Η επικεφαλής του ΔΝΤ Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα ήρθε να διαλύσει τα χειροκροτήματα αισιοδοξίας, μετά την λήξη του Eurogroup, λέγοντας πως η κρίση του κοροναϊού θα έχει χειρότερα αποτελέσματα από εκείνα της “Μεγάλης Ύφεσης” του 1929.

Η συμφωνία δεν εξέπληξε κανέναν- παρά τον τεχνητό ενθουσιασμό που καλλιεργήθηκε. Είναι, με μικρές αποκκλίσεις, η συμφωνία που ζητούσαν η Γερμανία και η Ολλανδία, σε αντίθεση με τον ευρωπαϊκό Νότο επιδίωκε γενναιότερες αποφάσεις με την έκδοση ευρωομολόγου. Η Άνγκελα Μέρκελ ήταν κατηγορηματικά αρνητική, ο Μαρκ Ρούτε το ίδιο, οπότε η τελική απόφαση είναι μια συμφωνία για τα μάτια των Ευρωπαίων πολιτών, καθώς ένα δεύτερο ναυάγιο θα δυναμίτιζε αγορές και κοινωνίες.

Οι ψύχραιμοι συμφωνούν πως πρόκειται για μια φοβική συμφωνία που επιβλήθηκε από το Βερολίνο, είναι, ωστόσο, καλύτερη από μια μη-συμφωνία. Ίσως, γι αυτό, ο Χρήστος Σταϊκούρας έκανε λόγο, στη δήλωσή του, στη δυνατότητα να υπάρξουν στο μέλλον νέα χρηματοδοτικά εργαλεία. Μένει να δούμε τις πρωτοβουλίες της Κριστίν Λαγκάρντ και της ΕΚΤ αλλά και τις δυνατότητες ελιγμών.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία- Η ελληνική αντίδραση

Η απόφαση στην οποία κατέληξε, μέσα από συμβιβασμούς, το Eurogroup, θα πρέπει να αποτελέσει το εφαλτήριο για ακόμη πιο φιλόδοξες- μελλοντικά- ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, με άγρυπνο το «μάτι» στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων του κορoνοϊού, αλλά και με το βλέμμα στραμμένο στην επιστροφή της οικονομίας στην κανονικότητα.

Αυτό επεσήμανε ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, χαρακτηρίζοντας την απόφαση αυτή «ως μια ικανοποιητική συμφωνία που προσφέρει νέα χρηματοδοτικά εργαλεία για να αντιμετωπισθούν οι πρωτόγνωρες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της εξάπλωσης του κορoνοϊού» .

Όπως ανέφερε ο κ. Σταϊκούρας, πρόκειται για ένα νέο πακέτο μέτρων, τόσο για την αντιμετώπιση της τρέχουσας υγειονομικής κρίσης, όσο και για τη μεταγενέστερη ανάταξη των ευρωπαϊκών οικονομιών.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τον υπουργό, η συμφωνία περιλαμβάνει τα εξής:

*Ως προς την αντιμετώπιση της υγειονομικής κρίσης, προβλέπεται αυξημένη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, υλοποίηση ενός προσωρινού προγράμματος για τη διασφάλιση θέσεων εργασίας, και ενεργοποίηση της προληπτικής πιστοληπτικής γραμμής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), προσαρμοσμένης στις τρέχουσες υγειονομικές ανάγκες.

Στόχος αυτού του πακέτου μέτρων, συνολικού ύψους άνω των 500 δισ. ευρώ, είναι η ενίσχυση των υγειονομικών συστημάτων, η τόνωση της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία, ο περιορισμός της διόγκωσης της ανεργίας και η ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

*Ως προς την αναγκαία επανεκκίνηση της οικονομίας, προβλέπεται η δρομολόγηση ενός ταμείου ανάκαμψης, με χρηματοδότησή του από «καινοτόμα χρηματοοικονομικά εργαλεία», καθώς και η αξιοποίηση ευρωπαϊκών κονδυλίων, μέσα από την αναδιάταξη του επόμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου.

Η συμφωνία αυτή, είπε τέλος ο κ. Σταϊκούρας, έρχεται να συμπληρώσει τις πολύ θετικές πρόσφατες αποφάσεις των υπουργών Οικονομικών για δημοσιονομική ευελιξία και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για ενίσχυση της ρευστότητας.

Σεντένο: Με τη συμφωνία του Eurogroup σε μέτρα μισού τρισ. ευρώ προστατεύεται ο οικονομικός και κοινωνικός ιστός

Η συμφωνία του Eurogroup σε ένα πακέτο μέτρων, ύψους περίπου μισού τρισ. ευρώ, θα προστατεύσει τον οικονομικό και κοινωνικό ιστό, δήλωσε ο Μάριο Σεντένο σε συνέντευξη Τύπου λίγο πριν τα μεσάνυχτα. «Σήμερα απαντήσαμε στο αίτημα των πολιτών μας για μια Ευρώπη που βοηθά. Το καταφέραμε μετά από 16 ώρες συζητήσεων, δήλωσε ο Σεντένο προσθέτοντας ότι τα μέτρα που συμφωνήθηκαν ήταν αδιανόητα πριν από μερικές εβδομάδες.

Όπως τόνισε, η συμφωνία στηρίζεται σε τρεις άξονες: Πρώτον, τη στήριξη των εργαζομένων με την ενίσχυση των εθνικών συστημάτων για την προστασία από την ανεργία με ένα πακέτο 100 δισ. ευρώ που θα δοθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις χώρες – μέλη. Δεύτερον, τη στήριξη των επιχειρήσεων, ιδίως των μικρομεσαίων, με δάνεια ύψους 200 δισ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Τρίτον, τη στήριξη των κρατών – μελών με πιστωτικές γραμμές από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας που αντιστοιχούν στο 2% του ΑΕΠ κάθε χώρας., που συνολικά θα φθάνουν τα 240 δισ. ευρώ. Οι χώρες που θα χρησιμοποιήσουν τις πιστωτικές γραμμές θα υπόκεινται στη συνήθη εποπτεία των οικονομιών τους από την ΕΕ, ενώ ο μόνος όρος είναι ότι τα σχετικά ποσά θα πρέπει να διατεθούν μόνο για άμεσες και έμμεσες δαπάνες υγείας που σχετίζονται με τον κορονοϊό.

Ο κ. Σεντένο είπε ότι στο Eurogroup συζητήθηκε και το σχέδιο για την ανάκαμψη των οικονομιών όταν θα έχει τελειώσει η επιδημία του κορονοϊού, τονίζοντας ότι οι χώρες θα πρέπει να αναπτυχθούν μαζί και όχι ξεχωριστά. Όπως είπε συμφωνήθηκε η δημιουργία ενός ταμείου, που θα είναι προσωρινό και θα ενισχύσει τις επενδύσεις που πρέπει να γίνουν. Για το μέγεθος και τον τρόπο χρηματοδότησης του ταμείου, ο πρόεδρος του Eurogroup είπε ότι θα χρειασθεί καθοδήγηση από τους ηγέτες της ΕΕ. Στα επόμενα βήματα, τόνισε, ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός θα είναι κρίσιμος.

Συμφωνία στο Eurogroup: Μισό τρισεκατομμύριο ευρώ στο τραπέζι

Οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέληξαν σε καταρχήν συμφωνία προκειμένου να διατεθεί μισό τρισεκατομμύριο ευρώ για να στηριχθούν οι ευρωπαϊκές οικονομίες, που δέχονται βαρύ πλήγμα από την πανδημία του κορονοϊού, άφησαν όμως ανοικτό τον τρόπο που θα χρηματοδοτηθεί η ανάκαμψη, την ώρα που όλα τα κράτη μέλη οδεύουν σε βαθιά ύφεση. Όλαφ Σολτς: Μια «σπουδαία μέρα για την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη»

Η συμφωνία επιτεύχθηκε αφού η Γερμανία και η Γαλλία άσκησαν πίεση για να καταβληθεί τουλάχιστον εν μέρει η αντίσταση της Ολλανδίας, η οποία αξίωνε να υπάρξουν αυστηροί όροι στην κατεπείγουσα χρηματοδότηση με ευρωπαϊκές πιστώσεις στις κυβερνήσεις που τη χρειάζονται για να ξεπεράσουν τον αντίκτυπο της πανδημίας και διαβεβαίωσαν την Ιταλία πως η ΕΕ θα δείξει αλληλεγγύη.

Μολαταύτα, η συμφωνία δεν αναφέρει ρητώς ότι θα εκδοθεί κοινό χρέος για να χρηματοδοτηθεί η ανάκαμψη – κάτι που ζητούν η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία, αλλά αποτελεί κόκκινη γραμμή για τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία και την Αυστρία.

Παραπέμπεται στους ηγέτες των 27 η απόφαση για το εάν θα χρησιμοποιηθούν «καινοτόμα χρηματοδοτικά εργαλεία», διατύπωση που αναγγέλλεται κι άλλες σκληρές και τεταμένες διαπραγματεύσεις.

Η Ευρώπη «έδειξε ότι μπορεί να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων», να αντιμετωπίσει «αυτή την κρίση», διαβεβαίωσε ο υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Μπρουνό Λεμέρ, εξαίροντας αυτό που χαρακτήρισε το μεγαλύτερο σχέδιο στήριξης της οικονομικής ανάκαμψης στην ιστορία της ΕΕ.

Ο πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζουζέπε Κόντε προειδοποίησε σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε νωρίτερα χθες, ώρες πριν από το συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών, ότι διακυβεύεται η ίδια η ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αν δεν αναληφθεί δράση για να ξεπεραστεί ο αντίκτυπος της πανδημίας του κορονοϊού.

Επί εβδομάδες, οι χώρες μέλη δυσκολεύονται να υιοθετήσουν ενωμένη στάση μπροστά στην πανδημία, συγκρούονται για τα κεφάλαια που θα διατεθούν, για τον νοσοκομειακό εξοπλισμό, για τα μέσα προστασίας και τα φάρμακα, για τους περιορισμούς στα σύνορα, για το εμπόριο…

Μολονότι ο Μπρουνό Λεμέρ όπως και ο υπουργός Οικονομικών της Ιταλίας Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι βλέπουν στη χθεσινή απόφαση το άνοιγμα του δρόμου για την έκδοση ευρωομολόγων, ο ολλανδός υπουργός Οικονομικών Βόπκε Χούξτρα διατράνωσε το ακριβώς αντίθετο.

«Εναντιωνόμαστε, και θα συνεχίσουμε να εναντιωνόμαστε, στα ευρωομόλογα. Θεωρούμε ότι αυτή η ιδέα δεν θα βοηθήσει ούτε την Ευρώπη, ούτε την Ολλανδία μακροπρόθεσμα», δήλωσε ο Χούξτρα μετά το πέρας του συμβουλίου των υπουργών.

Οι Ολλανδοί

Όπως γράφει η efsyn.gr,…δώσε θάρρος στον (Ολλανδό) χωριάτη. Ενα απροσδόκητο «παιχνίδι» παίχτηκε μέχρι χθες αργά το βράδυ στη σύνοδο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης, που συνήλθαν για τρίτη φορά με στόχο να συμφωνήσουν επί μιας σειράς μέτρων για την αντιμετώπιση των τεράστιων οικονομικών επιπτώσεων του κορονοϊού.

Ενώ επικρατούσε κλίμα αισιοδοξίας ότι οι 19 θα καταλήξουν σε συμβιβαστικές λύσεις, στις επαφές που είχε ο πρόεδρος Μάριο Σεντένο με τον Ολλανδό υπουργό Βόπκε Χούκστρα ο δεύτερος στύλωσε πάλι τα πόδια και επέμενε στον καθορισμό δημοσιονομικών δεσμεύσεων για τις χώρες που θα λάβουν δανειοδοτήσεις από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας.

Με άλλα λόγια, να προβλεφθούν για τις εν λόγω χώρες μνημονιακοί όροι, με τακτικούς ελέγχους, «μεταρρυθμίσεις» και γενικά ένα καθεστώς «εξυγίανσης» με πολιτική λιτότητας, όπως έγινε με την Ελλάδα. Τελικά, η Γερμανία, ενώ κινούσε τα νήματα πίσω από την Ολλανδία, έβαλε νερό στο κρασί της υποστηριζόμενη από τη Γαλλία. Η αλλαγή τακτικής του Βερολίνου άφησε μόνη τη Χάγη, η οποία αποφάσισε να ακολουθήσει το «αφεντικό» της. Με τη στροφή της Γερμανίας επανήλθε η αισιοδοξία ότι ο συμβιβασμός επιτεύχθηκε.

Ο εκπρόσωπος του Μ. Σεντένο, Λουίς Ρέγκο, δήλωσε ότι η κατάσταση ξεμπλόκαρε. Οπως και έγινε. Με καθυστέρηση 5 ωρών άρχισε στις 22.30 ώρα Αθηνών η τηλεδιάσκεψη και, σύμφωνα με ιταλικές διπλωματικές πηγές, στο επίκεντρό της τέθηκε η συμφωνία μεταξύ της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας.

«Η συνεδρίαση ολοκληρώθηκε με χειροκροτήματα», έγραψε ο εκπρόσωπος του Μάριο Σεντένο στο Twitter. «Εξαιρετική συμφωνία μεταξύ των Ευρωπαίων υπουργών Οικονομικών ως απάντηση στον οικονομικό αντίκτυπο του κορονοϊού: 500 δισ. ευρώ άμεσα διαθέσιμα», έγραψε ο υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Μπρούνο Λεμέρ.

Η φόρμουλα συμβιβασμού που επιτεύχθηκε προβλέπει εμπλοκή του ESM στη χρηματοδότηση των χωρών που έχουν πληγεί από την πανδημία με το ποσό των 240 δισ. ευρώ, αλλά με τη διαφοροποίηση στους όρους δανεισμού ως προς το είδος των χρηματοδοτούμενων δράσεων.

Ετσι, οι δράσεις στήριξης των συστημάτων δημόσιας υγείας και αντιμετώπισης της πανδημίας θα μπορούν να δανειοδοτηθούν χωρίς μνημονιακούς όρους, ενώ η δημοσιονομική στήριξη των χωρών θα συνοδεύεται από τους όρους της προληπτικής πιστωτικής γραμμής του ESM, όπως προβλέπει ο κανονισμός του.

Το θέμα του κορονο-ομολόγου φαίνεται ότι μπήκε στο ράφι. Ωστόσο, φαίνεται πως τις τελικές αποφάσεις θα τις πάρει η έκτακτη σύνοδος κορυφής με τηλεδιάσκεψη την ερχόμενη εβδομάδα.

Τα λοιπά στοιχεία της συμφωνίας περιλαμβάνουν το πρόγραμμα «SURE» της Κομισιόν για τη χρηματοδότηση της βραχυχρόνιας απασχόλησης με 100 δισ. ευρώ και τις χρηματοδοτήσεις μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, ύψους μέχρι 200 δισ. ευρώ.

Νωρίτερα, ο επικεφαλής του Eurogroup προσπάθησε με ενέσεις αισιοδοξίας να εξασφαλίσει κλίμα συνεργασίας και σύγκλισης. Σε βιντεομήνυμά του πριν από τη συνεδρίαση ανέφερε: «…Πολλά είναι αυτά που διακυβεύονται. Καλώ όλους τους υπουργούς Οικονομικών να συμφωνήσουν σε ένα τολμηρό και φιλόδοξο σχέδιο για να προστατεύσουμε τις οικονομίες μας, αντιδρώντας σε αυτή την κοινή απειλή.

»Ενα δίχτυ ασφάλειας για την Ευρώπη, για την προστασία των εργαζομένων μας, των επιχειρήσεών μας και της χρηματοδότησης των χωρών μας. Ενα σχέδιο που μας δίνει την ελπίδα ότι θα ξεπεράσουμε την κρίση καθώς μπαίνουμε σε ύφεση.

Σε αυτό είμαστε μαζί όλοι, με περιορισμούς στις μετακινήσεις, με τα θύματα να αυξάνονται κάθε ώρα και χωρίς να είναι ορατό το τέλος. Κάθε ώρα μάς υπενθυμίζεται ότι αυτός ο ιός είναι τυφλός. Τυφλός στις σημαίες μας, στο φύλο, στο χρώμα ή την κοινωνική τάξη. Δεν υπάρχουν ταξιδιώτες πρώτης θέσης.

»Είτε θα βουλιάξουμε είτε θα κολυμπήσουμε μαζί. Αυτή είναι μία αληθινή κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Αφορά όλο τον κόσμο. Τα καλά νέα είναι ότι είμαστε πολύ κοντά σε μία συμφωνία. Πιστεύω -εξακολουθώ να πιστεύω- ότι αυτή τη φορά θα αρθούμε όλοι στο ύψος των περιστάσεων. Και θα δείξουμε το αναγκαίο πνεύμα συμβιβασμού, το οποίο είναι το θεμέλιο της Ενωσής μας».

Κρίση, χειρότερη από την “Μεγάλη Ύφεση” του 1929;

Μια αρκετά σκοτεινή εικόνα των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας παρουσίασε η επικεφαλής του ΔΝΤ, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, τονίζοντας ότι οι κυβερνήσεις μπορεί ήδη να παίρνουν δημοσιονομικά μέτρα ύψους 8 τρισ. δολαρίων, αλλά χρειάζονται περισσότερα.
Η κρίση, είπε θα πλήξει της αναδυόμενες αγορές και τις αναπτυσσόμενες οικονομίες πιο σκληρά από τις υπόλοιπες και για να σταθούν στα πόδια τους θα χρειαστούν εκατοντάδες δισεκατομμύρια σε βοήθεια. «Μόλις πριν τρεις μήνες, περιμέναμε θετικά κατά κεφαλήν ανάπτυξη σε πάνω από 160 χώρες-μέλη μας για το 2020», είπε σήμερα η Γκεοργκίεβα. «Σήμερα έχουν έρθει τα πάνω-κάτω. Τώρα προβλέπουμε ότι περισσότερες από 170 χώρες θα καταγράψουν αρνητικό πρόσημο στην ανάπτυξη του κατά κεφαλήν εισοδήματος».

Εάν η πανδημία εξαλειφθεί το δεύτερο εξάμηνο του έτους, το ΔΝΤ προβλέπει μερική ανάκαμψη για το 2021, είπε η επικεφαλής του Ταμείου, προειδοποιώντας όμως ότι η κατάσταση μπορεί και να χειροτερεύσει.

«Θέλω να τονίσω με έμφαση ότι υπάρχει τρομακτική αβεβαιότητα για τις προβλέψεις, μπορεί να υπάρξει επιδείνωση ανάλογα με διάφορους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης και τη διάρκεια της πανδημίας». Το ΔΝΤ θα δημοσιοποιήσει τις λεπτομερείς προβλέψεις του για τις 189 χώρες-μέλη του την ερχόμενη Τρίτη.

Η πανδημία πλήττει τους πάντες, είπε η Γκεοργκίεβα, αλλά ο κίνδυνος είναι υψηλότερος στην Αφρική, την Ασία και τη Λατινική Αμερική, καθώς εκεί είναι πιο αδύναμα τα συστήματα υγείας. Επίσης δεν είναι δυνατόν να τηρηθεί με ευλάβεια η κοινωνική απόσταση, καθώς οι πόλεις και οι φτωχογειτονιές είναι πυκνοκατοικημένες. Οι επενδυτές- είπε- ήδη έχουν αποσύρει περίπου 100 δισ. δολάρια από αυτές τις οικονομίες, δηλαδή τρεις φορές μεγαλύτερο ποσό από αυτό που «έφυγε» την ίδια περίοδο της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Αυτές οι χώρες «χρειάζονται επειγόντως βοήθεια», είπε η Γκεοργκίεβα καθώς οι κυβερνήσεις τους μπορούν να καλύψουν μόνο ένα μέρος των δαπανών για την υγεία, ενώ ήδη οι περισσότερες έχουν πολύ υψηλό εξωτερικό χρέος.

Το ΔΝΤ έχει δημιουργηθεί για να βοηθάει σε κρίσεις σαν κι αυτή, είπε η επικεφαλής του, και είναι έτοιμο να διαθέσει 1 τρισ. δολάρια, ενώ αναζητά τρόπου να διαθέσει πρόσθετη ρευστότητα, όπως με την ίδρυση μεσοπρόθεσμης πιστωτικής γραμμής που θα επιτρέπει τον δανεισμό σε χώρες με μη βιώσιμο δημόσιο χρέος.

Ενέσεις ρευστότητας από την ΕΚΤ

Μήνυμα προς τις τράπεζες τους ευρωσυστήματος να στηρίξουν τις πιο ευάλωτες επιχειρήσεις έστειλε η Κριστίν Λαγκάρντ γνωστοποιώντας ότι η ΕΚΤ θα χρηματοδοτήσει, μέσω των ευρωπαϊκών τραπεζών, με 3 τρισ. ευρώ τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Η ΕΚΤ θα δώσει για το σκοπό αυτό απεριόριστη ρευστότητα και η «σιδερά κυρία» της Φρανκφούρτης, με συνέντευξη της στο ραδιοφωνικό σταθμό France Inter, έδωσε τις κατευθυντήριες γραμμές.

«Πρέπει πρώτα να εξετάσουμε την κατάσταση των επιχειρήσεων εκείνων που είναι πιο ευάλωτες όχι επειδή πραγματοποίησαν κακοδιαχείριση ή βρίσκονται στα πρόθυρα της πτώχευσης ή εκκαθάρισης» είπε η Κ. Λαγκάρντ κάνοντας ειδική αναφορά σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις αλλά και ελεύθερους επαγγελματίες καθώς όπως τόνισε αυτοί είναι που έχουν την πιο δύσκολη και περίπλοκη πρόσβαση στις πιστώσεις.

Με δεδομένο, ότι στον Ευρωπαϊκό Νότο οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι η «ραχοκοκαλιά» των οικονομιών η επικεφαλής της ΕΚΤ στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα σε τράπεζες και κυβερνήσεις. Μήνυμα που έστειλε και η ίδια η ΕΚΤ με τις πρόσφατες αποφάσεις της, που εστιάζουν στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

«Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ΕΚΤ, πολύ πρόσφατα – πριν από 3 ημέρες – αποφάσισε με τις 19 τράπεζες της ζώνης του ευρώ να αποδεχθούν τις εξασφαλίσεις, δηλαδή να λάβουν και να αναχρηματοδοτήσουν δάνεια, χωρίς πλαφόν. Στο παρελθόν, τα δάνεια που δίδονταν ως εξασφάλιση για ρευστότητα ξεκινούσαν από ένα συγκεκριμένο όριο και πάνω (σ.σ τις 25.000 ευρώ) Εδώ λέμε: όλα τα δάνεια, των νοικοκυριών των υποαπασχολούμενων μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων μεγάλων επιχειρήσεων όλα είναι αποδεκτά προκειμένου να αναχρηματοδοτηθούν από την ΕΚΤ» ανέφερε η Κρ. Λαγκάρντ. Η αναχρηματοδότηση που έχει ήδη ξεκινήσει και θα κορυφωθεί από τις αρχές Ιουνίου αντιπροσωπεύει ένα ποσό 3 τρισεκατομμύρια ευρώ.

Αν και πολύ λόγος γίνεται για την Ιταλία που έχει παραλύσει εδώ και δύο μήνες, η επικεφαλής της ΕΚΤ ρωτήθηκε για την Ελλάδα μιας και αποτελεί μια ευάλωτη οικονομία της ευρωζώνης. Για την Κ. Λαγκάρντ, η χώρας μας χάρις στα προγράμματα που εφαρμόστηκαν από το 2010 βρίσκεται σήμερα σε κατάσταση σταθερών χρηματοοικονομικών αναγκών. Επεσήμανε εξάλλου ότι η ΕΚΤ ενεργεί σαν ασπίδα μαζί με τις 19 κεντρικές τράπεζες της ευρωζώνης ώστε κάθε κίνδυνος να αποτραπεί.

Απαισιόδοξος ο Γκουτέρες

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, χαρακτήρισε την πανδημία του νέου κορονοϊού «τη μάχη μιας γενιάς» και απειλή για την παγκόσμια ειρήνη και ασφάλεια.
Ο επικεφαλής του ΟΗΕ προειδοποίησε το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών ότι η πανδημία αυτή θα μπορούσε να αυξήσει τις κοινωνικές αναταραχές και τη βία, που τελικά θα υπονόμευε την ικανότητα του κόσμου να αντιμετωπίσει την υγειονομική κρίση.

Όπως τόνισε στη χθεσινή συνεδρίαση μέσω τηλεδιάσκεψης, την πρώτη του ΣΑ για την πανδημία, ήταν η μεγαλύτερη δοκιμασία στα 75 χρόνια του Σώματος και ήδη έχει εμποδίσει προσπάθειες να επιλυθούν διεθνείς, περιφερειακές και εθνικές συγκρούσεις.

«Αυτή η είναι η μάχη μιας γενιάς και ο λόγος ύπαρξης των Ηνωμένων Εθνών καθαυτών», υπογράμμισε ο Γκουτέρες, καλώντας τους εκπροσώπους των χωρών – μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας να ενωθεί στην αντιμετώπιση του ιού.

Μετά την συνεδρίαση εκδόθηκε μια σύντομη ανακοίνωση στην οποία εκφράζεται «υποστήριξη σε όλες τις προσπάθεις του Γ.Γ. σχετικά με τον πιθανό αντίκτυπο της πανδημίας του Covid-19 στις χώρες που βρίσκονται υπό συγκρούσεις και υπενθύμισε την ανάγκη για ενότητα και αλληλεγγύη σε όλους όσους πλήττονται».

Ο Γκουτέρες, ο οποίος στις 23 Μαρτίου κάλεσε σε κατάπαυση του πυρός παγκοσμίως, προειδοποίησε ότι η πανδημία θα μπορούσε να οδηγήσει σε τρομοκρατικές επιθέσεις, στην απώλεια εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς, σε οικονομική αστάθεια, πολιτικές εντάσεις από αναβολή εκλογών ή δημοψηφισμάτων καθώς και ότι αποτελεί πρόκληση για διάφορα ανθρώπινα δικαιώματα.

Με πληροφορίες από efsyn.gr, ΑΠΕ-ΜΠΕ, Reuters

Το πιθανότερο είναι πως οι Ευρωπαίοι υπουργοί οικονομικών θα καταλήξουν τελικά (αύριο ή τις επόμενες μέρες) σε ένα πρόγραμμα διάσωσης, ωστόσο πολλοί είναι εκείνοι που εκφράζουν επιφυλάξεις σχετικά με το πόσο αποτελεσματικό θα είναι κάτι τέτοιο. Ο γερμανικός “αστερισμός” έχει απορρίψει την έκδοση ευρωομολόγου καθώς εκτιμούν πως οι οικονομίες των Βορείων θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν την κρίση ευκολότερα.

Οι αναλύσεις στον διεθνούς Τύπου επιμένουν ωστόσο πως οι συνέπειες της “κορονο-κρίσης” θα είναι μεγαλύτερες από εκείνες μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, το 2008, κάτι που επιβεβαιώνεται και ως προς το υγειονομικό σκέλος από την παραίτηση του επιεκφαλής του οργανισμού υγείας της Κομισιόν.

Στα γερμανικά Schiffbruch σημαίνει ναυάγιο. Θα αναλάβει, άραγε, για ακόμα μία φορά την ευθύνη η Γερμανία για ένα νέο ιστορικό σφάλμα;

Οι εξελίξεις στο Eurogroup- Ελπίδες για λύση στην αυριανή συνεδρίαση

Τέλος στο μαρτύριο της δεκαεξάωρης τηλε-συνεδρίασης του Eurogroup έθεσε προ ολίγου ο πρόεδρος του σώματος, Μάριο Σεντένο.

Οι διαπραγματεύσεις συνεχίστηκαν, με διακοπές, όλη νύχτα. Μεγάλο μέρος τους αναλώθηκε σε διαβουλεύσεις μεταξύ του Μάριο Σεντένο και μικρών ομάδων υπουργών για να βρεθεί η χρυσή τομή που θα έπρεπε την κατάληξη σε ένα κοινό ανακοινωθέν.

Οι θέσεις της Ιταλίας – δάνεια από τον ESM, ουσιαστική χωρίς αιρεσιμότητα και ρητή αναφορά στην κοινή έκδοση χρέους – και της Ολλανδίας (όροι μακροοικονομικής και διαρθρωτικής προσαρμογής για ESM, «όχι» στην αμοιβαιοποίηση του χρέους) αποδείχθηκαν αγεφύρωτες.

Ένα προσχέδιο ανακοινωθέντος ανέφερε την πιθανή χρήση «καινοτόμων χρηματοοικονομικών εργαλείων», σύμφωνα με δημοσιογραφικές αναφορές, που η μία πλευρά επέμεινε ότι είναι ανεπαρκής και η άλλη θεώρησε υπερβολικά φιλόδοξη. Ακόμα και στο ζήτημα του SURE (του προγράμματος επιδότησης εργασίας της Κομισιόν) υπήρξε διχογνωμία, καθώς ορισμένες χώρες ζητούν διασφαλίσεις ότι θα είναι προσωρινό.

Ο κ. Σεντένο δήλωσε (μέσω tweet) ότι η τηλεδιάσκεψη θα επαναληφθεί αύριο και ο σκοπός είναι ένα «ισχυρό δίχτυ ασφαλείας» για εργαζόμενους, επιχειρήσεις και χώρες απέναντι στην πανδημία, αλλά και «η δέσμευση σε ένα ευμεγέθες σχέδιο ανάκαμψης».

Ενδιαφέρον έχει η σχετική ανάλυση της Deutsche Welle:

Με φόντο τις ήδη ανυπολόγιστες συνέπειες της πανδημίας στην παγκόσμια οικονομία πολλοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η παρούσα είναι χειρότερη από την τελευταία οικονομική κρίση. Συγκρίνονται όμως οι δυο περιπτώσεις;

Άδειοι δρόμοι, κλειστά καταστήματα και εργοστάσια. Η πανδημία του κορωνοϊού έχει οδηγήσει σε πλήρη παράλυση του δημόσιου βίου επιφέροντας βαρύτατο πλήγμα στην οικονομία. Είναι όμως εν τέλει η κρίση αυτή όντως πιο καταστροφική από εκείνη του 2008/2009; Κάθε τόσο γίνονται παραλληλισμοί και συγκρίσεις, μολονότι η προ δεκαετίας κρίση δεν είχε επηρεάσει σε τόσο μεγάλο βαθμό όπως σήμερα την καθημερινότητα των περισσότερων ανθρώπων.

«Τα κόστη θα ξεπεράσουν πιθανότατα όλα όσα γνωρίζουμε από τις οικονομικές κρίσεις και φυσικές καταστροφές των τελευταίων δεκαετιών στη Γερμανία», εκτιμά ο πρόεδρος του ινστιτούτου Ifo του Μονάχου Κλέμενς Φουστ. Ο επικεφαλής του αεροδρομίου του Μονάχου Γοστ Λάμερς επιβεβαιώνει του λόγου το αληθές : «Οι συνέπειες της κορωνο-κρίσης είναι πιο δραματικές από εκείνες των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου ή της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2008». Ο δε επικεφαλής της κρατικής τράπεζας επενδύσεων KfW Γκύντερ Μπρόινιγκ εξηγεί πως είναι ήδη οφθαλοφανές ότι «το εύρος της κρίσης είναι σαφώς μεγαλύτερο από εκείνο που γνωρίζουμε από την οικονομική κρίση». Υπάρχουν όμως όντως παραλληλισμοί μεταξύ του 2020 και της τελευταίας οικονομικής κρίσης; Ή μήπως είναι εν τέλει άνιση η σύγκριση;

Σε αντίθεση με την παρούσα κρίση που έχει προκληθεί από έναν ιό, η οικονομική κρίση του 2008/2009 πήγαζε από ένα παγκόσμιο τραπεζικό δίκτυο και τους χαλαρούς κανόνες που διείπε τη λειτουργία τους. Τραπεζικά ιδρύματα χρηματοδοτούσαν επί χρόνια την αγορά κατοικίας για δεκάδες χιλιάδες Αμερικανούς που στην πραγματικότητα δεν είχαν τις οικονομικές δυνατότητες να αντεπεξέλθουν. Τα ιδιαίτερα επισφαλή δάνεια που παρέχονταν ασύστολα, οι λεγόμενες υποθήκες subrime, εξελίσσονταν σε ωρολογιακή βόμβα και δη με τις ευλογίες των Οίκων που τις αξιολογούσαν με τους καλύτερους βαθμούς. Εν τέλει η φούσκα έσκασε όταν πολλοί δανειολήπτες δεν ήταν πλέον σε θέση να εξυπηρετήσουν τα δάνειά τους. Και αυτό που την άνοιξη του 2007 έδινε την εντύπωση ενός προβλήματος που θα περιοριζόταν στις ΗΠΑ, προκάλεσε μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers τον Σεπτέμβριο του 2008 μια παγκόσμια τραπεζική κρίση. Πολλές τράπεζες υπέστησαν ζημίες δισεκατομμυρίων και επιβίωσαν μόνο χάρη σε κρατικές ομπρέλες διάσωσης.

Αντιδράσεις

Οι στρεβλώσεις του χρηματοπιστωτικού συστήματος είχαν επιφέρει τεράστιο πλήγμα στην παγκόσμια οικονομία, με όλες σχεδόν τις οικονομίες του πλανήτη να διολισθαίνουν στην ύφεση. Οι οικονομικές επιδόσεις της Γερμανίας είχαν υποχωρήσει κατά 5,7%. Για τη σχετικά νέα τότε Ευρωζώνη τα χρόνια που ακολούθησαν εξελίχθηκαν σε μια πρωτόγνωρη δοκιμασία. Δεδομένου ότι δεν υπήρχαν ακόμη οι δέουσες πολιτικές συνταγές, την πρωτοβουλία των κινήσεων είχαν κεντρικοί τραπεζίτες που εξελίχθηκαν στους «ήρωες της κρίσης», όπως το έχει διατυπώσει η νυν πρόεδρος της ΕΚΤ και τότε επικεφαλής του ΔΝΤ Λαγκάρντ. Η αμερικανική FED, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και άλλες κεντρικές τράπεζες είχαν προχωρήσει σε δραστική μείωση των επιτοκίων πλημμυρίζοντας τις αγορές με χρήμα.

Το ίδιο διάστημα οι πολιτικές αποφάσεις επιχειρούσαν να καλύψουν τα κενά που υπήρχαν στην παρακολούθηση των τραπεζικών δραστηριοτήτων, επιβάλλοντας αυστηρότερους κανόνες. Αν και αυτό πήρε πολύ χρόνο, είναι γεγονός πως ό,τι δρομολογήθηκε τότε αποδεικνύεται σωτήριο στην παρούσα κρίση. Οι τράπεζες οφείλουν, για παράδειγμα, να διαθέτουν περισσότερα ιδία κεφάλαια προκειμένου να μπορούν να εξισορροπούν τυχόν απώλειες σε περιόδους κρίσεων. Η δε ΕΚΤ εποπτεύει πλέον τις μεγάλες τράπεζες της Ευρωζώνης, ενώ για περιπτώσεις προβληματικών τραπεζών υπάρχουν πλέον συγκεκριμένοι κανόνες. Για κράτη υπάρχει ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας, ενώ οι κεντρικές τράπεζες έχουν αναπτύξει και δοκιμάσει αρκετά χρήσιμα εργαλεία, όπως τις αγορές ομολόγων.

Διεθνής συνεργασία

Η οικονομική κρίση είχε αναδείξει την ομάδα των 20 πιο αναπτυγμένων και αναδυόμενων οικονομιών του κόσμου στο κεντρικό φόρουμ διεθνούς συνεργασίας. Το 2008 είχαν συνέλθει για πρώτη φορά και οι πρωθυπουργοί και αρχηγοί κρατών του G20 για να συντονίσουν τις δράσεις τους. Από τότε έγινε σαφές ότι «μπορούμε να επιλύσουμε καλύτερα από κοινού τα παγκόσμια οικονομικά προβλήματα», διαπίστωσε αργότερα η καγκελάριος Μέρκελ.

Η κοινή μάχη κατά της πανδημίας του κορωνοϊού ξεκίνησε όμως με σημαντική καθυστέρηση. Ακόμη και εντός της ΕΕ υπήρξαν χώρες που προχώρησαν μονομερώς σε κλείσιμο συνόρων. Εν τω μεταξύ υπάρχει πιο συντονισμένη δράση, ακόμη και σε οικονομικό πεδίο. Πέρα από τις αποφάσεις για την οικονομική στήριξη των χωρών που πλήττονται περισσότερο από την πανδημία, η Κομισιόν από την πλευρά της δεσμεύτηκε επίσης σε βοήθεια δισεκατομμυρίων. Φυσικά δεν λείπουν και πάλι οι διαμάχες και συγκρούσεις για τα ενδεδειγμένα εργαλεία.

Κοινή δράση αποφάσισε πρόσφατα και το G20. Κάθε άλλο παρά εύκολο βέβαια όταν οι ΗΠΑ του Τραμπ έχουν ως κεντρικό σύνθημα το America First και βάλλουν κάθε τόσο κατά Κινέζων και Ευρωπαίων. Και δεν λείπουν βέβαια και οι συγκρούσεις μεταξύ μεμονωμένων χωρών της ομάδας του G20.

Χαβιέ Σολάνα: «Δεν θα πρέπει να κυριαρχήσουν οι παλιές προκαταλήψεις, αλλά η οικονομική και η πολιτική λογική για την καταπολέμηση της κρίσης. Πολύ πιθανόν στο τέλος να καταλήξουμε σε ένα οικονομικό μείγμα από πολλά εργαλεία. ‘Δεν είναι η στιγμή να αναζητήσουμε αποδιοπομπαίους τράγους ή να βυθιστούμε στον πανικό και να ακολουθήσουμε τα πιο άγρια ένστικτά μας. Η κρίση μπορεί μόνο μέσα από τον ορθολογισμό, την ενσυναίσθηση και την αλληλοκατανόηση εντός και εκτός των συνόρων μας να αντιμετωπιστεί”

Χρέος

Τα αναπτυξιακά προγράμματα και πακέτα διάσωσης της τελευταίας οικονομικής κρίσης είχαν οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερο εκτροχιασμό των ήδη υπέρογκων τότε χρεών. Κάτι που εξελίχθηκε σε τεράστιο πρόβλημα ειδικά για τους πιο αδύναμους κρίκους του ευρώ που καλούνταν να καταβάλλουν όλο και μεγαλύτερα επιτόκια δανεισμού. Ελλάδα, Πορτογαλία, Ιρλανδία και Κύπρος αναγκάστηκαν να υπαχθούν σε προγράμματα βοήθειας έναντι αυστηρότατων και καταστροφικών εν μέρει όρων.

Δεδομένων των πακέτων διάσωσης που επίκεινται, της αύξησης των δαπανών και μείωσης των φορολογικών εσόδων η κορωνο-κρίση αναμένεται να οδηγήσει επίσης σε εκτίναξη του χρέους. «Εξαιτίας της πανδημίας, την τρέχουσα χρονιά θα αυξηθούν σημαντικά τα κρατικά χρέη», συμπεραίνει η γερμανική Bundesbank για τη Γερμανία. Ωστόσο υπάρχει μια ειδοποιός διαφορά με την οικονομική κρίση: οι κεντρικές τράπεζες παρέχουν απεριόριστη ρευστότητα. Οι αγορές ομολόγων διασφαλίζουν στις υπερχρεωμένες χώρες την πρόσβαση στις αγορές, σχολιάζει ο επικεφαλής οικονομολόγος της Commerzbank Γιεργκ Κρέμερ.

Η κρίση του 2008/2009 ήταν μια υφέρπουσα κρίση. Όταν πρωτοεμφανίστηκε ο Covid-19 στην Κίνα στις αρχές του χρόνου, υπήρχε επίσης η ελπίδα ότι η κρίση θα περιοριζόταν εντός των κινεζικών συνόρων. Στα τέλη Ιανουαρίου μάλιστα ο επικεφαλής της FED Πάουελ εμφανιζόταν ακόμη συγκρατημένα αισιόδοξος για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας.

Παράθυρο ελπίδας αφήνει η ταχύτητα με την οποία είχαν ανακάμψει ορισμένες χώρες μετά την ύφεση του 2009. Καλύτερο παράδειγμα η γερμανική. Μόλις έναν χρόνο αργότερα η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης γνώρισε πρωτοφανή ανάπτυξη που διήρκεσε μια ολόκληρη 10ετία. Οικονομολόγοι προβλέπουν κάτι αντίστοιχο και για την παρούσα κρίση. Εκτιμούν δηλαδή ότι η γερμανική οικονομία θα ανεβάσει και πάλι ρυθμούς από την ερχόμενη χρονιά αφού επί της αρχής πρόκειται για μια υγιέστατη οικονομία.

Η αδιέξοδη συζήτηση για το ευρωομόλογο

Χρήσιμα θεωρεί το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης όλα τα εργαλεία που έπεσαν χθες στο τραπέζι, σε μια προσπάθεια να απαντήσει η Ευρώπη στην κρίση του κορωνοϊού, αλλά η βασική προτίμηση της Ελλάδας είναι χωρίς αμφιβολία η έκδοση ενός κοινού ευρωπαϊκού αξιογράφου για τη χρηματοδότηση της επανεκκίνησης της οικονομίας.

Όπως αναφέρει η Καθημερινή:

Τα πλεονεκτήματα, όπως μεταφέρουν πηγές του επιτελείου, είναι δύο: Πρώτον, η δύναμη πυρός ενός τέτοιου εργαλείου μπορεί να είναι πολύ μεγάλη, δίνοντας αποτελεσματική απάντηση, ανάλογη του μεγέθους του προβλήματος. Δεύτερον, καθώς η έκδοση είναι κοινή, το κόστος δανεισμού είναι χαμηλό.

Η προληπτική πιστωτική γραμμή του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), όπως εξηγούν οι πηγές, μπορεί να λειτουργήσει στην ίδια κατεύθυνση, διευκολύνοντας τον δανεισμό από τις αγορές, αφού αυτές θα γνωρίζουν ότι η Ελλάδα και οι άλλες χώρες που θα προσφύγουν θα μπορούν να ενεργοποιήσουν τη γραμμή αυτή.

Ωστόσο, το προβλεπόμενο ποσό, εφόσον παραμείνει στο πλαίσιο του 2% του ΑΕΠ, είναι μικρό. Αντιστοιχεί σε 4 δισ. ευρώ περίπου (με τους υπολογισμούς για το ΑΕΠ προ «κορωνοκρίσης», τώρα δεν ξέρουμε σε τι ποσό θα φτάσει με την ύφεση). Βεβαίως, προσθέτουν οι ίδιες πηγές, το ποσό αυτό μπορεί να συμπληρωθεί από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς η προληπτική πιστωτική γραμμή αυτομάτως ανοίγει τον δρόμο για την ένταξη στο πρόγραμμα ΟΜΤ (Outright Monetary Transactions) της ΕΚΤ, που προβλέπει απεριόριστες αγορές ομολόγων.

Το δεύτερο μειονέκτημα της προληπτικής γραμμής, εκτός από τον περιορισμό ως προς το ύψος του ποσού, είναι οι προϋποθέσεις που θα συνοδεύουν την απόκτησή της. Παρότι δεν προβλέπεται να εφαρμοστεί αυστηρή αιρεσιμότητα, παραπέμποντας σε μνημονιακούς όρους, οπωσδήποτε θα προβλέπεται κάποιου είδους επιτήρηση και αυτό δεν αρέσει ούτε στην Ιταλία, μια μεγάλη χώρα με δυνατή φωνή στην Ε.Ε., αλλά ούτε και στην Ελλάδα, που δεν θέλει να επιστρέψει στους εφιάλτες του παρελθόντος. Η ένταξη σε μνημονιακό καθεστώς, ακόμη κι αν δεν ονομάζεται έτσι, θα αποτελέσει «στίγμα» για τις χώρες που θα υποχρεωθούν να καταφύγουν σε αυτό, εκτιμούν οι αναλυτές.

Πολλοί αναλυτές ανησυχούν, πάντως, ότι η επιβάρυνση του χρέους των κρατών-μελών στην περίοδο αυτή ίσως οδηγήσει ούτως η άλλως στην επιβολή μέτρων λιτότητας και επαναφέρει σύντομα την Ευρώπη σε μια δεύτερη φάση ύφεσης, έπειτα από αυτή που αναμένεται φέτος.

Από την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη σύσταση ενός ταμείου για τη διασφάλιση των θέσεων εργασίας (SURE), ύψους 100 δισ. ευρώ, στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι θα αντιστοιχούν περισσότερα από 2 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τις πηγές του οικονομικού επιτελείου, καθώς η δανειοδότηση θα γίνει όχι μόνο βάσει της συμμετοχής της στον προϋπολογισμό, αλλά και ανάλογα με την ένταση του πλήγματος στην οικονομία της.

Οσον αφορά την πρόταση για ένα πανευρωπαϊκό ταμείο εγγυήσεων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ύψους 25-50 δισ. ευρώ, για να κινητοποιήσει επενδύσεις κυρίως μικρομεσαίων επιχειρήσεων ύψους 100-200 δισ. ευρώ, το οικονομικό επιτελείο τη βρίσκει αξιόλογη. Ο βαθμός αξιοποίησης του ταμείου αυτού από την Ελλάδα εναπόκειται, πάντως, στο ενδιαφέρον και στις δυνατότητες των επιχειρήσεων.

«Ευρωομολόγο και κορωνο-ομολόγο περιγράφουν στην ουσία ένα μέσο, με τη βοήθεια του οποίου η ευρωζώνη ως σύνολο αποκτά τη δυνατότητα να αντλήσει χρήματα στις διεθνείς αγορές», σχολιάζει η Süddeutsche Zeitung με τίτλο «Το όνομα αποκαλύπτει τις προθέσεις».

Γράφει η γερμανική εφημερίδα: «Το ευρωομολόγο είναι ένα εργαλείο, που δεν είχε προβλεφθεί, όταν εισήχθη το ευρώ, για ένα σημαντικό λόγο. Κάθε κράτος φέρει τη δική του ευθύνη για την οικονομική πολιτική του. Το κορωνο-ομόλογο ωστόσο θεωρείται είδος βοήθειας για να αντιμετωπιστεί μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης που αφορά την ευρωζώνη στο σύνολό της. Δεν τίθεται πλέον το ζήτημα σωστής ή λανθασμένης δημοσιονομικής πολιτικής, αλλά για τη διάσωση κρατών και εν τέλει του κοινού ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Ένα κορωνο-ομολόγο έχει συνεπώς νόημα ως εργαλείο ορισμένου χρόνου. Όλα τα επιχειρήματα κατά του ευρωομολόγου, τα οποία παραθέτει κυρίως η Γερμανία, είναι επί της αρχής ορθά. Στην προκειμένη περίπτωση ωστόσο είναι λανθασμένα».

«Η ώρα της αλληλεγγύης» επιγράφει δημοσίευμά της η Handelsblatt με αφορμή τη συζήτηση για την έκδοση ή όχι «κορωνοομολόγου», το οποίο θα αμοιβαιοποιεί το χρέος, όπως ζητούν εννέα χώρες, ανάμεσά τους και η Ελλάδα.

Η εφημερίδα σημειώνει: «Ο φόβος πολλών Γερμανών ότι με την έκδοση κορωνοομολόγου θα υπέγραφαν λευκή επιταγή στις χώρες του Νότου είναι αβάσιμος. Η βοήθεια θα μπορεί χρησιμοποιηθεί μόνο στοχευμένα στον αγώνα για την αντιμετώπιση της πανδημίας.H στήριξη μόνο στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM), όπως προκρίνει το Βερολίνο, θα βύθιζε χώρες όπως την Ιταλία ακόμα περισσότερο κάτω από το βάρος των χρεών. Ακόμα και η παρέμβαση της ΕΚΤ δεν θα ήταν σε θέση να μειώσει τα σπρεντ σε ένα ανεκτό επίπεδο.»

Και η εφημερίδα καταλήγει: «Δεν θα πρέπει να κυριαρχήσουν οι παλιές προκαταλήψεις, αλλά η οικονομική και η πολιτική λογική για την καταπολέμηση της κρίσης.

Πολύ πιθανόν στο τέλος να καταλήξουμε σε ένα οικονομικό μείγμα από πολλά εργαλεία. ‘Δεν είναι η στιγμή να αναζητήσουμε αποδιοπομπαίους τράγους ή να βυθιστούμε στον πανικό και να ακολουθήσουμε τα πιο άγρια ένστικτά μας. Η κρίση μπορεί μόνο μέσα από τον ορθολογισμό, την ενσυναίσθηση και την αλληλοκατανόηση εντός και εκτός των συνόρων μας να αντιμετωπιστεί’ γράφει ο πρώην επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Χαβιέ Σολάνα, που ασθενεί από κορωνοϊό στη Μαδρίτη. Και έτσι ακριβώς είναι τα πράγματα».

Με πληροφορίες από DW, Καθημερινή, anatropinews.gr

Μάλιστα, αναφέρει ότι αναστέλλει τις εργασίες του Eurogroup, το οποίο θα συνεχίσει αύριο, Πέμπτη.

Ολονύκτιο θρίλερ στο Eurogroup

Ο ίδιος επανέλαβε ότι στόχος του παραμένει ένα ισχυρό δίχτυ ασφαλείας κατά της Covid-19 για να καλύψει εργαζόμενους, επιχειρήσεις και χώρες και να υπάρξει δέσμευση σε ένα ευμεγέθες σχέδιο ανάκαμψης.

Η πρόταση και οι διαφωνίες

Η πρόταση που έχει πέσει στο τραπέζι, ύψους περί τα 500 δισ. ευρώ. αποτελείται από δάνεια του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης (ESM) ύψους περί τα 200 δισ. ευρώ, που συνδέονται, όμως, με κάποιας μορφής όρους (conditionality), από εγγυήσεις της Κομισιόν για την ανεργία ύψους 100 δισεκατομμυρίων ευρώ και από την ΕΤΕπ με δάνεια ύψους 200 εκατομμυρίων ευρώ για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που έχουν πληγεί από τον κορωνοϊό. Συνολικό ύψος, μισό τρισεκατομμύριο ευρώ.

Κατά τον πρόεδρο του Eurogroup Μάριο Σεντένο, αυτό το πακέτο είναι ικανό να αντιμετωπίσει τις άμεσες και έκτακτες ανάγκες των χωρών-μελών. Η Ρώμη, όμως, απαιτεί την έκδοση ευρωομολόγου, κάτι που απορρίπτεται από τις σκληροπυρηνικές χώρες. Ζητεί επίσης να μην υπάρχει conditionality από τον ESM, σε περίπτωση που χρειαστεί να ζητήσει πιστοληπτική γραμμή. Το ίδιο ζητά και η Ισπανία.

Ούτε σε αυτό λένε «ναι» οι σκληροπυρηνικές χώρες, που αντιτείνουν ότι πρέπει να υπάρχει μια επίβλεψη μέσα από τους κανόνες της ΕΕ. Σε αυτή τη θέση συντάσσεται και ο επικεφαλής του ESM Κλάους Ρέγκλινγκ.

Το παρασκήνιο

Από νωρίς χθες φάνηκε ότι η συνεδρίαση δεν πήγαινε καλά παρότι ο εκπρόσωπος του Μάριο Σεντένο επέμενε ότι βρίσκεται σε «καλό δρόμο» για να καταλήξει σε συμφωνία όσον αφορά το πακέτο μέτρων για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας του κορωνοϊού αλλά «δεν έχει φθάσει ακόμη».

«Η δουλειά για μια φιλόδοξη οικονομική πολιτική της ΕΕ σε αντίδραση στην COVID-19 είναι σε καλό δρόμο, αλλά δεν έχουμε φτάσει ακόμη εκεί. Η συνέντευξη Τύπου μεταφέρθηκε στις 10:00 ώρα Βρυξελλών (11:00 ώρα Ελλάδας). Καληνύχτα», ανέφερε ο Λουίς Ρέγκο σε ανάρτησή του στον προσωπικό του λογαριασμό στο Twitter. Τελικά οι εξελίξεις ανέτρεψαν τον σχεδιασμό.

Η σύνοδος του Eurogroup ήταν προγραμματισμένη να ξεκινήσει στις 4 το απόγευμα (ώρα Ελλάδας), αλλά ο εκπρόσωπος του Σεντένο ανακοίνωσε πριν την έναρξή της ότι θα άρχιζε στις 5 (ώρα Ελλάδας). «Θα χρειαστούμε μία επιπλέον ώρα για προετοιμασία πριν από τη σύνοδο», έγραψε στο Twitter.

]Νωρίτερα οι πρόεδροι των Κοινοβουλίων έξι ευρωπαϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας, δήλωσαν πως η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να απαντήσει γρήγορα στις ανάγκες των πολιτών της, κινητοποιώντας πόρους «χωρίς προηγούμενο» μπροστά στην πανδημία του Covid-19, που υπονομεύει τις δημοκρατίες της ηπείρου.

«Η σοβαρότητα της κατάστασης συνεπάγεται, μέσα σε ένα πνεύμα αλληλεγγύης που αποτελεί το θεμέλιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, μια άνευ προηγουμένου κινητοποίηση πόρων, ιδίως στην ευρωζώνη», γράφουν απευθυνόμενοι στους προέδρους των κύριων θεσμών της ΕΕ, μεταδίδει το ΑΠΕ. «Έχουμε την υποχρέωση να αποδείξουμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και όλα τα κράτη μέλη της, είναι αποφασισμένα να δώσουν μια συγκεκριμένη και ταχεία ανταπόκριση στις προσδοκίες και τις ανάγκες των λαών μας», σε συνθήκες που «υπονομεύουν την ίδια τη σταθερότητα των δημοκρατιών μας», συνεχίζουν οι υπογράφοντες της επιστολής, πρόεδροι των Κοινοβουλίων της Ελλάδας, της Γαλλίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Πορτογαλίας, του Λουξεμβούργου και της Σλοβενίας.

Ζητούν επίσης την ενίσχυση της «ευρωπαϊκής βιομηχανικής κυριαρχίας για την παραγωγή των βασικών αγαθών και υλικών στον τομέα της δημόσιας υγείας», καθώς και «μηχανισμούς αλληλεγγύης» για την καλύτερη αντιμετώπιση πανδημιών.

Αναφέρθηκε, ειδικότερα, σε μία πιστωτική γραμμή από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM) για όλες τις χώρες έως 240 δισ. ευρώ, στην πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για ένα δίχτυ ασφαλείας 100 δισεκ. ευρώ για την προστασία της απασχόλησης και την πρόταση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) για ένα πανευρωπαϊκό ταμείο εγγυήσεων με αύξηση της δυνατότητάς του κατά 200 δισεκ. ευρώ για τις επιχειρήσεις, ιδιαίτερα τις μικρές και μεσαίες. Αν προστεθούν, συνέχισε, τα μέτρα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, αυτά των χωρών – ύψους 3% του ΑΕΠ σε δημοσιονομικό επίπεδο και στο 18% σε ρευστότητα – με το μισό τρισ. ευρώ που σχεδιάζει να προωθήσει το Eurogroup, ανέρχονται σε πολύ περισσότερα από 1 τρισεκ. ευρώ ως άμεση αντίδραση. «Η Ευρώπη δεν είχε δει ποτέ αυτό το ποσό στήριξης», είπε.

Ερωτηθείς γιατί δεν υπάρχει ομοφωνία για το πακέτο μέτρων που θα συζητήσει αύριο το Eurogroup, ο Σεντένο απάντησε: «Εργαζόμαστε. Βλέπω ευρεία στήριξη να διαμορφώνεται γύρω από αυτό το συνολικό πακέτο μέτρων, αλλά απαιτείται ακόμη αρκετή δέσμευση από τα κράτη-μέλη και αυτή είναι που χτίζουμε».

Συζήτηση για τα κορονο-ομόλογα

Όσον αφορά στην πρόταση για την έκδοση κορονο – ομολόγων, ο επικεφαλής του Eurogroup τόνισε ότι «η συζήτηση είναι ανοιχτή» και ότι θέλει αυτή «να είναι ανάλογη των δυσκολιών που αντιμετωπίζουμε», αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα συνδεθεί με την επόμενη φάση που θα αφορά στην ανάκαμψη της οικονομίας μετά την κρίση. «Σε αυτή τη συζήτηση (σ.σ.: στο αυριανό Eurogroup) δεν πρέπει να υπονομεύσουμε τη δυνατότητά μας να συμφωνήσουμε στην έκτακτη πλευρά, τις τρεις ασφαλιστικές δικλείδες. Θα επιταχύνουμε, όμως, τη συζήτησή μας για ένα σχέδιο ανάκαμψης και αυτό ακριβώς αφορά η γαλλική πρωτοβουλία», σημείωσε, αναφερόμενος στη γαλλική πρόταση για την ίδρυση ενός νέου ταμείου που θα εκδίδει κοινό χρέος. «Για να μοχλεύσουμε ένα σχέδιο ανάκαμψης, θα χρειαστούμε νέο χρήμα. Για αυτό θα πρέπει να είμαστε δημιουργικοί, ρεαλιστές και χωρίς κόκκινες γραμμές», πρόσθεσε.

Ερωτηθείς για το αν θα υπάρχουν όροι στη χρηματοδότηση των χωρών από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM), o πρόεδρος του Eurogroup απάντησε: «Είμαστε έτοιμοι να αποσυνδέσουμε την πιστωτική γραμμή του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) από τη λογική της κρίσης κρατικού χρέους της Ευρωζώνης. Αυτό είναι πολύ ξεκάθαρο», προσθέτοντας: «Δεν έχει κανένα νόημα να συνδέσουμε μία κρίση πανδημίας με ένα πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων ή μία μεταρρύθμιση της αγοράς εργασίας, για παράδειγμα. Οι όποιοι όροι υπάρξουν στη στήριξη του ESM πρέπει να σχετίζονται με τον τρόπο που δαπανούμε τα χρήματα για την καταπολέμηση του ιού και του αντίκτυπού του και μακροπρόθεσμα οι χώρες που θα ωφεληθούν πρέπει να επανέλθουν σε μία σταθερή θέση, πρέπει να ακολουθήσουν μία βιώσιμη πορεία. Αυτό είναι σχεδιασμένο με έναν βασικό στόχο: να αποφύγουμε τον οποιοδήποτε στιγματισμό και να σεβασθούμε τους πολίτες μας, οι οποίοι υποφέρουν στην κατάσταση αυτή.

Ερωτηθείς για τις θέσεις απασχόλησης που μπορεί να χαθούν, ο Σεντένο είπε ότι «δημιουργήσαμε 13 εκατομμύρια θέσεις εργασίας μετά την κρίση στην Ευρωζώνη», προσθέτοντας: «Πολλές θα χαθούν σε ένα τρίμηνο ή σε έναν μήνα. Παίρνουμε μέτρα για να προστατεύσουμε τους εργαζόμενους/μισθούς, αλλά χωρίς ένα σχέδιο ανάκαμψης οι θέσεις αυτές θα χαθούν, όπως ακριβώς στις ΗΠΑ, όπου 10 εκατομμύρια ζήτησαν επιδόματα ανεργίας μέσα σε μόλις 15 ημέρες».