Αναφερόμενος στην ολοκλήρωση της προθεσμίας για τον καθαρισμό και τη δήλωση οικοπέδων, ο υπουργός σημείωσε ότι, σύμφωνα με τα πρωινά στοιχεία, έχουν καταγραφεί περίπου 700.000 καθαρισμοί, επισημαίνοντας ωστόσο ότι παραμένουν αρκετοί οικοπεδικοί χώροι που πρέπει να καθαριστούν.

Όπως τόνισε, «η πρόληψη δεν είναι κάτι που σταματάει σήμερα. Η πρόληψη είναι υποχρέωσή μας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους», ενώ υπογράμμισε ότι οι καθαρισμοί αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη μείωση του κινδύνου και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στις πυρκαγιές.

Ο κ. Τουρνάς υπενθύμισε ότι η Πολιτεία έχει υλοποιήσει εκτεταμένες δράσεις πρόληψης μέσω του προγράμματος Antinero, με συνολικούς πόρους ύψους 660 εκατομμυρίων ευρώ τα τελευταία πέντε χρόνια, ενώ παράλληλα έχουν ενισχυθεί οικονομικά οι δήμοι για την υλοποίηση προληπτικών δράσεων πυροπροστασίας.

Σε ό,τι αφορά τους ελέγχους, ο υπουργός ανέφερε ότι από αύριο ξεκινά η εφαρμογή του σχετικού πλαισίου, με τους δήμους να έχουν την κύρια ευθύνη, σε συνεργασία με τις Πυροσβεστικές Υπηρεσίες. Όπως εξήγησε, ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στις περιοχές υψηλού κινδύνου, τόσο εντός του αστικού ιστού όσο και περιμετρικά αυτού, προκειμένου να αντιμετωπιστούν εγκαίρως επικίνδυνες εστίες καύσιμης ύλης.

Ο κ. Τουρνάς σημείωσε ότι οι δήμοι έχουν λάβει σημαντική χρηματοδότηση για δράσεις πυροπροστασίας και καθαρισμών, ενώ υπογράμμισε ότι η προσπάθεια πρέπει να συνεχιστεί με εντατικούς ρυθμούς και μετά τη λήξη της προθεσμίας. Όπως ανέφερε, οι δήμοι καλούνται να αξιοποιήσουν τόσο τα διαθέσιμα κονδύλια όσο και τα συνεργεία τους για τον καθαρισμό δημοτικών και περιαστικών εκτάσεων, ενώ το υπουργείο θα παρακολουθεί στενά την πορεία των παρεμβάσεων. «Εμείς θα το επιβλέψουμε δήμο-δήμο», τόνισε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι η Πολιτεία θα συνεχίσει να στηρίζει τις δημοτικές αρχές με κάθε διαθέσιμο μέσο, ώστε να περιοριστούν οι κίνδυνοι ενόψει του πιο απαιτητικού διαστήματος της αντιπυρικής περιόδου.

Παράλληλα, επισήμανε ότι η προσπάθεια θα συνεχιστεί και μετά τη λήξη της προθεσμίας, τονίζοντας ότι «η πρόληψη δεν σταματάει με τη λήξη της προθεσμίας για τα ακαθάριστα και την πλατφόρμα».

Ο υπουργός τόνισε την ανάγκη διατήρησης των οικοπέδων καθαρών καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού, σημειώνοντας ότι «η υποχρέωση καθαρισμών και διατήρησης αυτής της εικόνας καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού είναι σε όλο το καλοκαίρι», ενώ υπογράμμισε πως στόχος είναι να εμπεδωθεί μια νέα κουλτούρα πρόληψης. «Το θέμα είναι σε αυτή τη φάση να καθαρίσουν όλοι, να γίνει κουλτούρα όλων ότι οι καθαρισμοί είναι υποχρέωση όλων μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Για την επιχειρησιακή ετοιμότητα, ο κ. Τουρνάς σημείωσε ότι το περασμένο Σαββατοκύριακο εκδηλώθηκαν 83 αγροτοδασικές πυρκαγιές, σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών, ισχυρών ανέμων και ιδιαίτερα ξηρής καύσιμης ύλης. Όπως τόνισε, ο μηχανισμός δοκιμάστηκε αλλά ανταποκρίθηκε αποτελεσματικά, καθώς «εφαρμόστηκε πλήρως το δόγμα που θέλει τη μέγιστη κινητοποίηση σε πρώτο χρόνο σε κάθε φωτιά, σε κάθε συμβάν».

Ο υπουργός εξήγησε ότι με την αναγγελία κάθε πυρκαγιάς κινητοποιούνται άμεσα επίγειες και εναέριες δυνάμεις, καθώς και όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς, ώστε να επιτυγχάνεται η ταχύτερη δυνατή επέμβαση. Ειδική αναφορά έκανε στην πυρκαγιά στον Αλμυροπόταμο της Νότιας Εύβοιας, όπου, όπως είπε, χάρη στην άμεση και ισχυρή κινητοποίηση των δυνάμεων, περιορίστηκε η εξάπλωσή της και προστατεύθηκαν οι γειτονικοί οικισμοί.

Σε σχέση με την ενίσχυση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της χώρας, ο κ. Τουρνάς αναφέρθηκε στην υλοποίηση του προγράμματος ΑΙΓΙΣ και στην προοδευτική ανανέωση του στόλου εναέριας πυρόσβεσης. Όπως ανέφερε, έχουν ήδη παραληφθεί τρία ελικόπτερα και τρία αεροσκάφη εναέριας επιτήρησης και συντονισμού, ενώ το φθινόπωρο αναμένεται η παραλαβή των δύο πρώτων νέων Super Puma, τα οποία θα αξιοποιούνται αποκλειστικά για δασοπυρόσβεση.

Παράλληλα, επισήμανε ότι φέτος θα επιχειρούν συνολικά 80 εναέρια μέσα, ανάλογα με την ημερήσια διαθεσιμότητα, εκ των οποίων τα 51 είναι μισθωμένα, γεγονός που, όπως τόνισε, καθιστά τον ελληνικό στόλο έναν από τους ισχυρότερους στην Ευρώπη για την αντιμετώπιση δασικών πυρκαγιών.

Ο υπουργός υπογράμμισε ωστόσο ότι ακόμη και ο ισχυρότερος μηχανισμός έχει όρια όταν εκδηλώνεται μεγάλος αριθμός πυρκαγιών ταυτόχρονα. «Η προσπάθειά μας είναι να μειώσουμε τον αριθμό των πυρκαγιών, για να αντέξει ο μηχανισμός. Είναι καλός, είναι ισχυρός, αλλά κάτω από κάποιες συνθήκες δεν μπορεί να ανταποκριθεί το ίδιο αποτελεσματικά», ανέφερε.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε ιδιαίτερα στις δράσεις πρόληψης και καταστολής των εμπρησμών, επισημαίνοντας ότι έχουν ενισχυθεί σημαντικά οι ανακριτικοί μηχανισμοί του Πυροσβεστικού Σώματος. Όπως είπε, από την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου έχουν καταγραφεί 979 πυρκαγιές, ενώ έχουν ταυτοποιηθεί 449 υπαίτιοι και έχουν πραγματοποιηθεί 111 συλλήψεις στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας.

Κλείνοντας, ο υπουργός τόνισε ότι η αποτελεσματικότητα του μηχανισμού εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη μείωση των ενάρξεων πυρκαγιών και τη συνεργασία όλων των εμπλεκομένων φορέων και των πολιτών, επισημαίνοντας ότι η πρόληψη παραμένει η σημαντικότερη γραμμή άμυνας απέναντι στον κίνδυνο των δασικών πυρκαγιών.

Κατά την έναρξη της σύσκεψης, ο Υπουργός υπογράμμισε ότι η χώρα εισέρχεται σε μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο, καθώς οι επιστημονικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για υψηλές θερμοκρασίες και ξηρασία τους επόμενους μήνες, ενώ η έντονη βλάστηση που αναπτύχθηκε μετά τις φετινές βροχοπτώσεις έχει αυξήσει σημαντικά την ποσότητα της διαθέσιμης καύσιμης ύλης.

Όπως ανέφερε, «μπαίνουμε σε μια δύσκολη πραγματικά αντιπυρική περίοδο», καθώς ο συνδυασμός ξηρασίας, υψηλών θερμοκρασιών, ανέμων και αυξημένης καύσιμης ύλης ευνοεί τόσο την έναρξη όσο και την ταχεία εξάπλωση των πυρκαγιών.

Ο κ. Τουρνάς επανέλαβε ότι οι δύο βασικοί στόχοι του φετινού σχεδιασμού είναι η μείωση του αριθμού των πυρκαγιών και η μείωση της καύσιμης ύλης, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για προσπάθεια στην οποία πρέπει να συμμετέχουν όλοι: η Πολιτεία, οι Δήμοι, οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι πολίτες.

Αναφερόμενος στα στοιχεία της τρέχουσας αντιπυρικής περιόδου, σημείωσε ότι από την 1η Μαΐου έχουν καταγραφεί 803 πυρκαγιές σε όλη τη χώρα, αριθμός μειωμένος κατά 14% σε σχέση με τον μέσο όρο της τελευταίας εικοσαετίας, αλλά, όπως τόνισε, παραμένει ιδιαίτερα υψηλός. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι όταν εκδηλώνονται πολλές πυρκαγιές την ίδια ημέρα, προκαλείται σοβαρή διάσπαση δυνάμεων, τόσο στα εναέρια όσο και στα επίγεια μέσα, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη περιορισμού των ενάρξεων.

Ο υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στην αντιμετώπιση των εμπρησμών από αμέλεια ή πρόθεση, σημειώνοντας ότι «κυνηγάμε τον εμπρηστή, είτε από αμέλεια είτε από πρόθεση», με ενισχυμένη πλέον τη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού και με 37 Τοπικά Κλιμάκια Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού σε όλη την επικράτεια.

Όπως ανέφερε, μέχρι σήμερα έχουν επιβληθεί 435 διοικητικά πρόστιμα για παραβάσεις της πυροσβεστικής νομοθεσίας, έχουν βεβαιωθεί πρόστιμα συνολικού ύψους περίπου 443.000 ευρώ και έχουν πραγματοποιηθεί 95 συλλήψεις στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας. Τόνισε, μάλιστα, ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες έχουν πλέον και την εμπειρία και τα μέσα για να εντοπίζουν τα αίτια και τους υπαίτιους των πυρκαγιών, αξιοποιώντας και το δίκτυο των 108 drones σε όλη τη χώρα, εκ των οποίων τα 33 επιχειρούν στην Αττική.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ζήτημα των καθαρισμών οικοπέδων. Ο κ. Τουρνάς σημείωσε ότι μέχρι σήμερα έχουν υποβληθεί περίπου 530.000 δηλώσεις καθαρισμού στην ειδική πλατφόρμα και κάλεσε τους Δήμους να ολοκληρώσουν άμεσα τις εργασίες που τους αναλογούν, αλλά και να διευκολύνουν τους πολίτες στη διαχείριση των υπολειμμάτων καθαρισμού.

Στο πλαίσιο αυτό, ζήτησε από τους Δήμους να ορίσουν και να γνωστοποιήσουν σημεία συγκέντρωσης κλαδεμάτων και φυτικών υπολειμμάτων, ώστε οι πολίτες που καθαρίζουν τις ιδιοκτησίες τους να γνωρίζουν πού μπορούν να τα αποθέτουν. Όπως ανέφερε, είναι κρίσιμο οι Δήμοι να σταθούν δίπλα στους δημότες, γιατί «όσο πιο πολύ δουλέψουμε τώρα, τόσο λιγότερη δουλειά θα έχουμε αργότερα», όταν η χώρα θα μπει στην πιο δύσκολη φάση του καλοκαιριού.

Ο Υπουργός ξεκαθάρισε ότι η προθεσμία για τον καθαρισμό και τη δήλωση οικοπέδων λήγει οριστικά στις 22 Ιουνίου και δεν πρόκειται να δοθεί νέα παράταση. «Η κλιματική κρίση δεν μας δίνει παράταση. Τα φαινόμενα έρχονται και θα πρέπει να τα αντιμετωπίσουμε», τόνισε, καλώντας τους Δήμους από τις 23 Ιουνίου να ξεκινήσουν ελέγχους, καταγραφές και την επιβολή των προβλεπόμενων προστίμων.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η εφαρμογή των κυρώσεων δεν αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά αναγκαίο εργαλείο προστασίας της ζωής, της περιουσίας και του περιβάλλοντος. Όπως είπε, «δεν κάνετε χάρη στον δημότη που καθάρισε, κάνοντας χάρη σε αυτόν που δεν καθάρισε», επισημαίνοντας ότι όσοι δεν συμμορφώνονται θέτουν σε κίνδυνο όχι μόνο τη δική τους περιουσία, αλλά και τους γείτονες, τους οικισμούς και το φυσικό περιβάλλον.

Ο κ. Τουρνάς ανακοίνωσε επίσης ότι το Πυροσβεστικό Σώμα θα συνδράμει ενεργά τους Δήμους στους ελέγχους, με τις κατά τόπους Πυροσβεστικές Υπηρεσίες να συνεργάζονται με τις δημοτικές αρχές για την καταγραφή παραβάσεων και την επιβολή των προβλεπόμενων προστίμων.

Κλείνοντας τη σύσκεψη, ο Υπουργός κάλεσε όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να συνεχίσουν με ένταση τις δράσεις πρόληψης, τονίζοντας ότι η μείωση των πυρκαγιών και ο περιορισμός της καύσιμης ύλης αποτελούν προϋπόθεση για ασφαλέστερους οικισμούς και αποτελεσματικότερη επιχειρησιακή ανταπόκριση. «Μειώνοντας τον αριθμό των πυρκαγιών και περιορίζοντας την καύσιμη ύλη, κάνουμε τις περιοχές μας πιο ανθεκτικές και τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας πιο αποτελεσματικό», κατέληξε.

Στην σύσκεψη συμμετείχαν ακόμη ο Υφυπουργός Εσωτερικών κ. Βασίλης Σπανάκης, o Γενικός Γραμματέας Πολιτικής Προστασίας κ. Νίκος Παπαευσταθίου, ο Αρχηγός του Πυροσβεστικού Σώματος Αντιστράτηγος Θεόδωρος Βάγιας, ο Υπαρχηγός του Πυροσβεστικού Σώματος Αντιστράτηγος Αναστάσιος Παππάς, ο Επιτελάρχης του Πυροσβεστικού Σώματος Αντιστράτηγος Αθανάσιος Μπαλάφας, ο Γενικός Επιθεωρητής Νοτίου Αιγαίου Αντιστράτηγος Δημήτριος Μπριόλας, ο Προϊστάμενος του Κλάδου Πυροσβεστικών Επιχειρήσεων Υποστράτηγος Αλέξανδρος Μαυραγάνης, ο Προϊστάμενος του Κλάδου Διοικητικής Υποστήριξης Αστέριος Τσιούρβας, ο Συντονιστής Επιχειρήσεων Αττικής Υποστράτηγος Βικέντιος Μαρινάκης και ο Διοικητής Περιφερειακών Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Αττικής Αρχιπύραρχος Βασίλειος Ζαφείρης.

Μετά το πέρας της σύσκεψης ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης  και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς σημείωσε:

«Σήμερα συγκεντρωθήκαμε με τους Αντιδημάρχους Πολιτικής Προστασίας και τους υπεύθυνους Πολιτικής Προστασίας των Δήμων της Αττικής, ακριβώς για να δούμε τι έχουν κάνει στον τομέα της πρόληψης, των προληπτικών δράσεων από πλευράς τους, αλλά και από πλευράς των δημοτών τους, ενόψει της αντιπυρικής περιόδου την οποία διανύουμε και εκτιμούμε ότι από την επόμενη εβδομάδα θα μας δυσκολέψει. Άρα, λοιπόν, έπρεπε να δούμε το θέμα των καθαρισμών των δημοτικών χώρων αλλά και των οικοπεδικών χώρων που οφείλουν να καθαρίσουν οι δημότες.

Η παράταση δόθηκε την περασμένη εβδομάδα. Στις 22 του μήνα λήγει αυτή η προθεσμία. Από την επόμενη Τρίτη θα αρχίσουν οι έλεγχοι και δυστυχώς θα επιβληθούν τα πρόστιμα, γιατί άλλη παράταση δεν μπορούμε να δώσουμε. Η κλιματική κρίση δεν περιμένει, δεν μας δίνει άλλη παράταση. Άρα, λοιπόν, όλοι θα πρέπει να προσαρμοστούν μέχρι τη Δευτέρα να ολοκληρώσουν τις δουλειές, έτσι ώστε να βελτιώσουμε την ανθεκτικότητα, να μειώσουμε την επικινδυνότητα και να είμαστε πιο έτοιμοι απέναντι στις δυσκολίες που μας φέρνει η κλιματική κρίση το επόμενο διάστημα».

Με τη σειρά του ο υφυπουργός Εσωτερικών,  Βασίλης Σπανάκης:

«Η Τοπική Αυτοδιοίκηση βρίσκεται σε ετοιμότητα και σε άμεση συνεργασία με το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και το Πυροσβεστικό Σώμα. Σήμερα είχαμε τη δυνατότητα να συζητήσουμε αρκετά ζητήματα προκειμένου να αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες της αντιπυρικής περιόδου. Κάθε αντιπυρική περίοδος έχει τα δικά της χαρακτηριστικά. Άρα, λοιπόν, σήμερα συζητήσαμε εξειδικευμένα για τα φετινά χαρακτηριστικά, ενώ με τους αρμόδιους Αντιδημάρχους των Δήμων της Αττικής μιλήσαμε για τα χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής και τις άμεσες ενέργειες που πρέπει να κάνουμε ως αρμόδια Υπουργεία.

Είμαι πολύ ικανοποιημένος από την ετοιμότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και οφείλω να ευχαριστήσω τόσο τους Αντιδημάρχους και τους Δημάρχους όσο και τους εργαζόμενους στην Πολιτική Προστασία και συνολικά στην Αυτοδιοίκηση για την ετοιμότητά τους. Οι καθαρισμοί των οικοπέδων πρέπει να συνεχιστούν τις επόμενες ημέρες. Είναι κάτι πάρα πολύ σημαντικό για να αντιμετωπίσουμε τις ιδιαιτερότητες της φετινής αντιπυρικής περιόδου».

Η νέα ρύθμιση που προωθείται έχει ως στόχο το Μητρώο να μην περιορίζεται μόνο στην καταγραφή των υποχρεώσεων των πολιτών κατά την αντιπυρική περίοδο αλλά να λειτουργήσει ως εργαλείο που θα συνδέεται με την υποβολή δηλώσεων, τους ελέγχους αλλά και τις παρεμβάσεις των αρμόδιων αρχών.

Ακαθάριστα οικόπεδα: Τι αλλάζει με το νομοσχέδιο

Παράλληλα, ο καθαρισμός των οικοπέδων αλλά και η δήλωσή τους παρατείνεται έως τις 15 Ιουνίου. Ειδικότερα, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, οι ιδιοκτήτες ή υπόχρεοι καλούνται να προχωρήσουν σε καθαρισμό των οικοπέδων από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου, με υποχρέωση συντήρησης καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ενώ η δήλωση υποβάλλεται έως τις 15 Ιουνίου. Το χρονοδιάγραμμα αυτό, σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, δίνει επαρκές περιθώριο συμμόρφωσης και επιτρέπει καλύτερο επιχειρησιακό προγραμματισμό των ελεγκτικών μηχανισμών.

Σημαντικότερη μεταβολή, όπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, είναι «η καθετοποίηση της διαδικασίας» και η ξεκάθαρη κατανομή ρόλων. Αυτό, όπως εξηγούν αρμόδιες πηγές, σημαίνει ότι με την προωθούμενη ρύθμιση οι δήμοι θα ενημερώνουν τους ιδιοκτήτες των οικοπεδικών ή ακάλυπτων χώρων, θα διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους επί των δηλώσεων και, όπου διαπιστώνεται παράβαση, θα μπορούν να προχωρήσουν σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό.

Η Πυροσβεστική Υπηρεσία με τη σειρά της θα παρεμβαίνει κατόπιν καταγγελιών, θα διενεργεί ελέγχους και θα επιβάλλει πρόστιμα και τις προβλεπόμενες κυρώσεις τόσο για τη μη υποβολή δήλωσης όσο και για τη μη τήρηση των μέτρων καθαρισμού, ενημερώνοντας παράλληλα τον οικείο δήμο για την άμεση αποκατάσταση.

Τα πρόστιμα

Στο πεδίο των κυρώσεων, το νέο πλαίσιο εισάγει αναλογική κλιμάκωση, διαχωρίζοντας την τυπική παράβαση (μη υποβολή δήλωσης) από την ουσιαστική (μη καθαρισμό). Για παράδειγμα σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης οι κυρώσεις θα είναι ηπιότερες αν ο ιδιοκτήτης έχει προχωρήσει σε καθαρισμό ενώ βαρύτερες αν δεν έχει γίνει. Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου στόχος είναι ο ορθολογισμός των προστίμων. Για το λόγο αυτό εισάγεται κατώτατο και ανώτατο όριο σε αυτά.

Ειδικότερα, για τον μη καθαρισμό προβλέπεται πρόστιμο ανά τετραγωνικό μέτρο, ύψους ενός ευρώ, με κατώτατο όριο τα 200 ευρώ και ανώτατο τα 2.000 ευρώ ενώ σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης αλλά διενέργειας καθαρισμού το πρόστιμο ανέρχεται στα 100 ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου σε περίπτωση που ο ιδιοκτήτης διορθώσει άμεσα την παράβασή του.

Επιπλέον το νέο πλαίσιο προβλέπει μηχανισμούς άμεσης παρέμβασης για την πρόληψη κινδύνου πυρκαγιάς, ώστε να αποφεύγονται καθυστερήσεις.

Όπως διευκρινίζεται από αρμόδιες πηγές, η διαδικασία προβλέπει καταρχάς προσπάθεια επικοινωνίας και εξασφάλισης της συναίνεσης του ιδιοκτήτη. Εφόσον αυτό δεν καταστεί εφικτό και κριθεί ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος πυρκαγιάς, ιδίως σε ζώνες αυξημένου κινδύνου, η Πυροσβεστική Υπηρεσία διαπιστώνει εγγράφως την επικινδυνότητα και ο δήμος προχωρά αυτεπάγγελτα στον καθαρισμό. Παράλληλα προβλέπεται η δυνατότητα επείγουσας παρέμβσαης σε περιπτώσεις άμεσου και υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς υπό την προϋπόθεση αυτό να έχει διαπιστωθεί εγγράφως από την αρμόδια Πυροσβεστική Υπηρεσία.

Επιπλέον θα λαμβάνονται υπόψιν οι οικολογικές και κλιματικές ιδιαιτερότητες σε κάθε περιοχή. Ειδικότερα, σε περίπτωση που λόγω κλιματικών συνθηκών, προβλέπεται η δυνατότητα παράτασης των προθεσμιών μέσω σχετικής υπουργικής απόφασης και κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας επιτροπής.

Παράλληλα προβλέπεταιειδική μέριμνα για αδυναμία χρήσης ψηφιακών υπηρεσιών με σκοπό την πρόληψη ψηφιακού αποκλεισμού. Συγκεκριμένα θα υπάρχει ειδική διαδικασία για περιπτώσεις αδυναμίας υποβολής δήλωσης, όπου θα μπορεί να υποβληθεί με φυσικό τρόπο και να αποσταλεί με κάθε πρόσφορο μέσο στην αρμόδια υπηρεσία, διασφαλίζοντας με αυτόν τον τρόπο ότι η πρόληψη δεν δημιουργεί αποκλεισμούς κι ότι όλοι οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν στις απαραίτητες ενέργειες.

Όπως εξηγούν αρμόδιες πηγές στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης ελήφθησαν ιδιαιτέρως υπόψη και οι παρατηρήσεις της Κ.Ε.Δ.Ε. και της ΠΟΜΙΔΑ, οι οποίες εστίασαν, αφενός, στην ανάγκη σαφήνειας ως προς το πεδίο εφαρμογής και τις κατηγορίες των υπόχρεων –στις οποίες εντάσσονται ρητά και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου– και, αφετέρου, στην αποφυγή δυσανάλογων επιβαρύνσεων για ιδιοκτήτες που έχουν ήδη προβεί σε καθαρισμό ή αντιμετωπίζουν αντικειμενικές δυσχέρειες συμμόρφωσης.

Συνολικά, κατά τις ίδιες πηγές, η νέα ρύθμιση μεταβαίνει από ένα καθεστώς ασάφειας και άνισης εφαρμογής σε ένα πλαίσιο τυποποιημένο, ψηφιακά υποστηριζόμενο και επιχειρησιακά ενεργό με σκοπό οι καθαρισμοί οικοπέδων να πάψουν να αποτελούν ζήτημα αποσπασματικής πρακτικής και να μετατραπούν σε υποχρέωση πρόληψης σε εθνικό επίπεδο.

Ο υπουργός γνωστοποιεί ότι σύντομα θα υπάρξει «θεσμική υποχρέωση της Πυροσβεστικής» η οποία μέσω υπουργικής απόφασης που θα εκδοθεί το επόμενο διάστημα θα αναλάβει τον έλεγχο των καταγγελιών για ακαθάριστα οικόπεδα και την επιβολή σχετικών προστίμων.

«Είμαστε πιο έτοιμοι από κάθε άλλη χρονιά και ως προς την πρόληψη και ως προς το ανθρώπινο δυναμικό και ως προς τα διαθέσιμα μέσα», σημειώνει καθιστώντας ταυτόχρονα σαφές ότι «η αντιπυρική περίοδος είναι μια διαρκής καθημερινή μάχη με τις φωτιές».

«Η έκβαση της κάθε μάχης, το αν δηλαδή θα προλάβουμε έγκαιρα την επέκταση μιας πυρκαγιάς πριν εξελιχθεί σε καταστροφική για τα δάση, τις περιουσίες αλλά κυρίως για τις ζωές των ανθρώπων, είναι ο κύριος στόχος», επισημαίνει ο υπουργός και προσθέτει ότι σ’ αυτή την κατεύθυνση, ενισχύθηκε εφέτος το Πυροσβεστικό Σώμα που, όπως εξηγεί, αριθμεί πλέον 18.000 γυναίκες και άνδρες. «Το ανθρώπινο δυναμικό -το μεγαλύτερο που είχε ποτέ το Πυροσβεστικό Σώμα – ενισχύεται από τους 10.500 εκπαιδευμένους εθελοντές», υπογραμμίζει.

Σχετικά με τις δηλώσεις καθαρισμών των οικοπέδων ο κ. Κεφαλογιάννης υπογραμμίζει ότι περιμένουν «μία μεγάλη ανταπόκριση αυτήν τη δεύτερη χρονιά εφαρμογής του μέτρου» και προσθέτει ότι έχει δοθεί παράταση μέχρι τις 15 Ιουνίου. «Οι διευκολύνσεις ωστόσο σταματούν εδώ και από εκεί και πέρα ξεκινά η ανάληψη των ευθυνών και η εφαρμογή του νόμου. Καταρχάς, των ιδιοκτητών ακινήτων που εμπίπτουν στις προβλέψεις του νόμου. Επίσης, των δήμων που έχουν την ευθύνη όχι μόνον του ελέγχου και της επιβολής προστίμων αλλά και του αυτεπάγγελτου καθαρισμού σε επικίνδυνα οικόπεδα», σημειώνει και τονίζει: «Θα υπάρξει σύντομα και η θεσμική υποχρέωση της Πυροσβεστικής, η οποία με μια νέα υπουργική απόφαση που θα εκδοθεί το επόμενο διάστημα θα αναλάβει τον έλεγχο των καταγγελιών για ακαθάριστα οικόπεδα και την επιβολή σχετικών προστίμων».

Ακόμη επισημαίνει ότι μαζί με το υπουργείο Εσωτερικών επεξεργάζονται μια θεσμική αναμόρφωση, «κινητροδότηση» για τους δήμους, και πάραλληλα τους χρηματοδοτούν με επιπλέον κονδύλια.

Σχετικά με τα εναέρια μέσα που θα διαθέτουν την εφετινή αντιπυρική περίοδο ο κ. Κεφαλογιάννης τονίζει ότι αυτά ανέρχονται σε 82-84 αεροσκάφη και ελικόπτερα ενώ αναφέρεται και στον διπλασιασμό των drones επιτήρησης (82 εφέτος) που θα καλύπτουν όλη την επικράτεια ειδικά σε περιοχές με υψηλή επικινδυνότητα, όπως η Αττική, η Κρήτη, η Πελοπόννησος.

Αναφορικά με τη συμφωνία για την προμήθεια νέων Canadair o κ. Κεφαλογιάννης τονίζει ότι η χώρα θα προμηθευτεί συνολικά επτά Canadair DHC 515 τα οποία θα αρχίσουν να παραδίδονται από το 2028. «Δύο αεροσκάφη θα παραδοθούν το 2028, ένα το 2029, δύο το 2030 και δύο το 2031», επισημαίνει. Παράλληλα περιγράφει το σχέδιο ενίσχυσης του στόλου αεροπυρόσβεσης ενώ προσθέτει ότι θα προμηθευτούν 100 και πλέον drones, στο πλαίσιο του προγράμματος ΑΙΓΙΣ.

«Η επένδυση σε υλικοτεχνικές υποδομές για την Πολιτική Προστασία, άρα για την προστασία των πολιτών, είναι πρώτη προτεραιότητα», αναφέρει.

Τέλος ερωτηθείς για την πρόταση του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ να παραπεμφθεί σε προανακριτική για τα Τέμπη ο κ. Κεφαλογιάννης χαρακτηρίζει «πρωτοφανές να αναφέρονται πολιτικά πρόσωπα που δεν περιλαμβάνονται στο διαβιβαστικό της Δικαιοσύνης προς την Βουλή» κι αναφέρει: «Στη δική μου περίπτωση αρκεί ένα και μόνο στοιχείο για να καταδείξει ότι δυστυχώς το ΠΑΣΟΚ ένα θεσμικό κόμμα εξουσίας κάποτε, ενεργεί σαν κόμμα περιθωρίου. Για παράδειγμα, τα έγγραφα που με αφορούν, όπως υποστηρίζουν, έχουν ημερομηνία Σεπτεμβρίου 2021 και μετά, όταν είχα φύγει από το υπουργείο! Αν αυτό δεν είναι απίστευτη προχειρότητα, τότε είναι απίστευτη σκοπιμότητα».

Προκειμένου να δώσουμε περαιτέρω βάρος στη σοβαρότητα της κατάστασης, ο καθηγητής και πρόεδρος του τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος του ΑΠΘ, Αλέξανδρος Δημητρακόπουλος, εξέφρασε την άποψή του στο Thesstoday.gr.

Κατέστησε σαφές ότι η φωτιά στα Πιέρια Όρη εκτυλίχθηκε εκτός ελέγχου για τρεις συνεχόμενες ημέρες, ακόμη και αρχές Απριλίου, ενώ αναφέρθηκε και στις πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν σε διάφορες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων των Πρεσπών κοντά στα σύνορα. Από αυτά τα γεγονότα προέκυψε η προειδοποίηση ότι το καλοκαίρι του τρέχοντος έτους θα είναι ακόμη πιο δύσκολο από το προηγούμενο.

«Κρίνοντας από το ότι είχαμε τουλάχιστον δύο πυρκαγιές, αρκετά νωρίς για την εποχή, στη βόρεια Ελλάδα (σ.σ. σε Πιέρια Όρη και Πρέσπες), προβλέπεται ένα ακόμη πιο θερμό και ξηρό καλοκαίρι. Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής έχουν ανεβάσει τις θερμοκρασίες και δημιουργούνται ανησυχητικές συνθήκες», εξηγεί ο κ. Δημητρακόπουλος.

Σύμφωνα με τον καθηγητή, ευτυχώς η πυρκαγιά στα Πιέρια Όρη περιορίστηκε κυρίως σε χαμηλή βλάστηση και δεν πρόλαβε να φτάσει στις δομές των δέντρων. «Ευτυχώς ήταν πυρκαγιά επιφάνειας, δεν επεκτάθηκε στις δομές παρά μόνο στην υπόροφο βλάστηση, κάτι πολύ θετικό γιατί σώθηκαν τα δέντρα».

Ανάγκη για ενεργή δασοπυρόσβεση

Ο καθηγητής επισημαίνει ότι τα τελευταία δύο χρόνια οι πληγές από τις δασικές πυρκαγιές είναι ανυπολόγιστες. Καταρχάς, η φωτιά στη Δαδιά έθεσε νέα μέτρα με μαύρο ρεκόρ για την Ευρώπη. Επιπλέον, το 2021, η καταστροφή της Βόρειας Εύβοιας αποτέλεσε προκλητικό παράδειγμα. Αυτά τα γεγονότα, σε συνδυασμό με τα φετινά δεδομένα, αποδεικνύουν περισσότερο από ποτέ την επιτακτική ανάγκη για ενεργή δασοπυρόσβεση.

«Αυτό που λείπει από τον κρατικό μηχανισμό, είναι ο συντονισμός και η ενεργή κατάσβεση, με δασοπυροσβέστες να σβήνουν τη φωτιά μέσα στο δάσος, αντί να περιμένουν να απειλήσει κατοικημένη περιοχή. Για να σβήσεις τη φωτιά, πρέπει να μπεις στο δάσος. Είναι θέμα νοοτροπίας, βλέπουμε ότι θέτοντας ως προτεραιότητα μόνο τις ανθρώπινες ζωές και τις περιουσίες, χάνονται όλα τα υπόλοιπα κι έτσι είναι επόμενο να καεί το δάσος, όπως είδαμε και στη Δαδιά», υπογραμμίζει.

Πάρνηθα: Δεν έχουν καθαριστεί οικόπεδα, δεν υπάρχουν αντιπυρικές ζώνες

Σε όλα αυτά που επισημαίνει ο κ. Δημητρακόπουλος, έρχεται να «απαντήσει» η κατάσταση που επικρατεί στην Πάρνηθα, όπου είναι πλέον μια «μπαρουταποθήκη».

Συγκεκριμένα στην Αγία Παρασκευή στο Μενίδι, η κατάσταση είναι δραματική. Κομμένα κλαδιά και χόρτα σε πεζοδρόμια, στα όρια του δάσους κάνουν την περιοχή «μπαρουταποθήκη».

«Σχεδόν όλα τα οικόπεδα είναι χάλια», ανέφερε κάτοικος της περιοχή στον ALPHA.

«Είναι εύκολο να βρεθούν οι ιδιοκτήτες των οικοπέδων; Παίρνουμε τον δήμο και τους ζητάμε να έρθουν για καθαρισμό», πρόσθεσε άλλη κάτοικος.

Ο Δήμος Μενιδίου από την πλευρά του έστειλε τα ειδοποιητήρια στους ιδιοκτήτες για να καθαριστούν τα οικόπεδά τους μέχρι το τέλος Απριλίου, με τα πρόστιμα να είναι «τσουχτερά».