«Ο αμερικανικός στρατός διαθέτει υπεραρκετά πολεμοφόδια, πυρομαχικά και αποθέματα όπλων για να επιτύχει τους στόχους της επιχείρησης Epic Fury που έθεσε ο πρόεδρος Τραμπ – και πέραν αυτής», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ, σε δήλωσή της στο Reuters.

«Παρ’ όλα αυτά, ο πρόεδρος Τραμπ ήταν πάντα έντονα επικεντρωμένος στην (ενίσχυση) των ενόπλων δυνάμεών μας και θα συνεχίσει να καλεί εργολάβους στον αμυντικό τομέα να κατασκευάζουν ταχύτερα αμερικανικής κατασκευής όπλα, τα οποία είναι τα καλύτερα στον κόσμο», συνέχισε η Λέβιτ.

Όταν ρωτήθηκε για σχόλιο, το Πεντάγωνο, το οποίο ο Τραμπ διέταξε να μετονομαστεί σε υπουργείο Πολέμου, δήλωσε ότι ο στρατός έχει όλα όσα χρειάζεται.

«Το υπουργείο Πολέμου έχει όλα όσα χρειάζεται για να εκτελέσει οποιαδήποτε αποστολή στον χρόνο και στον τόπο που θα επιλέξει ο πρόεδρος και σε οποιοδήποτε χρονοδιάγραμμα», δήλωσε ο επικεφαλής εκπρόσωπος του Πενταγώνου Σον Πάρνελ, σε δήλωσή του στο Reuters.

Το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων επισημαίνει ότι δεν είναι σε θέση να επαληθεύσει τον αριθμό των θυμάτων ούτε τις ακριβείς συνθήκες της επίθεσης.

Το βίντεο δημοσιεύθηκε από το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο Mehr News και αποτελεί το πρώτο οπτικό υλικό που δείχνει πυραυλικό πλήγμα στην περιοχή Μινάμπ στις 28 Φεβρουαρίου.

Σύμφωνα με την περιγραφή, το υλικό τραβήχτηκε από γειτονικό εργοτάξιο και δείχνει πυρομαχικό που, σύμφωνα με αναλύσεις ειδικών, μοιάζει με αμερικανικό πύραυλο Tomahawk, να πλήττει εγκατάσταση εντός της βάσης των Φρουρών της Επανάστασης. Λίγο αργότερα, η κάμερα καταγράφει μεγάλο σύννεφο καπνού προς την κατεύθυνση του σχολείου «Shajareh Tayyiba», όπου, σύμφωνα με ιρανικές αναφορές, σκοτώθηκαν 168 παιδιά και 14 εκπαιδευτικοί.

Τα στοιχεία αυτά φαίνεται να αμφισβητούν τον ισχυρισμό του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ότι το Ιράν ευθύνεται για το περιστατικό, ενώ συμπίπτουν με αναλύσεις ειδικών και ρεπορτάζ που κάνουν λόγο για πιθανή εμπλοκή αμερικανικών δυνάμεων.

Αντικρουόμενες δηλώσεις από την Ουάσιγκτον

Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει σε δημοσιογράφους ότι «με βάση όσα είδα, αυτό έγινε από το Ιράν», χαρακτηρίζοντας τα ιρανικά πυρομαχικά «πολύ ανακριβή».

Η αμερικανική κυβέρνηση εμφανίζεται πιο επιφυλακτική. Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, ερωτηθείς για τους ισχυρισμούς αυτούς, δήλωσε ότι το θέμα διερευνάται, προσθέτοντας ότι «η μόνη πλευρά που στοχεύει αμάχους είναι το Ιράν».

Τεχνική ανάλυση του πυραύλου

Ο Sam Lair, ερευνητής στο Κέντρο James Martin για τις Μελέτες Μη Διασποράς, ανέφερε ότι το πυρομαχικό που εμφανίζεται στο βίντεο παρουσιάζει χαρακτηριστικά που ταιριάζουν με πύραυλο Tomahawk.

Μεταξύ των στοιχείων που επικαλείται είναι:

• Το σταυροειδές σχήμα με πτερύγια στο κέντρο του πυραύλου.
• Το μέγεθος του πυρομαχικού, που φαίνεται μεγάλο σε σχέση με άλλα όπλα μικρότερης ισχύος.

Σύμφωνα με ειδικούς, τέτοιου τύπου πύραυλοι χρησιμοποιούνται από το αμερικανικό ναυτικό και εκτοξεύονται από πλοία επιφανείας ή υποβρύχια.

Η εγγύτητα της βάσης με το σχολείο

Δορυφορικές εικόνες δείχνουν ότι το σχολείο και η βάση των Φρουρών της Επανάστασης βρίσκονταν παλαιότερα στο ίδιο συγκρότημα, μέχρι που το 2016 ανεγέρθηκε φράχτης που τα διαχώρισε.

Ο ειδικός στα πυρομαχικά N.R. Jenzen-Jones ανέφερε ότι τα δεδομένα υποδεικνύουν πολλαπλά ταυτόχρονα ή σχεδόν ταυτόχρονα πλήγματα, που έπληξαν τόσο τη στρατιωτική εγκατάσταση όσο και την περιοχή του σχολείου.

Αν και υπήρξαν εικασίες ότι η έκρηξη στο σχολείο θα μπορούσε να οφείλεται σε αστοχία της ιρανικής αεράμυνας, ο ίδιος θεωρεί αυτό το σενάριο λιγότερο πιθανό, καθώς οι ζημιές στη βάση δείχνουν χρήση όπλων υψηλής ακρίβειας.

Ζητούν ανεξάρτητη έρευνα οι Δημοκρατικοί

Μετά τα νέα στοιχεία, Αμερικανοί γερουσιαστές του Δημοκρατικού Κόμματος ζήτησαν πλήρη και αμερόληπτη έρευνα από το Πεντάγωνο σχετικά με την επίθεση στο σχολείο.

Σε κοινή τους ανακοίνωση σημείωσαν ότι ανεξάρτητες αναλύσεις υποδηλώνουν πως η επίθεση ενδέχεται να πραγματοποιήθηκε από αμερικανικές δυνάμεις, κάτι που –εφόσον επιβεβαιωθεί– θα μπορούσε να καταστήσει το περιστατικό μία από τις σοβαρότερες περιπτώσεις απωλειών αμάχων σε δεκαετίες αμερικανικών στρατιωτικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή.

Οι γερουσιαστές υπογράμμισαν ότι «η δολοφονία μαθητών είναι σοκαριστική υπό οποιεσδήποτε συνθήκες» και κάλεσαν τον υπουργό Άμυνας να προχωρήσει σε πλήρη διερεύνηση του περιστατικού.

Σύμφωνα με πληροφορίες του CNN, το Πεντάγωνο ενημέρωσε το Λευκό Οίκο για την εκτίμησή του στις αρχές αυτού του μήνα, λίγο πριν ο Τραμπ συναντηθεί με τον Ζελένσκι, ο οποίος πιέζει για την παροχή των πυραύλων ώστε να στοχεύει πιο αποτελεσματικά εγκαταστάσεις πετρελαίου και ενέργειας βαθιά μέσα στη Ρωσία. Οι πύραυλοι Tomahawk έχουν εμβέλεια περίπου 1.000 μίλια.

Η εκτίμηση ενθάρρυνε τους Ευρωπαίους συμμάχους των ΗΠΑ, οι οποίοι πιστεύουν ότι πλέον οι ΗΠΑ έχουν λιγότερες δικαιολογίες για να μην παρέχουν τους πυραύλους, δήλωσαν δύο Ευρωπαίοι αξιωματούχοι. Ο Τραμπ επίσης είπε λίγες μέρες πριν τη συνάντησή του με τον Ζελένσκι ότι οι ΗΠΑ έχουν «πολλούς Tomahawks» που θα μπορούσαν ενδεχομένως να δοθούν στην Ουκρανία.

Πηγές έχουν δηλώσει στο CNN ότι ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει εντελώς τους πυραύλους, και η κυβέρνηση έχει καταρτίσει σχέδια για να τους παραδώσει γρήγορα στην Ουκρανία, εάν ο Τραμπ δώσει την εντολή.

Ο Τραμπ, επίσης, έχει απογοητευτεί τις τελευταίες εβδομάδες με την απροθυμία του Πούτιν να εξετάσει σοβαρά ειρηνευτικές συνομιλίες, εγκρίνοντας νέες αμερικανικές κυρώσεις σε ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες και ακυρώνοντας την προγραμματισμένη συνάντηση τους στη Βουδαπέστη για να συζητήσουν την Ουκρανία.

Αν και το Πεντάγωνο δεν έχει ανησυχίες για τα αποθέματα, Αμερικανοί αξιωματούχοι άμυνας εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν το ζήτημα του πώς η Ουκρανία θα εκπαιδευτεί στη χρήση και θα αναπτύξει τους πυραύλους, δήλωσαν οι αξιωματούχοι. Υπάρχουν ακόμα αρκετά λειτουργικά ζητήματα που θα πρέπει να επιλυθούν για να μπορέσει η Ουκρανία να χρησιμοποιήσει τους πυραύλους αποτελεσματικά, πρόσθεσαν οι πηγές.

Ένα εκκρεμές ερώτημα είναι πώς η Ουκρανία θα εκτοξεύει τους πυραύλους αν οι ΗΠΑ τους παρέχουν. Οι Tomahawk συνήθως εκτοξεύονται από πλοία επιφανείας ή υποβρύχια, αλλά το ουκρανικό Ναυτικό έχει πληγεί σοβαρά, οπότε οι πύραυλοι πιθανότατα θα πρέπει να εκτοξευτούν από την ξηρά. Το Marine Corps και ο Στρατός των ΗΠΑ έχουν αναπτύξει επίγειους εκτοξευτές που θα μπορούσαν να παρασχεθούν στην Ουκρανία.

Ο γενικός γραμματέας σημείωσε επίσης ότι η κάθε χώρα αποφασίζει μόνη της τι είδους όπλα θα παραδώσει στην Ουκρανία. Οι ΗΠΑ, είπε, έχουν δώσει και θα συνεχίσουν να δίνουν διάφορα οπλικά συστήματα.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι σημείωσε ότι η χώρα του θα πρέπει να βρει έναν τρόπο να κατασκευάζει μόνη της αντιαεροπορικά αμυντικά συστήματα. Από την έναρξη του πολέμου με τη Ρωσία, το Κίεβο έχει αυξήσει την παραγωγή της αμυντικής βιομηχανίας και περίπου το 60% των όπλων παράγονται στη χώρα. Ωστόσο, εξαρτάται ακόμη από τη Δύση σε ό,τι αφορά τα αντιαεροπορικά συστήματα και τους πυραύλους.

Για το θέμα του «Δανείου Αποζημιώσεων» για την Ουκρανία που θα προέλθει από τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν είπε σε δημοσιογράφους ότι η Συμμαχία των Προθύμων θα πρέπει να καταλήξει σε μια λύση πριν από τα Χριστούγεννα «ώστε να είναι σε θέση να διασφαλίσει ότι θα μπορεί να χρηματοδοτήσει» το Κίεβο τα επόμενα χρόνια.

«Είμαι σίγουρη ότι θα καταφέρουμε να το κάνουμε αυτό (…) και θα περιμένω μια απόφαση πριν από την παραμονή των Χριστουγέννων», είπε.

Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός της Βρετανίας Κιρ Στάρμερ ζήτησε να υπάρξει «ταχεία δράση» ώστε να χρησιμοποιηθούν τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για να στηριχθεί το Κίεβο.

Σύμφωνα με το ΒΒC, ορισμένα μέλη του υπουργικού συμβουλίου Τραμπ, ιδίως ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο- «φαινόταν να χαμογελούν στις απαντήσεις του προέδρου Τραμπ και να γελούν με τα αστεία του».

Αρκετές ερωτήσεις επικεντρώθηκαν στο -ίσως πιο σημαντικό- ζήτημα της ημέρας: Την πιθανή μεταφορά πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία.

Εν μέσω μια μακράς απάντησης, σχετικά με τις δυνατότητες και τη χρήση των πυραύλων Tomahawk σε μάχες, έσπευσε να ξεκαθαρίσει ότι «θα μιλήσουμε για τους Tomahawk, και θα προτιμούσαμε πολύ περισσότερο να μην χρειάζονται Tomahawk».

«Είναι ένα πολύ ισχυρό όπλο, αλλά είναι ένα πολύ επικίνδυνο όπλο. Και αυτό θα μπορούσε να σημαίνει μεγάλη, ξέρετε, κλιμάκωση. Θα μπορούσε να σημαίνει ότι πολλά άσχημα πράγματα μπορούν να συμβούν. Οι Tomahawk είναι πολύ σημαντικοί», πρόσθεσε αργότερα ο Τραμπ.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ επίσης επανειλημμένα σημείωσε ότι είναι σημαντικό για τις ΗΠΑ να έχουν επαρκή εφοδιασμό με τους δικούς τους πυραύλους. «Θέλουμε και τους Tomahawk. Δεν θέλουμε να χαρίζουμε πράγματα που χρειαζόμαστε για να προστατεύσουμε τη χώρα μας», είπε.

Επίσης στο ερώτημα του BBC, για την επιστροφή εδαφών στην Ουκρανία, ο Ντόναλντ Τραμπ, δεν φάνηκε τόσο αισιόδοξος όσο την προηγούμενη φορά που απάντησε σε σχετική ερώτηση: Από το «Η Ουκρανία μπορεί να ξαναπάρει πίσω όλα τα εδάφη της», σήμερα έφτασε στο κοφτό «ο πόλεμος είναι πολύ ενδιαφέρων. Απλώς ποτέ δεν ξέρεις με τον πόλεμο και την ειρήνη».

Οι χάρτες Ζελένσκι με πιθανούς στόχους στη Ρωσία

Αξίζει να σημειωθεί ότι το AFP, επικαλούμενο ουκρανικές πηγές, μετέδωσε πως ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, παρουσίασε στον Αμερικανό ομόλογό του, Ντόναλντ Τραμπ, «χάρτες» που δείχνουν πιθανούς στόχους οι οποίοι θα μπορούσαν να χτυπηθούν εντός της Ρωσίας, ανέφερε πηγή προσκείμενη στην ουκρανική αντιπροσωπεία.

Στους χάρτες αυτούς σημειώνονται «σημεία πίεσης για τη ρωσική άμυνα και τη στρατιωτική οικονομία που θα μπορούσαν να στοχοποιηθούν ώστε να αναγκαστεί» ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν να βάλει τέλος στον πόλεμο, εξήγησε η πηγή μιλώντας σε δημοσιογράφους. Όλα αυτά βέβαια στην περίπτωση που δεν προχωρήσει η επίλυση του ουκρανικού ζητήματος και στην Ουγγαρία.

Γιατί ο Τραμπ δήλωσε ότι «δεν έχουν επαρκή αριθμό πυραύλων»

Ο BGM-109 Tomahawk είναι ένας ναυτικός πύραυλος που εκτοξεύεται από το σύστημα κάθετης εκτόξευσης MK41, που τοποθετείται σε πλοία και υποβρύχια. Το Ουκρανικό Ναυτικό δεν διαθέτει τα απαραίτητα πλοία για να χειριστεί αυτούς τους πυραύλους.

Οι εκδόσεις που εκτοξεύονται από αέρος και ξηράς αναπτύχθηκαν τη δεκαετία του 1970, αλλά ο Tomahawk που εκτοξεύεται από αέρος έχασε από τους ανταγωνιστές και η χερσαία έκδοση απαγορεύτηκε από τη Συνθήκη για τις Πυρηνικές Δυνάμεις Μεσαίου Βεληνεκούς (INF).

Το 2019, η Συνθήκη INF έπαψε να ισχύει και οι ΗΠΑ άρχισαν να αναβιώνουν το πρόγραμμα χερσαίων κινητών εκτοξευτών Tomahawk.

Το νέο σύστημα ονομάζεται Typhoon και τέθηκε σε υπηρεσία με τον Στρατό των ΗΠΑ το 2023.

Επί του παρόντος, ο στρατός των ΗΠΑ διαθέτει τουλάχιστον δύο εκτοξευτές Typhoon, αλλά είναι απίθανο να έχει πολλούς περισσότερους.

Συνεπώς, όταν συζητάμε την πιθανότητα μεταφοράς πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία, πρέπει να εξεταστεί το γεγονός ότι οι ΗΠΑ θα παραδώσουν όπλα που μόλις άρχισαν να παράγουν.

«Εάν συμβεί αυτό, η Ρωσία θα θεωρήσει αυτήν την κίνηση ως εχθρική. Και ένα τέτοιο βήμα, εάν εφαρμοστεί, σίγουρα θα αυξήσει σημαντικά τους κινδύνους στον τομέα της ασφάλειας – όχι μόνο στην ευρωπαϊκή, αλλά και στην παγκόσμια ασφάλεια», ξεκαθάρισε στους δημοσιογράφους από τη Σαμαρκάνδη του Ουζμπεκιστάν.

Τα τελευταία 24ωρα ο πρόεδρος των ΗΠΑ ξεκαθάρισε ότι δεν αποκλείει την προμήθεια αμερικανικών πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία, εάν η Ρωσία συνεχίσει να αρνείται μια ειρηνική διευθέτηση της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στην Ουκρανία.

Ο Ζελένσκι πιστεύει ότι οι πύραυλοι Tomahawk θα μπορούσαν να συμβάλουν στο να τελειώσει ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. «Βλέπουμε και ακούμε ότι η Ρωσία φοβάται ότι οι Αμερικανοί μπορεί να μας δώσουν Tomahawks – ότι αυτό το είδος πίεσης μπορεί να λειτουργήσει για την ειρήνη», είχε δηλώσει ο Ζελένσκι στις 12 Οκτωβρίου.

Ο ρώσος πρόεδρος, από την άλλη πλευρά, είπε ότι οι πύραυλοι δεν αποτελούν σοβαρή απειλή για τη χώρα του, αλλά πρόσθεσε ότι η προμήθειά τους στην Ουκρανία θα σήμαινε «μια εντελώς νέα, ποιοτικά διαφορετική, κλιμάκωση» στις σχέσεις ΗΠΑ – Ρωσίας. Το θέμα φαίνεται πως αναφέρθηκε και στη χθεσινή τηλεφωνική συνομιλία των δύο ηγετών.

Ποιο είναι το πλεονέκτημα των πυραύλων Tomahawk

Οι Tomahawk είναι υψηλής ακρίβειας, υποηχητικοί πύραυλοι κρουζ. Κυκλοφορούνσε πολλές παραλλαγές, μπορούν να μεταφέρουν διαφορετικές κεφαλές, συμπεριλαμβανομένων πυρηνικών, και μπορούν να εκτοξευθούν από διάφορες πλατφόρμες.

«Ο Tomahawk είναι σχετικά παλιός πύραυλος, αναπτυχθείς τη δεκαετία του 1970», είπε στο DW ο ουκρανός στρατιωτικός ειδικός Κοστιαντίν Κριβολάπ. «Οι Αμερικανοί τον σχεδίασαν αρχικά ως σύστημα παράδοσης πυρηνικών κεφαλών σε τρεις παραλλαγές: εκτοξευόμενες από αέρα, επί εδάφους και από τη θάλασσα.»

Αρχικά, ο Tomahawk με πυρηνική κεφαλή είχε βεληνεκές έως και 2.500 χιλιομέτρων (1.554 μιλίων). Καθώς οι πυρηνικές κεφαλές αντικαταστάθηκαν από συμβατικές, το βεληνεκές των Tomahawk μειώθηκε στα 1.600 χιλιόμετρα, αν και, σύμφωνα με τον Κριβολάπ, κάποιες παραλλαγές εξακολουθούν να έχουν βεληνεκές 2.500 χιλιομέτρων.

Ο Κριβολάπ πιστεύει ότι η Ουκρανία χρειάζεται αυτά τα επί εδάφους εκτοξευόμενα συστήματα Tomahawk. Το βασικό πλεονέκτημα του συγκεκριμένου πυραύλου είναι η ικανότητά του να πετά σε πολύ χαμηλό ύψος, να χαρτογραφεί το ανάγλυφο της γης και να αποφεύγει εμπόδια.

«Η χαμηλή πτήση είναι το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό του – αξιοποιεί στο έπακρο την τεχνολογία αντιστοίχισης περιγράμματος εδάφους που υπάρχει για τους πυραύλους κρουζ», είπε ο Κριβολάπ, προσθέτοντας ότι έχει υπάρξει ο πιο μεγάλου βεληνεκούς μη πυρηνικός πύραυλος στο οπλοστάσιο της Δύσης.

Γιατί οι Tomahawk μπορεί να αποτελέσουν πρόβλημα για τη Ρωσία

Ο συγκεκριμένος πύραυλος παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1983 και έχει χρησιμοποιηθεί από τις αμερικανικές δυνάμεις στο Ιράκ, τη Λιβύη και τη Συρία.

Οι Tomahawk χρησιμοποιήθηκαν επιτυχώς για να εξουδετερώσουν ρωσικούς στόχους αντιαεροπορικής άμυνας στη Συρία το 2017 και το 2018, δήλωσε ο Αντρίι Κοβαλένκο από το Ουκρανικό Κέντρο Καταπολέμησης της Παραπληροφόρησης.

Οι Tomahawk χρησιμοποιούν πολύπλοκα συστήματα πλοήγησης, δίνοντας στους αντιπάλους μόλις λίγα δευτερόλεπτα για να αντιδράσουν μόλις οι πύραυλοι ανιχνευτούν από ραντάρ, είπε.

Απαιτείται πυκνό δίκτυο χαμηλού ύψους ραντάρ, γρήγορος εντοπισμός και συγχρονισμένη αντιαεροπορική άμυνα για να αναχαιτιστούν, εξήγησε.

«Τα ρωσικά συστήματα κάλυπταν τους συριακούς στόχους εκείνη την εποχή αλλά απέτυχαν [να ρίξουν Tomahawks]», είπε ο ειδικός, προσθέτοντας ότι οι πύραυλοι είναι «ιδιαίτερα αποτελεσματικοί όταν εκτοξεύονται σε αλληλουχίες, καθώς η υπερφόρτωση των αντιαεροπορικών αυξάνει την επιτυχία τους». Τα ρωσικά συστήματα S-400 ή Pantsir, είπε, είναι «αδύναμα απέναντι στους Tomahawks».

Οι δυνατότητες μεγάλου βεληνεκούς του πυραύλου θα επέτρεπαν στις ουκρανικές δυνάμεις να πλήξουν σημαντικούς στρατιωτικούς στόχους βαθιά μέσα στη Ρωσία έως και 1.600 χιλιόμετρα (περίπου 1.000 μίλια) μακριά, είπε στο DW ο αρχισυντάκτης του Defense Express, Ολέχ Κατκόβ. «Μπορούν να καταστραφούν αρκετά ρωσικά εργοστάσια οπλισμού.»

Το αμερικανικό Ινστιτούτο Μελέτης Πολέμου (ISW) επίσης εκτιμά ότι οι Tomahawk θα μπορούσαν να επιτρέψουν στην Ουκρανία να προκαλέσει σημαντικές ζημιές ή να καταστρέψει κρίσιμες στρατιωτικές εγκαταστάσεις μέσα στη Ρωσία, όπως το εργοστάσιο drones στο Γελαμπούγκα (Tatarstan) ή τη βάση Engels-2 στο Σαράτοφ, την οποία η Ρωσία χρησιμοποιεί για την απογείωση βομβαρδιστικών σε μεγάλες επιθέσεις εναντίον της Ουκρανίας.

Το ISW εκτιμά ότι 1.600 έως 2.000 ρωσικοί στρατιωτικοί στόχοι θα μπορούσαν να βρίσκονται εντός του βεληνεκούς των Tomahawk.

Διαπραγματευτικό εργαλείο;

Η απόφαση του Τραμπ να προμηθεύσει την Ουκρανία με πυραύλους Tomahawk θα αποτελούσε άμεση αντίδραση στην απόρριψη εκ μέρους του Πούτιν των ειρηνευτικών προτάσεων του αμερικανού προέδρου, εξήγησε στο DW ο Τζον Ε. Χερστ, πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Ουκρανία και νυν διευθυντής του Eurasia Center του Atlantic Council.

«Η υστερία του Κρεμλίνου σχετικά με την πιθανή παράδοση αυτών των όπλων στην Ουκρανία δείχνει ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να επηρεάσει την πολιτική του Πούτιν».

Σύμφωνα πάντα με τον Χερστ, αν και οι πύραυλοι Tomahawk είναι απίθανο να κρίνουν την έκβαση του πολέμου, θα μπορούσαν να στείλουν ένα ισχυρό μήνυμα στον Πούτιν και να ωθήσουν το Κρεμλίνο προς ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.

Στην πρώτη του αντίδραση μετά την επικοινωνία Τραμπ-Πούτιν και την ανακοίνωση νέας συνάντησης των δύο ηγετών, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η Ρωσία σπεύδει να επανεκκινήσει τον διάλογο μόλις ξεκίνησαν συζητήσεις για την αποστολή πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία.

Ο Ζελένσκι πρόσθεσε ότι η Ουκρανία υπολογίζει στη δυναμική που οδήγησε στον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εκφράζοντας την ελπίδα ότι αυτή η δυναμική «θα συμβάλει και στον τερματισμό του πολέμου με τη Ρωσία».

«Αυτό θα οδηγήσει στην καταστροφή των σχέσεών μας, ή τουλάχιστον των θετικών τάσεων που έχουν αναδυθεί σε αυτές τις σχέσεις», υπογράμμισε ο Ρώσος πρόεδρος.

Υπενθυμίζεται πως δημοσιεύματα των αμερικανικών media τις προηγούμενες μέρες ανέφεραν πως η Ουάσινγκτον εξετάζει την αποστολή Τόμαχοκ και άλλων πυραύλων εδάφους και αέρος, αμερικανικής κατασκευής, με βεληνεκές περίπου 500 μιλίων.

Ο συνδυασμός προηγμένων πληροφοριών και πιο ισχυρών όπλων θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά την αποτελεσματικότητα των ουκρανικών επιθέσεων σε σχέση με τα μέχρι τώρα πλήγματα.

Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε την Κυριακή ότι η Ουάσιγκτον εξετάζει αίτημα της Ουκρανίας για την απόκτηση Tomahawk μεγάλης εμβέλειας, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν πλήγματα βαθιά μέσα στη Ρωσία, ακόμα και στη Μόσχα. Την Τετάρτη, το Reuters μετέδωσε ότι οι ΗΠΑ θα παράσχουν στην Ουκρανία πληροφορίες για στόχους ενεργειακών υποδομών μεγάλης εμβέλειας στη Ρωσία.

Ωστόσο, Αμερικανός αξιωματούχος και πηγές με γνώση των αποθεμάτων των πυραύλων Tomahawk αμφισβητούν τη δυνατότητα των ΗΠΑ να προμηθεύσουν την Ουκρανία με τους συγκεκριμένους πυραύλους cruise, οι οποίοι έχουν εμβέλεια 2.500 χιλιομέτρων (1.550 μιλίων).

Αμερικανός αξιωματούχος πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ ίσως εξετάσουν το ενδεχόμενο να επιτρέψουν σε Ευρωπαίους συμμάχους να αγοράσουν άλλα όπλα μεγάλης εμβέλειας και να τα παραδώσουν στην Ουκρανία, αλλά η αποστολή Tomahawk θεωρείται απίθανη ως σενάριο. 

Τις τελευταίες εβδομάδες, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει αλλάξει δραστικά τον τρόπο με τον οποίο μιλά για τον πόλεμο στην Ουκρανία, αφήνοντας να εννοηθεί ότι το Κίεβο μπορεί να ανακτήσει όλα τα εδάφη που έχει καταλάβει η Ρωσία, χαρακτηρίζοντας τον ρωσικό στρατό «χάρτινη τίγρη». Η αμερικανική απόφαση να βοηθήσει την Ουκρανία να στοχοποιήσει ενεργειακές υποδομές της Ρωσίας φαίνεται να αποτελεί ένα χειροπιαστό αποτέλεσμα αυτής της νέας στάσης.

Ένας νέος χρηματοδοτικός μηχανισμός, η Λίστα Προτεραιοτήτων Αναγκών για την Ουκρανία (PURL), έχει δημιουργηθεί από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους, ώστε να εφοδιάζεται η Ουκρανία με νέα όπλα αλλά και με όπλα από τα αμερικανικά αποθέματα, χρησιμοποιώντας κεφάλαια από χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ.

Η παροχή πυραύλων Tomahawk στην Ουκρανία θα μπορούσε να ενισχύσει θεαματικά τις επιχειρησιακές ικανότητες του Κιέβου, δίνοντάς του τη δυνατότητα να πλήξει στόχους βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος,  στρατιωτικές βάσεις, κέντρα logistics, αεροδρόμια και κέντρα διοίκησης που μέχρι τώρα βρίσκονται εκτός εμβέλειας.

Το Κρεμλίνο προειδοποίησε την Πέμπτη ότι, αν οι ΗΠΑ προμηθεύσουν την Ουκρανία με Tomahawk, αυτό θα προκαλέσει έναν νέο επικίνδυνο γύρο κλιμάκωσης ανάμεσα στη Ρωσία και τη Δύση.

Σύμφωνα με έγγραφα του Πενταγώνου, το Αμερικανικό Ναυτικό, κύριος χρήστης των Tomahawk, έχει αγοράσει μέχρι σήμερα 8.959 πυραύλους, με μέση τιμή 1,3 εκατ. δολάρια ανά μονάδα. Οι Tomahawk παράγονται από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, ενώ τα τελευταία χρόνια η παραγωγή κυμαίνεται από 55 έως 90 πυραύλους ετησίως. Στον προϋπολογισμό του Πενταγώνου προβλέπεται η αγορά 57 πυραύλων το 2026.

Την Τετάρτη ο Ζελένσκι είχε δηλώσει στο Axios ότι ζήτησε από τον Τραμπ ένα επιπλέον οπλικό σύστημα που θα μπορούσε να αναγκάσει τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν να συμμετάσχει σε ειρηνευτικές συνομιλίες — ίσως χωρίς καν να χρειαστεί να το χρησιμοποιήσει η Ουκρανία.

Αν και ο Ζελένσκι δεν αναφέρθηκε ονομαστικά στο οπλικό σύστημα, είπε ότι αν η Ρωσία γνώριζε ότι το διαθέτει η Ουκρανία, η πίεση για διαπραγματεύσεις θα αυξανόταν σημαντικά.

Σύντομα Ουκρανός αξιωματούχος και μια άλλη πηγή με γνώση της συνάντησης Τραμπ-Ζελένσκι επιβεβαίωσαν ότι πρόκειται για το Tomahawk — έναν πύραυλο μακράς εμβέλειας και μεγάλης ακρίβειας.

Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ουκρανία ζητά τους Tomahawk από τις ΗΠΑ, είναι όμως το μόνο οπλικό σύστημα στη λίστα που ο Τραμπ δεν συμφώνησε να πουλήσει σε χώρες του ΝΑΤΟ εκ μέρους της Ουκρανία.

Όταν ρωτήθηκε την Τετάρτη ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι τι θα μπορούσε να κάνει ο Τραμπ για να βοηθήσει την Ουκρανία να κερδίσει τον πόλεμο, ο Ουκρανός πρόεδρος είπε στον Μπαράκ Ραβίντ του Axios: «Νομίζω ότι ο πρόεδρος Τραμπ ξέρει. Του είπα χθες τι χρειαζόμαστε, ένα πράγμα».

«Το χρειαζόμαστε, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι θα το χρησιμοποιήσουμε. Διότι αν το έχουμε, νομίζω ότι θα ασκήσει επιπλέον πίεση στον Πούτιν να καθίσει και να μιλήσει», συνέχισε και υπαινίχθηκε ότι θα μπορούσαν να τεθούν όροι στη χρήση του συστήματος από την Ουκρανία, ανάλογα με τη συμπεριφορά της Ρωσίας.

Ο Ζελένσκι είπε ακόμη ότι ο Τραμπ του είχε πει ότι η Ουκρανία πρέπει να ανταποκριθεί με το ίδιο νόμισμα: «Αν επιτεθούν στην ενέργειά μας, ο πρόεδρος Τραμπ υποστηρίζει ότι μπορούμε να απαντήσουμε [χτυπώντας στόχους που αφορούν την] ενέργεια». Το ίδιο ισχύει και για τα αποθέματα όπλων και τα εργοστάσια παραγωγής.

Αν και η Ουκρανία μπορεί να χτυπήσει βαθιά μέσα στη Ρωσία με drone, αλλά πολλοί στρατιωτικοί στόχοι υψηλού ενδιαφέροντος διαθέτουν εξελιγμένα συστήματα αεροπορικής άμυνας που είναι δύσκολο να παραβιαστούν με drone.

Οι πύραυλοι Tomahawk έχουν εμβέλεια που ξεπερνά τα 1.500 χιλιόμετρα έναντι περίπου 250 χιλιομέτρων για τα αμερικανικής κατασκευής συστήματα ATACMS.