Στο επίκεντρο των σχεδιασμών βρίσκονται επενδύσεις μεγάλης κλίμακας σε αγωγούς και διασυνδεδεμένα ενεργειακά έργα, τα οποία θα μπορούσαν να αλλάξουν ριζικά τον ενεργειακό χάρτη της ευρύτερης περιοχής.

Κεντρική θέση κατέχει η πρόταση για τη δημιουργία ενός εκτεταμένου δικτύου αγωγών που θα ξεκινά από το Ιράκ, θα διέρχεται από το Κουβέιτ και τη Σαουδική Αραβία, θα ακολουθεί τις ακτές των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και θα καταλήγει σε λιμάνια του Ομάν, όπως το Ντουκμ και η Σαλαλάχ. Μέσω αυτής της διαδρομής, το πετρέλαιο θα μπορεί να φτάνει απευθείας στον Ινδικό Ωκεανό, χωρίς να διέρχεται από το Ορμούζ.

Το συγκεκριμένο σχέδιο προβλέπει αγωγούς υψηλής δυναμικότητας, ικανούς να μεταφέρουν εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Ωστόσο, το κόστος εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπεράσει τα 50 δισ. δολάρια, ενώ η υλοποίηση απαιτεί χρονικό ορίζοντα περίπου επτά ετών, μαζί με εκτεταμένες υποδομές και μέτρα ασφάλειας.

Εναλλακτικές ροές και νέοι άξονες

Παράλληλα, εξετάζεται η ενίσχυση των ενεργειακών ροών μέσω της περιοχής της Κασπίας, με χώρες όπως το Καζακστάν και το Αζερμπαϊτζάν να αναμένεται να διαδραματίσουν αυξημένο ρόλο στην τροφοδοσία της Δύσης μέσω υφιστάμενων και νέων δικτύων.

Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η επιτάχυνση του διαδρόμου India–Middle East–Europe Economic Corridor, ενός πολυτροπικού σχεδίου που συνδυάζει θαλάσσιες, σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές για τη σύνδεση της Ασίας με την Ευρώπη. Αν και βρίσκεται σε αρχικό στάδιο, θεωρείται κρίσιμος εναλλακτικός άξονας για την ενεργειακή και εμπορική διασύνδεση.

Διεύρυνση του ενεργειακού χάρτη

Στον ευρύτερο σχεδιασμό εντάσσονται και αφρικανικές χώρες όπως η Νιγηρία και η Ανγκόλα, με στόχο την ενίσχυση των εξαγωγών τους και τη συμμετοχή τους σε ένα πολυεπίπεδο δίκτυο ενεργειακής τροφοδοσίας.

Οι διεργασίες βρίσκονται ακόμη σε επίπεδο μελετών και διπλωματικών επαφών, ωστόσο η στρατηγική κατεύθυνση είναι σαφής: η μετάβαση σε ένα μοντέλο πολλαπλών ενεργειακών διεξόδων, όπου η ροή πετρελαίου δεν θα εξαρτάται αποκλειστικά από ένα και μόνο γεωγραφικό πέρασμα.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης ανάμεσα στον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον ιδρυτή του περιοδικού «Σχεδία», Χρήστο Αλεφάντη συζητήθηκαν οι δράσεις της «Διογένης ΜΚΟ – Σχεδία», που επικεντρώνονται στην υποστήριξη της προσπάθειας των αστέγων και των κοινωνικά αποκλεισμένων ανθρώπων να ενταχθούν ή να επανενταχθούν στον κοινωνικό ιστό, ενώ ειδική μνεία έγινε στον ρόλο του κοινωνικού αθλητισμού σε αυτό το πλαίσιο.

Ο κ. Αλεφάντης ενημέρωσε τον πρωθυπουργό για την επικείμενη κατάθεση της υποψηφιότητας, εκ μέρους της «Διογένης ΜΚΟ – Σχεδία», με την υποστήριξη του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, για τη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου Αστέγων στην Αθήνα, το 2027.

Ο Πρωθυπουργός συνεχάρη τον κ. Αλεφάντη για την πρωτοβουλία του και εξέφρασε την προσωπική του στήριξη στη διεκδίκηση της διοργάνωσης.

Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, ο αναπληρωτής υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Γιάννης Βρούτσης και ο βουλευτής Επικρατείας Γιώργος Σταμάτης.

Τα projects αυτά «κλείδωσαν» μέσα από τις συμφωνίες που υπεγράφησαν στις 6 και 7 Νοεμβρίου, με τη συμμετοχή κυβερνητικών αξιωματούχων και στελεχών της αμερικανικής ενεργειακής αγοράς, στο πλαίσιο της Υπουργικής Συνάντησης της Συνεργασίας για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC), προσδίδοντας νέα ώθηση στη στρατηγική αναβάθμισης της Ελλάδας σε πύλη ενεργειακού εφοδιασμού για την Ευρώπη.

Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο ΑΠΕ, ανέφερε ότι η 6η Σύνοδος της P-TEC άφησε συγκεκριμένο γεωπολιτικό αποτύπωμα, καθώς – όπως τόνισε – «δεν έμεινε στα λόγια», αλλά συνοδεύτηκε από δεσμευτικές συμφωνίες με άμεσο ενεργειακό αντίκρισμα.

Σύμφωνα με τον Υπουργό, η Αθήνα αξιοποίησε στο έπακρο:

• τη στρατηγική γεωγραφική θέση της χώρας,
• την υποστήριξη της Ε.Ε. και των ΗΠΑ στην προσπάθεια απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο,
• καθώς και την πολιτική σταθερότητα της Ελλάδας,

ώστε η χώρα να αναδειχθεί σε κύριο δίαυλο εισόδου LNG προς την ευρωπαϊκή αγορά, αλλά και σε ασφαλές σημείο εκκίνησης ενός νέου ενεργειακού διαδρόμου προς την κεντρική και βορειοανατολική Ευρώπη.

Ο κ. Παπασταύρου στάθηκε ιδιαίτερα στον ρόλο των ελληνικών ενεργειακών εταιρειών, οι οποίες – όπως είπε – στάθηκαν «με ισοτιμία» δίπλα σε διεθνείς κολοσσούς, υπογράφοντας μακροχρόνιες συμφωνίες με ορίζοντα δεκαετίας, επιβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα δεν είναι απλός «διάδρομος», αλλά ενεργός παίκτης στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική της περιοχής.

1. Ο «κάθετος διάδρομος» φυσικού αερίου

Στο πλαίσιο της P-TEC, οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου από Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία και Ουκρανία υπέβαλαν κοινό αίτημα στους εθνικούς ρυθμιστές για την έγκριση των νέων δρομολογίων Route 2 και Route 3.

Τα νέα αυτά προϊόντα θα αξιοποιούν, αντίστοιχα, τον πλωτό σταθμό ΥΦΑ Αλεξανδρούπολης και τον ΤΑΡ, συμπληρώνοντας το ήδη εγκεκριμένο Route 1 από τη Ρεβυθούσα.

Με τη μείωση των ταριφών και τις αναγκαίες ενισχύσεις του δικτύου, θα επιτραπεί η διέλευση μεγαλύτερων ποσοτήτων φυσικού αερίου στην περιοχή, αντικαθιστώντας το ρωσικό αέριο που η ΕΕ έχει αποφασίσει να καταργήσει έως το 2027. Παράλληλα, ανοίγει η δυνατότητα εφοδιασμού της Ουκρανίας.

2. Μακροχρόνια συμφωνία LNG με τις ΗΠΑ

Η ATLANTIC – SEE LNG TRADE (κοινοπραξία AKTOR – ΔΕΠΑ Εμπορίας) υπέγραψε συμφωνία με την αμερικανική Venture Global για προμήθεια 0,5 – 1,5 εκατ. τόνων LNG ετησίως, για 20 χρόνια από το 2030. Πρόκειται για την πρώτη τέτοιου τύπου συμφωνία με αμερικανικό παραγωγό LNG.

Επιπλέον, υπογράφηκαν αντίστοιχα μνημόνια κατανόησης με τη Naftogaz της Ουκρανίας (έως 0,7 εκατ. τόνοι ετησίως) και τις ρουμανικές NOVA POWER & GAS και Transgaz (έως 1,4 εκατ. τόνοι ετησίως), ενισχύοντας τον ρόλο της Ελλάδας στη διανομή LNG στη ΝΑ Ευρώπη.

3. Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Αιγύπτου

Το έργο αφορά διασύνδεση ισχύος 3.000 MW και ανάπτυξη ΑΠΕ 9,5 GW στην Αίγυπτο.

Η επένδυση της Elica Interconnector (Όμιλος Κοπελούζου) βρίσκεται στη φάση χαρτογράφησης του θαλάσσιου πυθμένα, ενώ περισσότερες από 60 ελληνικές βιομηχανίες έχουν ήδη υπογράψει συμβάσεις προμήθειας. Ένα τρίτο της ενέργειας θα κατευθύνεται σε επαναεξαγωγή, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.

4. Εφοδιασμός της Κύπρου με φυσικό αέριο από το Ισραήλ

Η Energean προτείνει νέο υποθαλάσσιο αγωγό που θα συνδέει την πλωτή μονάδα FPSO «Energean Power» στο Ισραήλ με την Κύπρο, τροφοδοτώντας την με αέριο από το κοίτασμα Katlan.

Την πρόταση υποστήριξε ο Υπουργός Ενέργειας και Υποδομών του Ισραήλ, Eli Cohen, επισημαίνοντας ότι η συνεργασία ενισχύει τη διεθνή θέση της χώρας και προσφέρει σταθερότητα και έσοδα.

5. Γεώτρηση στο «μπλοκ 2» στο Ιόνιο

Μετά τη συμφωνία εισόδου της ExxonMobil στην κοινοπραξία έρευνας μαζί με Energean και Helleniq Energy, η προοπτική γεώτρησης αξίας 100 εκατ. δολαρίων δυτικά της Κέρκυρας γίνεται πιο ρεαλιστική.

Αν τα νέα σεισμικά δεδομένα αποδειχθούν θετικά, θα ληφθεί απόφαση για παραγωγικές γεωτρήσεις και επενδύσεις που μπορεί να φτάσουν τα 5 δισ. δολάρια. Η ανακάλυψη εκμεταλλεύσιμων ποσοτήτων υδρογονανθράκων θα αποτελέσει κομβικό σημείο για την Ελλάδα και την ενεργειακή ανεξαρτησία της ΕΕ.

Στο τραπέζι παραμένει και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ (Great Sea Interconnector), με στόχο την επικαιροποίηση των μελετών και την αναζήτηση νέων στρατηγικών επενδυτών.

Ο Σωκράτης Φάμελλος, ξεναγήθηκε στον χώρο, αλλά και στο εργαστήριο όπου φτιάχνονται τα αναμνηστικά, τα γούρια και τα δώρα της «Σχεδίας» από ανακυκλωμένο χαρτί παλιότερων περιοδικών. Εξάλλου, από τη «Σχεδία» προμηθεύτηκε και ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ- ΠΣ τα δώρα που χάρισε σε μικρούς και μεγάλους που έψαλλαν τα κάλαντα την παραμονή των Χριστουγέννων στον Πρόεδρο του κόμματος.

Ο Χρήστος Αλεφάντης, τόνισε ότι οι άνθρωποι που πωλούν τη «Σχεδία» είναι ένα παράδειγμα αξιοπρέπειας. «Άνθρωποι που δεν το έβαλαν κάτω και που τελικός τους στόχος είναι να βρουν εργασία για να σταθούν στα πόδια τους». Μιλώντας για το περιοδικό, επεσήμανε ότι είναι το μοναδικό στην Ελλάδα που κυκλοφορεί και στη γραφή Μπράιγ για τους τυφλούς.

Ο Σωκράτης Φάμελλος αφού εξήρε το έργο και την προσφορά της «Σχεδίας» είπε χαρακτηριστικά:

«Είστε ένα «καμπανάκι» των αναγκών που έχει η κοινωνία. Καλά κάνετε και διεκδικείτε ένα μερίδιο στην κοινή ζωή. Θέλω κι εγώ να χτυπήσω ένα «καμπανάκι» για μια κοινωνία που θα δημιουργεί πρόοδο για όλους και όλες» τόνισε και συμπλήρωσε:

«Δεν είναι το πρότυπο της κοινωνίας που θα θέλαμε, να φτάνουμε στο σημείο να χρειάζονται τέτοιες πρωτοβουλίες, για να μπορούν να στηρίξουν την επιβίωση.

Οι άνθρωποι που είναι στη «Σχεδία» και που πουλούν τη «Σχεδία», είναι άνθρωποι που αποκλείστηκαν από τα αγαθά της ζωής και τη δυνατότητα της δουλειάς. Πρέπει να έχουμε μια κοινωνία χωρίς αποκλεισμούς. Αυτό πρέπει να είναι το μήνυμα των γιορτών».

Δίνοντας συγχαρητήρια για τον αγώνα τους, ευχαρίστησε τους ανθρώπους της «Σχεδίας» για το μήνυμα που δίνουν στην κοινωνία με την προσπάθειά τους. Κρατώντας το τεύχος Ιανουαρίου του περιοδικού, ο Σωκράτης Φάμελλος σχολίασε ότι «όποιοι και όποιες βρίσκουν τη «Σχεδία» να ξέρουν ότι βοηθούν να στεκόμαστε όρθιοι σαν κοινωνία. Όχι μόνο τους ανθρώπους που την πουλάνε, αλλά και την κοινωνία μας».

Η υπόσχεση του Ντόναλντ Τραμπ να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία μέχρι την Ημέρα Ορκωμοσίας του (στις 20 Ιανουαρίου 2025) τον φέρνει τώρα σε θέση να πρέπει να επιλέξει μεταξύ ανταγωνιστικών προτάσεων από συμβούλους του που ενώνονται με ένα κοινό νήμα – μια απότομη ρήξη από την πρόταση του προέδρου Μπάιντεν για την ακαταλόγιστη παροχή οπλισμού του Κιέβου.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της εκστρατείας του για τον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ κατέκρινε τον χειρισμό της Ουκρανίας από τον Μπάιντεν, προειδοποιώντας ότι θα οδηγήσει στον Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο και ότι το Κίεβο εγκατέλειψε τις ΗΠΑ αποκτώντας όπλα αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων δωρεάν. Έχει πει ότι θα μπορούσε να επιλύσει τη σύγκρουση γρήγορα, φέρνοντας και τις δύο πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αλλά δεν έχει αποκαλύψει πώς θα το έκανε.

Σύμφωνα όμως με την αμερικανική εφημερίδα «The Wall Street Journal», το σχέδιο Τραμπ περιλαμβάνει το πάγωμα του μετώπου και τη δημιουργία μιας αποστρατιωτικοποιημένης ζώνης μήκους 1.300 χλμ. Προς το παρόν δεν είναι σαφές ποιος θα ασκήσει τον έλεγχο σε αυτό το έδαφος, αλλά ο αμερικανικός στρατός δεν θα είναι στην ειρηνευτική αποστολή.

Μέλος της ομάδας του νέου προέδρου των ΗΠΑ, είπε, μάλιστα, ότι «μπορούμε να εκπαιδεύσουμε και να παρέχουμε άλλη υποστήριξη, αλλά η κάννη του όπλου θα είναι μόνο από την Ευρώπη. Δεν στέλνουμε Αμερικανούς για να διατηρήσουν την ειρήνη στην Ουκρανία. Και δεν θα πληρώσουμε γι’ αυτό. Αφήστε τους Πολωνούς, τους Γερμανούς, τους Βρετανούς και τους Γάλλους να το κάνουν».

Παράλληλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να προμηθεύσουν την Ουκρανία με όπλα για να αποτρέψουν μελλοντικές επιθέσεις από τη Ρωσία. Το σχέδιο προβλέπει ακόμη ότι η Ρωσική Ομοσπονδία θα εγκαταλείψει περίπου το 20% του εδάφους της Ουκρανίας, το οποίο η επιτιθέμενη χώρα έχει ήδη καταλάβει.

Επιπλέον, όπως αναφέρει το δημοσίευμα, ακόμη ένα σχέδιο έχει παρουσιαστεί στον Τραμπ. Οι Κιθ Κέλογκ και Φρεντ Φλάιτζ, που εργάστηκαν στο παρελθόν στον Λευκό Οίκο κατά την πρώτη θητεία Τραμπ (2017-2021), προτείνουν να σταματήσουν οι Αμερικανοί να προμηθεύουν όπλα στο Κίεβο έως ότου το Κίεβο συμφωνήσει σε ειρηνευτικές συνομιλίες με τη Μόσχα. Η Ουκρανία μπορεί ακόμα να προσπαθήσει να ανακτήσει τα χαμένα εδάφη, αλλά θα πρέπει να το κάνει μέσω διπλωματικών διαπραγματεύσεων.

Ο ίδιος και μόνος θα αποφασίσει

Δεν είναι σαφές ποιες από αυτές τις στρατηγικές θα χρησιμοποιήσει ο Τραμπ, εν όλω ή εν μέρει, όμως κάθε προσπάθεια έναρξης ειρηνευτικών συνομιλιών αντιμετωπίζει πολλά εμπόδια. Ειδικότερα, οι στόχοι του πολέμου στην Ουκρανία και τη Ρωσία είναι πολύ διαφορετικοί. Το Κρεμλίνο διακηρύσσει την ανάγκη επίτευξης των «στόχων της ειρηνευτικής επιχείρησης», ενώ η Ουκρανία αντιλαμβάνεται κάθε συμφωνία με τη Ρωσία ως υποχώρηση.

Η σκληρή αντίσταση από ορισμένους συμμάχους του ΝΑΤΟ, που βλέπουν τον πόλεμο της Ρωσίας ως άμεση απειλή για τις χώρες τους, είναι πολύ πιθανή, αναφέρει το άρθρο, ενώ, την ίδια ώρα, οι σύμβουλοι του Τραμπ λένε ότι ο ίδιος και μόνο θα αποφασίσει πώς θα τερματιστεί η σύγκρουση την ανατολική Ευρώπη.

Παρότι θεωρήθηκε ηπιότερος και ως εκείνος που κρατά διαύλους επικοινωνίας με τον Έλληνα ομόλογό του Νίκο Παναγιωτόπουλο, φαίνεται να κρατά ψηλά τους τόνους της αντιπαράθεσης,πιθανώς συμμετέχοντας στο εσωτερικό προεκλογικό πολιτικό παιχνίδι.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο τουρκικό κανάλι “Haber Global”, ο Ακάρ εξέφρασε την πεποίθηση πως οι ΗΠΑ “θα πάρουν τη σωστή απόφαση, λαμβάνοντας υπόψη τις σχέσεις με την Τουρκία και τα συμφέροντα της χώρας τους” για τα F-16, ενώ σχετικά με την ομιλία του Έλληνα πρωθυπουργού στο Κογκρέσο, χαρακτήρισε τον Κυριάκο Μητσοτάκη “αγενή” και στη συνέχεια πρόσθεσε:

“Έχουμε κάνει τα σχέδιά μας στο Αιγαίο, στην Ανατολική Μεσόγειο και στην Κύπρο. Η Ελλάδα δεν μπορεί να πάει πουθενά με εξοπλισμούς, ούτε με συμμαχίες. Παρά τις παραβιάσεις και τις παρενοχλήσεις, εμείς λέμε να μιλήσουμε και να λύσουμε το πρόβλημα ειρηνικά. Θέλουμε ειρήνη, αλλά κανείς δεν πρέπει να το αντιλαμβάνεται αυτό ως αδυναμία”.

Μάλιστα, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας ξεκαθάρισε πως “δεν θα αφήσουμε να παραβιάσουν τα δικαιώματά μας. Έχουμε απόλυτο δίκιο. Είμαστε αποφασισμένοι να προστατεύσουμε τα δικαιώματά μας και είμαστε ικανοί για αυτό. Ας καθίσουμε να μιλήσουμε. Ας επωφεληθούν εξίσου οι χώρες μας από τα πλούτη του Αιγαίου”.