Παράλληλα, ο Αλβανός πρωθυπουργός υπογράμμισε την ανάγκη επιτάχυνσης της ευρωπαϊκής προοπτικής των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων. Όπως τόνισε, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να συνεχίσει να εφαρμόζει την αρχή της αξιοκρατίας στη διαδικασία διεύρυνσης, αλλά παράλληλα να προχωρήσει χωρίς καθυστερήσεις προς ένα μοντέλο σταδιακής ένταξης των υποψήφιων χωρών.

Όπως ανέφερε, η συγκεκριμένη θέση διατυπώνεται εδώ και καιρό από την αλβανική πλευρά και πλέον φαίνεται να βρίσκει μεγαλύτερη ανταπόκριση στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, χωρίς ωστόσο να θεωρεί ότι οι κινήσεις που έχουν γίνει μέχρι σήμερα είναι επαρκείς.

«Αν θέλετε να στείλετε ένα ισχυρό μήνυμα στον κόσμο, τώρα είναι η στιγμή. Βρισκόμαστε όλοι γύρω από το ίδιο τραπέζι και θα πρέπει να έχουμε όλοι ένα ειδικό καθεστώς. Δεν είναι πολύ αργά, αλλά δεν είναι αρκετό» δήλωσε σε δημοσιογράφους πριν από την έναρξη της συνόδου.

Ο Ράμα υποστήριξε επίσης ότι τα επιχειρήματα περί κινδύνων από τη διεύρυνση έχουν πλέον ξεπεραστεί, σημειώνοντας ότι πολλοί Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν αλλάξει όλα αυτά τα χρόνια, ενώ ο ίδιος εξακολουθεί να συμμετέχει στις σχετικές συζητήσεις για την ένταξη της Αλβανίας.

Επιπλέον, αναφερόμενος στην χώρα του είπε: «Πότε θα μπει η Αλβανία στην ΕΕ, τρία πράγματα δεν θα μπορείς να προβλέψεις, τον Θεό, το σεξ και την Ευρωπαϊκή Ένωση».

«Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, διότι δεν υπάρχει σχέδιο» δήλωσε παράλληλα όταν ερωτήθηκε για τις διαδηλώσεις κατά του σχεδίου ανέγερσης τουριστικού συμπλέγματος της οικογένειας Τραμπ.

«Δεν υπάρχει σχέδιο, δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας όσο δεν υπάρχει σχέδιο» διαβεβαίωσε ο Εντι Ράμα τονίζοντας ότι «οι καλύτεροι ειδικοί» στον κόσμο «έχουν κινητοποιηθεί» και ότι πρόκειται «για την δημιουργία κάτι μοναδικού».

«Δεν υπάρχει ακόμη εγκεκριμένο σχέδιο. Καταρχάς, πρέπει να έχουμε ένα σχέδιο, μετά να το δούμε, μετά να το συζητήσουμε, αλλά δεν μπορούμε να συζητήσουμε κάτι που δεν υπάρχει» είπε ο Αλβανός πρωθυπουργός καλώντας «τα διεθνή μέσα ενημέρωσης να είναι πιο προσεκτικά».

Νίκος Γιαννόπουλος

Ας δούμε όμως τι είναι αυτό που πραγματικά διακυβεύεται στη συγκεκριμένη περιοχή της γειτονικής χώρας και γιατί έχει προκαλέσει τόσο πολλές αντιδράσεις.

Πίσω από το εν λόγω πολύ μεγάλο τουριστικό-επιχειρηματικό πρότζεκτ λέγεται ότι κρύβεται ο Τζάρεντ Κρούσνερ, Αμερικανός επιχειρηματίας και γαμπρός του Ντόναλντ Τραμπ ο οποίος έχει επισκεφθεί πολλάκις την περιοχή. Τα σχέδια επικεντρώνονται κυρίως στη νήσο Sazan αλλά και στην περιοχή της Σβέρνιτσα, κοντά στη λιμνοθάλασσα Νάρτα και τον κόλπο της Αυλώνας.

• Τελικός στόχος; Να ανεγερθούν πολυτελή τουριστικά συγκροτήματα, ξενοδοχεία, βίλες και χιλιάδες τουριστικές κατοικίες σε μια από τις πιο παρθένες παράκτιες περιοχές της Αλβανίας και των Βαλκανίων εν γένει. Το επενδυτικό μέγεθος που έχει αναφερθεί κυμαίνεται γύρω στα 4 δις ευρώ! Τα λεφτά είναι πάρα πολλά!

Η περιβαλλοντική διάσταση

Η περιοχή όμως, εκτός από σπάνιας ομορφιάς, χαρακτηρίζεται, όχι άδικα, ως ιδιαίτερα ευαίσθητη οικολογικά.  Διαθέτει σπάνια πτηνά που χρησιμοποιούν το υγροβιότοπο ως στάση στις μεταναστευτική ροή τους, προστατευόμενα οικοσυστήματα, αμμοθίνες και σημαντικό εύρος βιοποικιλότητας.

Εσχάτως, στην Αλβανία έχει αναπτυχθεί ένα δυναμικό οικολογικό κίνημα το οποίο σε συνεργασία με διεθνείς οικολογικές οργανώσεις επιχειρεί να προστατεύσει συγκεκριμένες περιοχές από την άναρχη δόμηση και την κακώς εννοούμενη “ανάπτυξη”.

In Albania, il resort legato a Jared Kushner tra Sazan, Zvërnec e Narta mostra la solita logica: privatizzare beni comuni e consegnare la costa a chi ha capitale e relazioni politiche.
Come sulle concessioni balneari in Italia: il mare non deve diventare una rendita privata. pic.twitter.com/pErGb8MbPP

— Volt Italia (@VoltItalia) June 2, 2026

Οι οργανώσεις υποστηρίζουν, όπως είναι λογικό, ότι η μαζική τουριστική ανάπτυξη μπορεί να προκαλέσει σοβαρές αλλοιώσεις στο φυσικό περιβάλλον. Στην Ελλάδα, άλλωστε, αυτό το ξέρουμε πολύ καλά πλέον. Οι πληροφορίες θέλουν τον Κούσνερ να έχει ήδη αγοράσει και το νησί Σαζάν που βρίσκεται απέναντι από την Σβέρνιτσα το έδαφος του οποίου αναμένεται να χρησιμοποιήσει για τους ίδιους επιχειρηματικούς λόγους.

Η κατασκευαστική εταιρεία και οι ελληνικές ιδιοκτησίες

Η περιοχή που αγοράστηκε στη Σβέρνιτσα και η οποία έχει “αποκλειστεί” με συρματόπλεγμα άνηκε σε ιδιώτη/ιδιώτες. Δημοσιογραφικές πληροφορίες αναφέρουν ότι τα έργα έχει αναλάβει επιχειρηματικό σχήμα το οποίο ανήκει στην εταιρία που διαχειρίζεται, σχεδόν ως μονοπώλιο, το πετρέλαιο στην Αλβανία. Πολλοί το ταυτίζουν με την αλβανική μαφία.

Κάτοικοι, και ελληνικής καταγωγής, που έχουν στα χέρια τους έγγραφα που αποδεικνύουν ότι μέσα στην έκταση βρίσκονται οι περιουσίες τους διαμαρτυρήθηκαν στη Δήμαρχο από την οποία ζήτησαν να μάθουν ποιοι ήταν αυτοί που πούλησαν. Η απάντηση στην ερώτηση που έκαναν δεν ήρθε ποτέ.

“Διαθέτουμε συγκεκριμένα έγγραφα που αποδεικνύουν τα δικαιώματά μας. Μάς μοιράστηκαν μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώς στις αρχές της δεκαετίας του 90. Κάνουμε υπομονή 35 χρόνια αλλά ακόμα δεν μας έχουν δοθεί τίτλοι ιδιοκτησίας. Η υπόθεσή μας εκκρεμεί 14 ολόκληρα χρόνια στα αλβανικά δικαστήρια. Μετά τα γεγονότα του Σαββάτου, ενεργοποιήθηκε η ανώτατη εισαγγελική αρχή της χώρας που ερευνά τη διαφορά. Περιμένουμε να δούμε την κατάληξη” τόνισε στο Libre ο Αλέξανδρος Πουλάς που κατάγεται από την Σβέρνιτσα και βρέθηκε τις τελευταίες ημέρες στην Αλβανία.

Η περιοχή της Σβέρνιτσα δεν θεωρείται παραδοσιακός «πυρήνας» της αναγνωρισμένης ελληνικής μειονότητας, όπως είναι π.χ. η Δρόπολη ή η Χειμάρρα. Η Νάρτα (στα αλβανικά Nartë) και η Σβέρνιτσα/Ζβέρνετς (Zvërnec) είναι οι βορειότεροι ελληνόφωνοι οικισμοί της Αλβανίας και αποτελούν έναν μικρό ελληνόφωνο θύλακα βόρεια της Αυλώνας.

Υπάρχουν ελληνόφωνοι και οικογένειες που αυτοπροσδιορίζονται ως μέλη της ελληνικής εθνικής μειονότητας και διαθέτουν ή διεκδικούν περιουσίες στην ευρύτερη περιοχή.  Αυτοί οι Ελληνες και οι απόγονοί τους υποστηρίζουν ότι το έργο απειλεί τις περιουσίες και ότι ενδέχεται να μεταβάλλει δημογραφικά και κοινωνικά το χαρακτήρα της περιοχής.

Επί της ουσίας το έργο δεν αφορά την ελληνική μειονότητα ως συμπαγή πληθυσμό αλλά μεμονωμένους Ελληνες κατοίκους της Σβέρνιτσα και των γύρων περιοχών της Αλβανίας.

Ο Ράμα και οι business

Η τάση του Πρωθυπουργού της Αλβανίας, Εντι Ράμα στα πολύ μεγάλα επενδυτικά πρότζεκτ είναι δεδομένη. Οτι υποστηρίζει και αυτό σαν να μην υπάρχει αύριο δεν αποτελεί έκπληξη.  “Ο Ράμα συμπεριφέρεται όπως συνήθως, δηλαδή επιχειρεί να επιβάλλει αυτό που θεωρεί ο ίδιος σωστό” λέει στο Libre ο Ευρωβουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Φρέντι Μπελέρι.

“Αποφασίζει και διατάσσει. Η ίδια η Αλβανία όμως έχει αναγνωρίσει από το 2016 ότι στην περιοχή υπάρχει ελληνικό στοιχείο.  Για το ιδιοκτησιακό καθεστώς υπάρχει η γνωστή διχογνωμία αλλά ο Ράμα επιχειρεί να προχωρήσει το έργο χωρίς να δοθούν καθόλου αποζημιώσεις. Για την περιοχή ακούστηκαν πολλά, ακόμα και ότι μπορεί να φέρουν Παλαιστίνιους από τη Γάζα σε συνεργασία με το Ισραήλ” καταλήγει ο ευρωβουλευτής.

Άλλες πηγές πάντως θεωρούν τις ελληνικές αντιδράσεις υπερβολικές. Άνθρωπος με καλή πληροφόρηση στην Αλβανία τόνισε στο Libre ότι “ο Ράμα συνεχίζει να μην παίρνει στα σοβαρά την Ελλάδα. Η αντίδραση τώρα ήταν σαφώς πιο ισχυρή σε σχέση με αυτή της περίπτωσης της δολοφονίας Κατσίφα και αυτό δημιουργεί ερωτηματικά. Δεν νομίζω ότι επιθυμεί να αποφύγει τις αποζημιώσεις ο Ράμα ούτε είναι ξεκάθαρο σε ποιον ανήκουν οι εκτάσεις. Χαρτιά το 1991 μοιράζονταν αφειδώς. Αλλά είναι σαφές ότι η Ελλάδα δεν έχει τον ίδιο σημαντικό ρόλο στην περιοχή που είχε τα προηγούμενα χρόνια και αυτό ο Αλβανός Πρωθυπουργός το αντιλαμβάνεται ως αδυναμία. Το θέμα έχει μία έντονη οικολογική χροιά αλλά δεν φαίνεται να έχει άμεση σχέση με την ελληνική μειονότητα και τα περιουσιακά δικαιώματα των Ελλήνων σε αλβανικές περιοχές”.

Πολιτικά όμως τι γίνεται; Η Αλβανία τις τελευταίες ημέρες, και ιδιαίτερα μετά τα γεγονότα του Σαββάτου, φλέγεται. Οι διαδηλώσεις, και στα Τίρανα, διαδέχονται η μία την άλλη και τείνουν να προσλάβουν έντονα ριζοσπαστικά χαρακτηριστικά όπως οι αντίστοιχες στη Σερβία δύο χρόνια πριν.

Arnavutluk’ta, Zvërnec bölgesinde planlanan turizm projesi ve koruma altındaki alanlarda inşaat faaliyetlerine karşı bugün yeniden protesto düzenlendi.

Aktivistler tarafından başlatılan ve vatandaşların destek verdiği, “Arnavutluk satılık değil” sloganlı protesto, Skënderbej… pic.twitter.com/o8NOqlRRJ5

— Time Balkan (@TimeBalkan_) June 2, 2026

“Ξέρεις, αυτή τη στιγμή στην Αλβανία κανένα από τα δύο μεγάλα κόμματα δεν τολμά να πλησιάσει τις διαδηλώσεις. Ο κόσμος είναι αγανακτισμένος και ζητά ανάσα και κάθαρση. Ούτε ο Ράμα ούτε ο Μπερίσα μπορούν να τα προσφέρουν αυτά. Αντιθέτως ο κόσμος τις τελευταίες ημέρες ζητά με μεγάλη ένταση την τιμωρία τους, πολιτική και ποινική. Ράμα και Μπερίσα στη φυλακή έλεγαν μόλις την Τρίτη κάποι πανό στα Τίρανα” υπογραμμίζει στο Libre Αλβανός διανοούμενος που δεν θέλει να κατονομαστεί.

Mε λίγα λόγια η αλβανική κοινωνία βρίσκεται σ’ ένα κρίσιμο μεταίχμιο. Παρατηρώντας ότι οι γύρω χώρες έχουν παραδώσει τα πάντα στον τουρισμό επιθυμούν να αποτρέψουν αυτήν την εξέλιξη για τη δική τους χώρα. Γνωρίζουν όμως ότι για να το καταφέρουν αυτό θα πρέπει να νικήσουν ένα βαθιά διεφθαρμένο πολιτικό σύστημα το οποίο έχει και έξωθεν βοήθεια.

Είναι δε τόσο χαρακτηριστική η περίπτωση της Σβέρνιτσα που τα αμέσως προηγούμενα χρόνια (κυρίως το 2024) βρέθηκαν στην περιοχή γίγαντες των αμερικανικών ΜΜΕ, όπως οι New York Times και η Washighton Post που κατέγραψαν με αναλυτικά ρεπορτάζ τις επιχειρηματικές και πολιτικές προθέσεις για τον εν λόγω σημείο. Και είναι επίσης τόσο χαρακτηριστική η μανία του Ράμα για φαραωνικά έργα που αποφάσισε να κατασκευάσει ακόμα και… αεροδρόμιο πάνω σε αμφιβόλου ιδιοκτησίας εκτάσεις.

Ο κ. Ράμα αναφέρθηκε επίσης στις προχωρημένες συνομιλίες Γεραπετρίτη με τον Αλβανό ΥΠΕΞ και πρόσθεσε ότι τα Τίρανα δεν βλέπουν πρόβλημα για την παραπομπή του ζητήματος στη Χάγη.

Βεβαίως, ο κ. Ράμα έσπευσε να προσθέσει ότι υπάρχει και η εκκρεμότητα για την άρση του εμπολέμου, ενώ λίγο πριν είχε απορρίψει την κριτική για την προσπάθεια υφαρπαγής ελληνικών περιουσιών, λέγοντας ότι «το σύστημα απόδοσης των περιουσιών έχει τα ίδια προβλήματα για όλους τους πολίτες, είτε αλβανικής είτε ελληνικής καταγωγής».

Στη συζήτηση που είχε με τον Αλέξη Παπαχελά στο πλαίσιο του 11ου οικονομικού Φόρουμ ο Αλβανός πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην παλαιότερη δήλωσή του για τους Έλληνες «δεν είστε απόγονοι του Πλάτωνα» υποστηρίζοντας ότι δεν ήταν εχθρικός και ότι έκανε χιούμορ.

• Αλέξης Παπαχελάς: Ας περάσουμε τώρα στα διμερή ζητήματα…
• Έντι Ράμα: Έχουμε διμερή ζητήματα;
• Αλέξης Παπαχελάς: Κάποια…
• Έντι Ράμα: Δεν νομίζω ότι έχουμε διμερή ζητήματα. Είχαμε ένα θέμα όταν είπα ότι οι Έλληνες δεν είστε απόγονοι του Πλάτωνα, αλλά ήταν ένας τρόπος να μπούμε στο κλίμα της συζήτησης με τον συνάδελφο σας. Δεν είχα πρόθεση να μειώσω τις αξίες και την ομορφιά της ελληνικής κουλτούρας και Ιστορίας. Συνεπώς, θεωρώ ότι δεν είναι τόσο σοβαρά τέτοιου είδους ζητήματα. Ήταν ένας τρόπος να τον “πειράξω” λίγο, τον δημοσιογράφο, γιατί παίρνουμε τους εαυτούς μας πολύ στα σοβαρά. Το μόνο πρόβλημα που έχω με τους Έλληνες -αλλά και τους Αλβανούς περισσότερο- είναι ότι παίρνετε τους εαυτούς σας πολύ στα σοβαρά…

Στο σχόλιο του Αλέξη Παπαχελά, ότι σε εκείνη τη συνέντευξη τού φάνηκε εχθρικός, ο Έντι Ράμα απάντησε: «Εχθρικότητα; Όχι, ποτέ. Έχω μεγάλο θαυμασμό για αυτή τη χώρα».

• Α. Παπαχελάς: Ίσως ήταν μια κακιά στιγμή.
• Ε. Ράμα: Όχι δεν ήταν μια κακιά στιγμή. Απλώς έκανα χιούμορ με πολύ σοβαρούς ανθρώπους, οπότε ίσως δεν ήμουν στο σωστό μέρος.

Ο Αλβανός πρωθυπουργός εκνευρίστηκε όταν ο δημοσιογράφος τον ρώτησε για την φυλάκιση Φρέντι Μπελέρη. Πριν ο Αλέξης Παπαχελάς ολοκληρώσει την ερώτησή του, ο Αλβανός πρωθυπουργός τον διέκοψε για να του επισημάνει ότι η υπόθεση αυτή έληξε υπέροχα (magnificently, όπως είπε) για τον πρώην δήμαρχο καθώς σήμερα είναι μέλος του ευρωκοινοβουλίου!

Για τον Μπελέρη η υπόθεση τέλειωσε με τέτοιο τρόπο που θα τον ονειρευόταν κάθε άλλος φυλακισμένος δήμαρχος στην Αλβανία, είπε ο Ράμα και εξήγησε ότι είναι πολύ συνηθισμένο στην Αλβανία, οι κατηγορούμενοι να μένουν προφυλακισμένοι για πολλούς μήνες. Έφερε μάλιστα το παράδειγμα του δημάρχου Τιράνων, που είναι από το κόμμα του, ο οποίος προφυλακίστηκε τον Ιανουάριο του 2025 και η δίκη του μόλις άρχισε.

Πρόσθεσε ότι τα ζητήματα αυτά τα εξήγησε στον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος έδειξε ευαισθησία. Ο Αλβανός πρωθυπουργός επισήμανε ακόμη ότι ούτε ο ίδιος δεν είναι ικανοποιημένος από τη δικαστική μεταρρύθμιση.

Με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Ράμα επιχειρεί να ανασκευάσει τη στάση του, υποστηρίζοντας ότι οι δηλώσεις του είχαν δήθεν «φιλικό και χιουμοριστικό χαρακτήρα», ενώ ταυτόχρονα στρέφει τα βέλη του κατά ελληνικών ΜΜΕ και πολιτικών, κάνοντας λόγο για «εθνικιστικό πάθος».

Στο κείμενό του, ο Αλβανός πρωθυπουργός δηλώνει «έκπληκτος» από τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν στην Αθήνα, επιμένοντας ότι τα σχόλιά του προς τον Τζον Ντεφτέριο δεν ήταν «ούτε στο ελάχιστο εχθρικά». Αντιθέτως, όπως υποστηρίζει, επρόκειτο για μια χαλαρή, χιουμοριστική ανταλλαγή, η οποία –κατά τον ίδιο– παρουσιάστηκε αποσπασματικά και μετατράπηκε σε «δημόσια πολεμική με εθνικιστικό πάθος», κάτι που, όπως προσθέτει, «συμβαίνει συχνά στα αθηναϊκά media».

Σε μια προσπάθεια να αμβλύνει τις εντυπώσεις, ο Ράμα σπεύδει να διευκρινίσει ότι δεν αμφισβητεί πως ο Πλάτων και ο Αριστοτέλης είναι Έλληνες φιλόσοφοι και ότι η Αρχαία Ελλάδα αποτελεί «το λίκνο του ευρωπαϊκού πολιτισμού».

Δηλώνει, μάλιστα, ότι τρέφει «μόνο θαυμασμό» για τον ελληνικό πολιτισμό, τόσο τον αρχαίο όσο και τον σύγχρονο, κάνοντας λόγο για «αδελφική σχέση» μεταξύ των δύο λαών. Παράλληλα, εκφράζει «ειδικό σεβασμό» προς τον Έλληνα πρωθυπουργό, επιχειρώντας να διατηρήσει χαμηλούς τόνους σε διπλωματικό επίπεδο.

Ωστόσο, το κλείσιμο της ανάρτησης επαναφέρει το προκλητικό ύφος που πυροδότησε αρχικά την κατακραυγή. Με σαφή ειρωνεία, ο Έντι Ράμα σημειώνει ότι δεν μπορεί να θεωρεί απογόνους του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη όσους «γράφουν και μιλούν ελληνικά με εθνικιστικό πάθος», αφήνοντας εκ νέου αιχμές και υπονοούμενα.

«Ως Έλληνας, έχεις την τάση να υποτιμάς τους άλλους, επειδή θεωρείς πως κατέχεις το μονοπώλιο της φιλοσοφίας και ότι είσαι ο άμεσος κληρονόμος του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Έντι Ράμα, για να προσθέσει με έμφαση: «Όμως, δεν είσαι».

Στη συνέχεια, ο Αλβανός πρωθυπουργός στράφηκε προς το Μαυροβούνιο, συνεχίζοντας στο ίδιο σκωπτικό ύφος: «Το Μαυροβούνιο είναι η μεγαλύτερη και σπουδαιότερη χώρα της περιοχής. Έχει προσφέρει 50 εκατομμύρια πολίτες. Εμείς μπορεί να είμαστε μικροί, αλλά το Μαυροβούνιο είναι η απόλυτη χώρα».

Ο Τραμπ όχι μόνο μπέρδεψε την Αλβανία με την Αρμενία, αλλά επιπλέον είπε Αμπερμπαϊτζάν, αντί για Αζερμπαϊτζάν.

Ο Έτι Ράμα στο περιθώριο των εργασιών της συνόδου της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας στην Κοπεγχάγη… τρόλαρε τον αμερικανό πρόεδρο με συμμέτοχο τον Εμανουέλ Μακρόν.

«Πρέπει να μας ζητήσεις συγγνώμη γιατί δεν μας έδωσες συγχαρητήρια για την ειρηνευτική συμφωνία που ανακοίνωσε ο Τραμπ ανάμεσα στην Αλβανία και το Αζερμπαϊτζάν» ακούγεται να λέει ο Έντι Ράμα προς τον Μακρόν.

Στο άκουσμα της «παρατήρησης» αυτής, ο Εμανουέλ Μακρόν γέλασε και ζήτησε «συγγνώμη» με τον Έντι Ράμα να του λέει «δεν πειράζει» και όλη την παρούσα ομήγυρη να βάζει, επίσης, τα γέλια.

Bullseye! Albania’s prime minister trolled Trump to the laughter of colleagues

Edi Rama jokingly demanded an apology from Macron for not congratulating him and Aliyev on “making peace”.

Earlier, the U.S. president repeatedly claimed he had ended the war between Azerbaijan and… pic.twitter.com/VWT0nZV5Yt

— NEXTA (@nexta_tv) October 2, 2025

Ο Τραμπ αναφερόταν στη συνεχιζόμενη σύρραξη μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν για το αμφισβητούμενο έδαφος του Ναγκόρνο-Καραμπάχ καθώς το καλοκαίρι είχε καλέσει τους ηγέτες των δύο χωρών στον Λευκό Οίκο και φωτογραφήθηκαν όλοι μαζί υπογράφοντας δέσμευση για ειρήνη, με τον Αμερικανό πρόεδρο να είναι πιο χαρούμενος από όλους.

Trump: We settled Aber-baijan and Albania…

He's referring to Azerbaijan and Armenia.
Can we 25th him already? pic.twitter.com/mkT28a06zt

— Ron Smith (@Ronxyz00) September 18, 2025

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, ο Ράμα επρόκειτο να παρουσιάσει την Diella, η οποία μίλησε στην ολομέλεια μέσω οθόνης. Κι ενώ όλοι ανέμεναν ότι η συζήτηση θα ήταν μαραθώνια, διακόπηκε μόλις μετά από 20 λεπτά.

Σύμφωνα με αλβανικά ΜΜΕ, ο Ράμα περιέγραψε την πρώτη υπουργό Τεχνητής Νοημοσύνης και ανέφερε ότι θα υποστηρίζεται από μια νέα δομή, που θα ονομάζεται AI4, έναν «επιταχυντή τεχνητής νοημοσύνης» που θα έχει ενεργό ρόλο στη δημόσια διοίκηση, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας και την αύξηση της αποδοτικότητας αλλά και της διαφάνειας.

Οι βουλευτές της αντιπολίτευσης έγιναν έξαλλοι με το γεγονός, που εδώ και λίγες μέρες αποτελεί πονοκέφαλο στην αλβανική πολιτική σκηνή.

Ο Έντι Ράμα εξέφρασε τη λύπη του για τις αντιδράσεις που υπήρξαν για τον διορισμό της Diella στο υπουργικό συμβούλιο, αλλά και για τις παρεξηγήσεις σχετικά με τον ρόλο της.

Όπως είπε, στόχος είναι η δημιουργία εταιρειών στις οποίες το κράτος θα είναι μέτοχος, ώστε η Αλβανία να επανατοποθετηθεί στον χάρτη η χώρα ως καινοτόμα στη διακυβέρνηση μέσω τεχνητής νοημοσύνης.

«Λυπάμαι για τις αντιδράσεις απέναντι στην Diella ως μέλος του νέου υπουργικού συμβουλίου και για τις παρεξηγήσεις σχετικά με τον ρόλο της. Είναι ευθύνη μου και η ομιλία της στο κοινοβούλιο ήταν ο μόνος τρόπος να εκφραστεί», ανέφερε ο Ράμα.

Από την πλευρά τους οι Αλβανοί βουλευτές έγιναν έξαλλοι με το γεγονός και χτυπούσαν τα χέρια στα έδρανα. Η συνεδρίαση έληξε μετά από 25 λεπτά.

Σύμφωνα με το ABC, η αντιπολίτευση πιστεύει ότι η κυβέρνηση θα εκμεταλλευτεί τον Ντιέλα για να κρύψει τη διαφθορά στα δημόσια οικονομικά.

Το Diella δημιουργήθηκε νωρίτερα φέτος σε συνεργασία με τη Microsoft ως εικονικός βοηθός στην πλατφόρμα δημόσιας υπηρεσίας e-Albania. Έχει βοηθήσει τους χρήστες να πλοηγηθούν στον ιστότοπο και να αποκτήσουν πρόσβαση σε περίπου 1 εκατομμύριο ψηφιακά ερωτήματα και έγγραφα.

British PM Keir Starmer, Albanian PM Edi Rama hold joint-news conference https://t.co/guXbyXEcNv

— Reuters (@Reuters) May 15, 2025

Με μια νότα χιούμορ κι αφού διαπίστωσε πως ο Στάρμερ αισθάνθηκε λίγο άβολα, ο Ράμα είπε ότι πολλές άλλες χώρες έχουν ζητήσει από την Αλβανία να συνάψει παρόμοιες συμφωνίες, αλλά εκείνη παραμένει «πιστή στον γάμο της με την Ιταλία», ενώ οι σχέσεις με άλλες χώρες είναι απλώς «ερωτικές περιπέτειες».

«Από την πρώτη μέρα, ήμουν πολύ σαφής ότι αυτή η διαδικασία με την Ιταλία ήταν μια μοναδική συμφωνία, λόγω της ιδιαίτερης σχέσης μας και της πολύ σημαντικής γεωγραφικής θέσης. Για να είμαι ειλικρινής, πολλές χώρες μας έχουν ρωτήσει αν είμαστε ανοιχτοί σε κάτι παρόμοιο, και εμείς απαντήσαμε αρνητικά, επειδή είμαστε πιστοί στον γάμο μας με την Ιταλία, και τα υπόλοιπα είναι απλώς ερωτικές σχέσεις», δήλωσε ο Ράμα.

Από την πλευρά του, ο Κιρ Σταρμερ δήλωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο συζητά παρόμοιες συμφωνίες με αρκετές βαλκανικές χώρες (δεν αποκάλυψε τα ονόματά τους) σχετικά με τα κέντρα επιστροφής μεταναστών και χαρακτήρισε την πρωτοβουλία αυτή ως μια νέα και σημαντική προσέγγιση.

Ο Στάρμερ υπογράμμισε επίσης τις προσπάθειες για την επιστροφή των παράνομων Αλβανών μεταναστών, αντιμετωπίζοντας τα εγκληματικά δίκτυα στην πηγή, προκειμένου να καταστούν ασφαλέστερες οι μεταναστευτικές οδοί και να μειωθεί η πίεση στις δημόσιες υπηρεσίες.

«Αντιμετωπίζοντας την παράνομη μετανάστευση στο εξωτερικό και διαλύοντας τις συμμορίες στην πηγή, καθιστούμε τις οδούς ασφαλέστερες και μειώνουμε την πίεση στις δημόσιες υπηρεσίες», δήλωσε ο Βρετανός, που ήταν ο πρώτος Ευρωπαίος ηγέτης, ο οποίος έφτασε στην Τίρανα ενόψει της αυριανής συνόδου κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

British PM Keir Starmer, Albanian PM Edi Rama hold joint-news conference https://t.co/guXbyXEcNv

— Reuters (@Reuters) May 15, 2025

Τα άλλα κόμματα συγκεντρώνουν 1-3 έδρες το καθένα.

Τρεις τηλεοπτικοί σταθμοί είπαν στο πρακτορείο Reuters ότι αποφάσισαν να μην μεταδώσουν exit poll, επικαλούμενοι διαδικαστικά και νομικά ζητήματα.

Παρά ταύτα, ο Μπερίσα αμφισβήτησε την εγκυρότητα των exit poll. Σε συνέντευξη τύπου αργά το βράδυ της Κυριακής, όπως αναφέρει το himara.gr, ο Μπερίσα κατηγόρησε τον Ράμα ότι χρησιμοποιεί συγκεκριμένη εταιρεία δημοσκοπήσεων για να χειραγωγήσει την κοινή γνώμη, καθώς, αυτές «είναι οι τελευταίες ώρες του Ράμα στην εξουσία».

Ο Μπερίσα τόνισε ότι η αντιπολίτευση δεν θα αναγνωρίσει αποτελέσματα που βασίζονται σε μη επαληθευμένες πηγές και κάλεσε τους πολίτες να παραμείνουν σε εγρήγορση για την προστασία της δημοκρατικής διαδικασίας.

Τα εκλογικά τμήματα έκλεισαν στις 20.00, ώρα Ελλάδας της Κυριακής. Τα τελικά αποτελέσματα θα ανακοινωθούν την Τρίτη.

Η συμμετοχή ήταν σχετικά χαμηλή, κάτω από τα επίπεδα των εκλογών του 2021.

«Σήμερα ο αλβανικός λαός θα μας δώσει τη δύναμη που χρειαζόμαστε για να κάνουμε την Αλβανία μέλος της ΕΕ» είπε μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας ο Ράμα.

Ο Μπερίσα, που επίσης στηρίζει τις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της Αλβανίας και έχει υποσχεθεί να αυξήσει τους μισθούς και να καταπολεμήσει τη διαφθορά, είπε ότι «θα είναι μια νέα καλοκαιρινή ημέρα» για τους Αλβανούς.

Περίπου 246.000 Αλβανοί κάτοικοι εξωτερικού είχαν δικαίωμα να ψηφίσουν, για πρώτη φορά, στις σημερινές βουλευτικές εκλογές.

Ο Ράμα βρέθηκε αντιμέτωπος τους προηγούμενους μήνες με μια σειρά από σκάνδαλα. Μεταξύ αυτών η σύλληψη του συμμάχου του, του δημάρχου Τιράνων Εριόν Βελιάι, ο οποίος κατηγορείται για διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος.

Την τελευταία εβδομάδα της προεκλογικής εκστρατείας, ο Έντι Ράμα επανέλαβε την υπόσχεσή του για ένταξη της Αλβανίας στην ΕΕ μέχρι το τέλος της δεκαετίας. «Θα εξασφαλίσουμε την τέταρτη θητεία μας και δεν θα χάσουμε ούτε μέρα για τον στόχο της ένταξης της Αλβανίας στην ΕΕ έως το 2030», τόνισε σε συγκέντρωση υποστηρικτών του την Παρασκευή.

• Ωστόσο, πολλοί νέοι ψηφοφόροι φέρονται να έχουν κουραστεί από ηγέτες όπως ο Μπερίσα και ο Ράμα, οι οποίοι κυβέρνησαν τη χώρα μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος το 1990.

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο 60χρονος Ράμα διατηρεί σημαντικό προβάδισμα έναντι του 80χρονου Μπερίσα, ο οποίος έχει αποδυναμωθεί από κατηγορίες για διαφθορά. Όμως το Σοσιαλιστικό Κόμμα ενδέχεται να χρειαστεί την υποστήριξη μικρότερων κομμάτων για να διατηρήσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Μπορεί ο Έντι Ράμα να έχει σημειώσει πρόοδο στην οικονομία με ετήσιο ρυθμός ανάπτυξης του 4% την περίοδο 2022-2024, ωστόσο αναλυτές επισημαίνουν ότι η διαφθορά παραμένει ένα τεράστιο πρόβλημα. Εγκληματικές συμμορίες κερδίζουν δισεκατομμύρια ευρώ από τη διακίνηση ναρκωτικών και όπλων στο εξωτερικό, έσοδα τα οποία φέρνουν πίσω στην Αλβανία για να τα ξεπλύνουν μέσω επενδύσεων σε κατασκευές και ακίνητα.

Όσον αφορά στην προσπάθεια ένταξης της Αλβανίας στην ΕΕ αναλυτές υποστηρίζουν ότι είναι πρωτίστως μια τεχνική διαδικασία που βασίζεται στην εκπλήρωση συγκεκριμένων κριτηρίων που απαιτούν οι Βρυξέλλες από τις υποψήφιες χώρες. Αυτά τα κριτήρια υπερβαίνουν τα πολιτικά συνθήματα και απαιτούν βιώσιμη θεσμική μεταρρύθμιση. «Η χρήση της ένταξης στην ΕΕ ως προεκλογικού μηνύματος βλάπτει το πραγματικό νόημα της διαδικασίας, επειδή η Αλβανία πρέπει να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις, να οικοδομήσει ένα λειτουργικό κράτος δικαίου, να καταπολεμήσει τη διαφθορά και να περάσει από έναν ευρύ κοινωνικό μετασχηματισμό», δήλωσε στην DW ο πολιτικός αναλυτής Αφρίμ Κράσνικι, εκτελεστικός διευθυντής του Αλβανικού Ινστιτούτου Πολιτικών Σπουδών.

«Αυτή η υπόσχεση είναι μια θεαματική προσέγγιση», λέει ο Ελβίν Λούκου, καθηγητής επικοινωνίας στο Πανεπιστήμιο των Τιράνων. «Δώδεκα χρόνια στην εξουσία έχουν εξαντλήσει αυτήν την κυβέρνηση, επομένως η υπόσχεση για ένα διαβατήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης φαίνεται να είναι η μόνη επιλογή που έχει απομείνει για να ενισχύσει την εκστρατεία».

• Από την πλευρά του ο Σαλί Μπερίσα πρώην πρωθυπουργός και ηγέτης του Δημοκρατικού Κόμματος (DP) τον Μάρτιο, παρουσίασε τη «Συμμαχία για μια Μεγαλοπρεπή Αλβανία», μια συμμαχία κομμάτων της αντιπολίτευσης. «Αυτός είναι ο ισχυρότερος συνασπισμός που έχει δει η Αλβανία εδώ και 32 χρόνια», δήλωσε ο Μπερίσα.

Σε μια προσπάθεια να κερδίσει την εμπιστοσύνη και την υποστήριξη των ψηφοφόρων η συμμαχία υπόσχεται να βελτιώσει το βιοτικό επίπεδο των πολιτών, με προτάσεις όπως η αύξηση του μέσου μισθού στα 1.200 ευρώ και η αύξηση των συντάξεων κατά 20%. Ωστόσο, μετά από 12 χρόνια στην αντιπολίτευση και με αρκετές εσωτερικές έριδες, οι αντιφάσεις συνεχίζονται.

Σε ένα εκλογικό τοπίο που κυριαρχείται εδώ και καιρό από το SP και το DP, πολλά νέα κόμματα έχουν εισέλθει στην κούρσα, ελπίζοντας να προσφέρουν μια μεταρρυθμιστική εναλλακτική λύση. Μεταξύ αυτών είναι το Levizja Bashke (Το Κίνημα Μαζί), ένα αριστερό κίνημα με ρίζες στον πολιτικό ακτιβισμό, το Shqipëria behet (Φτιάχνοντας την Αλβανία), ένα κόμμα που γεννήθηκε από την υπεράσπιση κατά της διαφθοράς, και το Mundesia (Η Ευκαιρία), του οποίου ηγείται ο επιχειρηματίας και πρώην βουλευτής Αγκρόν Σεχάτζ.

Δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι αυτά τα νέα κόμματα έχουν περιορισμένες πιθανότητες να έχουν σημαντική απήχηση. Ωστόσο αναλυτές βλέπουν τη συμμετοχή τους ως θετική εξέλιξη για την αλβανική δημοκρατία. «Για πρώτη φορά, βλέπουμε νέα κόμματα που δεν είναι απλώς παρακλάδια των παλαιών, αλλά που προσφέρουν στους ψηφοφόρους εναλλακτικές λύσεις. Αυτό βοηθά για μια πολιτική σκηνή λιγότερο συγκεντρωτική», λέει ο Κράσνικι.

«Θα ψηφίσω νέα πρόσωπα, επειδή πολιτικοί όπως ο Ράμα και ο Μπερίσα βρίσκονται στο προσκήνιο εδώ και τρεις δεκαετίες και απλώς εναλλάσσονται», δήλωσε ο 21χρονος Άρμπερ Τσαζίμι.

Μια φοιτήτρια οικονομικών, ονόματι Ερίσα, λέει ότι δεν σκοπεύει να ψηφίσει και ότι θα αναζητήσει την τύχη της στο εξωτερικό όπως εκατοντάδες χιλιάδες Αλβανοί που μετανάστευσαν την τελευταία δεκαετία, πολλοί από αυτούς σε γειτονικές χώρες. «Σκέφτομαι μόνο το πώς θα φύγω από τη χώρα για να σπουδάσω και μετά να μείνω εκεί, να μην επιστρέψω ποτέ», εξηγεί.

• Τα κύρια πολιτικά κόμματα της Αλβανίας στις τελευταίες ημέρες της εκστρατείας για τις βουλευτικές εκλογές της Κυριακής υποσχέθηκαν να ενισχύσουν το κράτος δικαίου και να καταπολεμήσουν τη διαφθορά. Όμως οι κατάλογοι υποψηφίων τους αφηγούνται μια διαφορετική ιστορία. Τόσο το κυβερνών Σοσιαλιστικό Κόμμα όσο και το Δημοκρατικό Κόμμα της αντιπολίτευσης έχουν συμπεριλάβει υποψηφίους που βρίσκονται υπό έρευνα από την Ειδική Δομή Καταπολέμησης της Διαφθοράς και του Οργανωμένου Εγκλήματος (SPAK) της Αλβανίας.

Σύμφωνα με στοιχεία της Qendresa Qyteti, μιας αστικής οργάνωσης που ελέγχει τη δημόσια ακεραιότητα, 15 υποψήφιοι από το SP και το DP βρίσκονται υπό έρευνα, επτά από τους οποίους έχουν τοποθετηθεί σε ασφαλείς εκλόγιμες θέσεις.