Όπως αναφέρουν πηγές του πρακτορείου, ο Τούρκος πρόεδρος έθεσε το θέμα των S-400 στον Ρώσο ομόλογό του κατά τη συνάντησή τους στο Τουρκμενιστάν την περασμένη εβδομάδα, έπειτα από προηγούμενες διερευνητικές συζητήσεις μεταξύ αξιωματούχων των δύο χωρών.

Η κίνηση αυτή έρχεται σε συνέχεια της εντεινόμενης πίεσης από την Ουάσιγκτον προς την Άγκυρα να εγκαταλείψει τη ρωσική προηγμένη αντιαεροπορική τεχνολογία. Το ζήτημα της κατοχής των S-400, αλλά και η επιθυμία της Τουρκίας να επανενταχθεί στο πρόγραμμα των F-35, είχαν τεθεί και στη συνάντηση Ερντογάν – Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο τον Σεπτέμβριο.

Την ίδια ώρα, ο Τομ Μπάρακ, στενός σύμμαχος του Αμερικανού προέδρου και πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία, δήλωσε νωρίτερα μέσα στον μήνα ότι η Άγκυρα βρίσκεται πιο κοντά από ποτέ στην εγκατάλειψη των S-400, εκτιμώντας ότι το ζήτημα θα μπορούσε να επιλυθεί εντός τεσσάρων έως έξι μηνών.

Η απομάκρυνση του ρωσικού στρατιωτικού εξοπλισμού θα μπορούσε να βελτιώσει καταλυτικά τις σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ, ανοίγοντας τον δρόμο τόσο για την άρση των αμερικανικών κυρώσεων εις βάρος της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας όσο και για την πρόσβαση της Άγκυρας στα F-35, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές. Ανώτατος Τούρκος διπλωμάτης φέρεται μάλιστα να εκτιμά ότι οι κυρώσεις θα μπορούσαν να αρθούν εντός του επόμενου έτους.

Υπενθυμίζεται ότι η Τουρκία προχώρησε στην αγορά των S-400 σε μια περίοδο αποξένωσης από τους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ, η οποία ξεκίνησε κατά την προεδρία του Μπαράκ Ομπάμα και κορυφώθηκε μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος του 2016. Την ίδια περίοδο, η Άγκυρα επιδίωκε παράλληλα την προμήθεια των αμερικανικών Patriot, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι η Ουάσιγκτον δεν είχε δεσμευτεί επαρκώς για την ολοκλήρωση της συμφωνίας.

Οι τουρκικές πηγές, αναφερόμενες σε δημοσιεύματα του Τύπου, δήλωσαν: «Τα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας S-400 βρίσκονται στα αποθέματά μας. Δεν υφίσταται κάποια αλλαγή στη στάση μας όσον αφορά τα S-400».

Σημειώνεται ότι το προηγούμενο διάστημα, δημοσιογραφικές πληροφορίες ανέφεραν ότι η Ρωσία φέρεται να προσέγγισε την Τουρκία με πρόταση επαναγοράς, έναντι 2,5 δισ. δολαρίων, των S-400 που της είχε πουλήσει το 2019, εν μέσω ελλείψεων αποθεμάτων και αυξανόμενης ζήτησης από τρίτες χώρες.

Λόγω της προμήθειας των ρωσικών S-400, η Ουάσιγκτον απέβαλε την Τουρκία από το πρόγραμμα των μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35 εφαρμόζοντας τις κυρώσεις που προβλέπονται από τον αμερικανικό νόμο CAATSA (Νόμος περί Αντιμετώπισης των Εχθρών της Αμερικής μέσω Κυρώσεων).

Η Άγκυρα ζητά την επιστροφή της στο πρόγραμμα  των F-35 ή, εναλλακτικά, την επιστροφή των χρημάτων (1,45 δισ. δολάρια) που κατέβαλε για τη συμμετοχή της.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Στην επιστολή τους, οι Αμερικανοί νομοθέτες ζητούν από την αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου Εξωτερικών να αξιολογήσει το πως μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει το συγκριτικό στρατιωτικό πλεονέκτημα του Ισραήλ αλλά και την ευρύτερη αρχιτεκτονική αποτροπής, ζητώντας να λάβουν μια απόρρητη ενημέρωση για τις επιπτώσεις που θα έχει μια πιθανή μεταφορά των S-400 στη Συρία.

Υπό αυτό το πρίσμα, σημειώνουν ότι μια τέτοια μεταφορά όχι μόνο δεν θα επιλύσει την παραβίαση της νομοθεσίας περί κυρώσεων από την Τουρκία, αλλά δεν θα εξυπηρετήσει ούτε τα ευρύτερα αμερικανικά συμφέροντα, τα οποία συνδέονται με τη διατήρηση της περιφερειακής σταθερότητας, την αποτροπή της εξάπλωσης των ρωσικών αμυντικών συστημάτων και την προστασία της ασφάλειας των πλησιέστερων εταίρων των ΗΠΑ.

Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά στην επιστολή τους, «η Τουρκία έχει χρησιμοποιήσει τα αμερικανικά F-16 για να παραβιάσει τον ελληνικό εναέριο χώρο και να παρενοχλήσει την κυπριακή ενεργειακή υποδομή. Ο πρόεδρος Ερντογάν φιλοξένησε ηγέτες της Χαμάς, επαίνεσε τη Χαμάς μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, ανέστειλε τις διπλωματικές και εμπορικές σχέσεις με το Ισραήλ και παρεμπόδισε τον συντονισμό του ΝΑΤΟ με τους Ισραηλινούς εταίρους. Έχει ασπαστεί το θαλάσσιο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» για να απειλήσει την ενεργειακή ανάπτυξη των συμμάχων και των εταίρων μας».

Τέλος, οι βουλευτές προειδοποιούν ότι μια πιθανή μεταφορά των S-400 στη Συρία θα έπληττε σοβαρά την αξιοπιστία του Νόμου για την Αντιμετώπιση των Αντιπάλων της Αμερικής Μέσω Κυρώσεων αλλά και της πολιτικής για την ποιοτική στρατιωτική υπεροχή του Ισραήλ, καθώς θα έδειχνε ότι η εφαρμογή αυτών των αρχών μπορεί να προσαρμόζεται στην εκάστοτε διαχείριση περιφερειακών θεμάτων και δεν υπόκειται σε μια αταλάντευτη δέσμευση από την πλευρά των ΗΠΑ.

Η Επιστολή των Βουλευτών

Γράφουμε για να εκφράσουμε σοβαρή ανησυχία σχετικά με πρόσφατες αναφορές που υποδηλώνουν ότι αξιωματούχοι των ΗΠΑ έχουν εξετάσει την πιθανή μεταφορά των ρωσικής κατασκευής πυραυλικών συστημάτων S-400 που κατέχει η Τουρκία στη Συρία. Αν και αυτή η ιδέα μπορεί να μην είναι υπό επίσημη εξέταση, η εμφάνισή της σε διπλωματικές συζητήσεις υψηλού επιπέδου απαιτεί άμεση αξιολόγηση από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Μια τέτοια μεταφορά ούτε θα επιλύσει την παραβίαση της νομοθεσίας περί κυρώσεων από την Τουρκία ούτε θα εξυπηρετήσει τα αμερικανικά συμφέροντα, τη διατήρηση της περιφερειακής σταθερότητας, την αποτροπή της εξάπλωσης των ρωσικών αμυντικών συστημάτων ή την προστασία της ασφάλειας των πλησιέστερων εταίρων μας.

Αν και το Γραφείο Πολιτικών και Στρατιωτικών Υποθέσεων δεν θα έπαιζε άμεσο ρόλο στη διευκόλυνση μιας τέτοιας μεταφοράς, η ηγεσία του γραφείου σας στη Κοινή Πολιτική και Στρατιωτική Ομάδα ΗΠΑ-Ισραήλ (JPMG) και η αναλυτική του ικανότητα το καθιστούν μοναδικά τοποθετημένο στο να αξιολογήσει και να κοινοποιήσει τις επιπτώσεις αυτού του σεναρίου.

Οι S-400 Triumf είναι ένα στρατηγικό ρωσικό σύστημα αεράμυνας με βεληνεκές έως και 400 χιλιόμετρα, προηγμένη αρχιτεκτονική ραντάρ, ανίχνευση κατά της τεχνολογίας stealth και περιορισμένες δυνατότητες αναχαίτισης τερματικών βαλλιστικών πυραύλων.

Η επαναφορά του στο συριακό έδαφος μετά την απόσυρση των συστημάτων της Ρωσίας θα άλλαζε θεμελιωδώς το τοπίο της περιφερειακής αεράμυνας ανεξαρτήτως από το ποιος θα ήταν ο χειριστής του. Εάν τοποθετηθεί κατά μήκος του δυτικού διαδρόμου της Συρίας, θα μπορούσε να περιορίσει σοβαρά τις ισραηλινές επιχειρήσεις εναντίον ιρανικών πόρων ή οδών ανεφοδιασμού της Χεζμπολάχ.

Αυτό θα υποβάθμιζε την επιχειρησιακή ευελιξία του Ισραήλ στην περιοχή και θα διάβρωνε την τεχνική βάση του ποιοτικού του πλεονεκτήματος που οι Ηνωμένες Πολιτείες εργάζονται εδώ και καιρό για να διατηρήσουν. Το ερώτημα ποιος θα χειριζόταν το σύστημα εγκυμονεί έναν επιπρόσθετο κίνδυνο. Εάν το τουρκικό προσωπικό διατηρήσει τις ευθύνες διοίκησης και ελέγχου, αυτό θα εισήγαγε την πραγματική πιθανότητα σύγκρουσης μεταξύ τουρκικών και ισραηλινών δυνάμεων.

Εναλλακτικά, εάν μεταφερθεί στις συριακές αρχές, το σύστημα θα δημιουργούσε επίσης ένα νέο στρώμα στρατηγικής ασάφειας σε ένα ήδη ασταθές περιβάλλον, περιπλέκοντας την επιχειρησιακή δυνατότητα αποφυγής συγκρούσεων του Ισραήλ και των ΗΠΑ, αυξάνοντας τους κινδύνους λανθασμένου υπολογισμού και ενδυναμώνοντας τους παράγοντες που οι ΗΠΑ έχουν περιορισμένη ικανότητα να ελέγξουν ή να επηρεάσουν.

Ο χαρακτηρισμός του Ισραήλ ως Μεγάλος Σύμμαχος εκτός του ΝΑΤΟ (MNNA) και Μεγάλος Στρατηγικός Εταίρος κωδικοποιεί μια προνομιακή αμυντική σχέση που προϋποθέτει ότι τουλάχιστον οι πολιτικές αποφάσεις των ΗΠΑ θα επιδιώκουν να αποφύγουν την υποβάθμιση της επιχειρησιακής ασφάλειας του Ισραήλ. Η εισαγωγή μιας πλατφόρμας αεράμυνας μεγάλου βεληνεκούς στο συριακό έδαφος θα είχε έναν τέτοιο καταστροφικό αντίκτυπο.

Παράλληλα, η αντίληψη ότι μια τέτοια μεταφορά θα μπορούσε να βοηθήσει στην επίλυση της έκθεσης της Τουρκίας στο νόμο CAATSA είναι τόσο νομικά όσο και στρατηγικά εσφαλμένη. Το άρθρο 231 του CAATSA απαιτεί κυρώσεις για «σημαντικές συναλλαγές» με τον ρωσικό αμυντικό τομέα. Αυτές οι κυρώσεις ενεργοποιήθηκαν εναντίον της Τουρκίας λόγω της απόκτησης του ίδιου του συστήματος – όχι της τοποθεσίας ανάπτυξής του.

Η μετεγκατάσταση των S-400 δεν λύνει την παραβίαση του νόμου, ακόμη και αν μπορεί να μετριάσει άλλες νομικές ανησυχίες, και η παρουσίαση του ζητήματος ως ένα είδος περιφερειακού προβλήματος θα υπονόμευε την αποτρεπτική λειτουργία του νόμου και θα κινδύνευε να ομαλοποιήσει περαιτέρω τη παρουσία των ρωσικών συστημάτων στον εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ. Ανησυχούμε ότι η επιβράβευση της στρατηγικής ανυπακοής της ‘Αγκυρας με σιωπηρή έγκριση μιας μεταφοράς θα στείλει το μήνυμα ότι η επιβολή των κυρώσεων υπόκειται σε πολιτικό αυτοσχεδιασμό.

Η αξιοπιστία του νόμου CAATSA, όπως και το πλαίσιο της ποιοτικής στρατιωτικής υπεροχής (QME), βασίζεται στη συνέπεια. Εάν η μεταφορά (των S-400) γίνει προηγούμενο για αποφυγή (των συνεπειών του νόμου), τότε οι μελλοντικοί αντίπαλοι και οι εταίροι μας θα το λάβουν υπόψη. Το γραφείο σας μπορεί να μην διαχειρίζεται την πολιτική κυρώσεων, αλλά παίζει ζωτικό ρόλο στη διαμόρφωση του τρόπου που η κυβέρνηση των ΗΠΑ αξιολογεί και ανταποκρίνεται στη μεταβαλλόμενη στρατιωτική πραγματικότητα.

Σας προτρέπουμε να διεξαγάγετε μια αυστηρή αξιολόγηση του τρόπου με τον οποίο μια ανάπτυξη των S-400 στη Συρία – υπό οποιονδήποτε χειριστή – θα επηρεάσει το συγκριτικό στρατιωτικό πλεονέκτημα του Ισραήλ, τη στάση των αμερικανικών δυνάμεων και την ευρύτερη αρχιτεκτονική αποτροπής. Ζητάμε επίσης μια απόρρητη ενημέρωση για να συζητήσουμε τις προοπτικές μιας τέτοιας μεταφοράς και τις επιπτώσεις της. Αυτή η σύσταση πρέπει να γίνει κατανοητή στο ευρύτερο πλαίσιο της διαρκούς απόκλισης του προέδρου Ερντογάν από τους κανόνες του ΝΑΤΟ.

Η Τουρκία έχει χρησιμοποιήσει τα αμερικανικά F-16 για να παραβιάσει τον ελληνικό εναέριο χώρο και να παρενοχλήσει την κυπριακή ενεργειακή υποδομή. Ο πρόεδρος Ερντογάν φιλοξένησε ηγέτες της Χαμάς, επαίνεσε τη Χαμάς μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, ανέστειλε τις διπλωματικές και εμπορικές σχέσεις με το Ισραήλ και παρεμπόδισε τον συντονισμό του ΝΑΤΟ με τους Ισραηλινούς εταίρους. Έχει ασπαστεί το θαλάσσιο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» για να απειλήσει την ενεργειακή ανάπτυξη των συμμάχων και των εταίρων μας.

«Είμαστε σε συνομιλίες με τις ΗΠΑ και των στρατιωτικών αντιπροσωπειών μας. Έχουν έρθει καλά αποτελέσματα. Πραγματοποιήθηκαν τέσσερις συναντήσεις, τρεις στην Τουρκία και μία στις ΗΠΑ, σχετικά με τα F-16. Έχουμε και άλλα πράγματα στο μυαλό μας», δήλωσε ο Ακάρ για τα μαχητικά.

Σχετικά με τους S-400, ο Ακάρ είπε: «Το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας S-400 είναι στη θέση του, έτοιμο να χρησιμοποιηθεί. Εάν υπάρχει απειλή, θα το χρησιμοποιήσουμε».

Όσον αφορά στις επικρίσεις για την αεροπορική επιχείρηση «Γαμψό Ξίφος» κατά κουρδικών βάσεων στο βόρειο Ιράκ και τη Συρία, ο Ακάρ: «Δεν χρειαζόμαστε τεχνητό λόγο για να δράσουμε. Ο αγώνας μας κατά της τρομοκρατίας θα συνεχιστεί μέχρι να βγει από τη μέση και ο τελευταίος τρομοκράτης».

Ο Χουλουσί Ακάρ διέψευσε κατηγορηματικά οποιαδήποτε σχέση της κυβέρνησης με την οργάνωση μισθοφόρων SADAT. «Είναι κάτι έξω από εμάς», τόνισε.

Όπως αναφέρει ο Φαρετίν Αλτούν, η Τουρκία, η οποία όπως τονίζει είναι περήφανη για τη συμμετοχή στο ΝΑΤΟ, αναμένει από τη Δύση να της συμπεριφέρεται όπως της αξίζει. Αυτό απαιτεί όπως υπογραμμίζει μέτρα αποκατάστασης της εμπιστοσύνης και όχι ανεπίσημες προτάσεις.

Ο ίδιος προσθέτει ότι είναι ευθύνη της Δύσης και ειδικά των ΗΠΑ να ομαλοποιήσουν τις σχέσεις με την Τουρκία, επισημαίνοντας πως η ουκρανική κρίση κατέδειξε ότι οι γεωπολιτικές εκτιμήσεις όσων υποτίμησαν τη στρατηγική σημασία της Τουρκίας και ισχυρίσταν ότι το ΝΑΤΟ είναι «εγκεφαλικά νεκρό» ήταν λανθασμένες.

Ο κ. Αλτούν υποστηρίζει επίσης ότι η Τουρκία εκδιώχτηκε παράνομα από το πρόγραμμα των F-35 για πολιτικούς λόγους, το oποίο σύμφωνα με τον ίδιο καθιστά δύσκολο να γίνει αποδεκτό το «μεταφορικό καρότο» της «αποκατάστης» της Τουρκίας.

Ανάλυση: Σεραφείμ Κοτρώτσος

Σύμφωνα με το δημοσίευμα οι Ηνωμένες Πολιτείες πρότειναν στην Τουρκία να στείλει στην Ουκρανία ως αεράμυνα συστοιχίες των ρωσικών αντιαεροπορικών/αντιπυραυλικών συστημάτων S-400 που η Άγκυρα έχει στην κατοχή της.

Σε αντάλλαγμα στο «τραπέζι» μπαίνει η προοπτική η Τουρκία να επιστρέψει στο πρόγραμμα των F-35, από το οποίο είχε εκδιωχθεί ακριβώς επειδή είχε προχωρήσει στην αγορά των ρωσικών S-400. Κάτι τέτοιο, βέβαια, θα σήμαινε ότι θα «τορπιλιζόταν» η σχέση της Τουρκίας με τη Ρωσία αφού θα έπαιρνε το μέρος της Ουκρανίας ενώ ο πόλεμος είναι σε πλήρη εξέλιξη.

“Ο νέος πόλεμος ανάγκασε έναν εκ νέου υπολογισμό σε άλλα μέτωπα. Σε ένα παράδειγμα, Αμερικανοί αξιωματούχοι διατύπωσαν την ιδέα ότι η κυβέρνηση της Τουρκίας θα παράσχει στην Ουκρανία το εξελιγμένο αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Είναι το ίδιο το σύστημα, που κατασκεύασε η Ρωσία, που Αμερικανοί αξιωματούχοι τιμώρησαν την Τουρκία — σύμμαχο του ΝΑΤΟ — επειδή αγόρασε από τη Μόσχα πριν από αρκετά χρόνια. Τώρα οι Αμερικανοί διπλωμάτες βλέπουν έναν τρόπο να απομακρύνουν την Τουρκία από τον χορό της με τη Ρωσία — και να δώσουν στους Ουκρανούς ένα από τα πιο ισχυρά αντιαεροπορικά συστήματα μεγάλης εμβέλειας που υπάρχουν.”, αναφέρει η έγκυρη αμερικανική εφημερίδα που θεωρείται πως έχει σημαντικές προσβάσεις στους κύκλους του Στέϊτ Ντιπάρτμεντ.

Η συγκεκριμένη κίνηση συνδυάζεται, αναμφίβολα, με την παρότρυνση κρατών-μελών του ΝΑΤΟ που διαθέτουν ρωσικά οπλικά συστήματα (κυρίως αεράμυνας) να ενισχύσουν με αυτά τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, υπό την εντεινόμενη πίεση του Βολοντομίρ Ζελένσκι για συνδρομή του ΝΑΤΟ. Ο Τζο Μπάϊντεν έχει αποκλείσει μέχρι σήμερα την πιθανότητα επιβολής ζώνης απαγόρευσης πτήσεων, ή οποιαδήποτε άλλη ενέργεια που θα μπορούσε να εμπλέξει άμεσα τις νατοϊκές δυνάμεις στον πόλεμο της Ουκρανίας, υπό τον κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης επέκτασης της σύρραξης και την μετατροπή της σε έναν πόλεμο ΝΑΤΟ-Ρωσίας.

Το θέμα με τους S-300

Ήδη Σλοβακία, Βουλγαρία και Ελλάδα φέρεται να έχουν δεχθεί αμερικανική πρόταση για αποστολή του συστήματος S300 που διαθέτουν. Η Σλοβακία εμφανίζεται να την έχει αποδεχθεί. Το συγκεκριμένο σύστημα που διαθέτει η Βουλγαρία είναι σχεδόν απαξιωμένο επιχειρησιακά, εξαιτίας της κατάστασης των βουλγαρικών ενόπλων δυνάμεων, στην Ελλάδα, ωστόσο, είναι απόλυτα ενεργό και σε εξαιρετική επιχειρησιακή κατάσταση, όπως επισημαίνουν στρατιωτικοί αναλυτές. Ωστόσο, σύμφωνα με τις πληροφορίες, η Αθήνα δεν εξετάζει ένα τέτοιο ενδεχόμενο που θα υπερέβαινε κατά πολύ την αποστολή αμυντικού υλικού (καλάσνικοφ) και θα ενέπλεκε άμεσα τη χώρα μας.

Οι σκέψεις νατοϊκών κύκλων είναι πως αυτά τα συστήματα θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ και όχι απευθείας στην Ουκρανία, κατά πάσα πιθανότητα στην Πολωνία, και να επιχειρούν από εκεί.

Την ίδια ώρα, η πρόταση της Ουάσιγκτον στην Τουρκία δημιουργεί εύλογα ερωτηματικά σχετικά με την σκοπιμότητα μιας τέτοιας κίνησης.

Η Άγκυρα δεν έχει απαντήσει έως τώρα επίσημα στο “διακριτικό” αμερικανικό αίτημα, διπλωματικοί και στρατιωτικοί αναλυτές θεωρούν, ωστόσο, πως κάτι τέτοιο είναι εξαιρετικά δύσκολο να συμβεί, δεδομένου ότι θα διακινδύνευε την προσπάθεια του Ερντογάν να ισορροπήσει μεταξύ της Δύσης και της Ρωσίας.

Στρατιωτικοί κύκλοι, βεβαίως, επισημαίνουν πως οι S-400 που έχει προμηθευτεί η Τουρκία από τη Ρωσία δεν θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν χωρίς το “πιστοποιητικό χρήσης” που παρέχει σε αυτές τις περιπτώσεις ο κατασκευαστής- εν προκειμένω η ρωσική εταιρεία κατασκευής. Υπό την έννοια αυτή και εφόσον ευσταθεί αυτή η προσέγγιση, το αμερικανικό αίτημα προς την Άγκυρα δρα περισσότερο ως πίεση και επικοινωνιακά και όχι επί της ουσίας.

Αυτός είναι πιθανότατα και ο στόχος των ΗΠΑ: να αναγκάσει, δηλαδή, την Τουρκία να εγκαταλείψει την αμφισημία της και να ενταχθεί πλήρως στο δυτικό μπλοκ. Ο ρόλος της Τουρκίας θεωρείται εξαιρετικά κρίσμος, όχι μόνο σήμερα που η κρίση βρίσκεται σε εξέλιξη, ή σε τυχόν επιδείνωσή της, αλλά και σε μία πιθανή “επόμενη μέρα” μετά από διπλωματική διευθέτηση, ιδιαίτερα εάν η Ρωσία εντάξει τα ουκρανικά εδάφη προς την Μαύρη Θάλασσα και την Αζοφική, οπότε η Τουρκία θα διαθέτει, πλέον, κοινά θαλάσσια σύνορα με την Ρωσία.

Η μεταφορά, δηλαδή, του γεωπολιτικού πεδίου στη Μαύρη Θάλασσα αναβαθμίζει την σημασία της Τουρκίας.

Ο Ταγίπ Ερντογάν θα επιχειρήσει να αποφύγει μία τέτοια εξέλιξη, καθώς θα εμπλακεί άμεσα στην κρίση και πιθανότατα θα χάσει τις φιλικές σχέσεις που διαθέτει τώρα με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.

Δεν είναι βέβαιο πως οι ΗΠΑ θα επιμείνουν μέχρι τέλους σε μία τέτοια πρόταση, με αντάλλαγμα την άρση των συνεπειών του νόμου CAATSA για την Τουρκία, ιδιαίτερα επειδή θα εκδηλωθεί μπλοκ αντίστασης στο Κογκρέσο, υπό τον γερουσιαστή Μενέντεζ.

Αποτελεί, όμως, ένα σημαντικό σημείο καμπής που θα αποκαλύψει τις πραγματικές προθέσεις του Ταγίπ Ερντογάν να διατηρεί ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας και συνεργασίας με τη Μόσχα.

O νόμος CAATSA και η απειλή των κυρώσεων

Την επιβολή κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας για την απόκτηση του ρωσικού συστήματος S-400 προβλέπει το νομοσχέδιο για τον αμυντικό προϋπολογισμό (NDAA) του 2021 . Το νομοσχέδιο αποφαίνεται ότι η απόκτηση των S-400 συνιστά μια «σημαντική συναλλαγή» (λεκτικό του νόμου CAATSA). Ως εκ τούτου ζητά να εφαρμοστούν οι προβλέψεις του νόμου CAATSA (Νόμος για την Αντιμετώπιση των Αντιπάλων της Αμερικής Μέσω Κυρώσεων) και να επιβληθούν τουλάχιστον πέντε κυρώσεις μέσα σε 30 μέρες από την υπογραφή του.
«Η απόκτηση από την κυβέρνηση της Τουρκίας του συστήματος αεροπορικής άμυνας S-400 από τη Ρωσική Ομοσπονδία που ξεκινά στις 12 Ιουλίου 2019, αποτελεί ‘σημαντική συναλλαγή’ όπως περιγράφεται στην ενότητα 231 του νόμου CAATSΑ…Το αργότερο εντός 30 ημερών μετά την ημερομηνία θέσπισης του παρόντος νόμου (αμυντικός προϋπολογισμός για το 2021), ο πρόεδρος πρέπει να επιβάλλει πέντε ή περισσότερες από τις κυρώσεις που περιγράφονται στο άρθρο 235 του Νόμου CAATSA σε σχέση με κάθε άτομο που εν γνώσει ασχολήθηκε με την απόκτηση του συστήματος αεροπορικής άμυνας S-400», αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Το νομοσχέδιο προβλέπει ότι μετά το πέρας ενός χρόνου ο πρόεδρος μπορεί να ακυρώσει τις κυρώσεις υπό την προϋπόθεση ότι θα πιστοποιήσει στις αρμόδιες επιτροπές του Κογκρέσου ότι:

-η κυβέρνηση της Τουρκίας και κάθε πρόσωπο που ενεργεί για λογαριασμό της δεν κατέχει πλέον το σύστημα αεροπορικής άμυνας S-400 ή ένα σύστημα που το έχει διαδεχθεί.
-κανένας υπάλληλος της Ρωσικής Ομοσπονδίας ή πρόσωπα που ενεργούν για λογαριασμό της κυβέρνησης της Ρωσικής Ομοσπονδίας ή του αμυντικού τομέα της Ρωσικής Ομοσπονδίας δεν λειτουργούν ούτε συντηρούν εντός της Τουρκίας κανένα σύστημα αεροπορικής άμυνας S-400 ή σύστημα που το έχει διαδεχθεί.
-ο πρόεδρος έλαβε αξιόπιστες διαβεβαιώσεις από την κυβέρνηση της Τουρκίας ότι αυτή δεν θα εμπλέκει εν γνώσει της ή δεν θα επιτρέψει σε οποιονδήποτε ξένο να συμμετάσχει εκ μέρους της στην άσκηση οποιασδήποτε δραστηριότητας για την επαναπόκτηση του συστήματος αεροπορικής άμυνας S-400 που υπόκειται σε κυρώσεις σύμφωνα με το άρθρο 231 του νόμου CAATSA.

Από την πλευρά του, ο γερουσιαστής Ρόμπερτ Μενέντεζ εξέφρασε την ικανοποίηση του, λέγοντας

«είμαι απίστευτα περήφανος που βοήθησα να διασφαλιστεί η συμπερίληψη μιας διάταξης στον αμυντικό προϋπολογισμό (NDAA) για να πραγματοποιήσει αυτό που ο Πρόεδρος Τραμπ αρνήθηκε να κάνει: επίσημα καθορίζει εκ μέρους της κυβέρνησης των ΗΠΑ ότι η Τουρκία παρέλαβε ρωσικά αμυντικά συστήματα S-400 και επομένως θα τιμωρηθεί βάσει του ισχύοντος νόμου».

«Το τουρκικό ΥΠΕΞ δεν έκανε καμιά ανακοίνωση επί του θέματος. Ούτε και οι ΗΠΑ σχολίασαν. Επομένως δεν επιβεβαιώθηκε ούτε από τουρκικής ούτε από αμερικανικής πλευράς», αναφέρει η τουρκική ιστοσελίδα.

Υποχωρούν τα σενάρια για πρόωρες κάλπες-Επιστρέφουν αυτά για κυβέρνηση… συναίνεσης – Τι λέει ο Αλέξης Τσίπρας

Πρώτα με άρθρο του στην Wall Street Journal ο πρώην αξιωματούχος της CIA, Πωλ Κολμπ, υποστήριξε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να στείλει το ρωσικό αντι-πυραυλικό σύστημα S-400 στην Ουκρανία, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις ρωσικές αεροπορικές επιθέσεις.

Στη συνέχεια οι New York Times έγραψαν ότι οι αρχές των ΗΠΑ πρότειναν στην Τουρκία την μεταφορά των S-400 στην Ουκρανία.

Στη συνέχεια το διεθνές πρακτορείο ειδήσεων Ρώυτερς μετέδωσε ότι οι αμερικανικές αρχές είχαν θέσει το θέμα παλαιότερα και ότι στην τελευταία της επίσκεψη στην Τουρκία η αναπληρωτής ΥΠΕΞ των ΗΠΑ Γουέντι Σέρμαν έφερε ξανά το θέμα στο προσκήνιο.

Η Τουρκία πήρε τους S-400 από τη Ρωσία το 2009 προκαλώντας ένταση στις σχέσεις της με την Ουάσιγκτον. Ως αποτέλεσμα τον Απρίλιο του 2021, η Τουρκία αποκλείστηκε από το πρόγραμμα των F35.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα οι Ηνωμένες Πολιτείες πρότειναν στην Τουρκία να στείλει στην Ουκρανία ως αεράμυνα συστοιχίες των ρωσικών αντιαεροπορικών/αντιπυραυλικών συστημάτων S-400 που η Άγκυρα έχει στην κατοχή της.

Σε αντάλλαγμα στο «τραπέζι» μπαίνει η προοπτική η Τουρκία να επιστρέψει στο πρόγραμμα των F-35, από το οποίο είχε εκδιωχθεί ακριβώς επειδή είχε προχωρήσει στην αγορά των ρωσικών S-400. Κάτι τέτοιο, βέβαια, θα σήμαινε ότι θα «τορπιλιζόταν» η σχέση της Τουρκίας με τη Ρωσία αφού θα έπαιρνε το μέρος της Ουκρανίας ενώ ο πόλεμος είναι σε πλήρη εξέλιξη.

Το συγκεκριμένο σενάριο σχολιάζει ο δημοσιογράφος Ντέιβιντ Σάνγκερ των New York Times.

Σύμφωνα με τον οποίο η σχετική πρόταση έχει ήδη κοινοποιηθεί από τους Αμερικανούς προς την τουρκική πλευρά, η οποία όμως δεν έχει κάνει κάποιο σχόλιο σχετικά (μέχρι τώρα), ούτε έχει δώσει κάποια απάντηση.

Η ανάρτηση του Σάνγκερ στο Twitter

NEWS: The United States has quietly floated to Turkey a proposal that it transfer its Russian-supplied S-400 anti-aircraft systems to Ukraine to use against….Russian planes. A double play: It would give Ukraine a capability far beyond…. 1/2
https://t.co/a68xuugn2y

— David Sanger (@SangerNYT) March 19, 2022

Αναλυτικά όσα αναφέρει το δημοσίευμα

Τις πρώτες εβδομάδες του πρώτου μεγάλου ευρωπαϊκού χερσαίου πολέμου του 21ου αιώνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες έστειλαν όπλα άρματος μάχης στις ουκρανικές δυνάμεις, αλλά όχι μαχητικά αεροσκάφη. Εξοπλίζει τα πολεμικά ουκρανικά στρατεύματα με ελαφριά επιθετικά drones «καμικάζι», αλλά όχι, τουλάχιστον με προφανή τρόπο, διεξάγει έναν επιθετικό κυβερνοπόλεμο για να υποβαθμίσει το τεχνολογικό πλεονέκτημα της Ρωσίας.

Ο Λευκός Οίκος δεν θα δεσμεύσει αμερικανικά ή ΝΑΤΟϊκά αεροπλάνα στον ουρανό πάνω από την Ουκρανία, μια κίνηση που Αμερικανοί αξιωματούχοι φοβούνται ότι θα μπορούσε να μετατρέψει έναν περιφερειακό πόλεμο σε παγκόσμια πυρκαγιά, αλλά παρέχει στην Ουκρανία πυραύλους που θα μπορούσαν να ολοκληρώσουν το ίδιο έργο της καταστροφής ρωσικών αεροσκαφών.

Αυτή είναι η αδύναμη ισορροπία που η κυβέρνηση Μπάιντεν προσπάθησε να διατηρήσει καθώς προσπαθεί να βοηθήσει την Ουκρανία να εγκλωβίσει τη Ρωσία σε ένα τέλμα χωρίς να υποκινήσει μια ευρύτερη σύγκρουση με έναν πυρηνικά οπλισμένο αντίπαλο ή να κόψει πιθανούς δρόμους αποκλιμάκωσης.

Η πλοήγηση σε αυτό το μονοπάτι οδήγησε σε ένα σωρό αποφάσεις και μερικές φορές βασανιστικές διακρίσεις, όσον αφορά το είδος της βοήθειας που πρέπει να παράσχει η Ουάσιγκτον, παρόλο που η κατάσταση στο έδαφος εξελίσσεται, φωτογραφίες νεκρών αμάχων κυκλοφορούν σε όλο τον κόσμο και ο Πρόεδρος Volodymyr Zelensky παρακαλεί το Κογκρέσο και τον Πρόεδρο Μπάιντεν να κάνουν περισσότερα για να βοηθήσουν.

Η πράξη εξισορρόπησης ενημερώνει κάθε πτυχή της αμερικανικής πολιτικής σχετικά με τον πόλεμο, συμπεριλαμβανομένου του εύρους των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στη ρωσική οικονομία, της ευκρίνειας των πληροφοριών του πεδίου μάχης που παρέχονται στα ουκρανικά στρατεύματα, της φονικής ισχύος των οπλικών συστημάτων που έρχονται πέρα ​​από τα σύνορα και εάν , όπως έκανε ο κ. Μπάιντεν την περασμένη εβδομάδα, για να χαρακτηρίσει τον Πρόεδρο Βλαντιμίρ Β. Πούτιν της Ρωσίας ως εγκληματία πολέμου.

Οι αξιωματικοί της CIA βοηθούν να διασφαλιστεί ότι τα κιβώτια όπλων παραδίδονται στα χέρια ελεγμένων ουκρανικών στρατιωτικών μονάδων, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους. Αλλά από τώρα, ο κ. Μπάιντεν και το επιτελείο του δεν βλέπουν τη χρησιμότητα μιας εκτεταμένης μυστικής προσπάθειας να χρησιμοποιήσουν την υπηρεσία κατασκοπείας για να φέρουν όπλα, όπως έκαναν οι Ηνωμένες Πολιτείες στο Αφγανιστάν εναντίον της Σοβιετικής Ένωσης κατά τη δεκαετία του 1980. Έχουν κρίνει ότι μια τέτοια εκστρατεία θα ήταν μια περιττή πρόκληση, εν μέρει επειδή οι γραμμές ανεφοδιασμού του ΝΑΤΟ παραμένουν ανοιχτές και υπάρχει μια κυβέρνηση που λειτουργεί στο Κίεβο.

Ο νέος πόλεμος ανάγκασε έναν εκ νέου υπολογισμό σε άλλα μέτωπα. Σε ένα παράδειγμα, Αμερικανοί αξιωματούχοι διατύπωσαν την ιδέα ότι η κυβέρνηση της Τουρκίας θα παράσχει στην Ουκρανία το εξελιγμένο αντιαεροπορικό σύστημα S-400. Είναι το ίδιο το σύστημα, που κατασκεύασε η Ρωσία, που Αμερικανοί αξιωματούχοι τιμώρησαν την Τουρκία — σύμμαχο του ΝΑΤΟ — επειδή αγόρασε από τη Μόσχα πριν από αρκετά χρόνια. Τώρα οι Αμερικανοί διπλωμάτες βλέπουν έναν τρόπο να απομακρύνουν την Τουρκία από τον χορό της με τη Ρωσία — και να δώσουν στους Ουκρανούς ένα από τα πιο ισχυρά αντιαεροπορικά συστήματα μεγάλης εμβέλειας που υπάρχουν.

Στον Λευκό Οίκο και στο Πεντάγωνο, υπήρξαν ενεργές συζητήσεις σχετικά με το ποια θανατηφόρα όπλα που παραδίδονται στην Ουκρανία ανταποκρίνονται στις διαφοροποιημένες ερμηνείες του τι επιτρέπει το διεθνές δίκαιο. Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι οι κρίσεις των κυβερνητικών δικηγόρων είναι πολύτιμες μόνο μέχρι ένα σημείο και ότι το μόνο που έχει πραγματικά σημασία είναι η κρίση ενός ατόμου: του κ. Πούτιν.

Ο Ρώσος πρόεδρος έχει τον δικό του περίπλοκο λογισμό για το πότε η στρατιωτική υποστήριξη προς την Ουκρανία από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους στο ΝΑΤΟ ξεπερνά τα όρια. Έχει τους δικούς του λόγους να μην κλιμακωθεί, δεδομένης της συνδυασμένης ισχύος των μελών του ΝΑΤΟ και των εμφανών δυσκολιών του στρατού του ενάντια στις ουκρανικές δυνάμεις. Αλλά είναι επίσης απίθανο να αποδεχτεί την ήττα ή ένα αδιέξοδο στην Ουκρανία χωρίς να δοκιμάσει περαιτέρω την αμερικανική αποφασιστικότητα, παρά τις ρητές δημόσιες προειδοποιήσεις από την Ουάσιγκτον κατά της χρήσης χημικών, βιολογικών ή ακόμα και πυρηνικών όπλων.

Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών σχετικά με τη λήψη αποφάσεων του κ. Πούτιν είναι τρελά ανακριβείς και η Δύση δεν έχει ισχυρό ιστορικό που να προβλέπει τι θα μπορούσε να θεωρήσει επιθετικότητα που δεν μπορεί να γίνει ανεκτή. William J. Burns, η C.I.A. διευθυντής, είπε στο Κογκρέσο αυτόν τον μήνα ότι οι απόψεις του κ. Πούτιν είχαν «σκληρύνει με τα χρόνια».

Το ρωσικό κατώφλι μπορεί επίσης να αλλάζει μέρα με τη μέρα ή ακόμα και την ώρα. Την Παρασκευή, ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Σεργκέι Β. Λαβρόφ, πρότεινε ότι η χώρα του ήταν έτοιμη να αυξήσει το κόστος για οποιοδήποτε έθνος βοηθά τους Ουκρανούς στον αγώνα τους, δηλώνοντας ότι όλα τα οχήματα που μεταφέρουν όπλα στην Ουκρανία θα θεωρούνταν νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι.

Σύγκρουση για μαχητικά αεροπλάνα

Την Τετάρτη, το έργο της άρθρωσης των περιπλοκών της στρατιωτικής πολιτικής της Αμερικής έναντι της Ουκρανίας έπεσε σε μια ομάδα στρατηγών κάτω από ένα μπαράζ ερωτήσεων από κορυφαία μέλη των Επιτροπών Ενόπλων Υπηρεσιών της Βουλής και της Γερουσίας.

Ο κ. Μπάιντεν κατέστησε σαφές ότι δεν θα δεχτεί τις επίμονες εκκλήσεις του κ. Ζελένσκι να επιβάλει το ΝΑΤΟ μια ζώνη απαγόρευσης πτήσεων πάνω από την Ουκρανία. Η εκκαθάριση εχθρικών αεροσκαφών από τους ουρανούς θα έθετε τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους σε μάχη με τις ρωσικές δυνάμεις. Και ένα απαραίτητο βήμα για μια ζώνη απαγόρευσης πτήσεων – η καταστολή των αντιαεροπορικών όπλων του εχθρού – θα σήμαινε επίθεση σε ρωσικές εγκαταστάσεις αεράμυνας εντός της ρωσικής επικράτειας.

Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της κεκλεισμένων των θυρών συνεδρίασης, οι νομοθέτες πίεσαν μέλη του Μικτού Επιτελείου του Πενταγώνου για ένα άλλο σημείο ανάφλεξης: την απόφαση της κυβέρνησης να μην βοηθήσει στην προμήθεια της Ουκρανίας με τα μαχητικά αεροσκάφη MIG-29 που έχει προσφέρει η Πολωνία και ότι ο κ. Ζελένσκι είπε ότι οι δυνάμεις του χρειάζονται απεγνωσμένα .

Αξιωματούχοι της διοίκησης είπαν ότι η κίνηση θα ήταν «κλιμακωτική» και, σύμφωνα με άτομα που ενημερώθηκαν για τις ανταλλαγές, οι νομοθέτες ρώτησαν τους στρατηγούς εάν υπήρχαν σκληρές πληροφορίες ότι τα αεροσκάφη θα μπορούσαν να ωθήσουν τον κ. Πούτιν να εντείνει τη σύγκρουση αντιμετωπίζοντας τις Ηνωμένες Πολιτείες ως «συμπολεμιστής» στον πόλεμο.

Αξιωματούχοι των υπηρεσιών πληροφοριών έχουν, μάλιστα, πει στη διοίκηση ότι τα MIG θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια ρωσική κίνηση εναντίον του ΝΑΤΟ. Κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης του Κογκρέσου, οι στρατηγοί είπαν ότι το κύριο ζήτημα ήταν η ικανότητα ενός MIG-29 να απειλήσει το ρωσικό έδαφος. Σε αντίθεση με έναν αντιαρματικό πύραυλο Javelin που έχει μόνο περιορισμένη εμβέλεια στο πεδίο της μάχης, ένα MIG-29 θα μπορούσε να πετάξει από το Κίεβο στη Μόσχα μέσα σε λίγα λεπτά, είπαν οι στρατηγοί, μια ικανότητα που το Κρεμλίνο μπορεί να δει ως άμεση απειλή. Την ίδια μέρα, ο Λευκός Οίκος έθεσε μια άλλη σκέψη: ότι για να παραδοθούν στην Ουκρανία, τα MIG θα έπρεπε να απογειωθούν από μια αεροπορική βάση σε μια χώρα του ΝΑΤΟ, ενδεχομένως προκαλώντας αντίποινα στο έδαφος του ΝΑΤΟ από τους Ρώσους.

Σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, η παροχή όπλων και πληροφοριών στον ουκρανικό στρατό έχει καταστήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες συναγωνιστές. Όμως, ενώ ο κ. Πούτιν έχει απειλήσει ότι θα εξαπολύσει επιθέσεις για να εμποδίσει τη στρατιωτική βοήθεια, δεν έχει ενεργήσει ακόμη για να την σταματήσει επιτιθέμενος σε βάσεις σε γειτονικές χώρες – συμμάχους του ΝΑΤΟ – από όπου προέρχεται ο εξοπλισμός.

Αυτό θα μπορούσε να αλλάξει, είπαν αμερικανοί αξιωματούχοι, ειδικά αν ο κ. Πούτιν πιστεύει ότι βρίσκεται στη γωνία ή κινδυνεύει να χάσει.

«Είναι μια λεπτή γραμμή που η κυβέρνηση εξακολουθεί να περπατά σε κάθε διάσταση της υποστήριξής της προς την Ουκρανία», δήλωσε η Andrea Kendall-Taylor, πρώην ανώτερος αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών που ειδικεύτηκε στη Ρωσία και τώρα βρίσκεται στο Κέντρο για μια Νέα Αμερικανική Ασφάλεια. «Προσπαθούν να καταλάβουν πώς θα φτάσετε μέχρι τη γραμμή χωρίς να περάσετε με τρόπο που θα διακινδύνευε την άμεση αντιπαράθεση με τη Ρωσία».

Τα αεροπλάνα με πιλότους μπορεί να είναι εκτός τραπεζιού, αλλά τα οπλισμένα drones δεν είναι. Την περασμένη εβδομάδα, ο κ. Μπάιντεν ανακοίνωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα στείλουν μικρά μη επανδρωμένα αεροσκάφη Switchblade στην Ουκρανία που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την ανατίναξη ρωσικών τεθωρακισμένων οχημάτων. Τα drones καμικάζι μιας χρήσης έχουν φτερά σαν λεπίδες, δεν απαιτούν ούτε μακρύ διάδρομο προσγείωσης ούτε πολύπλοκη ανοδική σύνδεση δορυφόρου και μπορούν να ελεγχθούν για να βομβαρδίσουν άρματα μάχης ή στρατεύματα, αυτοκαταστρέφονται όταν εκραγούν.

Σε αντίθεση με τα μεγάλα drones Predator και Reaper που χρησιμοποιούνται για δεκαετίες στο Ιράκ, το Αφγανιστάν, το Πακιστάν και άλλες χώρες, τα φορητά drones δεν αποτελούν απειλή για το ρωσικό έδαφος. Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος ενέκρινε μια αρχική αποστολή μόνο 100 από αυτά στην Ουκρανία — μια μικρή παρτίδα που θα μπορούσε να προορίζεται για να δει πώς αντιδρά ο κ. Πούτιν στην ανάπτυξή τους στην ουκρανική πρώτη γραμμή. Ανάλογα με την ανταπόκριση, εκατοντάδες ή χιλιάδες ακόμη θα μπορούσαν να είναι καθ’ οδόν.

Η πρόταση να προμηθεύσει η Τουρκία στην Ουκρανία με ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα S-400 θα έλεγχε επίσης τι είναι διατεθειμένος να δεχτεί ο κ. Πούτιν από το ΝΑΤΟ — και πόσο διατεθειμένος ένας σύμμαχος του ΝΑΤΟ που τα τελευταία χρόνια φαινόταν συχνά να χτίζει γέφυρες στη Μόσχα να επαναλάβει τη δέσμευσή του στη συμμαχία και την υποστήριξη της Ουκρανίας.

Η ιδέα προέκυψε όταν η Wendy R. Sherman, η αναπληρώτρια υπουργός Εξωτερικών, επισκέφθηκε την Τουρκία πριν από δύο εβδομάδες. Η κα Σέρμαν αρνήθηκε να μιλήσει για τις συζητήσεις της.

Ένας άλλος ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος είπε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες γνώριζαν ότι η πρόταση θα εξόργιζε τον κ. Πούτιν. Η Ουκρανία χρησιμοποιεί ήδη drones τουρκικής κατασκευής, αλλά η Τουρκία ανησυχεί ότι η παροχή των αντιαεροπορικών συστημάτων θα μπορούσε να καταστήσει τη χώρα στόχο της οργής της Ρωσίας.

Ταυτόχρονα, η ανοδική πορεία για την Τουρκία θα μπορούσε να είναι σημαντική: Αποπεμφθηκε από την κυβέρνηση Τραμπ από το πρόγραμμα μαχητικών F-35 —στο οποίο ήταν ταυτόχρονα αγοραστής και κατασκευαστής εξαρτημάτων για τα προηγμένα αεροσκάφη— μετά την αγορά του Ρωσικά S-400. Μια συμφωνία για την αποστολή των αντιαεροπορικών συστημάτων στην Ουκρανία θα μπορούσε να ανοίξει την πόρτα για την επανένταξη στο πρόγραμμα F-35.

Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αρνήθηκε να σχολιάσει. Αξιωματούχοι της πρεσβείας της Τουρκίας στην Ουάσιγκτον δεν απάντησαν σε μηνύματα που ζητούσαν σχολιασμό.

Η σύγκρουση του μέλλοντος, καθυστερημένη Ο πόλεμος της Ουκρανίας περιλαμβάνει στήλες και χαρακώματα αρμάτων μάχης, όλα τα χαρακτηριστικά των αιματηρών συγκρούσεων της Ευρώπης του περασμένου αιώνα. Μέχρι στιγμής, υπάρχουν ελάχιστα στοιχεία ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες – ή η Ρωσία – επιθυμούν να κλιμακώσουν τη σύγκρουση στο πεδίο μάχης του 21ου αιώνα στον κυβερνοχώρο. Μέρες πριν από την έναρξη του πολέμου, σημειώθηκε καταιγισμός κυβερνοεπιθέσεων σε ουκρανικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και κυβερνητικά υπουργεία, συμπεριλαμβανομένης μιας που βρέθηκε και εν μέρει εξουδετερώθηκε από τη Microsoft. Ένα ευρωπαϊκό δορυφορικό σύστημα που χρησιμοποιούνταν μερικές φορές από τον ουκρανικό στρατό χτυπήθηκε επίσης, αποκλείοντας την υπηρεσία, αν και δεν είναι ακόμη σαφές εάν οι Ρώσοι πραγματοποίησαν την επίθεση.

Αυτό που έχει λείψει μέχρι στιγμής είναι μια μεγάλης κλίμακας ρωσική κυβερνοεπίθεση που καταστρέφει το ηλεκτρικό δίκτυο ή τα συστήματα επικοινωνιών εντός της Ουκρανίας, τα οποία ως επί το πλείστον συνεχίζουν να λειτουργούν παρά το μαρασμό ρωσικό μπαράζ πυροβολικού και αεροπορικών επιδρομών.

Μέχρι να ξεκινήσει η εισβολή, η Διοίκηση Κυβερνοχώρου των Ηνωμένων Πολιτειών είχε μια μονάδα με έδρα το Κίεβο που βοηθούσε την κυβέρνηση να αποκρούσει επιθέσεις. Τώρα λειτουργεί από μια κοντινή χώρα του ΝΑΤΟ. Υπάρχουν αποσπασματικά στοιχεία ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους εργάστηκαν για να αντιμετωπίσουν ορισμένες από τις επιθέσεις και να αποτρέψουν άλλες από το να εξαπολυθούν. Όμως η δράση φαίνεται να ήταν περιορισμένη.

Μέσα στην κυβέρνηση Μπάιντεν, υπάρχει η άποψη ότι ο κ. Πούτιν θα μπορούσε να επιλέξει τη στιγμή του για να εξαπολύσει μια κυβερνοεπίθεση εναντίον του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού συστήματος ως αντίποινα για τις καταστροφικές οικονομικές κυρώσεις που επιβλήθηκαν στη χώρα του από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους. Εκτός και έως ότου συμβεί αυτό, η κυβέρνηση φαίνεται αποφασισμένη να μην εξαπολύσει ένα σημαντικό πρώτο χτύπημα και να καλέσει αντίποινα – ειδικά δεδομένων των κινδύνων για την οικονομία και το χρηματοπιστωτικό σύστημα των ΗΠΑ, εάν η Ρωσία τα στοχοποιήσει.

Διατήρηση της θερμοκρασίας χαμηλά

«Το νερό στο Αφγανιστάν πρέπει να βράσει στη σωστή θερμοκρασία», είπε ο πρόεδρος του Πακιστάν, στρατηγός Μοχάμαντ Ζία ουλ-Χακ, στον αρχηγό των υπηρεσιών πληροφοριών του καθώς το Πακιστάν άρχισε να προμηθεύει τους μουτζαχεντίν στη σκληρή μάχη τους ενάντια στα σοβιετικά στρατεύματα στο γειτονικό Αφγανιστάν.

Με άλλα λόγια, αρκετά ζεστό για να πείσει τους Ρώσους ότι η χώρα δεν άξιζε τον αγώνα, αλλά όχι τόσο ζεστό για να προκαλέσει έναν ευρύτερο πόλεμο στην περιοχή.

Τα όπλα που βοήθησαν να αλλάξει το ρεύμα αυτής της σύγκρουσης, οι πύραυλοι εδάφους-αέρος Stinger που εκτοξεύτηκαν από τον ώμο, εκφορτώνονται τώρα από αεροπλάνα φορτίου στις χώρες του ΝΑΤΟ και παραδίδονται στα ουκρανικά στρατεύματα στην πρώτη γραμμή για να αποτρέψουν τη Ρωσία από τον έλεγχο των ουρανών.

Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι διχάζονται σχετικά με το πόσο μπορούν να εφαρμοστούν τα διδάγματα από τους πολέμους πληρεξουσίων του Ψυχρού Πολέμου, όπως ο πόλεμος της Σοβιετικής Ένωσης στο Αφγανιστάν, στον συνεχιζόμενο πόλεμο στην Ουκρανία. Ορισμένοι αξιωματούχοι λένε ότι αυτές οι συγκρούσεις κατέδειξαν ότι οι μεγάλες δυνάμεις μπορούσαν να στείλουν μικρά όπλα και πυραύλους σε δυνάμεις πληρεξουσίου χωρίς να πυροδοτήσουν ευρύτερο πόλεμο.

Την ίδια στιγμή, η Ουκρανία είναι πολύ πιο σημαντική για τον κ. Πούτιν από ό,τι το Αφγανιστάν για τους σοβιετικούς ηγέτες.

Δεδομένης της αιματηρής ιστορίας της Ρωσίας με τους πυραύλους Stinger, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι ήταν επιφυλακτικοί σχετικά με τη διαφήμιση της χρήσης τους στην Ουκρανία. Κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού σε ένα αεροδρόμιο κοντά στα σύνορα της Ουκρανίας αυτόν τον μήνα με τον στρατηγό Mark A. Milley, τον πρόεδρο του Κοινού Επιτελείου Επιτελείου, οι δημοσιογράφοι παρακολούθησαν πυραύλους Stinger να ξεφορτώνονται από ένα φορτηγό αεροπλάνο, αλλά τους απαγορεύτηκε να αποκαλύψουν πού βρίσκεται η βάση.

Ακόμη και όταν δύο ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι είπαν στην Επιτροπή Ενόπλων Υπηρεσιών της Βουλής κατά τη διάρκεια δημόσιας ακρόασης ότι πύραυλοι Stinger ήταν μεταξύ των πυρομαχικών που στάλθηκαν στην Ουκρανία, οι εκπρόσωποι απέφυγαν να χρησιμοποιήσουν τη λέξη S-word από τα αναλόγια στον Λευκό Οίκο και στο Πεντάγωνο.

Μέχρι την περασμένη εβδομάδα. Την Τετάρτη, ο Λευκός Οίκος δημοσίευσε μια λεπτομερή λίστα με τα όπλα που παρείχε ως μέρος ενός πακέτου όπλων 800 εκατομμυρίων δολαρίων στην Ουκρανία.

«Σε ότι αφορά την παραγωγή εξαρτημάτων για τους S-400, εμείς και η ρωσική πλευρά συμφωνήσαμε να μην κάνουμε προς το παρόν καμία δήλωση, να μην μοιραστούμε λεπτομέρειες.

Γι’ αυτό αυτή τη στιγμή δεν έχω να πω τίποτα γι’ αυτό», ήταν η απάντηση που έδωσε σε σχετική ερώτηση, κατά την διάρκεια συνέντευξης τύπου στην Άγκυρα, μετά το πέρας των συνομιλιών που είχε με τον πρωθυπουργό της Ισπανίας Πέδρο Σάντσες.

Ο Ερντογάν επισήμανε επίσης, όπως μεταδίδει το πρακτορείο TASS, ότι το θέμα αυτό είναι ένα «ευαίσθητο» για την Ρωσία και την Τουρκία.

Όπως σημείωσε ο ίδιος, κατά την συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου των Υπουργών Άμυνας στις Βρυξέλλες, το θέμα αυτό δε συζητήθηκε κατά τη συνάντηση.

Επεσήμανε, ωστόσο, ότι «οι αμυντικές προμήθειες είναι εθνική απόφαση». Από την άλλη, ο κ. Στόλτενμπεργκ τόνισε πως αυτό που έχει σημασία για την Συμμαχία, είναι τα συστήματα να είναι διαλειτουργικά, κάτι που δε συμβαίνει με τους S-400.

«Αυτό είναι το μήνυμα», ανέφερε ο γενικός γραμματέας, προσθέτοντας ότι το ΝΑΤΟ μπορεί να στηρίξει τις προσπάθειες για την εξεύρεση εναλλακτικών συστημάτων «και αυτή η εργασία συνεχίζεται».