Λίγο πριν τις 08:00 GMT (ώρα Γκρίνουιτς) ο ουρανός άρχισε να καθαρίζει, μέχρι που ο ήλιος έκανε την εμφάνισή του εννέα λεπτά αργότερα, υπό τις ζητωκραυγές του πλήθους που γιόρταζαν την άφιξη του αστρονομικού χειμώνα, πολλοί με παγανιστική ενδυμασία και υπό τον ήχο προγονικών ψαλμών και χορών.

Το κυκλικό μεγαλιθικό μνημείο, που αποτελεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, χτίστηκε γύρω στο 2500 π.Χ. και οι 93 ορατές πέτρες του σήμερα ήταν τοποθετημένες έτσι ώστε να ευθυγραμμίζονται με τις κινήσεις του ήλιου.

Κατά τη διάρκεια των δύο ηλιοστασίων, των δύο ετήσιων στιγμών (καλοκαίρι και χειμώνας) που ο ήλιος βρίσκεται στη μεγαλύτερη απόστασή του από τον ισημερινό, στο Στόουνχεντζ παράγεται ένα μοναδικό φαινόμενο με το φως του Ήλιου.

Κατά το χειμερινό ηλιοστάσιο, την 21η Δεκεμβρίου, ο ήλιος βρίσκεται στο χαμηλότερο σημείο του στον ουρανό και το λεγόμενο «μεγάλο τρίλιθο» – ένας οριζόντιος μεγάλιθος που στηρίζεται σε δύο κάθετους – μπορεί να φανεί μέσα από τις νοτιοανατολικές καμάρες του Στόουνχεντζ, με άλλα μέρη της κατασκευής ευθυγραμμισμένα κατά την ανατολή του ηλίου.

«Είναι μια εποχή του χρόνου που οι άνθρωποι σεβόντουσαν ιδιαίτερα κατά τη νεολιθική περίοδο και ήταν πολύ σημαντική για αυτούς», δήλωσε στο BBC ο αρχαιολόγος και επιμελητής της Αγγλικής Κληρονομιάς, Γουίν Σκατ, υπεύθυνος για τη διατήρηση του μνημείου.

Το Στόουνχεντζ βρίσκεται στην κομητεία του Γουΐλτσάιρ (Wiltshire), περίπου 13 χλμ. βορειοδυτικά του Σώλσμπερι, στην Αγγλία. Είναι γνωστό ότι οι τεράστιοι βράχοι μεταφέρθηκαν από περιοχές τόσο μακρινές, όσο η νοτιοδυτική Ουαλία και η βορειοανατολική Σκωτία αλλά ο λόγος για τον οποίο χτίστηκε το μνημείο παρέμενε μέχρι τώρα άγνωστος – με θεωρίες να αναφέρουν ότι ήταν ηλιακό ρολόι, νεκροταφείο, τόπος παγανιστικών τελετών ή ακόμα και ότι το έφτιαξαν… εξωγήινοι. 

Ωστόσο, σύμφωνα με την  Daily Mail και άλλα βρετανικά μέσα, η νέα μελέτη αναφέρει ότι το Στόουνχεντζ χτίστηκε από τις αρχαίες φυλές της περιοχής ως σύμβολο ενότητας και ειρήνης. 

Οι επιστήμονες, από το University College του Λονδίνου και το Πανεπιστήμιο Aberystwyth, θεωρούν ότι οι Σκωτσέζοι και οι Ουαλοί έφεραν τις δικές τους τοπικές πέτρες ως μια καλοπροαίρετη συμβολή στην δημιουργία του μνημείου.

Υπό αυτή την έννοια, το Στόουνχεντζ αντιπροσώπευε ένα ισχυρό – και πολύ πρώιμο – σύμβολο της βρετανικής ενότητας  και συμβόλιζε την πολιτική ενοποίηση και την ιερή ειρήνη μεταξύ των αρχαίων πληθυσμών. 

«Οι οικοδόμοι του Στόουνχεντζ είχαν προσπαθήσει να δημιουργήσουν μία “πολιτική ενοποίηση” και “κοινή ταυτότητα” σε ένα μεγάλο μέρος ή ακόμη και σε ολόκληρη τη Βρετανία», λένε οι συγγραφείς στην εργασία τους, που δημοσιεύτηκε στο Archaeology International.

Μάλιστα, η χρήση βράχων από διαφορετικές και μακρινές περιοχές καταδεικνύει μια «εξαιρετική συνεργασία και συνύπαρξη».

Ενδεικτικά η «Πέτρα του Βωμού» (Altar Stone), η μεγαλύτερη από τις «μπλε πέτρες», προήλθε από τη βορειοανατολική Σκωτία. Αυτή η πέτρα, μήκους πέντε μέτρων και βάρους έξι τόνων, θεωρείται ότι μεταφέρθηκε από τη Σκωτία ως δώρο ή συνεισφορά των νεολιθικών πληθυσμών της περιοχής στους κατοίκους του νότου.

«Το γεγονός ότι όλες οι πέτρες του προέρχονταν από μακρινές περιοχές από όλη τη σημερινή Βρετανία, υποδηλώνει ότι ο πέτρινος κύκλος μπορεί να είχε πολιτικό αλλά και θρησκευτικό σκοπό», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας καθηγητής Mike Parker Pearson στο Ινστιτούτο Αρχαιολογίας του UCL. 

Ποιοι έχτισαν το Στόουνχεντζ

Μέχρι σήμερα μελετητές από όλο τον κόσμο υποστηρίζουν πως το μνημείο είτε χτίστηκε από Μυκηναίους, είτε από Ρωμαίους, είτε από Βρετανούς, ενώ ορισμένοι υποστηρίζουν την κατασκευή του ακόμα και από εξωγήινους πολιτισμούς.

Τα μόνα σίγουρα στοιχεία για το Στόουνχεντζ, την ανέγερσή του και τη χρήση του είναι ότι:

– Οι μονόλιθοι λαξεύτηκαν και μεταφέρθηκαν από λατομεία της Ουαλίας και της νοτιοδυτικής Αγγλίας.

– Σύμφωνα με τη χρήση αστρονομικών διαγραμμάτων, οι αρχαιολόγοι υπολόγισαν ότι το μνημείο παρέμεινε σε χρήση για 1.500 χρόνια περίπου ως λατρευτικός χώρος και ως αστρονομικό παρατηρητήριο.

– Με τη χρήση ραδιενεργών μετρήσεων οι αρχαιολόγοι υπολογίζουν ότι ανεγέρθη μεταξύ του 3000 π.Χ. και του 2000 π.Χ.