Η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας αναμένεται να προσδώσει κύρος στην ελληνική οικονομία μετά από αρκετά χρόνια, με τα σημαντικότερα οφέλη να είναι:

• Αύξηση της ελκυστικότητας της Ελλάδας για τους διεθνείς επενδυτές, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση των εισροών κεφαλαίων και στην ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης.
• Ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών και των επιχειρήσεων στην ελληνική οικονομία, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση της κατανάλωσης και της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
• Μείωση του κόστους δανεισμού της χώρας, γεγονός που θα διευκολύνει τη χρηματοδότηση των δημόσιων επενδύσεων και των επενδύσεων του ιδιωτικού τομέα.

Ομόλογα

Η αναβάθμιση από τη Standard and Poor’s αναμένεται να έχει θετικές επιπτώσεις στην ελληνική αγορά ομολόγων, καθώς θα ανοίξει την πρόσβαση της χώρας σε ένα ευρύτερο φάσμα επενδυτών.

Πολλά funds επενδύουν μόνο σε ομόλογα επενδυτικής βαθμίδας. Αυτό σημαίνει ότι μόλις η Ελλάδα αποκτήσει επενδυτική βαθμίδα κ από έναν ακόμη μεγάλο διεθνή οίκο αξιολόγησης, θα μπορέσει να προσελκύσει νέες εισροές κεφαλαίων από αυτά τα funds.

Αυτό το γεγονός αναμένεται να οδηγήσει σε μείωση των αποδόσεων των ελληνικών ομολόγων. Οι αποδόσεις των ομολόγων αντικατοπτρίζουν το ρίσκο που αναλαμβάνουν οι επενδυτές. Όσο υψηλότερο είναι το ρίσκο, τόσο υψηλότερη είναι η απόδοση που απαιτούν οι επενδυτές. Η αναβάθμιση της Ελλάδας σε επενδυτική βαθμίδα θα μειώσει το ρίσκο που αντιπροσωπεύουν τα ελληνικά ομόλογα, με αποτέλεσμα να μειωθούν και οι αποδόσεις τους.

Σύμφωνα με κύκλους της αγοράς, οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων θα μπορούσαν να μειωθούν κατά 0,5-1% μετά την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας. Αυτό θα μπορούσε να έχει θετικές επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία, καθώς θα μειώσει το κόστος δανεισμού της χώρας.

Ποιοι παράγοντες “έδωσαν” την επενδυτική βαθμίδα στην Ελλάδα

Υπενθυμίζεται ότι η S&P υπογραμμίζει στη σχετική της έκθεση, πως αποδίδει στην Ελλάδα την επενδυτική βαθμίδα επειδή συντρέχουν οι ακόλουθοι παράγοντες:

1. Η σημαντική δημοσιονομική εξυγίανση που έχει επιτευχθεί, η οποία υποστηρίζεται από ταχεία ανάκαμψη της οικονομίας και έχει σαν αποτέλεσμα, η ελληνική κυβέρνηση να υπερκαλύπτει τους δημοσιονομικούς στόχους που η ίδια θέτει.
2. Η καθαρή εντολή που έλαβε η Νέα Δημοκρατία στις εκλογές, η οποία επιτρέπει στην κυβέρνηση να συνεχίσει τις μεταρρυθμίσεις.
3. Η συνεχιζόμενη μείωση του δημοσίου χρέους το οποίο σύμφωνα με την S&P αναμένεται να διαμορφωθεί στο 145% του ΑΕΠ το 2023 και στο 138 % το 2026, έναντι 189 % του ΑΕΠ το 2020. Ο οίκος σημειώνει ακόμη ότι ενώ το χρέος παραμένει υψηλό, «το προφίλ του είναι ένα από τα πιο ευνοϊκά από όλα τα κράτη που αξιολογούμε καθώς η μέση σταθμισμένη διάρκεια του χρέους της κεντρικής κυβέρνησης ήταν 17,2 έτη στο τέλος Ιουνίου 2023 και οι πληρωμές τόκων αντιστοιχούν σε σχετικά χαμηλό (5,6%) ποσοστό των εσόδων της γενικής κυβέρνησης».

Όπως επισημαίνεται στην έκθεση: «Η ανάκαμψη από την κρίση χρέους και στη συνέχεια από την πανδημία COVID-19 ενίσχυσε την αύξηση των επενδύσεων και την εμπιστοσύνη στην οικονομία. Η ταχεία ψηφιοποίηση των δημόσιων υπηρεσιών οδήγησε σε σημαντική πρόοδο στη μείωση της φοροδιαφυγής και σε βελτίωση της αποτελεσματικότητας του δημόσιου τομέα. Οι ισχυρές επιδόσεις του τουρισμού, της ναυτιλίας και της μεταποίησης τα τελευταία χρόνια, παράλληλα με την πρόοδο στην πώληση και διευθέτηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, ώθησαν σε πρόσθετες επενδύσεις».

Μητσοτάκης: Περήφανοι για την αναγνώριση όσων έχει πετύχει η χώρα μας

«Είμαστε αποφασισμένοι να συνεχίσουμε το μεταρρυθμιστικό μας πρόγραμμα» αναφέρει σε ανάρτησή του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μετά την αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας σε ΒΒΒ- με σταθερό outlook από τον οίκο αξιολόγησης Standard & Poor’s.

«Σημαντικό ορόσημο σήμερα, καθώς η S&P Global Ratings αναβαθμίζει την Ελλάδα. Περήφανοι για την αναγνώριση όσων έχει πετύχει η χώρα μας. Είμαστε αποφασισμένοι να συνεχίσουμε το μεταρρυθμιστικό μας πρόγραμμα, μια πορεία που προσελκύει επενδύσεις, δημιουργεί θέσεις εργασίας και επιτυγχάνει ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς» έγραψε στην πλατφόρμα Χ (πρώην Twitter) στα αγγλικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

An important milestone today, as S&P Global Ratings upgrades Greece to investment grade. Proud of the recognition of what our country has achieved. We are determined to continue our reform agenda, a path that is attracting investment, creating jobs and achieving inclusive growth.

— Prime Minister GR (@PrimeministerGR) October 20, 2023

Χατζηδάκης: Πατριωτικό μας καθήκον να προχωρήσουμε μπροστά με σοβαρότητα

Μετά τη δημοσιοποίηση της έκθεσης της S&P με την οποία η Ελλάδα αποκτά την επενδυτική βαθμίδα ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης έκανε την ακόλουθη δήλωση: «Η S&P είναι ο τέταρτος κατά σειρά οίκος αξιολόγησης και ο δεύτερος αναγνωρισμένος από την ΕΚΤ που αποδίδει τους τελευταίους μήνες επενδυτική βαθμίδα στην Ελλάδα μετά από 13 χρόνια. Η ίδια η έκθεση της S&P είναι παραπάνω από θετική και τόσο εύγλωττη που προσωπικά δεν έχω τίποτε να προσθέσω. Ας τη διαβάσουν όσοι κατ’ εξακολούθηση προσπαθούν να υποτιμήσουν τις προσπάθειες και τα αποτελέσματα της κυβερνητικής πολιτικής στην οικονομία.

Η χώρα είναι μπροστά σε ένα ιστορικό παράθυρο ευκαιρίας καθώς συνδυάζονται το σωστό μείγμα οικονομικής πολιτικής με την πολιτική σταθερότητα. Και είναι πατριωτικό μας καθήκον να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία και να προχωρήσουμε μπροστά προς όφελος όλων των Ελλήνων, ιδιαίτερα δε των ασθενέστερων.

Όπως υπογράμμισα πρόσφατα και στο ECOFIN, η Ελλάδα ανεξάρτητα από την έκβαση των διαπραγματεύσεων που είναι σε εξέλιξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τους νέους κανόνες δημοσιονομικής σταθερότητας, είναι και θα παραμείνει προσανατολισμένη στην πολιτική της δημοσιονομικής σοβαρότητας. Πολιτική που αποτελεί τη μοναδική σταθερή βάση για την διατήρηση της αξιοπιστίας της χώρας στις διεθνείς αγορές, την προσέλκυση επενδύσεων και την διατηρήσιμη ανάπτυξη».

• το αξιόχρεο της Εθνικής Τράπεζας και της Eurobank σε ‘BB-‘ από ‘B+’ και διατήρησε θετικές τις προοπτικές τους
• το αξιόχρεο της Alpha Bank σε ‘BB-‘ από ‘B+’ με σταθερές προοπτικές
• το αξιόχρεο της Τράπεζας Πειραιώς σε ‘B+’ από ‘B’ με θετικές προοπτικές
• το αξιόχρεο της Aegean Baltic Bank σε ‘B+’ από ‘B’ με σταθερές προοπτικές
• το αξιόχρεο της Eurobank Holdings σε ‘B’ από ‘B-‘ με θετικές προοπτικές
• το αξιόχρεο της Alpha Services and Holdings σε ‘B’ από ‘B-‘ με σταθερές προοπτικές και
• τις προοπτικές του αξιόχρεου της Piraeus Financial Holdings σε θετικές από σταθερές, επιβεβαιώνοντας το μακροπρόθεσμο αξιόχρεό της σε ‘Β-‘

Στην ανακοίνωσή του, ο οίκος Standard & Poor’s αναφέρει ότι οι ελληνικές και οι κυπριακές τράπεζες θα αποκομίζουν όλο και περισσότερο τα οφέλη από το πολυετές ξεκαθάρισμα των ισολογισμών τους, την αποκατάσταση της κερδοφορίας τους και τώρα και από τις αυξήσεις των επιτοκίων.

Ακόμη σημειώνει πως οι τράπεζες αυτές έχουν κάνει σημαντική πρόοδο για μία νέα εξισορρόπηση των χρηματοδοτικών προφίλ τους, χάρη στις ισχυρές καταθέσεις και τη μεγάλη απομόχλευση των ισολογισμών τους, οι οποίες τις φέρνουν τώρα σε καλή θέση για την αποπληρωμή των στοχευμένων μακροπρόθεσμων δανείων που είχαν πάρει από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Οι ελληνικές και οι κυπριακές τράπεζες επιβεβαίωσαν το 2022 ότι έχουν φτάσει σε ένα σημείο καμπής στην πορεία τους προς την ομαλοποίηση, σημειώνει ο οίκος Standard & Poor’s.

Μετά από χρόνια σημαντικών πωλήσεων μη εξυπηρετούμενων δανείων (NPLs), τιτλοποιήσεων, διαγραφών και ανακτήσεων, όλες οι συστημικές τράπεζες στην Ελλάδα και την Κύπρο ήταν σε θέση να καταγράψουν NPLs μικρότερα από το 10% των συνολικών δανείων τους.

Επιπλέον, η προσοχή που έδειξαν τα τελευταία χρόνια στις χορηγήσεις δανείων δείχνει ότι η πιθανή επιδείνωση της ποιότητας του ενεργητικού τους αναμένεται να είναι πολύ πιο περιορισμένη σε σχέση με τις κρίσεις στο παρελθόν, αναφέρει ο οίκος Standard & Poor’s που αναμένει το κόστος του κινδύνου να μειωθεί από τα σημερινά επίπεδα.

Ο οίκος σημειώνει ότι οι ελληνικές τράπεζες κατάφεραν από τα μέσα της περασμένης δεκαετίας να βελτιώσουν τη δραστηριότητά τους με αποτελεσματικά μέτρα μείωσης των δαπανών και με πωλήσεις των μη βασικών στοιχείων ενεργητικού τους, με συνέπεια ο λόγος κόστους προς έσοδα να βελτιωθεί κοντά ή κάτω από το 40%. «Αυτό τις κατατάσσει μεταξύ των τραπεζών με την καλύτερη αποδοτικότητα στην Ευρώπη».

Η κερδοφορία των τραπεζών έχει βελτιωθεί μετά από χρόνια που κατέγραφαν ζημιές. «Αναμένουμε περαιτέρω ενίσχυση της κερδοφορίας που θα στηριχθεί στις χαμηλότερες προβλέψεις για πιστωτικές απώλειες, στα πρόσθετα οφέλη από τα υψηλότερα επιτόκια των δανείων και στη συνεχιζόμενη εστίαση στον έλεγχο των λειτουργικών δαπανών», αναφέρει ο οίκος Standard & Poor’s.

Επιπλέον, αναμένει ότι τα εξυπηρετούμενα δάνεια των ελληνικών τραπεζών θα αυξηθούν 3% έως 4%, κυρίως λόγω της ώθησης από την χρήση των πόρων από τα ευρωπαϊκά ταμεία, μετά από σειρά ετών με αρνητική αύξηση των δανείων λόγω των μεγάλων πωλήσεων NPEs.

Παράλληλα, ο υπουργός Οικονομικών συμπλήρωσε ότι «πρόκειται για ακόμη μια πολύ θετική εξέλιξη, που ακολουθεί τις 12 αναβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία 4 περίπου χρόνια, παρά τις διαδοχικές, εξωγενείς κρίσεις.

»Εξέλιξη που αποτελεί καρπό – και, ταυτοχρόνως, πιστοποίηση – της υπεύθυνης, αποτελεσματικής και κοινωνικά δίκαιης οικονομικής πολιτικής της Κυβέρνησης, της διορατικής εκδοτικής στρατηγικής, της διατήρησης των ταμειακών διαθεσίμων σε ασφαλή επίπεδα και της υλοποίησης ουσιαστικών διαρθρωτικών αλλαγών που οδηγούν τη χώρα μπροστά».

Ο υπουργός Οικονομικών υπογράμμισε ότι «έρχεται δε, σε συνέχεια των επίσημων στατιστικών στοιχείων, που ανακοινώθηκαν σήμερα και επιβεβαιώνουν, ότι η Ελλάδα πέτυχε την μεγαλύτερη – πανευρωπαϊκά – δημοσιονομική βελτίωση το 2022, παρά το γεγονός ότι τα μέτρα στήριξης της κοινωνίας ήταν από τα πιο γενναιόδωρα στην Ευρώπη.

»Συγκεκριμένα, το προηγούμενο έτος η χώρα μας κατάφερε να μηδενίσει το πρωτογενές έλλειμμα, καταγράφοντας μάλιστα μικρό πρωτογενές πλεόνασμα, να αυξήσει το ΑΕΠ της κατά 26 δισ. ευρώ και να μειώσει το δημόσιο χρέος της κατά 23% του ΑΕΠ.

»Καθίσταται, λοιπόν, σαφές ότι η ελληνική οικονομία έχει γυρίσει σελίδα.

»Κινείται, αταλάντευτα, στον δρόμο της δημοσιονομικής σταθερότητας και υπευθυνότητας, διασφαλίζοντας τις συνθήκες για τη συνέχιση της δυναμικής αναπτυξιακής πορείας στην οποία έχει εισέλθει η χώρα.

»Η σημερινή κίνηση της S&P καταδεικνύει τη δραστική βελτίωση της αξιοπιστίας και των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας.

»Επιβεβαιώνει, επίσης, ότι αν συνεχιστεί η τρέχουσα συνετή και αποτελεσματική οικονομική πολιτική, ο μεγάλος εθνικός στόχος για την επίτευξη της επενδυτικής βαθμίδας εντός του 2023, είναι απολύτως εφικτός και ρεαλιστικός», κατέληξε ο Χρήστος Σταϊκούρας.

Η S&P προχώρησε στην αναβάθμιση της ΔΕΗ σε συνέχεια της αναβάθμισης της ελληνικής οικονομίας στις 22 Απριλίου, με το σκεπτικό – όπως αναφέρει – ότι αν χρειαστεί, το Δημόσιο που κατέχει το 34 % των μετοχών, έχει μεγαλύτερη ευχέρεια να στηρίξει την επιχείρηση. Σύμφωνα με την έκθεση του οίκου αξιολόγησης:

– Η ΔΕΗ παραμένει προστατευμένη από την αύξηση των τιμών της ενέργειας που ξεκίνησε το 2021, εξαιτίας της καθετοποιημένη λειτουργίας της και της πολιτικής ασφάλισης (hedging) που εφαρμόζει. Ωστόσο μπορεί να προκύψουν δευτερογενείς επιπτώσεις από την αύξηση των τιμών και του πληθωρισμού, στο επίπεδο της δυσκολίας των καταναλωτών να πληρώσουν τους λογαριασμούς.

-Η αυξητική τάση των λειτουργικών αποτελεσμάτων (EBITDA) αναμένεται να συνεχιστεί. Προβλέπεται ότι θα διαμορφωθούν σε 1 δισεκ. ευρώ το 2023, από 845 εκατ. το 2020 και 871 εκατ. το 2021.

-Οι επενδύσεις αναμένεται επίσης να επιταχυνθούν, σε 2 δισεκ. ευρώ το χρόνο από 435 εκατ. το 2021.

-Η ρευστότητα μετά την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και την πώληση του 49 % του ΔΕΔΔΗΕ βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα.

Η S&P αναφέρει ότι περαιτέρω αναβάθμιση της επιχείρησης (ευμενές σενάριο) μπορεί να αποφασιστεί αν συνεχιστεί η εφαρμογή του στρατηγικού σχεδίου μετασχηματισμού της επιχείρησης και η βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων. Το δυσμενές σενάριο περιλαμβάνει αντίθετα την αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών από τους καταναλωτές, την καθυστέρηση του προγράμματος απολιγνιτοποίησης και το ενδεχόμενο πώλησης του 34,1 % των μετοχών του Δημοσίου.

Η αναβάθμιση, αναφέρει ο οίκος, «αντανακλά την προσδοκία μας για συνεχή βελτίωση της αποτελεσματικότητας της πολιτικής της Ελλάδας, ενώ ο αντίκτυπος από τον πόλεμο στην Ουκρανία φαίνεται διαχειρίσιμος υπό το φως των σημαντικών ‘μαξιλαριών’ τόσο στον ιδιωτικό, όσο και στον δημόσιο τομέα».

Ο S&P σημειώνει ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία είναι ο βασικός παράγοντας για την πρόβλεψή του ότι η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας θα επιβραδυνθεί στο 3,4% το 2022 (από 8,3% πέρυσι), παρά τη χαμηλή άμεση έκθεσή της στη Ρωσία, τα σημαντικά «μαξιλάρια» από τις αποταμιεύσεις των νοικοκυριών και τη διαφοροποίηση των εισαγωγών αερίου από προμηθευτές στο Αζερμπαϊτζάν, την Αλγερία, την Αίγυπτο και τη Νιγηρία.

«Οι υψηλότερες τιμές ενέργειας και η επιτάχυνση του πληθωρισμού θα συμβάλουν στην επιβράδυνση της αύξησης του ΑΕΠ φέτος στο 3,4% από 8,3% το 2021», με την αύξηση του ΑΕΠ να προβλέπεται πάνω από 3% κατά μέσο όρο κατά την περίοδο 2023-2025, χάρη στις προσδοκώμενες (από το Ταμείο Ανάκαμψης και αλλού) μεταβιβάσεις και την αναμενόμενη περαιτέρω ισχυρή ανάκαμψη των τουριστικών εσόδων.

• Για τον πληθωρισμό, ο S&P σημειώνει ότι αυξήθηκε στο 8% τον Μάρτιο, υψηλό 27 ετών, αλλά δεν υπάρχει έως τώρα ένδειξη ανοδικής πίεσης στους μισθούς, κάτι που σημαίνει ότι ο ετήσιος πληθωρισμός είναι πιθανόν να επιβραδυνθεί από τον Σεπτέμβριο.

Παρά το πιο έντονο διεθνές περιβάλλον, αναφέρει ο οίκος, η κυβέρνηση, με βάση τις δεσμεύσεις της στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας, αναμένεται να κάνει περαιτέρω πρόοδο στην εφαρμογή των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και της δημοσιονομικής προσαρμογής, παγιώνοντας την καθοδική τάση του δημόσιου χρέους ως ποσοστό στο ΑΕΠ.

• Για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, σημειώνει ότι μειώθηκαν στο 12,8% των συνολικών δανείων το 2021 από 31% το 2020 καθώς οι τράπεζες έχουν τιτλοποιήσει και πωλήσει τα ανοίγματά αυτά σε ξένους, ενώ αναμένει ότι το ποσοστό αυτό θα υποχωρήσει κάτω από το 8% στο τέλος του 2022. Αντίστοιχα, προσθέτει, βελτιώνεται και η δυνατότητα των τραπεζών να χορηγούν δάνεια.

Οι σταθερές προοπτικές του αξιόχρεου αντανακλούν, κατά τον S&P, την εξισορρόπηση των κινδύνων για την οικονομική ανάπτυξη και τα δημόσια οικονομικά από τη σύγκρουση στην Ουκρανία με τη σημαντική στήριξη από την ΕΕ και τη δυναμική των μεταρρυθμίσεων στη χώρα.

«Οι σταθερές προοπτικές αντανακλούν την προσδοκία μας ότι τα δημοσιονομικά ‘μαξιλάρια’ της Ελλάδας και η αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα της πολιτικής θα επιτρέψουν στη χώρα να απορροφήσει τον έμμεσο αντίκτυπο από τον πόλεμο στην Ουκρανία στην οικονομία και τα δημόσια οικονομικά της», εξηγεί ο οίκος.

Συγκεκριμένα, σε έκθεσή του, ο οίκος αναβαθμίζει το outlook της Mytilineos σε θετικό από σταθερό, ενώ παράλληλα αναγνωρίζει την αναπτυξιακή πορεία της εταιρείας παρά το ρευστό διεθνές περιβάλλον και τις προκλήσεις της ενεργειακής και υγειονομικής κρίσης.

Οι αναλυτές της S&P αναφέρουν παράλληλα την προοπτική περαιτέρω αναβάθμισης με γνώμονα τις επιδόσεις, κυρίως στο κομμάτι των ΑΠΕ. Με τον τρόπο αυτό επιβεβαιώνει και τις πρόσφατες εκθέσεις που αναβαθμίζουν την τιμή στόχο για την εταιρεία σε τιμές αρκετά πάνω από τα 20 ευρώ.