Η απόφαση αφορά παιδιά που παραμένουν στη Θέουτα μετά τη μαζική είσοδο μεταναστών από το Μαρόκο στις 30 Ιουλίου. Εκτιμάται ότι περίπου 70.000 άνθρωποι πέρασαν τότε στην ισπανική επικράτεια, με τους περισσότερους να έχουν ήδη επιστρέψει στο Μαρόκο.

Ωστόσο, η ισπανική νομοθεσία προβλέπει ότι το κράτος έχει υποχρέωση προστασίας των ασυνόδευτων ανηλίκων μέχρι να ενηλικιωθούν. Έτσι, εκατοντάδες παιδιά εξακολουθούν να βρίσκονται στη Θέουτα, αρκετά από αυτά χωρίς σταθερή στέγαση και βασιζόμενα στη βοήθεια των κατοίκων.

Η μεταφορά των ανηλίκων στην ηπειρωτική Ισπανία έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιδράσεις. Αρκετές περιφέρειες που διοικούνται από το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα (PP) σε συνεργασία με το ακροδεξιό Vox εμφανίζονται απρόθυμες να αναλάβουν το ποσοστό των παιδιών που τους αναλογεί.

Για να αποφευχθούν νέες συγκρούσεις, το ισπανικό υπουργείο Νεολαίας, σε συνεργασία με την κυβέρνηση της Θέουτα, επεξεργάζεται έκτακτο σχέδιο. Σύμφωνα με αυτό, μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς προστασίας ανηλίκων θα αναλάβουν τους πιο ευάλωτους, με ιδιαίτερη έμφαση στα κορίτσια, χωρίς να μεταφερθεί η κηδεμονία τους στις περιφερειακές κυβερνήσεις.

Ο υφυπουργός αρμόδιος για τα παιδιά, Ρουμπέν Πέρεθ Κορέα, βρίσκεται στη Θέουτα από την Κυριακή, προσπαθώντας να βρει λύση για τα εκατοντάδες παιδιά που παραμένουν στους δρόμους.

Αντιδρά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η ανακοίνωση της ισπανικής κυβέρνησης ήρθε λίγες ώρες μετά από δήλωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σύμφωνα με την οποία, βάσει της ισχύουσας ευρωπαϊκής νομοθεσίας, οι μετανάστες που παραμένουν στη Θέουτα θα πρέπει να επιστραφούν στο Μαρόκο.

Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής για τις εσωτερικές υποθέσεις, Μάρκους Λάμερτ, διευκρίνισε ότι η υποχρέωση επιστροφής αφορά και τους ασυνόδευτους ανηλίκους.

Την ίδια θέση υιοθέτησε και το Λαϊκό Κόμμα. Ο Χουάν Μπράβο, αναπληρωτής εκπρόσωπος του κόμματος για οικονομικά ζητήματα, υποστήριξε ότι τα παιδιά θα πρέπει να επιστρέψουν στις οικογένειές τους.

«Αν το Μαρόκο έχει ζητήσει την επιστροφή των παιδιών και η Ευρώπη λέει ότι όλοι οι παράτυποι μετανάστες πρέπει να επιστραφούν, είτε είναι παιδιά είτε όχι, τι άλλο χρειάζεται η κυβέρνηση;» δήλωσε.

Η αντιπαράθεση οφείλεται, μεταξύ άλλων, στο γεγονός ότι το νέο ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο δεν έχει ακόμη ενσωματωθεί πλήρως στην ισπανική νομοθεσία.

Έτσι, εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι ισπανικοί κανόνες που προβλέπουν την προστασία των ασυνόδευτων ανηλίκων από το κράτος.

Τα στοιχεία του ισπανικού υπουργείου Ένταξης και Μετανάστευσης δείχνουν ότι τον περασμένο Μάρτιο 21.104 άτομα ηλικίας 16 έως 23 ετών βρίσκονταν υπό κρατική προστασία, ενώ περίπου 3.500 ήταν κάτω των 17 ετών. Περίπου οι μισοί προέρχονταν από το Μαρόκο, ενώ τα κορίτσια αντιπροσώπευαν περίπου το 8% του συνόλου.

Οι καταγγελίες έχουν προκαλέσει ιδιαίτερη ανησυχία στην Ισπανία, καθώς ανάμεσα στους μετανάστες που έφτασαν στη Θέουτα βρίσκονται πολλές ανήλικες χωρίς ασφαλή χώρο φιλοξενίας, την ώρα που η Αστυνομία έχει ήδη αρχίσει έρευνα για τουλάχιστον έναν καταγγελλόμενο βιασμό.

Ιατρικές πηγές εκτιμούν, μάλιστα, ότι ο πραγματικός αριθμός των περιστατικών ενδέχεται να είναι μεγαλύτερος, καθώς ορισμένα θύματα δεν έχουν προχωρήσει σε επίσημη καταγγελία.

Μεταξύ των θυμάτων φέρεται να βρίσκεται και ένα αγόρι, ενώ συνολικά περισσότεροι από δέκα άνθρωποι έχουν εξεταστεί μέχρι στιγμής με ευρήματα που, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, συνάδουν με σεξουαλική επίθεση.

Έρευνα για την καταγγελία ανήλικης

Η Εθνική Αστυνομία της Ισπανίας διερευνά ήδη την καταγγελλόμενη σεξουαλική κακοποίηση ενός κοριτσιού που εισήλθε στη Θέουτα κατά τη διάρκεια της μαζικής άφιξης από το Μαρόκο.

Η ανήλικη μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο, όπου οι γιατροί εντόπισαν τραύματα συμβατά με σεξουαλική επίθεση. Μέχρι στιγμής δεν έχουν ανακοινωθεί συλλήψεις, ενώ παραμένουν αδιευκρίνιστες οι ακριβείς συνθήκες υπό τις οποίες φέρεται να σημειώθηκε το περιστατικό.

Δικαστικές πηγές αναφέρουν, παράλληλα, ότι κάτοικοι της περιοχής παρενέβησαν σε αρκετές περιπτώσεις αποτρέποντας απόπειρες σεξουαλικής επίθεσης. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, υπάρχουν στοιχεία και για άλλες απόπειρες που δεν ολοκληρώθηκαν.

«Κορίτσια 14 ετών μένουν στον δρόμο»

Δραματική είναι η εικόνα που μεταφέρει η Σουζάνα Ασκάσο, γιατρός στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Θέουτα, η οποία επιβεβαίωσε ότι στο νοσοκομείο περιθάλπονται ανήλικες μετανάστριες που έχουν πέσει θύματα σεξουαλικής κακοποίησης.

Οπως ανέφερε, πρόκειται για κορίτσια κάτω των 14 ετών, τα οποία βρίσκονται ουσιαστικά στον δρόμο εξαιτίας της έλλειψης διαθέσιμων θέσεων στις δομές προστασίας ανηλίκων.

«Δεν είναι ότι δεν θέλουν να τις φιλοξενήσουν, απλώς δεν υπάρχει χώρος», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η ίδια περιγράφει τη συνολική κατάσταση ως «υγειονομική καταστροφή», καθώς το Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών δέχεται κατά μέσο όρο 300 έως 400 μετανάστες ημερησίως, χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση σε προσωπικό και πόρους μετά τη μαζική εισροή στα τέλη Ιουλίου.

Το πρόβλημα δεν σταματά στην περίθαλψη, καθώς μετά την έξοδό τους από το νοσοκομείο πολλοί ασθενείς –ανάμεσά τους και ανήλικοι– δεν διαθέτουν ασφαλή χώρο για να μείνουν.

Ανησυχία και για μεταδοτικές ασθένειες

Η Ασκάσο προειδοποίησε παράλληλα για τον κίνδυνο εμφάνισης μεταδοτικών ασθενειών, όπως η φυματίωση και η ηπατίτιδα, επισημαίνοντας ότι ένα Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών δεν διαθέτει τις υποδομές για συστηματικό έλεγχο και εντοπισμό τέτοιων νοσημάτων.

Την ίδια ώρα, καταγράφονται περιστατικά απορρύθμισης του διαβήτη και επιληπτικών κρίσεων σε ανθρώπους που έχουν μείνει χωρίς πρόσβαση στη φαρμακευτική αγωγή τους.

Η γιατρός έχει ζητήσει δημοσίως την άμεση ενίσχυση του νοσοκομείου με προσωπικό, καθώς και την αναγνώριση της Θέουτα ως περιοχής με ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες υγειονομικής κάλυψης.

Κορίτσια φτάνουν σε κατάσταση σοκ

Ανάλογες μαρτυρίες προέρχονται από τον αυτοσχέδιο καταυλισμό του Σίντι Εμπάρεκ, όπου έχουν συγκεντρωθεί περίπου 300 άνθρωποι υπό δύσκολες συνθήκες.

Ο πρόεδρος της τοπικής ένωσης κατοίκων, Αμπντελάχ Μουσταφά, ανέφερε ότι ορισμένα κορίτσια φτάνουν στον καταυλισμό σε κατάσταση σοκ, καταγγέλλοντας ότι έχουν δεχθεί σεξουαλικές επιθέσεις στους γύρω λόφους.

Πολλά από τα φερόμενα θύματα, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν είναι σε θέση να προχωρήσουν άμεσα σε επίσημη καταγγελία λόγω της ψυχολογικής κατάστασής τους. Κάτοικοι της περιοχής εξασφάλισαν για τον λόγο αυτό τη συνδρομή ψυχολόγου και δικηγόρου.

Την ίδια ώρα, οργανώσεις προστασίας των παιδιών προειδοποιούν ότι η παρουσία ασυνόδευτων κοριτσιών εκτός οργανωμένων δομών αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εμπορίας ανθρώπων και σεξουαλικής εκμετάλλευσης.

Η Εθνική Αστυνομία έχει πλέον θέσει σε προτεραιότητα τον εντοπισμό και την προστασία κοριτσιών και παιδιών κάτω των 13 ετών, καθώς οι ισπανικές Αρχές διαπιστώνουν ότι το προφίλ των ανηλίκων που φτάνουν στη Θέουτα έχει αλλάξει, με περισσότερα κορίτσια και παιδιά πολύ μικρής ηλικίας να βρίσκονται ανάμεσα στις νέες αφίξεις.

Η έλλειψη θέσεων φιλοξενίας, η ασφυκτική πίεση στις υγειονομικές υπηρεσίες και οι καταγγελίες για σεξουαλικές επιθέσεις συνθέτουν πλέον ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό σκηνικό, αυξάνοντας την πίεση προς τις ισπανικές Αρχές για άμεση ενίσχυση των μηχανισμών προστασίας των ανηλίκων.

Όπως ανακοίνωσε η Πολιτική Φρουρά, ο νεαρός άνδρας προσπαθούσε να φτάσει στη Θέουτα από τα βουνά του Μαρόκου με αλεξίπτωτο πλαγιάς.

Έχασε τον έλεγχο και έπεσε στη θάλασσα πριν προσγειωθεί. Ανασύρθηκε νεκρός.

Πρόκειται για τον πρώτο θάνατο μετανάστη που καταγράφεται ανεξάρτητο, από τα γεγονότα της περασμένης εβδομάδας, όταν δεκάδες χιλιάδες Μαροκινοί πέρασαν στον ισπανικό θύλακα, από το Μαρόκο.

Τον Οκτώβριο του 2025, ένας άνδρας είχε καταφέρει να περάσει τα σύνορα προσγειώνοντας στη Θέουτα με αλεξίπτωτο πλαγιάς.

«Η ΕΕ είναι ενωμένη και έτοιμη να υποστηρίξει την Ισπανία και να προστατεύσει τα εξωτερικά μας σύνορα από την παράνομη μετανάστευση» τονίζεται στην ανακοίνωση του Συμβουλίου με τα βασικά συμπεράσματα της έκτακτης τηλεδιάσκεψης των υπουργών Εσωτερικών της ΕΕ, η οποία διήρκεσε περίπου δυόμισι ώρες.

Επισημαίνεται, επίσης, ότι «τα κράτη μέλη και οι συνδεδεμένες χώρες Σένγκεν εξέφρασαν ενωμένα την έντονη αλληλεγγύη τους προς την Ισπανία και εξήραν την άμεση και αποτελεσματική αντίδραση των ισπανικών αρχών», εκφράζοντας παράλληλα τη θλίψη τους για τους ανθρώπους που έχασαν τη ζωή τους κατά την προσπάθεια διέλευσης.

Παράλληλα, με βάση την ενημέρωση που παρείχαν η Ισπανία και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σημειώνεται ότι «η συντριπτική πλειονότητα των μεταναστών που εισήλθαν παράτυπα στη Θέουτα έχει ήδη επιστραφεί, ενώ δεν καταγράφηκε μετακίνησή τους προς την ηπειρωτική Ισπανία ή άλλα κράτη-μέλη της ΕΕ».

Επιπλέον, οι υπουργοί υπογράμμισαν ότι «η προστασία των εξωτερικών συνόρων αποτελεί κοινή ευρωπαϊκή ευθύνη» και συμφώνησαν στην ανάγκη ενίσχυσης της καταπολέμησης των δικτύων διακινητών, επιτάχυνσης των επιστροφών, περαιτέρω θωράκισης των εξωτερικών συνόρων και εμβάθυνσης της συνεργασίας με τρίτες χώρες για την αποτελεσματικότερη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών. Παράλληλα, τάχθηκαν υπέρ της ενίσχυσης των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, μέσω καλύτερης ανταλλαγής πληροφοριών και παρακολούθησης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, προκειμένου να εντοπίζονται έγκαιρα πιθανές μαζικές μεταναστευτικές κινήσεις.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε επίσης στη βελτίωση του συντονισμού και της επικοινωνίας σε περιόδους κρίσης, ώστε να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικότερα προσπάθειες παραπληροφόρησης και ξένης χειραγώγησης της πληροφόρησης.

Ο προεδρεύων του Συμβουλίου, Ιρλανδός υπουργός Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Μετανάστευσης Τζιμ Ο’Κάλαχαν, δήλωσε ότι η ΕΕ παραμένει ενωμένη και έτοιμη να στηρίξει την Ισπανία, τονίζοντας ότι «τα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ αποτελούν κοινή ευθύνη και η μετανάστευση απαιτεί κοινή ευρωπαϊκή απάντηση».

Σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο, ο Ισπανός Υπουργός δήλωσε ότι τουλάχιστον 72.000 μετανάστες μπήκαν παράνομα την περασμένη εβδομάδα στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, εκ των οποίων οι 70.000 έχουν ήδη επιστρέψει στο Μαρόκο.

Ο τελευταίος αριθμός που είχε ανακοινωθεί από την ισπανική κυβέρνηση στη Μαδρίτη έκανε λόγο για 50.000 μετανάστες που μπήκαν παράνομα στο ισπανικό έδαφος, «σχεδόν το σύνολο» των οποίων είχε ήδη επιστρέψει στο Μαρόκο.

Δεν κινδύνευσε ο χώρος Σένγκεν

Παράλληλα, ο Ισπανός Υπουργός στο τέλος της έκτακτης συνεδρίασης των υπουργών της ΕΕ διαβεβαίωσε ότι ο χώρος Σένγκεν δεν τέθηκε σε κίνδυνο κατά τη μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα.

«Σε καμία περίπτωση δεν τέθηκε σε κίνδυνο ο χώρος Σένγκεν σε αυτή την κρίση», δήλωσε ο ίδιος σε συνέντευξη Τύπου στη Μαδρίτη, απαντώντας στην έντονη κριτική από αρκετούς Ευρωπαίους ηγέτες για αυτή την πρωτοφανή κατάσταση στη Θέουτα. «Ο χώρος Σένγκεν δεν τέθηκε ποτέ σε κίνδυνο, ούτε καν στον ελάχιστο κίνδυνο», πρόσθεσε.

Από την πλευρά του, ο Γάλλος Υπουργός Νουνιές δήλωσε, σύμφωνα με το Reuters, ότι όλοι οι υπουργοί της ΕΕ στη σημερινή βιντεοδιάσκεψη επήνεσαν την ισπανική κυβέρνηση για τον τρόπο που χειρίστηκε την κρίση. Ο Νουνιές δήλωσε επίσης ότι η Γαλλία αποφάσισε να ενισχύσει τους ελέγχους στα σύνορα με την Ιταλία, σε συντονισμό με τις ιταλικές αρχές.

Μαρόκο: Προειδοποιήσαμε την Ισπανία για τον κίνδυνο της πρόσφατης δικαστικής απόφασης για τις επαναπροωθήσεις μεταναστών

Νωρίτερα, Μαροκινός υψηλόβαθμος αξιωματούχος τόνισε ότι η χώρα του είχε προειδοποιήσει την Ισπανία, πριν από την κρίση στη Θέουτα, για τον μεταναστευτικό κίνδυνο από μια πρόσφατη απόφαση της ισπανικής δικαιοσύνης, ενώ παράλληλα αρνήθηκε οποιαδήποτε αθέτηση υποχρέωσης εκ μέρους του μηχανισμού ασφαλείας του Μαρόκο.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τον υψηλόβαθμο αξιωματούχο, που μίλησε χθες, Δευτέρα, το βράδυ στους δημοσιογράφους σε μία πρώτη ενημέρωση αφότου εκτυλίχθηκε η κρίση, οι μαροκινές αρχές είχαν προειδοποιήσει τη Μαδρίτη για τον κίνδυνο από την απόφαση που έλαβε στις 8 Ιουλίου το ισπανικό δικαστήριο, το οποίο έκρινε ότι η άμεση επιστροφή ενός μετανάστη δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση ανθρώπων που φθάνουν στο ισπανικό έδαφος από τη θάλασσα.

«Εξηγήσαμε ότι αυτή η απόφαση θα μας δημιουργούσε πρόβλημα. Και δημιούργησε πρόβλημα», είπε.

Το Μαρόκο δεν χαλάρωσε τους συνοριακούς ελέγχους ούτε μείωσε την ανάπτυξη προσωπικού ασφαλείας πριν από τις μαζικές διελεύσεις της περασμένης Πέμπτης, είπε.

Ο Ισπανός Πρωθυπουργός, Πέδρο Σάντσεθ, εκτίμησε την Παρασκευή πως η μεταναστευτική κρίση, που ήταν τότε σε εξέλιξη στη Θέουτα, είχε σχέση με μια φήμη που διαδόθηκε από «τις μαφίες διακίνησης ανθρώπων», με μια ηθελημένη παρανόηση αυτής της απόφασης.

Σύμφωνα με τον υψηλόβαθμο Μαροκινό αξιωματούχο, οι συζητήσεις με την Ισπανία ξεκίνησαν από «τις 22-23 Ιουλίου, όταν τα δίκτυα άρχισαν να μιλάνε» για αυτή τη νέα απόφαση.

Υποστήριξε πως δεν υπήρξε αθέτηση υποχρέωσης από πλευράς του μαροκινού μηχανισμού ασφαλείας.

«Είναι λάθος να πούμε ότι το Μαρόκο έπρεπε να ασκήσει απλώς βία για να τους σταματήσει. Αυτό σημαίνει ότι δεν καταλαβαίνουμε καθόλου αυτό το φαινόμενο», εκτίμησε, λέγοντας πως οι δυνάμεις της τάξης δεν μπορούσαν να έλθουν σε αντιπαράθεση με έναν τόσο μεγάλο αριθμό ανθρώπων.

«Δεν είναι αποκλειστική ευθύνη του Μαρόκου να διαχειριστεί αυτό το φαινόμενο», επέμεινε, λέγοντας πως το κόστος της μεταναστευτικής διαχείρισης για το Μαρόκο φθάνει περίπου τα 500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Διαβεβαίωσε ωστόσο πως το Ραμπάτ και η Μαδρίτη ενήργησαν ως «αξιόπιστοι εταίροι» και εξακολουθούν να εργάζονται «σε τέλειο συντονισμό» για το μεταναστευτικό.

«Σήμερα, επαφίεται στην Ισπανία να βρει τις απαντήσεις σε αυτές τις προκλήσεις που τίθενται από αυτή τη δικαστική ετυμηγορία», πρόσθεσε.

Οι εικόνες τους δείχνουν να ξεκουράζονται στη σκιά, δίπλα σε τοίχους, στην άκρη δρόμων και κάτω από δέντρα.

Η ανάρτηση συνοδεύεται από τη λεζάντα «Stay Safe» («Μείνετε ασφαλείς») και hashtags που παραπέμπουν στη Θέουτα, ενώ πάνω στο βίντεο εμφανίζονται οι φράσεις «Thank you Spain» («Ευχαριστούμε, Ισπανία») και «Safe arrival to you» («Καλή άφιξη σε όλους»).

Την παραμονή των μαζικών αφίξεων δημοσιεύθηκε και ένα δεύτερο βίντεο στο TikTok, στο οποίο εμφανίζεται κατάστημα στην πόλη Τετουάν του Μαρόκου με μεγάλες ποσότητες στολών κατάδυσης, βατραχοπέδιλων και άλλου εξοπλισμού κολύμβησης.

Τα βίντεο αναρτήθηκαν λίγες μόλις ημέρες πριν από τη μαζική μετακίνηση περισσότερων από 60.000 μεταναστών προς τη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα έκτασης επτά τετραγωνικών μιλίων, όπου κατοικούν περίπου 84.000 άνθρωποι.

Βίντεο που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κατέγραψαν εκατοντάδες ανθρώπους να κολυμπούν από τις μαροκινές ακτές προς τη Θέουτα, ενώ αρκετοί κατέγραφαν οι ίδιοι τη διαδρομή τους και τη δημοσίευαν στο διαδίκτυο.

Οι αντιδράσεις

Οι εξελίξεις προκάλεσαν διεθνείς αντιδράσεις. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ επέκρινε τους Ευρωπαίους εταίρους, κάνοντας λόγο για έλλειψη ευρωπαϊκής αλληλεγγύης.

Σε επιστολή του προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εξέφρασε, σύμφωνα με το δημοσίευμα, «σοβαρές ανησυχίες» για τη στάση ορισμένων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων.

Το ίδιο δημοσίευμα αναφέρει ακόμη ότι η Ιταλία προχώρησε προσωρινά στην αναστολή εφαρμογής της Συμφωνίας Σένγκεν έναντι της Ισπανίας, με την πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι να χαρακτηρίζει τις εικόνες «σοκαριστικές», ενώ αντίστοιχη στάση φέρονται να κράτησαν η Φινλανδία και η Δανία.

Η εισροή μεταναστών συνεχίστηκε έως το βράδυ της Πέμπτης, παρά την ανάπτυξη ισπανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή, ενώ μεγάλα πλήθη συνέχισαν να κατευθύνονται προς τα σύνορα.

Σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, περίπου 48.000 από όσους εισήλθαν παράτυπα στη Θέουτα την Πέμπτη επέστρεψαν οικειοθελώς στο Μαρόκο.

Τουλάχιστον 67 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους κατά την προσπάθειά τους να περάσουν τα σύνορα, είτε από πνιγμό είτε συνθλιβόμενοι στον συνοριακό φράχτη.

Πρόκειται, για το δεύτερο μεγάλο μεταναστευτικό κύμα μετά την οργανωμένη άφιξη περίπου 4.000 μεταναστών τον Σεπτέμβριο του 2024.

Τα βίντεο λειτούργησαν ως κίνητρο

Η ερευνήτρια του Κέντρου Μετανάστευσης, Πολιτικής και Κοινωνίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης δρ Μίριαμ Τσέρτι δήλωσε στη Daily Mail ότι τα βίντεο με επιτυχημένες διελεύσεις λειτούργησαν ως κίνητρο για περισσότερους ανθρώπους.

«Οι αναρτήσεις ξεκίνησαν το Σαββατοκύριακο. Η πρώτη έδειχνε μια ομάδα 20 έως 30 νεαρών Μαροκινών που είχαν φτάσει με ασφάλεια στη Θέουτα και ενημέρωναν τους φίλους τους ότι τα κατάφεραν. Ήταν ένα είδος παραδείγματος προς μίμηση», ανέφερε.

Όπως σημείωσε, στη συνέχεια άρχισαν να εμφανίζονται παρόμοια βίντεο σε διαφορετικές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, ενισχύοντας το ενδιαφέρον για την παράτυπη μετανάστευση.

«Υπήρχαν αναρτήσεις που έγραφαν “El Ghorva is calling”. Ο όρος “Ghorva” αναφέρεται στην εμπειρία του να γίνεται κάποιος ξένος σε άλλη χώρα», εξήγησε.

Η ίδια εκτιμά ότι η τάση που έγινε viral ώθησε χιλιάδες ανθρώπους από διάφορες περιοχές του Μαρόκου να κατακλύσουν τα μέσα μεταφοράς και να κατευθυνθούν προς την Τετουάν και τη γειτονική πόλη Φνιντέκ, από όπου ξεκίνησαν οι μαζικές προσπάθειες διέλευσης.

«Οι σιδηροδρομικοί σταθμοί ήταν σχεδόν άδειοι στις 9 το πρωί, αλλά μέσα σε δύο ώρες είχαν γεμίσει ασφυκτικά. Κυκλοφορούσαν συνεχώς βίντεο με ανθρώπους που επιβιβάζονταν στα τρένα, θεωρώντας ότι είχε παρουσιαστεί μια μοναδική ευκαιρία», είπε.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι μαζικές αφίξεις ενδέχεται να ενισχύθηκαν και από απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ισπανίας, σύμφωνα με την οποία όσοι φτάνουν δια θαλάσσης δεν μπορούν να επαναπροωθούνται άμεσα χωρίς να ακολουθείται η προβλεπόμενη νομική διαδικασία.

«Να θυμάστε αυτήν την εικόνα. Έτσι θα είμαστε εμείς σε τρία χρόνια, αν κερδίσει η λάθος παράταξη» είπε ο Αμερικανός πρόεδρος, σύμφωνα με μια δημοσιογράφο του καναλιού.

«Αν οι Δημοκρατικοί κερδίσουν (τις εκλογές) δεν θα ζήσετε πολύ χαρούμενη ζωή», φέρεται επίσης να είπε ο Τραμπ, σύμφωνα με την ανάρτηση της Τζάκι Χέινριχ στην πλατφόρμα Χ.

Παρόμοιο ήταν και το μήνυμα του αντιπροέδρου Τζ. Ντ. Βανς.

«Αυτές οι εικόνες που έρχονται από την Ισπανία είναι μια υπενθύμιση των συνεπειών της μαζικής μετανάστευσης και της πολιτικής της παγκοσμιοποίησης της ριζοσπαστικής αριστεράς που επέτρεπε την εισβολή στη Δύση», έγραψε στην ίδια πλατφόρμα. «Δόξα τω Θεώ», πρόσθεσε ο Βανς, «εξελέγη (ο Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ) και τα σύνορα της χώρας μας δεν μοιάζουν πλέον με αυτό».

Από την Πέμπτη, υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου προσπαθούν να περάσουν το μήνυμα ότι η επιστροφή των Δημοκρατικών στην εξουσία θα σηματοδοτούσε τη μαζική είσοδο μεταναστών στα σύνορα με το Μεξικό.

Οι Ρεπουμπλικάνοι του Τραμπ έχουν μπροστά τους τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, οι οποίες ιστορικά ήταν ανέκαθεν δύσκολες για το κυβερνών κόμμα.

«Η (Επίτροπος) Ντουμπράβκα Σούιτσα είναι σε επαφή με τον Μαροκινό ομόλογό της. Είμαι βέβαιη ότι η στενή μας συνεργασία με το Μαρόκο θα βοηθήσει να υπάρξουν συγκεκριμένα αποτελέσματα», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν σε ανάρτηση στο Χ.

Δήλωσε επίσης ότι οι εικόνες από τη Θέουτα είναι «απαράδεκτες».

«Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε σε κανένα να έρχεται στην Ένωσή μας χωρίς να συμμορφώνεται με τους κανόνες μας», πρόσθεσε η φον ντερ Λάιεν.

«Οι επικίνδυνες διελεύσεις πρέπει να σταματήσουν αμέσως. Τα δίκτυα διακινητών πρέπει να εξαρθρωθούν. Και οι επιστροφές πρέπει να είναι γρήγορες, όπως το επιτρέπουν οι κανόνες μας», δήλωσε η ίδια.

Το Υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας δήλωσε ότι θα διασφαλίσει την ασφάλεια των πολιτών και την ακεραιότητα των συνόρων, αλλά τόνισε ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να κηρύξει κατάσταση εθνικής έκτακτης ανάγκης λόγω των μεταναστευτικών ανησυχιών.

Η ένταση στα σύνορα ακολούθησε κύμα μεταναστών που επιχείρησαν να φτάσουν στον μικρό θύλακα, κυρίως κολυμπώντας, μία ημέρα νωρίτερα. Δεν ήταν άμεσα σαφές τι προκάλεσε τη μαζική αυτή διέλευση προς τη Θέουτα.

Αυτόνομη ισπανική πόλη

Η Θέουτα και η μεγαλύτερη ισπανική επικράτεια Μελίγια, που βρίσκεται περίπου 400 χιλιόμετρα νοτιότερα, βρίσκονται στις βόρειες ακτές της Μεσογείου, στο βορειότερο άκρο της Αφρικής. Και οι δύο αυτόνομες πόλεις ανήκουν στην Ισπανία και αποτελούν τα μοναδικά χερσαία σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Αφρική.

Η Θέουτα βρίσκεται υπό ισπανική κυριαρχία από το 1580 και φιλοξενεί έναν μικτό πληθυσμό Χριστιανών και Μουσουλμάνων, καθώς και Ισπανών και Μαροκινών κατοίκων και εργαζομένων που διασχίζουν καθημερινά τα σύνορα, ζώντας γενικά σε συνθήκες αρμονικής συνύπαρξης.

Το Μαρόκο δεν αναγνωρίζει επίσημα τη Θέουτα και τη Μελίγια ως ισπανικά εδάφη και συχνά τις χαρακτηρίζει ως «κατεχόμενα εδάφη».

Εστία εντάσεων

Η πόλη των περίπου 85.000 κατοίκων έχει βρεθεί στο επίκεντρο σημαντικών διπλωματικών κρίσεων μεταξύ της Μαδρίτης και του Ραμπάτ. Κάθε ημέρα, χιλιάδες εργαζόμενοι περνούν τα σύνορα από το Μαρόκο προς τη Θέουτα για να εργαστούν.

Τον Μάιο του 2021, η κυβέρνηση του Μαρόκου χαλάρωσε τους συνοριακούς ελέγχους, επιτρέποντας σε περίπου 8.000 ανθρώπους από το Μαρόκο και χώρες της υποσαχάριας Αφρικής να εισέλθουν στη Θέουτα μέσα σε μόλις δύο ημέρες.

Η κίνηση αυτή θεωρήθηκε ευρέως ως αντίποινα για την απόφαση της Ισπανίας να επιτρέψει τη νοσηλεία σε ισπανικό νοσοκομείο του ηγέτη του κινήματος ανεξαρτησίας της αμφισβητούμενης περιοχής της Δυτικής Σαχάρας, ο οποίος είχε προσβληθεί από COVID-19.

Η ένταση αποκλιμακώθηκε και τα σύνορα αποκαταστάθηκαν μόνο αφού ο πρωθυπουργός της Ισπανίας αναθεώρησε τη μακροχρόνια θέση της χώρας για τη Δυτική Σαχάρα και συναντήθηκε με τον βασιλιά του Μαρόκου, Μοχάμεντ ΣΤ΄, την επόμενη χρονιά.

Προορισμός για μετανάστες που επιδιώκουν να φτάσουν στην Ευρώπη

Η Ισπανία αποτελεί μία από τις βασικές πύλες εισόδου στην Ευρώπη για ανθρώπους που αναζητούν καλύτερες οικονομικές ευκαιρίες ή προσπαθούν να διαφύγουν από τη βία στις χώρες τους.

Η Θέουτα και η Μελίγια διαθέτουν ισχυρά οχυρωμένα σύνορα, καθώς αποτελούν σημαντικούς προορισμούς για όσους επιχειρούν να εισέλθουν στην Ισπανία από το Μαρόκο και άλλες περιοχές της Αφρικής.

Πολλοί μετανάστες που φτάνουν στη Θέουτα ή τη Μελίγια επαναπροωθούνται άμεσα στο Μαρόκο, ενώ άλλοι φιλοξενούνται σε κέντρα υποδοχής, όπου εξετάζονται οι υποθέσεις τους και μπορούν να υποβάλουν αίτηση ασύλου στην Ισπανία.

Για να φτάσουν στη Θέουτα, πολλοί μετανάστες κολυμπούν από τη μαροκινή πόλη Καστιγιέχος, διανύοντας περίπου 5 χιλιόμετρα μέχρι το ισπανικό έδαφος. Άλλοι επιχειρούν τη διέλευση από τη γειτονική πόλη Μπελιουνές, όπου η απόσταση είναι μικρότερη.

Παρ’ όλα αυτά, οι αφίξεις μεταναστών στη Θέουτα και τη Μελίγια παραμένουν σημαντικά λιγότερες σε σύγκριση με όσους εισέρχονται στην Ισπανία μέσω των αεροδρομίων ή μέσω των Καναρίων και των Βαλεαρίδων Νήσων.

Ο συνολικός πληθυσμός μεταναστών στην Ισπανία έχει αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες. Περίπου 10 εκατομμύρια από τα 50 εκατομμύρια κατοίκους της χώρας έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό.

Πολλοί προέρχονται από την Κολομβία, τη Βενεζουέλα και το Μαρόκο και εργάζονται σε βασικούς τομείς της ισπανικής οικονομίας, όπως η γεωργία, ο τουρισμός και οι υπηρεσίες.