Ειδικότερα στην κοινή ανακοίνωση επισημαίνεται ότι η πυρηνική ενέργεια είναι βασικό στοιχείο των εθνικών στρατηγικών για την απαλλαγή από τον άνθρακα, την ανταγωνιστικότητα και την ενεργειακή ασφάλεια. Αναφέρεται επίσης ότι η πυρηνική ενέργεια προσφέρει «ένα πολύτιμο συμπλήρωμα στις διαλείπουσες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας», διαδραματίζει βασικό ρόλο «στην υποστήριξη της σταθερότητας των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας» και συμβάλλει στη «μείωση των σημαντικών επενδύσεων που απαιτούνται για να καταστούν τα δίκτυά ανθεκτικά στο μέλλον».

Επίσης, καλείται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή «να διαδραματίσει τον ρόλο της» στον εντοπισμό τρόπων βελτίωσης της πρόσβασης των πυρηνικών έργων σε ευρωπαικα κονδύλια και χρηματοδοτικά μέσα της ΕΕ, διασφαλίζοντας παράλληλα «μεγαλύτερη νομική ασφάλεια, προβλεψιμότητα και συνέπεια στην εφαρμογή των κανόνων των κρατικών ενισχύσεων» για τα πυρηνικά έργα, και επιτρέποντας «την εξατομικευμένη προσέγγιση που απαιτείται για τέτοια μέσα έντασης κεφαλαίου».

Αναφέρεται επίσης ότι το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της ΕΕ θα πρέπει να επιτρέπει τη δίκαιη μεταχείριση των έργων πυρηνικής ενέργειας, εστιάζοντας σε εκείνα που προσφέρουν οφέλη σε ολόκληρη την ΕΕ, ενώ σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων υπογραμμίζεται ότι θα πρέπει να διατηρήσει και να ενισχύσει τον ρόλο της στην υποστήριξη του τομέα και της βιομηχανίας πυρηνικής ενέργειας μέσω κατάλληλων χρηματοδοτικών μέσων και εγγυήσεων.

«Η μείωση αυτή στο μερίδιο της πυρηνικής ενέργειας ήταν επιλογή. Πιστεύω ότι ήταν ένα στρατηγικό σφάλμα η Ευρώπη να γυρίσει την πλάτη σε μία αξιόπιστη, οικονομικά προσιτή, χαμηλών εκπομπών πηγή ενέργειας », είπε.

Η πυρηνική ενέργεια αντιπροσώπευε το ένα τρίτο της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ενωση το 1990 και σήμερα έχει περιορισθεί σχεδόν στο 15%, παραδέχθηκε η πρόεδρος της Κομισιόν.

Europe needs homegrown, low-carbon energy sources.

Nuclear & renewables together have a key role to play

Nuclear energy is available around the clock, providing electricity all year.

Europe has been a pioneer in nuclear technology.
And can lead again ↓ https://t.co/Eg7gl1548K

— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) March 10, 2026

«Είμαστε μάρτυρες μίας παγκόσμιας επιστροφής στην πυρηνική ενέργεια. Και η Ευρώπη θέλει να συμμετάσχει σε αυτό», πρόσθεσε η πρόεδρος της Κομισιόν ανακοινώνοντας την διάθεση από την ΕΕ του ποσού των 200 εκατομμυρίων ευρώ για την προώθηση επενδύσεων στην ανάπτυξη των μικρών πυρηνικών αντιδραστήρων (Small Modular Reactors – SMR).

Το ποσόν θα προέλθει από το Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

«Θέλουμε αυτή η νέα τεχνολογία να βρίσκεται σε επιχειρησιακό στάδιο στις αρχές της δεκαετίας του 2030», διευκρίνισε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Η εκτίναξη των τιμών της ενέργειας εξαιτίας του πολέμου στην Μέση Ανατολή αποτελεί «σκληρή υπενθύμιση» του βαθμού στον οποίο η Ευρώπη είναι ευάλωτη ως εισαγωγέας ορυκτών καυσίμων, δήλωσε η πρόεδρος της Κομισιόν υπογραμμίζοντας την σημασία της αύξησης της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και πυρηνικούς αντιδραστήρες.

Οι ράβδοι που κατασκευάζονται από την αμερικανική εταιρεία Westinghouse, πρόκειται να αποσταλούν τον Απρίλιο από τη Σουηδία στη Βουλγαρία και θα μπορούσαν να φορτωθούν στη μονάδα 5 του Κοζλοντούι τον Μάιο. Παράλληλα, η Westinghouse συνεργάζεται με τη Βουλγαρία για την κατασκευή δύο νέων αντιδραστήρων με κόστος περίπου 14 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η κίνηση αυτή είναι συμβολικό βήμα απεξάρτησης για τη Βουλγαρία, σημειώνει το Politico, η οποία διατηρεί ιστορικά στενούς δεσμούς με τη Ρωσία σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Θα μπορούσε επίσης να σημαίνει απώλεια εσόδων για τη Μόσχα, η οποία στηρίζεται και στο εμπόριο πυρηνικών καυσίμων αξίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων για να χρηματοδοτήσει τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Η Βουλγαρία έχει επίσης «φιλορωσικά ολιγαρχικά δίκτυα» που επί χρόνια υποστήριζαν ότι τα πυρηνικά σχέδια της χώρας θα μπορούσαν να λειτουργήσουν μόνο με ρωσικά καύσιμα, προσθέτει στο Politico ειδικός. Οι αρμόδιες αρχές τονίζουν ότι οι ισχυρισμοί είναι υπερβολικοί και δεν αναμένουν σοβαρά προβλήματα μεταξύ των ρωσικών και των αμερικανικών καυσίμων.

Εκτός από τη δημιουργία νέων αντιδραστήρων και την τεχνική βοήθεια, αμερικανικές χώρες επιδιώκουν να λειτουργήσουν εκ νέου ορυχεία ουρανίου, οδηγώντας προς τα πάνω τις τιμές των πυρηνικών καυσίμων.

Σε ένα παρόμοιο καθεστώς εξάρτησης από τα ρωσικά πυρηνικά καύσιμα βρίσκονται, πέρα από τη Βουλγαρία, η Τσεχία, η Σλοβακία, η Ουγγαρία και η Φινλανδία. Ανάλυση από τη δεξαμενή σκέψης Bellona, δείχνει ότι οι χώρες της ΕΕ διπλασίασαν πέρυσι τις αγορές ρωσικών πυρηνικών καυσίμων, καταβάλλοντας συνολικά 686 εκατ. ευρώ, έναντι 280 εκατ. ευρώ το 2021.

Οι αντιδραστήρες είναι κατά κανόνα κληρονομιά της σοβιετικής περιόδου, κατά την οποία η Μόσχα είχε κατασκευάσει 19 μονάδες σε χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Αντίθετο δρόμο έχει πάρει η Ουγγαρία που εξακολουθεί να έχει πολύ στενές πολιτικές σχέσεις με τη Ρωσία.

Ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν έχει ορκιστεί μάλιστα να ασκήσει βέτο σε κυρώσεις κατά του μη στρατιωτικού πυρηνικού τομέα της Ρωσίας. Παράλληλα, η ρωσική κρατική εταιρεία Rosatom εργάζεται για την επέκταση του ουγγρικού πυρηνικού σταθμού Paks II, που αναμένεται να ξεκινήσει το 2025.