει ζωντανά ανταλλαγή Tomahawk με ουκρανικά drone για την οποία λέει πως οι ΗΠΑ δείχνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και υπάρχει σήμερα ειδική συνάντηση για το συγκεκριμένο ζήτημα. Ο Τραμπ το παραδέχεται.

Τραμπ για τους Tomahawk

Θα μιλήσουμε και για τους Tomahawk, αλλά νομίζω πως θα καταφέρουμε να τελειώσουμε τον πόλεμο χωρίς την χρήση των συγκεκριμένων οπλικών συστημάτων, τα οποία -για να είμαι ειλικρινής- τα χρειαζόμαστε και εμείς για την δική μας άμυνα.

Ζελένσκι: Αρχίζουμε και καταλαβαίνουμε ο ένας τον άλλο

Ο Ουκρανός πρόεδρος ερωτήθηκε για τη σχέση του με τον Ντόναλντ Τραμπ. Είπε ότι «αρχίζουμε να καταλαβαίνουμε ο ένας τον άλλον».

Πρόσθεσε ότι «ο πρόεδρος είναι πολύ καλά ενημερωμένος για την κατάσταση στο πεδίο της μάχης και γνωρίζει πολλά για το τι συμβαίνει στην Ουκρανία. Νομίζω ότι αυτό βοηθάει πολύ όταν γνωρίζεις τις λεπτομέρειες».

Τραμπ: Αν τελειώσω τον πόλεμο θα είναι ο ένατος αλλά δεν θα πάρω Νόμπελ

Πίστευα πως αυτός ο πόλεμος θα ήταν ο ευκολότερος να τελειώσει αλλά δεν είναι. Θα τον τελειώσω όμως και θα είναι ο ένατος.

Όσους και να τελειώσω, όσες ζωές κι αν σώσω, δεν θα μου δώσουν το Νόμπελ Ειρήνης. Κανένας πρόεδρος δεν έχει λήξει όσους πολέμους έχω τελειώσει εγώ. Έχω σώσει δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους.

Σήμερα ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι περνά για τρίτη φορά φέτος το κατώφλι του Λευκού Οίκου, αυτή τη φορά, μεταξύ άλλων, με κυριότερο αίτημα την παραχώρηση πυραύλων Tomahawk που μπορούν να χτυπήσουν βαθιά μέσα στην επικράτεια της Ρωσίας.

Ο Ζελένσκι υποστηρίζει ότι η χρήση τους μπορεί να αλλάξει την πορεία του πολέμου, οι Ρώσοι δεν πιστεύουν κάτι τέτοιο και λένε ότι η χρήση τους από το Κίεβο θα μεταβάλλει επί τα χείρω τις σχέσεις ΗΠΑ και Ρωσίας.

Θα δούμε, λοιπόν, αν θα υπάρξουν και δεσμεύσεις από αμερικανικής πλευράς.

«Εάν συμβεί αυτό, η Ρωσία θα θεωρήσει αυτήν την κίνηση ως εχθρική. Και ένα τέτοιο βήμα, εάν εφαρμοστεί, σίγουρα θα αυξήσει σημαντικά τους κινδύνους στον τομέα της ασφάλειας – όχι μόνο στην ευρωπαϊκή, αλλά και στην παγκόσμια ασφάλεια», ξεκαθάρισε στους δημοσιογράφους από τη Σαμαρκάνδη του Ουζμπεκιστάν.

Τα τελευταία 24ωρα ο πρόεδρος των ΗΠΑ ξεκαθάρισε ότι δεν αποκλείει την προμήθεια αμερικανικών πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία, εάν η Ρωσία συνεχίσει να αρνείται μια ειρηνική διευθέτηση της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στην Ουκρανία.

Ο Ζελένσκι πιστεύει ότι οι πύραυλοι Tomahawk θα μπορούσαν να συμβάλουν στο να τελειώσει ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. «Βλέπουμε και ακούμε ότι η Ρωσία φοβάται ότι οι Αμερικανοί μπορεί να μας δώσουν Tomahawks – ότι αυτό το είδος πίεσης μπορεί να λειτουργήσει για την ειρήνη», είχε δηλώσει ο Ζελένσκι στις 12 Οκτωβρίου.

Ο ρώσος πρόεδρος, από την άλλη πλευρά, είπε ότι οι πύραυλοι δεν αποτελούν σοβαρή απειλή για τη χώρα του, αλλά πρόσθεσε ότι η προμήθειά τους στην Ουκρανία θα σήμαινε «μια εντελώς νέα, ποιοτικά διαφορετική, κλιμάκωση» στις σχέσεις ΗΠΑ – Ρωσίας. Το θέμα φαίνεται πως αναφέρθηκε και στη χθεσινή τηλεφωνική συνομιλία των δύο ηγετών.

Ποιο είναι το πλεονέκτημα των πυραύλων Tomahawk

Οι Tomahawk είναι υψηλής ακρίβειας, υποηχητικοί πύραυλοι κρουζ. Κυκλοφορούνσε πολλές παραλλαγές, μπορούν να μεταφέρουν διαφορετικές κεφαλές, συμπεριλαμβανομένων πυρηνικών, και μπορούν να εκτοξευθούν από διάφορες πλατφόρμες.

«Ο Tomahawk είναι σχετικά παλιός πύραυλος, αναπτυχθείς τη δεκαετία του 1970», είπε στο DW ο ουκρανός στρατιωτικός ειδικός Κοστιαντίν Κριβολάπ. «Οι Αμερικανοί τον σχεδίασαν αρχικά ως σύστημα παράδοσης πυρηνικών κεφαλών σε τρεις παραλλαγές: εκτοξευόμενες από αέρα, επί εδάφους και από τη θάλασσα.»

Αρχικά, ο Tomahawk με πυρηνική κεφαλή είχε βεληνεκές έως και 2.500 χιλιομέτρων (1.554 μιλίων). Καθώς οι πυρηνικές κεφαλές αντικαταστάθηκαν από συμβατικές, το βεληνεκές των Tomahawk μειώθηκε στα 1.600 χιλιόμετρα, αν και, σύμφωνα με τον Κριβολάπ, κάποιες παραλλαγές εξακολουθούν να έχουν βεληνεκές 2.500 χιλιομέτρων.

Ο Κριβολάπ πιστεύει ότι η Ουκρανία χρειάζεται αυτά τα επί εδάφους εκτοξευόμενα συστήματα Tomahawk. Το βασικό πλεονέκτημα του συγκεκριμένου πυραύλου είναι η ικανότητά του να πετά σε πολύ χαμηλό ύψος, να χαρτογραφεί το ανάγλυφο της γης και να αποφεύγει εμπόδια.

«Η χαμηλή πτήση είναι το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό του – αξιοποιεί στο έπακρο την τεχνολογία αντιστοίχισης περιγράμματος εδάφους που υπάρχει για τους πυραύλους κρουζ», είπε ο Κριβολάπ, προσθέτοντας ότι έχει υπάρξει ο πιο μεγάλου βεληνεκούς μη πυρηνικός πύραυλος στο οπλοστάσιο της Δύσης.

Γιατί οι Tomahawk μπορεί να αποτελέσουν πρόβλημα για τη Ρωσία

Ο συγκεκριμένος πύραυλος παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1983 και έχει χρησιμοποιηθεί από τις αμερικανικές δυνάμεις στο Ιράκ, τη Λιβύη και τη Συρία.

Οι Tomahawk χρησιμοποιήθηκαν επιτυχώς για να εξουδετερώσουν ρωσικούς στόχους αντιαεροπορικής άμυνας στη Συρία το 2017 και το 2018, δήλωσε ο Αντρίι Κοβαλένκο από το Ουκρανικό Κέντρο Καταπολέμησης της Παραπληροφόρησης.

Οι Tomahawk χρησιμοποιούν πολύπλοκα συστήματα πλοήγησης, δίνοντας στους αντιπάλους μόλις λίγα δευτερόλεπτα για να αντιδράσουν μόλις οι πύραυλοι ανιχνευτούν από ραντάρ, είπε.

Απαιτείται πυκνό δίκτυο χαμηλού ύψους ραντάρ, γρήγορος εντοπισμός και συγχρονισμένη αντιαεροπορική άμυνα για να αναχαιτιστούν, εξήγησε.

«Τα ρωσικά συστήματα κάλυπταν τους συριακούς στόχους εκείνη την εποχή αλλά απέτυχαν [να ρίξουν Tomahawks]», είπε ο ειδικός, προσθέτοντας ότι οι πύραυλοι είναι «ιδιαίτερα αποτελεσματικοί όταν εκτοξεύονται σε αλληλουχίες, καθώς η υπερφόρτωση των αντιαεροπορικών αυξάνει την επιτυχία τους». Τα ρωσικά συστήματα S-400 ή Pantsir, είπε, είναι «αδύναμα απέναντι στους Tomahawks».

Οι δυνατότητες μεγάλου βεληνεκούς του πυραύλου θα επέτρεπαν στις ουκρανικές δυνάμεις να πλήξουν σημαντικούς στρατιωτικούς στόχους βαθιά μέσα στη Ρωσία έως και 1.600 χιλιόμετρα (περίπου 1.000 μίλια) μακριά, είπε στο DW ο αρχισυντάκτης του Defense Express, Ολέχ Κατκόβ. «Μπορούν να καταστραφούν αρκετά ρωσικά εργοστάσια οπλισμού.»

Το αμερικανικό Ινστιτούτο Μελέτης Πολέμου (ISW) επίσης εκτιμά ότι οι Tomahawk θα μπορούσαν να επιτρέψουν στην Ουκρανία να προκαλέσει σημαντικές ζημιές ή να καταστρέψει κρίσιμες στρατιωτικές εγκαταστάσεις μέσα στη Ρωσία, όπως το εργοστάσιο drones στο Γελαμπούγκα (Tatarstan) ή τη βάση Engels-2 στο Σαράτοφ, την οποία η Ρωσία χρησιμοποιεί για την απογείωση βομβαρδιστικών σε μεγάλες επιθέσεις εναντίον της Ουκρανίας.

Το ISW εκτιμά ότι 1.600 έως 2.000 ρωσικοί στρατιωτικοί στόχοι θα μπορούσαν να βρίσκονται εντός του βεληνεκούς των Tomahawk.

Διαπραγματευτικό εργαλείο;

Η απόφαση του Τραμπ να προμηθεύσει την Ουκρανία με πυραύλους Tomahawk θα αποτελούσε άμεση αντίδραση στην απόρριψη εκ μέρους του Πούτιν των ειρηνευτικών προτάσεων του αμερικανού προέδρου, εξήγησε στο DW ο Τζον Ε. Χερστ, πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Ουκρανία και νυν διευθυντής του Eurasia Center του Atlantic Council.

«Η υστερία του Κρεμλίνου σχετικά με την πιθανή παράδοση αυτών των όπλων στην Ουκρανία δείχνει ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να επηρεάσει την πολιτική του Πούτιν».

Σύμφωνα πάντα με τον Χερστ, αν και οι πύραυλοι Tomahawk είναι απίθανο να κρίνουν την έκβαση του πολέμου, θα μπορούσαν να στείλουν ένα ισχυρό μήνυμα στον Πούτιν και να ωθήσουν το Κρεμλίνο προς ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.

Στην πρώτη του αντίδραση μετά την επικοινωνία Τραμπ-Πούτιν και την ανακοίνωση νέας συνάντησης των δύο ηγετών, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η Ρωσία σπεύδει να επανεκκινήσει τον διάλογο μόλις ξεκίνησαν συζητήσεις για την αποστολή πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία.

Ο Ζελένσκι πρόσθεσε ότι η Ουκρανία υπολογίζει στη δυναμική που οδήγησε στον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εκφράζοντας την ελπίδα ότι αυτή η δυναμική «θα συμβάλει και στον τερματισμό του πολέμου με τη Ρωσία».

Σπύρος Σιδέρης

Γιατί όσο ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την ουκρανική κρίση ως υπόθεση του προκατόχου του, κρατάει τα χέρια του λυμένα για να κινηθεί όπως τον βολεύει – από τη στρατιωτική αποστασιοποίηση έως μια μερική επαναπροσέγγιση με τη Μόσχα.

Από τον “πόλεμο του Μπάιντεν” στον “πόλεμο του Τραμπ”

Ο Ζελένσκι, με τη στήριξη των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων και των αμερικανικών “γερακιών”, επιχειρεί να επιτύχει μια στρατηγική μετατόπιση: να καταστήσει τον Τραμπ άμεσα συνυπεύθυνο για την έκβαση της σύγκρουσης. Όσο ο Αμερικανός πρόεδρος θεωρεί ότι πρόκειται για έναν πόλεμο που κληρονόμησε, μπορεί ανά πάσα στιγμή να αποσυρθεί, δηλώνοντας ότι «έκανε ό,τι μπορούσε» και αφήνοντας τα εμπλεκόμενα μέρη να επιλύσουν τη διαφορά μόνα τους.

Η Ουάσιγκτον θα μπορούσε ακόμη και να διαχωρίσει το ουκρανικό μέτωπο από τις σχέσεις με τη Ρωσία, ανοίγοντας διαύλους επικοινωνίας πριν καν υπάρξει επίσημη ειρηνευτική συμφωνία. Αν, δε, αποδειχθούν υπερβολικές οι προβλέψεις περί επικείμενης κατάρρευσης της ρωσικής οικονομίας –όπως φαίνεται να τον πείθουν ορισμένοι συνεργάτες του– και οι ρωσικές δυνάμεις συνεχίσουν να προελαύνουν, τότε ο Τραμπ θα μπορούσε να πιέσει το Κίεβο να δεχθεί τους όρους του Βλαντιμίρ Πούτιν.

Η μέχρι στιγμής στάση του Τραμπ –ρητορική καταδίκη της Μόσχας, συνέχιση της στρατιωτικής βοήθειας μέσω Ευρώπης, αλλά χωρίς νέα κονδύλια από την Ουάσιγκτον– δεν ικανοποιεί ούτε τον Ζελένσκι ούτε τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, που ήδη δυσκολεύονται να αντέξουν το οικονομικό βάρος της στήριξης του Κιέβου.

Οι τρεις στόχοι του Κιέβου

Για τον Ζελένσκι, η επίσκεψη έχει τρεις ξεχωριστές, αλλά αλληλένδετες στοχεύσεις – από τη “μέγιστη σύγκρουση” έως την “ελάχιστη δέσμευση”.

1. Ο μέγιστος στόχος, είναι η επαναφορά της αμερικανορωσικής αντιπαράθεσης στα επίπεδα της εποχής Μπάιντεν – ή ακόμη και βαθύτερα. Η παραχώρηση των «Τόμαχοκ» στην Ουκρανία θα μπορούσε να προκαλέσει πλήρη διακοπή του διαλόγου Ουάσιγκτον–Μόσχας, ωθώντας το Κρεμλίνο σε αντίποινα και υποχρεώνοντας τον Τραμπ να πάρει θέση, ενισχύοντας εκ νέου τη στρατιωτική εμπλοκή των ΗΠΑ.
   Ο κίνδυνος, βέβαια, είναι τεράστιος: μια αντίδραση της Ρωσίας θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση, ακόμη και σε πυρηνική αντιπαράθεση. Ωστόσο, ο Ουκρανός πρόεδρος φαίνεται να θεωρεί αυτόν τον κίνδυνο διαχειρίσιμο ή, στην ακραία εκδοχή, αποδεκτό, αν η συνέπεια είναι η πλήρης εμπλοκή των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στον πόλεμο.
2. Ο μεσαίος στόχος, είναι η αναβίωση της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας, έστω χωρίς «Τόμαχοκ». Επειδή ο Τραμπ δεν επιθυμεί να εγκρίνει νέα κονδύλια, το Κίεβο προτείνει εναλλακτικά σχήματα – όπως τη δημιουργία επενδυτικού ταμείου με αμερικανική συμμετοχή, που θα λειτουργεί ως «έμμεση βοήθεια». Το σκεπτικό είναι ότι, αν ο Τραμπ «επενδύσει» έστω και πολιτικά στην Ουκρανία, δύσκολα θα αποσυρθεί στη συνέχεια, επιλέγοντας να στηρίξει μακροπρόθεσμα το Κίεβο και να πιέζει τη Ρωσία μέχρι να αποδώσουν οι επενδύσεις του.
3. Ο ελάχιστος στόχος, αφορά δύο κινήσεις: πρώτον, την ενεργοποίηση των ευρωπαϊκών κεφαλαίων από τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, υπό την προϋπόθεση ότι μέρος αυτών θα δαπανηθεί για αγορά αμερικανικού οπλισμού· δεύτερον, την επαναφορά της ιδέας τελωνειακών δασμών σε χώρες που συνεχίζουν να αγοράζουν ρωσικούς υδρογονάνθρακες. Και τα δύο σενάρια, αν υλοποιηθούν, θα επιβαρύνουν περαιτέρω τις σχέσεις Ρωσίας–ΗΠΑ και θα προωθήσουν σταδιακά τη γραμμή της πλήρους ρήξης.

Ο παράγοντας «Τόμαχοκ»

Το σύστημα «Τόμαχοκ» , με ακτίνα δράσης έως 2.500 χιλιόμετρα, δεν είναι απλώς μια τεχνολογική αναβάθμιση. Είναι πολιτικό όπλο. Η παράδοσή του στην Ουκρανία θα σηματοδοτούσε την πρώτη άμεση εμπλοκή των ΗΠΑ σε επιθετικού τύπου επιχειρήσεις κατά της Ρωσίας.

Η Μόσχα έχει ήδη προειδοποιήσει για “πυρηνική απάντηση” αν τέτοια όπλα χρησιμοποιηθούν εναντίον ρωσικού εδάφους – μια απειλή που, σύμφωνα με αμερικανικά μέσα, λαμβάνεται πολύ σοβαρά στους κύκλους ασφαλείας του Λευκού Οίκου.

Η Ουάσιγκτον, επομένως, βρίσκεται μπροστά σε διπλό δίλημμα: αφενός, αν θα ρισκάρει την κλιμάκωση για να δείξει αποφασιστικότητα απέναντι στη Ρωσία· αφετέρου, αν θα δεχθεί να «δεθεί» πολιτικά με έναν πόλεμο που μέχρι τώρα κρατά σε σχετική απόσταση.

Ο Τραμπ μεταξύ πίεσης και κόπωσης

Παρά τις πιέσεις από Κίεβο και Βρυξέλλες, ο Τραμπ δείχνει απρόθυμος να βυθιστεί ξανά στη σύγκρουση. Η ρητορική του, αν και σκληρή απέναντι στη Μόσχα, συνοδεύεται από τη σταθερή επιμονή ότι «οι Ευρωπαίοι πρέπει να πληρώσουν περισσότερο».

Επιπλέον, η ατζέντα του είναι ήδη υπερφορτωμένη: η εμπορική ένταση με την Κίνα, οι αναταράξεις στη Βενεζουέλα, το εσωτερικό πολιτικό μέτωπο με τους Δημοκρατικούς, ακόμη και η αναδιάρθρωση των σχέσεων με το ΝΑΤΟ.
Σε αυτό το περιβάλλον, η Ουκρανία κινδυνεύει να γίνει δευτερεύον ζήτημα, εκτός αν το Κίεβο καταφέρει να τοποθετήσει τη ρωσική απειλή στο πλαίσιο μιας παγκόσμιας αναμέτρησης ισχύος, πείθοντας τον Τραμπ ότι πρόκειται για δοκιμασία της αμερικανικής ηγεμονίας.

Επικίνδυνη εξίσωση χωρίς σταθερά

Οι Ρώσοι, σύμφωνα με δημοσιεύματα, προειδοποιήσουν την Ουάσιγκτον ότι οποιαδήποτε παράδοση «Τόμαχοκ» θα θεωρηθεί «άμεση συμμετοχή στον πόλεμο». Τα μηνύματα αυτά δεν περνούν απαρατήρητα. Αντίθετα, ενισχύουν την αβεβαιότητα γύρω από τις αποφάσεις του Τραμπ.

Η συνάντηση της Παρασκευής θα δείξει αν ο Ουκρανός πρόεδρος μπορεί να κερδίσει έστω μία από τις τρεις μάχες που έχει θέσει – την πλήρη εμπλοκή, τη μερική βοήθεια ή τη δέσμευση των Ευρωπαίων μέσω αμερικανικών όρων. Κανένα από τα σενάρια δεν είναι εύκολο, και όλα εμπεριέχουν κινδύνους.

Ο ίδιος ο Τραμπ, όπως επισημαίνουν αναλυτές στην Ουάσιγκτον, ισορροπεί ανάμεσα στην πραγματιστική του λογική και την ανάγκη να δείξει ισχύ. Αν πειστεί ότι η Ρωσία βρίσκεται «ένα βήμα πριν την κατάρρευση», μπορεί να επιλέξει τη στρατιωτική οδό. Αν, αντίθετα, εκτιμήσει ότι η σύγκρουση δεν έχει ορατό τέλος, ίσως επιχειρήσει ένα πακέτο διαπραγματεύσεων με τη Μόσχα, με αντάλλαγμα την αποδέσμευση ενεργειακών και εμπορικών σχέσεων.

Σε κάθε περίπτωση, το αποτέλεσμα της συνάντησης Τραμπ–Ζελένσκι δεν θα καθορίσει μόνο το μέλλον της Ουκρανίας. Θα λειτουργήσει ως βαρόμετρο για τη νέα παγκόσμια ισορροπία – ανάμεσα στην αμερικανική ηγεσία, την ευρωπαϊκή ανθεκτικότητα και τη ρωσική επιμονή να διατηρήσει τον στρατηγικό της ρόλο.

Ο Ουσάκοφ ανέφερε επίσης ότι πριν από τη νέα συνάντηση κορυφής των δύο προέδρων θα πραγματοποιηθεί τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ μέσα στις επόμενες ημέρες.

Η πρωτοβουλία για το τηλεφώνημα Τραμπ – Πούτιν, σύμφωνα με τον Ουσάκοφ, ανήκε στη ρωσική πλευρά.

Ειδικότερα, ο Ουσάκοφ ανέφερε ότι στη διάρκεια της τηλεφωνικής επικοινωνίας των δύο ηγετών, ο Πούτιν είπε στον Τραμπ ότι η αποστολή πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία δεν θα άλλαζε τη στρατιωτική κατάσταση στο πεδίο, αλλά θα ζημίωνε τις σχέσεις ΗΠΑ – Ρωσίας και θα έπληττε την ειρηνευτική διαδικασία ειρήνευσης.

Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου, επίσης, δήλωσε ότι οι δύο χώρες θα προετοιμάσουν γρήγορα μια σύνοδο κορυφής, που ενδέχεται να πραγματοποιηθεί στη Βουδαπέστη, ύστερα από πρόταση του Τραμπ, την οποία ο Πούτιν αποδέχθηκε αμέσως.

Η συνομιλία διήρκεσε σχεδόν δυόμισι ώρες και, σύμφωνα με τον Ουσάκοφ, ήταν «ουσιαστική και ανοιχτή». Ο Πούτιν παρουσίασε τη ρωσική θέση για την ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, τόνισε ότι ο ρωσικός στρατός έχει την πλήρη στρατηγική πρωτοβουλία σε όλη τη γραμμή του μετώπου στην Ουκρανία.

Ο Τραμπ φέρεται να είπε στον Πούτιν ότι η λήξη της σύγκρουσης θα άνοιγε «τεράστιες ευκαιρίες για οικονομική συνεργασία» μεταξύ των δύο χωρών, ενώ χαρακτήρισε τον πόλεμο στην Ουκρανία ως “τον πιο δύσκολο όλων να επιλυθεί”.