Ο Wael Sawan, διευθύνων σύμβουλος της Shell Plc, προειδοποίησε για σοβαρούς κινδύνους στην ενεργειακή επάρκεια, σε ομιλία του στο συνέδριο CERAWeek στο Χιούστον του Τέξας, εν μέσω της συνεχιζόμενης κρίσης στο Ιράν και των περιορισμών στη διέλευση από το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ.

Οι τιμές του αργού πετρελαίου έχουν αυξηθεί κατά περίπου 40% τις τελευταίες εβδομάδες, πλησιάζοντας στιγμιαία τα 120 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για πιθανή έλλειψη προσφοράς. Οι ανησυχίες αυτές γίνονται ιδιαίτερα αισθητές στις ασιατικές χώρες, με τις Φιλιππίνες να κηρύσσουν ενεργειακή κατάσταση έκτακτης ανάγκης και τη Νότια Κορέα να προετοιμάζεται για «χειρότερα σενάρια».

Η πρωθυπουργός της Ιαπωνίας, Sanae Takaichi, ζήτησε από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας να εξετάσει περαιτέρω αποδέσμευση αποθεμάτων πετρελαίου, μετά τη συντονισμένη διάθεση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τα κράτη-μέλη. Η Ιαπωνία θα αντλήσει από τα εθνικά αποθέματα την Πέμπτη, ενώ το Τόκιο θα χρησιμοποιήσει και τα αποθέματα του ΔΟΕ προς τα τέλη του μήνα.

Πλέον, υπάρχουν φόβοι ότι η κρίση προσφοράς θα μεταφερθεί προς τη Δύση. «Η Νότια Ασία επηρεάστηκε πρώτη. Αυτό μετακινήθηκε στη Νοτιοανατολική Ασία, την Ανατολική Ασία και πλέον περισσότερο στην Ευρώπη καθώς μπαίνουμε στον Απρίλιο», δήλωσε ο Sawan στο CERAWeek.

Ο ίδιος προειδοποίησε τις κυβερνήσεις να μην λάβουν μέτρα που θα επιδεινώσουν τις διαταραχές στην προσφορά, τονίζοντας πως «δεν μπορείς να έχεις εθνική ασφάλεια χωρίς ενεργειακή ασφάλεια».

Αντιδράσεις κυβερνήσεων και μέτρα στήριξης

Οι κυβερνήσεις σε όλη την Ευρώπη έχουν ήδη αρχίσει να λαμβάνουν μέτρα για να προστατεύσουν τα νοικοκυριά από τις αυξήσεις στις τιμές ενέργειας. Η Σλοβενία έγινε η πρώτη χώρα που επέβαλε δελτίο καυσίμων, ενώ η Ισπανία ενέκρινε πακέτο στήριξης ύψους 5 δισ. ευρώ, το οποίο περιλαμβάνει μειώσεις φόρων σε ηλεκτρικό ρεύμα και φυσικό αέριο, καθώς και επιδοτήσεις σε μεταφορικές εταιρείες, αγρότες και αγορά λιπασμάτων.

Οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συζητούν επιπλέον προσωρινά μέτρα για την αντιμετώπιση των αυξήσεων στις τιμές ενέργειας.

Αποσταθεροποίηση της αγοράς ενέργειας

Ο CEO της TotalEnergies, Patrick Pouyanné, χαρακτήρισε τη σημερινή αγορά προϊόντων πετρελαίου ως «αποσταθεροποιημένη», δηλώνοντας στο CNBC ότι αυτό εξηγεί γιατί βλέπουμε σημαντικές αυξήσεις στις τιμές βενζίνης και ντίζελ σε πολλές χώρες της Ευρώπης, προκαλώντας δυσαρέσκεια στους πολίτες.

Ο Pouyanné εξέφρασε επίσης ανησυχία για τις προσπάθειες της Ευρώπης να αναπληρώσει τα αποθέματα φυσικού αερίου το καλοκαίρι, καθώς θα συμπέσουν με αυξημένη ζήτηση από την Ασία. Προέβλεψε τιμές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στα 40 ευρώ ανά μεγαβατώρα, αν η κρίση στη Μέση Ανατολή συνεχιστεί έως το καλοκαίρι.

Στη Βρετανία, η υπουργός Οικονομικών Rachel Reeves δήλωσε ότι υπάρχουν σχέδια προστασίας νοικοκυριών και επιχειρήσεων από τις αυξήσεις τιμών ενέργειας, αλλά απέκλεισε ένα καθολικό πακέτο διάσωσης, υπογραμμίζοντας ότι η κυβέρνηση πρέπει να είναι «ευέλικτη» στην αντίδρασή της.

Η εταιρεία Enquest, που δραστηριοποιείται στη Βόρεια Θάλασσα, προειδοποίησε για «σημαντικές» μακροπρόθεσμες επιπτώσεις, με απώλεια παραγωγής που φτάνει τα 2 με 3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως — ποσότητα που εκτιμάται πως δεν θα ανακτηθεί «για χρόνια».

Μιλώντας στο CNBC, ο CEO της Enquest, Amjad Bseisu, εξέφρασε επίσης ανησυχία για το μέλλον του Στενού του Ορμούζ, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Το μέλλον παραμένει αβέβαιο».

Το σχέδιο, σύμφωνα με το africa.com σε συνεργασία με την Sunlink Energies and Resources, θα παρέχει 350 εκατομμύρια κυβικά πόδια, φυσικού αερίου ημερησίως στη Νιγηρία LNG (NLNG) και υποστηρίζει τόσο την εγχώρια προσφορά όσο και τις παγκόσμιες φιλοδοξίες ανάπτυξης LNG της Shell.

Η κίνηση αυτή έρχεται μετά την εξαγορά του 12,5% της TotalEnergies στην OML 118 από την Shell τον Μάιο και υπογραμμίζει τη στροφή των διεθνών πετρελαϊκών εταιρειών προς περιουσιακά στοιχεία βαθέων υδάτων, διότι τα χερσαία πεδία μειώνονται.

Αυτή η ανανεωμένη εστίαση στην υπεράκτια αγορά τροφοδοτείται από τις πρόσφατες δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις και τα εκτελεστικά διατάγματα της Νιγηρίας που έχουν βελτιώσει το επενδυτικό κλίμα και έχουν επιταχύνει τις εγκρίσεις. Οι αναλυτές λένε ότι αυτό ενισχύει τη δυναμική εξαγωγική ενέργεια της Νιγηρίας και την τοπική διάθεση φυσικού αερίου.

Η ίδια είπε ότι τα ενεργειακά έργα με τις κατάλληλες άδειες θα πρέπει να συνεχίσουν και προειδοποίησε ότι η πολιτική ταλάντευση στις ΗΠΑ θα μπορούσε τελικά να στραφεί εναντίον του τομέα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.

«Πιστεύω ότι η αβεβαιότητα στο ρυθμιστικό περιβάλλον είναι πολύ επιζήμια. Όσο μακριά κι αν κλίνει το εκκρεμές προς τη μία πλευρά, είναι πιθανό να κλίνει εξίσου μακριά προς την άλλη», δήλωσε η Χέρτσιους

«Θα ήθελα σίγουρα να δω τα έργα που έχουν λάβει άδεια στο παρελθόν να συνεχίσουν να αναπτύσσονται», πρόσθεσε.

Τον Αύγουστο, η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε ότι ακυρώνει 679 εκατομμύρια δολάρια σε ομοσπονδιακή χρηματοδότηση για 12 υπεράκτια έργα αιολικής ενέργειας, σε ένα πλήγμα για έναν κλάδο που ήταν κεντρικός στις κλιματικές και ενεργειακές ατζέντες του πρώην προέδρου Τζο Μπάιντεν.

Η Shell, που είναι εισηγμένη στο χρηματιστήριο του Λονδίνου, απασχολεί περισσότερους από 11.000 ανθρώπους στις ΗΠΑ και είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Κόλπο του Μεξικού.

Οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών είναι σε πλήρη εξέλιξη, ενώ η BP φέρεται να εξετάζει με μεγάλη προσοχή την προσέγγιση της Shell. Μια τέτοια εξαγορά θα ενίσχυε σημαντικά τη θέση της Shell απέναντι σε κολοσσούς όπως η Exxon Mobil και η Chevron, επιτρέποντάς της να ανταγωνιστεί ευθέως τους μεγαλύτερους παίκτες της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς.

Η πιθανή συνένωση των δύο πετρελαϊκών γιγάντων θα σηματοδοτούσε μια ιστορική ένωση δύο από τις λεγόμενες «υπερδυνάμεις» του πετρελαίου – πολυεθνικών εταιρειών που κατέχουν κυρίαρχο ρόλο στην παραγωγή και διανομή των βασικότερων ενεργειακών πόρων του πλανήτη.

Διαψεύδει το δημοσίευμα η Shell

Η Shell διέψευσε ότι συζητά την πιθανή εξαγορά της BP, έγινε γνωστό από τον πετρελαϊκό όμιλο, λίγη ώρα μετά το δημοσίευμα της Wall Street Journal ότι σκοπεύει να προχωρήσει στην εξαγορά, που θα μπορούσε να αποτελέσει τη μεγαλύτερη επιχειρηματική κίνηση στον κλάδο του πετρελαίου εδώ και πολλά χρόνια.

Εκπρόσωπος της Shell δήλωσε στο CNBC: «Εικασίες των αγορών, δεν λαμβάνουν χώρα συνομιλίες. Όπως έχουμε επαναλάβει πολλές φορές, είμαστε προσηλωμένοι στην αξιοποίηση της αξίας της Shell μέσω της εστίασης στην απόδοση, την πειθαρχία και την απλοποίηση».

Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της BP αρνήθηκε να σχολιάσει.

O βρετανικός πετρελαϊκός κολοσσός της Shell αποφάσισε να σταματήσει μέχρι προς το παρόν να χρησιμοποιεί τη θαλάσσια οδό της Ερυθράς για τη μεταφορά φορτίων υπό το φόβο νέας κλιμάκωσης.

Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, τον περασμένο μήνα, ένα δεξαμενόπλοιο που είχε ναυλωθεί από τη Shell για να μεταφέρει καύσιμα στοχοποιήθηκε από μη επανδρωμένο αεροσκάφος στην Ερυθρά Θάλασσα, ενώ δέχτηκε παρενόχληση από σκάφη των Χούθι.

Η Shell αρνήθηκε να σχολιάσει το δημοσίευμα της WSJ τόσο για την αναστολή των διελεύσεων όσο και για την επίθεση. Όμως ο ενεργειακός κολοσσός έλαβε το μέτρο να σταματήσει όλες τις διελεύσεις υπό τον φόβο ότι μια στοχευμένη επίθεση θα μπορούσε να προκαλέσει μαζική διαρροή στην περιοχή, ενώ ταυτόχρονα εγκυμονεί κινδύνους για την ασφάλεια των πληρωμάτων των πλοίων.

Πλοίο ελληνικών συμφερόντων έπληξαν οι Χούτι
Ένα σκάφος υπό σημαία Μάλτας, ελληνικών συμφερόντων, χτυπήθηκε από πύραυλο στην Ερυθρά Θάλασσα, στα ανοικτά των ακτών της Υεμένης, δήλωσε η εταιρεία ναυτικής ασφάλειας Ambrey, ένα ακόμα χτύπημα που αποδίδεται στους Χούτι της Υεμένης.

Πιστεύεται ότι είναι το τρίτο περιστατικό που αφορά το πλοίο μεταφοράς χύδην φορτίου, το οποίο ονομάζεται Zografia, μέσα σε 24 ώρες.

Το περιστατικό της Τρίτης έρχεται την ώρα που ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι κατάσχεσε όπλα που προμήθευε το Ιράν και τα οποία προορίζονταν για τους Χούτι κατά τη διάρκεια επιχείρησης την περασμένη εβδομάδα.

Εν τω μεταξύ, οι ΗΠΑ έπληξαν περισσότερους στόχους σε περιοχές της Υεμένης που ελέγχονται από τους Χούτι.

Ένας αξιωματούχος δήλωσε στο CBS, ότι οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν περαιτέρω πλήγματα σε θέσεις των Χούτι κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο εξαπέλυσαν ένα κύμα αεροπορικών επιδρομών εναντίον δεκάδων στόχων των Χούτι στις 11 Ιανουαρίου, μετά από επιθέσεις της υποστηριζόμενης από το Ιράν ομάδας κατά πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα.

Οι Χούτι έχουν ορκιστεί να προβούν σε αντίποινα και την Κυριακή οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι κατέρριψαν πύραυλο που εκτοξεύθηκε προς ένα από τα πολεμικά τους πλοία από περιοχή των Χούτι στην Υεμένη.

Αρκετά πλοία έχουν γίνει στόχος των μαχητών του κινήματος από τον Νοέμβριο σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τον πόλεμο του Ισραήλ με τη Χαμάς.

Οι Χούτι λένε ότι στοχεύουν πλοία που ανήκουν, φέρουν σημαία ή διαχειρίζονται ισραηλινά ή κατευθύνονται σε ισραηλινά λιμάνια. Ωστόσο, πολλά από αυτά δεν έχουν καμία σχέση με το Ισραήλ.

Η Ερυθρά Θάλασσα συνδέει τον Ινδικό Ωκεανό με τη Μεσόγειο μέσω της διώρυγας του Σουέζ, αλλά αρκετές ναυτιλιακές εταιρείες έχουν ανακοινώσει ότι τώρα εκτρέπονται γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας για να φτάσουν στην Ευρώπη.

Οι ΗΠΑ δήλωσαν την Τρίτη ότι η ανάλυση των όπλων που κατέσχεσαν από ένα πλοίο κοντά στις ακτές της Υεμένης υποδηλώνει ότι οι Χούτι χρησιμοποιούσαν το ίδιο είδος όπλων στις επιθέσεις τους στην Ερυθρά Θάλασσα.

Η κατάσχεση πραγματοποιήθηκε στις 11 Ιανουαρίου κοντά στις ακτές της Σομαλίας – την ίδια ημέρα με τις πρώτες αεροπορικές επιδρομές των ΗΠΑ και του Ηνωμένου Βασιλείου.

Σημειώνεται όμως πως η κατάσχεση ανακοινώθηκε μόλις σήμερα όταν και δημοσιεύτηκαν στο «χ» οι παραπάνω φωτογραφίες.

Εξαρτήματα κρουζ και βαλλιστικών πυραύλων ήταν μεταξύ των αντικειμένων που βρέθηκαν σε ένα πλοίο, καθώς και εξαρτήματα για εξοπλισμό αεράμυνας.

«Πρόκειται για την πρώτη κατάσχεση θανατηφόρων, ιρανικών προμηθειών προηγμένων συμβατικών όπλων (ACW) στους Χούτι από την έναρξη των επιθέσεων των Χούτι εναντίον εμπορικών πλοίων τον Νοέμβριο του 2023», ανέφερε σε ανακοίνωσή της η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ.

Η ιδιοκτήτρια και διαχειρίστρια εταιρία του πλοίου είναι η «Vulcanus Technical Maritime». Το πλοίο είχε αναχωρήσει από το λιμάνι του Κολόμπο στη Σρι Λάνκα και κατευθυνόταν προς τη Διώρυγα του Σουέζ.

Ακόμη και οι κατεστραμμένες με πετρέλαιο περιοχές του Αμαζονίου που εμπίπτουν στα γεωγραφικά όρια του Εκουαδόρ, ή οι ξεχασμένες (από Θεό και ανθρώπους) εκτάσεις του Νοτίου Σουδάν που έχουν ρυπανθεί από τις γεωτρήσεις μαύρου χρυσού, ωχριούν μπροστά στα εγκλήματα των πολυεθνικών του πετρελαίου στο Δέλτα του Νίγηρα.
Αυτό που αντικρίζει κανείς στη γη των Ογκόνι της νοτιοανατολικής Νιγηρίας, τόσο στην επιφάνειά της, όσο και σε βάθος εκατοντάδων μέτρων, δύσκολα βρίσκει «ταίρι».

Το μεγαλύτερο μέρος της γης (καλλιεργήσιμης και κατοικημένης) είναι ποτισμένη με πετρέλαιο. Μεγάλες ποσότητες νερού από τον ποταμό Νίγηρα και τους παραποτάμους αλλά και υπόγειοι υδροφόροι ορίζοντες μυρίζουν πετρέλαιο.

Ο αέρας μυρίζει πετρέλαιο.

For decades, #Shell has been devastating communities in the Niger Delta with oil spills & gas flaring, making it one of the most polluted places on the planet

As the #ClimateCrisis worsens, women farmers like Caroline are hardest hit#BanFossilFuelAds⬇️https://t.co/Upef0BIk2U pic.twitter.com/LFGaBPyc6P

— ActionAid (@ActionAid) January 5, 2022

Σχεδόν όλα είναι μαύρα ή τυλίγονται από ένα βαθύ πνιγηρό άρωμα του «μαύρου χρυσού» που γεμίζει τα ταμεία των πετρελαϊκών πολυεθνικών ενώ ταυτόχρονα στραγγίζει κάθε ίχνος ζωής και μέλλοντος από τις κοινότητες αυτοχθόνων.

Nigerian farmers and fishermen will be able to sue oil giant Shell in UK courts, the UK Supreme Court has ruled.

The communities of more than 40,000 Nigerians argue Shell is responsible for the contaminated land and groundwater in the Niger Delta following years of oil spills. pic.twitter.com/iGkulYaW3C

— AJ+ (@ajplus) February 12, 2021

Με άλλα λόγια, εάν η κόλαση επί Γης είχε μία θέση στο χάρτη, θα «κούρνιαζε» άνετα στα ελαιώδη νερά και στη ρυπαρή (από τις πάνω από αμέτρητες, χιλιάδες πετρελαιοκηλίδες και διαρροές εκατοντάδων εκατομμυρίων βαρελιών «μαύρου χρυσού») έκταση της νοτιοανατολικής Νιγηρίας. Θα έβρισκε, δηλαδή, άνετα, τη θέση της στο Δέλτα του Νίγηρα. Εκεί όπου οι κοινότητες μικρών καλλιεργητών αυτοχθόνων σκάβουν με τα χέρια για να φυτέψουν λίγους βολβούς για το τραπέζι της οικογένειας αλλά καταλήγουν να βουτούν τα χέρια σε μία ιδιότυπη λάσπη, που δεν είναι μίγμα νερού και χώματος αλλά γης και πετρελαίου…

Τι σημαίνει αυτό;

Με απλά λόγια η ρυπαρή γη (από τις χιλιάδες διαρροές πετρελαίου που προκαλούν επί 70 χρόνια γεωτρήσεις εταιριών όπως η Shell, BP) γεννά πλέον εδώ και δεκαετίες κυρίως πείνα, αρρώστιες, απελπισία, τερατογενέσεις. Ο μέσος όρος ζωής των κατοίκων της σπάνια ξεπερνά τα 41 έτη καθώς πολλοί αργοσβήνουν από κάθε λογής καρκίνο.

#SpooktoberForFuture n°1. @Shell is the 9th highest emitting company since 1988. Shell also devastated the Niger Delta with oil spills and natural gas leakage. But wait, there’s more! pic.twitter.com/qjfZoGQ2tz

— Martina Comparelli (@MartiComparelli) October 21, 2020

Ρυπαίνοντας χωρίς να δίνουν λογαριασμό σε κανέναν

Ένα μεγάλο μέρος της νοτιοανατολικής νιγηριανής γης είναι ποτισμένη βαθιά μέχρι τα έγκατα με πετρέλαιο επειδή από τη δεκαετία του 1950, και συγκεκριμένα τέσσερα χρόνια προτού η Νιγηρία κόψει τους δεσμούς με τη βρετανική αποικιοκρατία και γίνει ανεξάρτητη χώρα το 1960, ξεκίνησαν οι πρώτες γεωτρήσεις και οι πρώτες πετρελαιοκηλίδες και περιβαλλοντικά εγκλήματα από τη βρετανο-ολλανδική πολυεθνική Shell. Έκτοτε, μέσα σε αυτά τα 70 χρόνια, περίπου 20 ξένες πολυεθνικές πετρελαίου (μεταξύ των οποίων οι εταιρίες Shell, Exxon Mobil, ENI/Agip, Total Fina ELF, Chevron Texaco) έκαναν και κάνουν γεωτρήσεις δίχως να δίνουν λογαριασμό, για τις βρωμιές τους, σε κανέναν.

Ούτε στις στρατιωτικές κυβερνήσεις που διαχειρίστηκαν την εξουσία στη Νιγηρία ως τη δεκαετία του 1990.

Ούτε στις εκλεγμένες κυβερνήσεις που ακολούθησαν μετά.

Και αυτό διότι όλες οι ξένες πετρελαϊκές πολυεθνικές στη Νιγηρία δρουν με απόλυτη ασυδοσία και ατιμωρησία σε συνεργασία ή συνεννόηση με τις αρχές της χώρας.

Σπανίως πληρώνουν για τα περιβαλλοντικά τους εγκλήματα, παρά μόνον εάν συρθούν στα δικαστήρια του εξωτερικού, όπως π.χ. έγινε το 2008-2009, όταν η Shell αρχικά αρνήθηκε πως μόλυνε τη γη της κοινότητας Bodo της ευρύτερης περιοχής των Ogoni και όταν μηνύθηκε από ομάδα δικηγόρων που την έσυραν μέχρι το Ανώτατο Δικαστήριο του Λονδίνου, αναγκάστηκε να προχωρήσει σε εξωδικαστικό συμβιβασμό δίνοντας 55 εκατομμύρια στερλίνες (τότε περίπου 83 εκατ. δολάρια) ως αποζημίωση για κάποια λίγα από τα πολλά εγκλήματά της.

Έκτοτε, οι πετρελαϊκές εταιρίες εξακολουθούν και δρουν εν πολλοίς ανενόχλητες, καθώς προτιμούν να ρίχνουν το φταίξιμο για τη ρύπανση της νοτιοανατολικής Νιγηρίας σε μερικές συμμορίες νεαρών που κλέβουν πετρέλαιο ή σε κάποιες οργανώσεις απελπισμένων αυτοχθόνων που κάνουν σαμποτάζ σε δίκτυα πετρελαιοαγωγών, ή σε βάνδαλους-κοινούς εγκληματίες.

Ακόμη και έτσι, αυτές οι μικρές ή μεγαλύτερες ομάδες εγκληματιών εκτιμάται πως ευθύνονται για το 27% της διαρροής πετρελαίου στη ΝΑ Νιγηρία.

Η ατιμώρητη δράση τους συνεχίζεται απρόσκοπτα λόγω της αδυναμίας, ή αδιαφορίας ή και ανικανότητας των νιγηριανών αρχών (σε τοπικό και εθνικό επίπεδο) να οργανώσουν τα του οίκου τους και να προστατέψουν το λαό τους από τις βρώμικες (κυριολεκτικά) πανίσχυρες πετρελαϊκές εταιρίες.

In 2015, the oil giant agreed to a $83 million pay-out to compensate 15,600 people in Bodo after a major oil spills devastated their community. This is just one instance of MANY mistreatments the people of Nigeria’s Niger Delta region have suffered at the hands of oil giants. pic.twitter.com/INJ11aApJg

— Planet Policy Pals Podcast (@PlanetPolicyPal) October 19, 2021

Η θυσία του Κεν Σάρο Ουίουα

Η θυσία του πολυβραβευμένου Νιγηριανού συγγραφέα και οικολόγου Κεν Σάρο Ουίουα που εκτελέστηκε από τη νιγηριανή χούντα τον Νοέμβρη του 1995 μαζί με άλλους οκτώ Νιγηριανούς αγωνιστές της φυλής των Ογκόνι, πολεμώντας ενάντια στη Shell, δεν έχει πάει ολότελα χαμένη.

Η τελευταία δήλωση που έκανε ο Κεν Σάρο Ουίουα, πριν απαγχονιστεί, στο στρατοδικείο που τον καταδίκασε σε θανατική ποινή, στις 13 Νοέμβρη 1995 ανέφερε μεταξύ άλλων:

«Στεκόμαστε ενώπιον της ιστορίας. Είμαι άνθρωπος της ειρήνης και των ιδεών. Γεμάτος αποτροπιασμό για την εκφυλιστική φτώχεια του λαού μου που ζει σε μία πλούσια προικισμένη γη νιώθοντας σύγχυση από την πολιτική περιθωριοποίησή του και τον οικονομικό στραγγαλισμό του, οργή για την καταστροφή της γης του, της υπέρτατης κληρονομιάς του, αγωνιά να διατηρήσει το δικαίωμα του για ζωή και για μία αξιοπρεπή διαβίωση. Είναι δε αποφασισμένος να δει αυτή τη χώρα συνολικά να διοικείται με ένα δημοκρατικό σύστημα που θα προστατεύει τους πάντες και κάθε μία εθνοτική ομάδα, δίνοντάς σε όλους μας το δικαίωμα στον ανθρώπινο πολιτισμό.

Δηλώνω πως έχω δώσει κάθε διαθέσιμο υλικό και πνευματικό μέσο, ακόμη και την ίδια μου τη ζωή, σε αυτόν τον αγώνα, έχοντας την πεποίθηση πως δεν μπορώ να γίνω θύμα εκβιασμού ή εκφοβισμού.

Δεν έχω καμία αμφιβολία για την τελική επιτυχία του αγώνα μου, όσες δίκες και στρατοδικεία αντιμετωπίσω τόσο εγώ όσο και άλλοι που πιστεύουν σε μένα και είναι συνοδοιπόροι στο ταξίδι μας.

Καμία φυλάκιση ή θάνατος δεν μπορούν να εμποδίσουν την τελική νίκη μας…»

Ken Saro-Wiwa did not kill like Otokoto. He did not steal like Anini. Ken did not also terrorize the Nig State like Boko Haram. Ken’s crime was demanding justice for the Ogoni people and the Niger Delta whose soils/waters were gravely polluted and by oil exploration activities. pic.twitter.com/S8Pf1uWKg5

— Nnamdi Ani (@AniNnamdiChris_) November 10, 2020

Η σπορά της θυσίας του Κεν Σίρο Ουίουα και των οκτώ συναγωνιστών του μπορεί να αργεί να μεγαλώσει. Όμως, δεν αποκλείεται, ακόμη και έτσι, κάποια στιγμή (εάν δεν είναι πολύ αργά) να καρποφορήσει και να απελευθερώσει τις κοινότητες των αυτοχθόνων στο Δέλτα του Νίγηρα από τους πανίσχυρους ρυπαντές. Με μία προϋπόθεση: Να έχουν στο πλευρό τους ενημερωμένους και υπεύθυνους πολίτες των λαών της οικουμένης ώστε να συμπαρασταθούν στον αγώνα τους μέχρι την τελική νίκη.

Γι’ αυτό, με μία έννοια, ακόμη και οι πιο μικρές και ταπεινές αποφάσεις, όπως π.χ. η επιλογή του βενζινάδικου στο οποίο θα γεμίσουμε την επόμενη φορά το αυτοκίνητό μας ή δραστηριοποίησή μας με οποιονδήποτε τρόπο απέναντι στις βρώμικες «μεγάλες αδελφές» του πετρελαίου ίσως και να έχουν, (με κάποιο μικρό αλλά όχι εντελώς ανεπαίσθητο τρόπο) επιπτώσεις που φθάνουν μέχρι τη «μακρινή» γη των Ογκόνι.

Πολύ απλά, εάν θέλουμε να επιβιώσουμε ως είδος και να μην υπονομεύσουμε ανεπανόρθωτα τη ζωή των μελλοντικών γενεών, θα πρέπει να βάλουμε φραγμό στην εντεινόμενη καταστροφή του πλανήτη από τα «μεγάλα συμφέροντα» των αδηφάγων πολυεθνικών.

Αλλιώς, ας περιμένουμε τη σειρά μας, μέχρι να μας κατασπαράξουν…

Στη δίνη της ενεργειακής κρίσης «στροβιλίζεται» η Ευρώπη, υπό την απειλή του Ρώσου προέδρου, Βλαντιμίρ Πούτιν, να κλείσει την στρόφιγγα του φυσικού αερίου προς την ΕΕ.

Στις «φωνές» που προειδοποιούν για μια εκτεταμένη ενεργειακή κρίση στην ΕΕ ήρθε να προστεθεί σήμερα και ο επικεφαλής του ενεργειακού κολοσσού Shell, ο οποίος τόνισε ότι η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει έναν «πραγματικά σκληρό» ενεργειακό χειμώνα.

Ειδικότερα, ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Ben van Beurden, μιλώντας στην Οξφόρδη, επανέλαβε τις ανησυχίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εκτόξευση των τιμών. Όπως επισήμανε, η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει έναν «πραγματικά σκληρό» χειμώνα εν όψει του αυξανόμενου ενεργειακού κόστους, το οποίο θα μπορούσε να οδηγήσει στην έκδοση δελτίου καυσίμων.

«Θα είναι ένας πραγματικά σκληρός χειμώνας στην Ευρώπη. Όλοι θα αντιμετωπίσουμε πολύ σημαντική κλιμάκωση των τιμών της ενέργειας» δήλωσε ο CEO της Shell στο Εαρινό Συνέδριο Aurora στην Οξφόρδη, όπως μέτέδωσε η βρετανική εφημερίδα The Guardian. Στη χειρότερη περίπτωση, η Ευρώπη θα χρειαστεί να αναπροσαρμόσει την κατανάλωση ενέργειας, συμπλήρωσε, αφήνοντας ανοιχτο και το σενάριο της έκδοσης δελτίου για την κατανάλωση ενέργειας.

Ο Μακρόν «βλέπει» κλείσιμο της στρόφιγγας

Στο ίδιο μήκος κύματος, και με ασφαλώς ιδιαίτερα βαρύνουσα θέση και άποψη, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν έκανε σήμερα λόγο για ένα «δύσκολο» και «σκληρό» φθινόπωρο, τόσο στο μέτωπο της στρατιωτικής σύγκρουσης στην Ουκρανία, όσο και στο μέτωπο της γαλλικής και ευρωπαϊκής οικονομίας.

Αναφερόμενος συγκεκριμένα στη Ρωσία, τόνισε ότι χρησιμοποιεί την παροχή του φυσικού αερίου ως πολεμικό όπλο και εκτίμησε ότι κατά πάσα πιθανότητα θα διακόψει πλήρως την παροχή του προς τις ευρωπαϊκές χώρες. Σημείωσε επίσης ότι η Γαλλία είναι λιγότερο εκτεθειμένη από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γερμανία, την οποία, όπως ανέφερε, η χώρα του θα βοηθήσει.

Σημείωσε επίσης ότι υπάρχουν εναλλακτικές πηγές τροφοδοσίας για την Ευρώπη, όπως η Νορβηγία, το Κατάρ, η Νιγηρία, οι ΗΠΑ και άλλες χώρες. Για το θέμα της ενέργειας ανέφερε ακόμη ότι στρατηγική του είναι η εξοικονόμηση και ότι προς τον σκοπό αυτό έχει ήδη δοθεί εντολή στις κρατικές υπηρεσίες να εφαρμόζουν προγράμματα μείωσης της κατανάλωσης.

Ανέφερε επίσης ότι η εξοικονόμηση ενέργειας συνιστά συνολική ευθύνη όλων των Γάλλων πολιτών, τονίζοντας ταυτόχρονα ότι είναι συμβατή και προς τους στόχους που έχουν τεθεί για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Ο Εμανουέλ Μακρόν τάχθηκε επίσης υπέρ της αναμόρφωσης της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, η τιμή της οποίας εξαρτάται, όπως είπε, σε μεγάλο βαθμό από τις τιμές του φυσικού αερίου.

Απειλές από τη Μόσχα

Τους φόβους του Γάλλου προέδρου ήρθε λίγο αργότερα να… δικαιώσει, σε σημαντικό βαθμό, η Μόσχα, καθώς η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, υπογράμμισε ότι το μέλλον του αγωγού φυσικού αερίου Nord Stream 1 προς τη Γερμανία θα εξαρτηθεί από τη ζήτηση φυσικού αερίου στην Ευρώπη και τις δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας.

Ο αγωγός υποβάλλεται σε ετήσια συντήρηση έως τις 21 Ιουλίου, αλλά οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ανησυχούν ότι η Μόσχα θα μπορούσε να το παρατείνει, προκειμένου να περιορίσει την ευρωπαϊκή προμήθεια φυσικού αερίου, διαταράσσοντας τα σχέδια για τη δημιουργία αποθηκών για τον χειμώνα.

Ο ενεργειακός κολοσσός Gazprom δήλωσε την Τετάρτη ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί την ασφαλή λειτουργία ενός κρίσιμου τμήματος του Nord Stream 1 λόγω αμφιβολιών σχετικά με την επιστροφή μιας τουρμπίνας από τον Καναδά, ο οποίος είχε επιβάλει κυρώσεις σε βάρος της εταιρείας. Υπενθυμίζεται ότι η Ρωσία κάλυπτε το 40% των ευρωπαϊκών αναγκών σε φυσικό αέριο, αλλά έχει ήδη κλείσει την στρόφιγγα σε 12 χώρες-μέλη της ΕΕ και τίποτα δεν προμηνύει αλλαγή της ρωσικής στάσης στο εγγύς μέλλον.

Τα αποθέματα της Ευρώπης σε φυσικό αέριο ανέρχονται σήμερα στο 62,6% και οι αναλυτές έχουν προειδοποιήσει ότι η επίτευξη του στόχου του 80% θα είναι απίστευτα δύσκολη, εάν συνεχιστούν οι σημαντικές διακοπές στον εφοδιασμό του ρωσικού φυσικού αερίου.

Τα ελληνικά πλάνα – Τι συζητήθηκε σε σύσκεψη στο Μαξίμου

Όλα τα παραπάνω, φυσικά, δεν θα μπορούσαν να αφήσουν ανεπηρέαστη την Ελλάδα, με την κυβέρνηση να εξετάζει εναλλακτικά σενάρια για την αντιμετώπιση μιας ακόμα πιο βαθιάς ενεργειακής κρίσης τον χειμώνα. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιήθηκε νωρίτερα σήμερα σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου, υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. Με στόχο να διασφαλιστεί η ενεργειακή επάρκεια της χώρας, στον πρωθυπουργό παρουσιάστηκαν όλα τα δεδομένα παραγωγής, εισαγωγών, εξαγωγών και αποθήκευσης και διαπιστώθηκε ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε πιο ευνοϊκή θέση, συγκριτικά με άλλες χώρες της ΕΕ.

Στη διάρκεια της σύσκεψης, στην οποία μετείχε και η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών, έγινε, επίσης, εκτίμηση για την πορεία των διεθνών τιμών καυσίμων και την επίπτωση στις δημοσιονομικές αντοχές της οικονομίας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, στο κυβερνητικό επιτελείο εκτιμούν ότι η χώρα θα είναι έτοιμη να ανταποκριθεί ακόμα και στο ακραίο σενάριο του να κλείσει ο Πούτιν την στρόφιγγα προς την ΕΕ. Παρά το γεγονός ότι η χώρα μας παραλαμβάνει αέριο από το Turk Stream, το κλείσιμο της στρόφιγγας του ρωσικού φυσικού αερίου θα έχει αλυσιδωτές επιπτώσεις στην ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης και μεγάλο αντίκτυπο τόσο στην αναζήτηση LNG όσο και στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.

Αρμόδιες πηγές, πάντως, εκτιμούν ότι η Ελλάδα θα έχει απρόσκοπτη πρόσβαση στα φορτία υγροποιημένου αερίου (LNG), μολονότι δεν αποκλείεται να υπάρξουν σε διεθνές επίπεδο θέματα διαθεσιμότητας, αλλά και ανόδου της τιμής, λόγω της αυξημένης ζήτησης. Τονίζουν, δε, πως η χώρα μας θα προμηθευτεί μεγαλύτερα φορτία από τον ΤΑΡ, όταν θα είναι έτοιμη και η πλευρά του Αζερμπαϊτζάν.

Παράλληλα, ως προς τις λιγνιτικές μονάδες, καθημερινά είναι σε λειτουργία κάποιες, αλλά δουλεύουν περίπου στο 40% της δυναμικότητας. Καθώς φαίνεται, ωστόσο, προκρίνεται πλέον η αύξηση της συμμετοχής του λιγνίτη στο ενεργειακό μείγμα.

Στα πρόσθετα μέτρα περιλαμβάνονται και η λειτουργία με εναλλακτικό καύσιμο-ντίζελ των 5 μονάδων φυσικού αερίου από ΔΕΗ, Elpedison, Ήρων, ο περιορισμός των εξαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά και η μείωση των εξαγωγών προς Βουλγαρία.

Η Shell, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωσή της, αποσύρεται από όλους τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες, συμπεριλαμβανομένου του αργού πετρελαίου, των προϊόντων πετρελαίου, του φυσικού αερίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου, «με σταδιακό τρόπο».

Αξίζει να σημειωθεί ότι η απόφαση του ενεργειακού κολοσσού έρχεται λίγες μέρες αφότου ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας επέκρινε τη Shell ότι συνεχίζει να αγοράζει ρωσικό πετρέλαιο, λέγοντας πως η εταιρεία συνεχίζει να συνεργάζεται με την κυβέρνηση του προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν και ότι αυτό το πετρέλαιο είναι βαμμένο με αίμα.

«Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι η απόφασή μας την περασμένη εβδομάδα να αγοράσουμε ένα φορτίο ρωσικού αργού πετρελαίου που θα διυλιστεί σε προϊόντα όπως η βενζίνη και το ντίζελ — παρόλο που έγινε με την ασφάλεια των προμηθειών στην πρώτη γραμμή της σκέψης μας — δεν ήταν σωστή και είμαστε συγγνώμη», είπε ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Ben van Beurden.

Στο ρεπορτάζ σημειώνεται ότι η Shell αγόρασε 100.000 μετρικούς τόνους ρωσικού αργού πετρελαίου της εταιρίας Urals την περασμένη Παρασκευή, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τη συναλλαγή. Κατέβαλε 28,50 δολάρια το βαρέλι κάτω από την τιμή Brent, τη μεγαλύτερη έκπτωση που έχει καταγραφεί.

Η Shell που είναι εισηγμένη στο Λονδίνο αγόρασε το αργό από την Trafigura Group Pte. Ltd., ένας από τους μεγαλύτερους εμπόρους και εξαγωγείς ρωσικού πετρελαίου. Η Trafigura απέτυχε να πουλήσει το φορτίο αυτή την εβδομάδα, προτού υποβάλει προσφορά από τη Shell αφού έπεσε την τιμή σε τεράστια έκπτωση.

Καθώς οι δυτικές εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου αυτή την εβδομάδα αγωνίζονταν να αποστασιοποιηθούν από τη Ρωσία, στον απόηχο της εισβολής στην Ουκρανία, η Shell δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι θα αποχωρήσει από τις κοινοπραξίες της με τον ρωσικό ενεργειακό κολοσσό Gazprom PJSC. Άτομο που γνωρίζει τη στρατηγική εμπορικών συναλλαγών της εταιρείας, είπε ότι η Shell εξακολουθούσε να αγοράζει ρωσικό πετρέλαιο για να συνδεθεί σε διυλιστήρια και πετροχημικά εργοστάσια, ενώ αναζητούσε εναλλακτικές πηγές.

Οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους άφησαν την ενέργεια, εκτός των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στη Μόσχα ως απάντηση στην εισβολή. Ωστόσο, τα διυλιστήρια προχώρησαν παραπέρα, αποφεύγοντας το ρωσικό αργό, καθώς προσπαθούσαν να βρουν χρηματοδότηση και πλοία για εξαγωγή ρωσικού πετρελαίου.

Πηγή: WSJ

Η απόφαση έρχεται μια ημέρα αφότου η BP εγκατέλειψε το μερίδιό της στον ρωσικό πετρελαϊκό κολοσσό Rosneft σε μια κίνηση που θα μπορούσε να κοστίσει στη βρετανική εταιρεία πάνω από 25 δισεκατομμύρια δολάρια. Η Equinor της Νορβηγίας σχεδιάζει επίσης να αποχωρήσει από τη Ρωσία.

Η Shell ανέφερε σε ανακοίνωσή της ότι θα εγκαταλείψει το εμβληματικό εργοστάσιο Sakhalin 2 LNG στο οποίο κατέχει μερίδιο 27,5% και το οποίο ανήκει κατά 50% και λειτουργεί από τον ρωσικό κολοσσό φυσικού αερίου Gazprom. Το Sakhalin 2, που βρίσκεται στα ανοιχτά της βορειοανατολικής ακτής της Ρωσίας, είναι τεράστιο, παράγει περίπου 11,5 εκατομμύρια τόνους LNG ετησίως, το οποίο εξάγεται σε μεγάλες αγορές, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας και της Ιαπωνίας.

Για τη Shell, τον μεγαλύτερο έμπορο LNG στον κόσμο, το να εγκαταλείψει το έργο πλήττει τα σχέδιά της να προμηθεύσει φυσικό αέριο σε ταχέως αναπτυσσόμενες αγορές τις επόμενες δεκαετίες.

Η Shell είπε ότι η έξοδος από τη Ρωσία δεν θα επηρεάσει τα σχέδιά της να στραφεί σε ενέργεια χαμηλών εκπομπών άνθρακα και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Η εταιρεία σχεδιάζει επίσης να τερματίσει τη συμμετοχή της στον αγωγό φυσικού αερίου Nord Stream 2 Baltic που συνδέει τη Ρωσία με τη Γερμανία, τον οποίο βοήθησε να χρηματοδοτήσει ως μέρος μιας κοινοπραξίας εταιρειών. Η Γερμανία την περασμένη εβδομάδα σταμάτησε το έργο.

“Είμαστε συγκλονισμένοι από την απώλεια ανθρώπινων ζωών στην Ουκρανία, την οποία λυπούμαστε, που οφείλεται σε μια παράλογη πράξη στρατιωτικής επίθεσης που απειλεί την ευρωπαϊκή ασφάλεια”, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Ben van Beurden.

Η Shell θα αποχωρήσει επίσης από τη Salym Petroleum Development, μια άλλη κοινοπραξία με την Gazprom.

Μαζί, το Salym και το Sakhalin 2 συνεισέφεραν 700 εκατομμύρια δολάρια στα καθαρά κέρδη της Shell το 2021.