Από την έρευνα που έχει προκύψει έως τώρα σχετικά με τους “κομπογιαννίτες” του Κολωνακίου και μετά την αναβάθμιση της κατηγορίας σε βάρος τους για ανθρωποκτονία με ενδεχόμενο δόλο, δεν φταίει γενικώς κάποιο σύστημα. Έχει όνομα και διεύθυνση.

Ήταν, δε, τέτοια η “αδυναμία” του …”συστήματος”, ώστε θύματα των γιατρών με τα πτυχία από την Χονολολουλού να μην πέσουν μόνο ευάλωτοι celebrities, αλλά ακόμα και ο Θάνος Πλεύρης -που διετέλεσε, επίσης, υπουργός Υγείας-, μετά από ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα υγείας που αντιμετώπισε προ ετών, όπως ο ίδιος εξομολογήθηκε σε τηλεοπτική εκπομπή. Ευτυχώς, γι αυτόν, δεν υποβλήθηκε σε κάποια από τις …πρωτοποριακές θεραπείες του ζεύγους, αλλά αρκέστηκε μόνο σε αγωγή διατροφής.

Μετά τις αποκαλύψεις για το ιατρείο του Κολωνακίου που λειτουργούσε παράνομα και τις μεθόδους των τσαρλατάνων αναδείχθηκε το χάος των ευθυνών σχετικά με τους ελέγχους που θα έπρεπε να έχουν γίνει. Ο Πατούλης του ΙΣΑ αφήνει αιχμές κατά του υπουργείου, το δεύτερο μεταθέτει το πρόβλημα στον σύλλογο και άκρη δεν βρίσκει κανείς. Γι’ αυτό και ο Γεωργιάδης μιλάει γενικώς και αορίστως για το “σύστημα”.

Τι μαθαίνουμε: Από το 2001 (με νόμο του τότε υπουργού Αλέκου Παπαδόπουλου) είχε θεσπιστεί και λειτουργούσε επί 18 χρόνια το Σώμα Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (ΣΕΥΥΠ). Η τότε κυβέρνηση είχε, μάλιστα, ζητήσει την συνδρομή του ειδικού σχετικά με την λειτουργία της δημόσιας διοίκησης Δ. Σφήκα που ήταν εμπειρογνώμονας του της Γενικής Γραμματείας του ΟΗΕ. Έτσι, ιδρύθηκε το ΣΕΥΥΠ με αρμοδιότητα να ελέγχει τις δομές Υγείας. Έγιναν και οι σχετικοί διαγωνισμοί και προβλήθηκαν, σε πρώτη φάση, 138 επιθεωρητές που εκπαιδεύτηκαν σύμφωνα με τις διεθνείς προδιαγραφές. Προφανώς δεν λύθηκαν όλα τα προβλήματα, όμως υπήρχε το συγκεκριμένο ελεγκτικό όργανο (στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων εκείνη την εποχή γινόταν λόγος για τους ” Ράμπο της Υγείας”) με σκοπό ακριβώς αυτό: να ελέγχει τη νομιμότητα λειτουργίας τέτοιων ιατρείων και να “σκανάρει” για τυχόν τσαρλατάνους που εξαπατούν ασθενείς.

Για κάποιον λόγο που δεν διευκρινίστηκε με ακρίβεια, το 2019 το ΣΕΥΥΠ καταργήθηκε και το αντικείμενό του κατακερματίστηκε ανάμεσα στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας, τους Ιατρικούς Συλλόγους, τον ΕΟΠΥΥ και τις Περιφέρειες. Κάπως έτσι άνοιξε ο δρόμος και στην επιδρομή της παρα-ιατρικής και του κομπογιαννιτισμού πολυτελείας.

Στην αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου για την κατάργηση του ΣΕΥΥΠ, ο τότε υπουργός Υγείας Βασίλης Κικίλιας, επισήμαινε πώς με αυτόν τον τρόπο καταργείται το “μακρύ χέρι” της εκάστοτε πολιτικής ηγεσίας. Τόνιζε ότι το ΣΕΥΥΠ, επειδή υπαγόταν απευθείας στον εκάστοτε Υπουργό ή Αναπληρωτή Υπουργό Υγείας, λειτουργούσε συχνά ως μοχλός πολιτικής πίεσης ή εξυπηρέτησης σκοπιμοτήτων. Με τη μεταφορά του στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας, υποστηρίχθηκε ότι οι έλεγχοι περνούν σε μια Συνταγματικά ανεξάρτητη Αρχή, αποκομμένη από κυβερνητικές παρεμβάσεις.

Το 2019, η μεταρρύθμιση ψηφίστηκε ως εμβληματική για το «Επιτελικό Κράτος», αν και τα επόμενα χρόνια δέχθηκε έντονη κριτική από την αντιπολίτευση και υγειονομικούς φορείς, οι οποίοι υποστήριξαν ότι η απομάκρυνση των ελεγκτών από το φυσικό τους περιβάλλον (το Υπουργείο Υγείας) δημιούργησε ένα τεράστιο ελεγκτικό κενό στην αγορά.

Τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν τη σχετική διάταξη και κατηγόρησαν την κυβέρνηση ότι με το πρόσχημα της «πάταξης της γραφειοκρατίας», ουσιαστικά «παγώνει» τους ελέγχους σε κρίσιμους τομείς της Υγείας, όπως η φαρμακευτική δαπάνη, οι προμήθειες των νοσοκομείων και η λειτουργία των ιδιωτικών κλινικών.

Και όχι μόνο αυτά. Ιατρικοί Σύλλογοι και νοσοκομειακοί γιατροί (ΕΙΝΑΠ,ΟΕΝΓΕ) διατύπωσαν σοβαρές ενστάσεις, λέγοντας ότι ο έλεγχος των υπηρεσιών υγείας δεν είναι μια απλή διοικητική ή λογιστική διαδικασία. Απαιτεί βαθιά γνώση του ιατρικού αντικειμένου, των νοσοκομειακών πρωτοκόλλων και της λειτουργίας του ΕΣΥ – στοιχεία που οι γενικοί επιθεωρητές της ΕΑΔ δεν θα διέθεταν σε σχέση με τους εξειδικευμένους «ράμπο υγείας» του ΣΕΥΥΠ. Εκφράστηκε η ανησυχία ότι η Πολιτεία αποποιείται τον ρόλο του ελεγκτή, μετακυλίοντας την ευθύνη για τον εντοπισμό παράνομων ιατρείων ή φαινομένων αντιποίησης αρχής (π.χ. κομπογιαννίτες) στους ίδιους τους τοπικούς ιατρικούς συλλόγους, οι οποίοι όμως δεν έχουν τα ίδια ανακριτικά εργαλεία με ένα κρατικό σώμα.

Το θέμα έχει και συνέχεια: Έξι χρόνια μετά την “εμβληματική” μεταρρύθμιση κατάργησης του ΣΕΥΥΠ, η κυβέρνηση διαπίστωσε ότι η Εθνική Αρχή Διαφάνειας δεν μπορούσε να εκτελέσει το έργο που της ανατέθηκε και με νέο νόμο υπήγαγε ξανά τον θεσμό απευθείας στο υπουργείο Υγείας (αρμοδιότητα που του είχε αφαιρεθεί με το νόμο του 2019!).

Επί έξι χρόνια, όμως, η “αγορά” είχε εκμεταλευτεί τα κενά στους ελέγχους και διαμορφώθηκε ένα νέο καθεστώς. Χωρίς τους άμεσους ελέγχους του ΣΕΥΥΠ, δεκάδες καταγγελίες για «μαϊμού» γιατρούς, παράνομα διαγνωστικά κέντρα ή ιατρεία αισθητικής που λειτουργούσαν χωρίς άδεια έμεναν στα συρτάρια για μήνες, καθώς η ΕΑΔ έπρεπε να καλύψει όλο το φάσμα της δημόσιας διοίκησης και δεν είχε την απαιτούμενη ταχύτητα.

Κάπως έτσι φτάσαμε και στο παράνομο ιατρείο της Καρνεάδου, όπου εντελώς άδικα έχασε τη ζωή του ο Γιώργος Μαζωνάκης. Ποιός ξέρει πόσα παρόμοια άντρα κομπογιαννιτών λειτουργούν.

Αυτό, λοιπόν, είναι το “σύστημα”. Και η συγγνώμη του υπουργού, θετική μεν, ανεπαρκής και καθυστερημένη δε…

Υ.Γ Αφού γράψαμε τα παραπάνω, ο υπουργός Υγείας δήλωσε (σε τηλεοπτικό σταθμό) ότι “δεν θα είχε αντίρρηση στην επανασύσταση του Σώματος Ελεγκτών Υπηρεσιών Υγείας”. Θετικό ως ομολογία πώς τα συστήματα που εφαρμόστηκαν μετά το 2019 απέτυχαν πλήρως. Πόσα χαμένα χρόνια, όμως;