Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν οι διπλωματικές αντιπροσωπείες των ξένων χωρών που λειτουργούν στην Αθήνα, καθώς και στελέχη και εργαζόμενοι του Υπουργείου Εξωτερικών.

Στη δεξίωση παρόντες ήταν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, οι οποίοι συμμετείχαν στην υποδοχή των προσκεκλημένων.

Ο κ. Τασούλας, μαζί με τον κ. Μητσοτάκη και την κυρία Παπαδοπούλου, υποδέχθηκαν τους εκπροσώπους του ελληνικού Διπλωματικού Σώματος και τους επικεφαλής των ξένων αποστολών στην Ελλάδα. Ακολούθησε η παραδοσιακή δεξίωση στους χώρους του Μεγάρου.

Η θέση της Ελλάδας στη διεθνή σκηνή

Στην ομιλία του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας υπογράμμισε ότι «σε αυτήν την ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τον κόσμο, η εξωτερική πολιτική της Ελλάδας παραμένει προσηλωμένη στην πολυμέρεια και στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του δικαίου της θάλασσας, του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ».

Τόνισε ότι, ως μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, η Ελλάδα στηρίζει τις αξίες του διαλόγου και της διπλωματίας ως τα πιο αποτελεσματικά μέσα για την επίλυση διεθνών διαφορών και την εξεύρεση βιώσιμων λύσεων.

«Στόχος μας είναι να αποτελέσουμε έναν αξιόπιστο εταίρο και πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας στη γειτονιά μας, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Μεσογείου, αλλά και πέραν αυτής», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας.

Αναφορές σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή

Ο κ. Τασούλας υπενθύμισε ότι πρόσφατα συμπληρώθηκαν τέσσερα χρόνια από την «παράνομη Ρωσική εισβολή στην Ουκρανία» και σημείωσε πως η Ελλάδα εξακολουθεί να στηρίζει την Ουκρανία στον αγώνα για εθνική κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα. 

Επανέλαβε επίσης ότι η χώρα θα συνεχίσει να υποστηρίζει κάθε προσπάθεια για μια δίκαιη, βιώσιμη και συνολική ειρήνη, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τον Καταστατικό Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.

Αναφερόμενος στην κρίση στη Μέση Ανατολή, επεσήμανε ότι το ειρηνευτικό σχέδιο των ΗΠΑ αποτελεί αξιέπαινη πρωτοβουλία. «Η Ελλάδα προσβλέπει στην υλοποίηση της δεύτερης φάσης του και είναι έτοιμη να συμβάλει στην ανθρωπιστική βοήθεια, την ανασυγκρότηση και την περιφερειακή σταθεροποίηση», δήλωσε.

Κλείνοντας, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας υπογράμμισε: «Πρέπει να δοθεί νέα ώθηση προς μια πολιτική λύση που θα επιτρέψει τη δημιουργία ενός παλαιστινιακού κράτους παράλληλα με ένα ασφαλές Ισραήλ».

«Έχει κατανοήσει η κυβέρνηση ότι με συνεχείς αναφορές στη δήθεν «θετική ατζέντα» και με την επίκληση της συνθήκης των Αθηνών περί Φιλίας, «ξεπλένει» ουσιαστικά την Τουρκία στα μάτια της διεθνούς πολιτικής σκηνής και της κοινής γνώμης; Δεν βλέπει την κλιμάκωση των τουρκικών απαιτήσεων και διεκδικήσεων, όχι μόνο επί χάρτου αλλά και επί του πεδίου;», είπε μεταξύ άλλων ο Αντώνης Σαμαράς στον Κωνσταντίνο Τασούλα.

Ο πρώην πρωθυπουργός, όμως, δεν έμεινε μόνο εκεί. Αναφερόμενος στα όσα είπε ο πρωθυπουργός για την επίλυση των διαφορών σε «διεθνές δικαιοδοτικό όργανο», είπε: «Τι σημαίνει αυτό; Υπενθυμίζεται, ότι η θέση της Ελλάδας είναι ότι η μια και μόνη διαφορά μπορεί να επιλυθεί στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Όμως, προϋπόθεση για αυτό είναι η αποδοχή εκ μέρους της Τουρκίας του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας και η υπογραφή σχετικού συνυποσχετικού που κυρώνεται από τα Κοινοβούλια. Η Τουρκία, ως γνωστόν, δεν αποδέχεται το Δίκαιο της Θάλασσας». Η θέση του, επανέλαβε, είναι πως από την ώρα που η Τουρκία δεν αποδέχεται το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν τίθεται θέμα περαιτέρω συζητήσεως. Το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας αποτελεί προϋπόθεση για οιαδήποτε περαιτέρω συζήτηση.

Ο Αντώνης Σαμαράς, όμως, δεν έμεινε εκεί, καθώς αναφέρθηκε στην ερήμωση της Αν. Θράκης σε συνδυασμό με την τουρκική διείσδυση στην περιοχή, την ακρίβεια που καλπάζει και μειώνει την αγοραστική δύναμη των Ελλήνων, την ανεπαρκή χρηματοδότηση των μικρο-μεσαίων επιχειρήσεων, το κόστος παραγωγής των επιχειρήσεων, το κόστος της ενέργειας στα νοικοκυριά και το αγροτικό και διατροφικό ζήτημα.

Αναλυτικά:

Δημογραφικό – Ακρίβεια – Πρωτογενής τομέας

Ο Αντώνης Σαμαράς ανέφερε στον ΠτΔ την εθνική ανάγκη για αντιμετώπιση σειράς άλυτων ουσιαστικών προβλημάτων της χώρας, όπως το δημογραφικό, με ιδιαίτερη αναφορά στην ερήμωση της Αν.Θράκης σε συνδυασμό με την τουρκική διείσδυση στην περιοχή, την ακρίβεια που καλπάζει και μειώνει την αγοραστική δύναμη των Ελλήνων, την ανεπαρκή χρηματοδότηση των μικρο-μεσαίων επιχειρήσεων, το κόστος παραγωγής των επιχειρήσεων, το κόστος της ενέργειας στα νοικοκυριά και το αγροτικό και διατροφικό ζήτημα , με ειδική αναφορά στη συμφωνία Μερκοσούρ.

«Από την ώρα που η Τουρκία δεν αποδέχεται το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν τίθεται θέμα περαιτέρω συζητήσεως»

Για την εξωτερική πολιτική ο Αντώνης Σαμαράς επανέλαβε την θέση του ότι είναι σε λάθος κατεύθυνση, κι εξέφρασε την βαθύτατη ανησυχία του για τα εθνικά θέματα. Επισήμανε ότι η πρόσφατη επίσκεψη του πρωθυπουργού στην Τουρκία σε συνδυασμό με τις δηλώσεις που ακολούθησαν και την πραγματικότητα επί του πεδίου, επέτειναν την αίσθηση του κινδύνου της παγιοποίησης τετελεσμένων σε βάρος της Ελλάδας. Έχει κατανοήσει η κυβέρνηση ότι με συνεχείς αναφορές στη δήθεν “θετική ατζέντα” και με την επίκληση της συνθήκης των Αθηνών περί Φιλίας, “ξεπλένει” ουσιαστικά την Τουρκία στα μάτια της διεθνούς πολιτικής σκηνής και της κοινής γνώμης; Δεν βλέπει την κλιμάκωση των Τουρκικών απαιτήσεων και διεκδικήσεων, όχι μόνο επί χάρτου αλλά και επί του πεδίου;

Ειδικότερα, ο Αντώνης Σαμαράς στάθηκε, μεταξύ άλλων, στα εξής σημεία:

α) την αναφορά του Πρωθυπουργού για επίλυση των διαφορών σε “διεθνές δικαιοδοτικό όργανο”. Τι σημαίνει αυτό; Υπενθυμίζεται, ότι η θέση της Ελλάδας είναι ότι η μια και μόνη διαφορά μπορεί να επιλυθεί στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Όμως, προϋπόθεση για αυτό είναι η αποδοχή εκ μέρους της Τουρκίας του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας και η υπογραφή σχετικού συνυποσχετικού που κυρώνεται από τα Κοινοβούλια. Η Τουρκία , ως γνωστόν, δεν αποδέχεται το Δίκαιο της Θάλασσας. Η θέση του Αντώνη Σαμαρά είναι πως από την ώρα που η Τουρκία δεν αποδέχεται το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν τίθεται θέμα περαιτέρω συζητήσεως. Το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας αποτελεί προϋπόθεση για οιαδήποτε περαιτέρω συζήτηση.

β) την αναφορά σε συνεργασία για το Μεταναστευτικό με την Τουρκία, την ώρα που παρατηρείται εργαλειοποίηση του ζητήματος από τους γείτονες. Πρόσφατο παράδειγμα η τραγωδία στη Χίο, όπου η Τουρκία από την πρώτη στιγμή έθεσε το ζήτημα δικαιοδοσίας στην έρευνα και διάσωση. Γιατί δεν καταδικάστηκε αυτή η εργαλειοποίηση; Γιατί δεν ζητήθηκε από την Τουρκία να αναλάβει επιτέλους τις ευθύνες της, ώστε να μην χρησιμοποιεί ανθρώπινες ζωές για πολιτικούς λόγους;

γ) τη δέσμευση στην κοινή δήλωση για “μηχανισμούς επικοινωνίας για την “εξάλειψη αδικαιολόγητων πηγών έντασης προς αποφυγή κλιμάκωσης και κινδύνων”. Τι σημαίνει αυτό; Μήπως προσυνεννόηση; Και ποιες είναι οι πηγές έντασης; Διότι κατά την Τουρκία τέτοιες είναι η άσκηση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων έξω από τα 6 ν.μ, η θαλάσσια έρευνα, η χωροταξία, η πόντιση καλωδίων. Γι αυτά θα απαιτείται προσυνεννόηση; Η Ελλάδα, άραγε, θεωρεί τις τουρκικές έρευνες στην περιοχή μεταξύ Λιβύης και Κρήτης πηγή έντασης; Το τουρκολιβικό μνημόνιο; Το Κυπριακό;

δ) την αναφορά στο ότι “οι δύο χώρες εξέφρασαν την αποφασιστικότητά τους να αξιολογήσουν υφιστάμενες ευκαιρίες συνεργασίας στον τομέα της ενέργειας — ιδίως στη διασύνδεση ηλεκτρικής ενέργειας και στις ανανεώσιμες πηγές — με στόχο την ενίσχυση της περιφερειακής σταθερότητας.” Τι ακριβώς σημαίνει αυτό; Μήπως ότι θα απαιτείται άδεια της Τουρκίας ακόμα και για το καλώδιο στην Κάσο; Κάτι που θα σήμαινε εμπράκτη αποδοχή της Τουρκικής δικαιοδοσίας; Μήπως είναι ο δρόμος για τη συνδιαχείριση των ενεργειακών πηγών του διαδρόμου του Αιγαίου και της Α.Μεσογείου;

ε) την παντελή έλλειψη καταδίκης της τουρκικής επ’ αόριστον Navtex η οποία διχοτομεί πρακτικά το Αιγαίο. Γιατί;

στ) γιατί δεν αναφέρθηκε η ελληνική πλευρά στις συνεχιζόμενες θηριωδίες εναντίον του Χριστιανικού πληθυσμού στη Συρία;

«Η Ελλάδα έπρεπε εξ αρχής να μετάσχει στο Συμβούλιο Ειρήνης του Τραμπ»

Ο Αντώνης Σαμαράς τόνισε πως η Ελλάδα έπρεπε εξαρχής να μετάσχει στο Συμβούλιο Ειρήνης του Τραμπ, πολύ περισσότερο από την ώρα που σε αυτό μετέχουν Τουρκία -Ισραήλ-Κύπρος- Βουλγαρία- Ιταλία και άλλες χώρες, και όχι να δίνει διαρκώς την εντύπωση ότι σύρεται.

Συνταγματική Αναθεώρηση

Για τη συνταγματική αναθεώρηση ο Αντώνης Σαμαράς ανέφερε στον ΠτΔ ότι δεν πρέπει αυτή να είναι αντικείμενο κομματικών στοχεύσεων και ότι δεν πρέπει να διεξάγεται με όρους καθαρά επικοινωνιακούς.

«Το ορόσημο των 50 ετών του Συνδέσμου Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος είναι μια αφορμή για να αποτιμήσουμε όσα έγιναν, αλλά και για να στοχαστούμε για όλα όσα μπορούν να γίνουν προχωρώντας προς το αύριο. Γιατί η σωστή ανάγνωση του παρελθόντος είναι το υλικό με το οποίο συνθέτουμε τη μνήμη του μέλλοντος», είπε ο κ. Τασούλας και συνέχισε: «Η δύναμη των εξαγωγών δεν είναι μόνο τα κέρδη των επιχειρήσεων που επικρατούν στον διακρατικό και το διεθνή ανταγωνισμό. Είναι κυρίως το γόητρο, η ταυτότητα και η εμβέλεια μιας χώρας. Πάνω στις φόρμες παραγγελιών, στους προϋπολογισμούς και στα τραπεζικά εμβάσματα εγγράφεται η ευρωστία ενός πολιτισμού, ο δυναμισμός της παιδείας και η αυτοπεποίθηση μιας εθνικής οντότητας. Κάθε αγαθό, κάθε υπηρεσία και προϊόν είναι η αντανάκλαση της στάθμης ενός πολιτισμού. Ο πολιτισμός δεν είναι μόνο τα καλλιτεχνικά έργα. Τα αγαθά συμπυκνώνουν την επιστημονική εξέλιξη, την αισθητική, τις αξίες και τον τρόπο σκέψης κάθε εποχής. Και όπως είπε πρόσφατα ο κ. Γεροβασιλείου στην αναγόρευση του σε διδάκτορα του Πανεπιστημίου Μακεδονίας «εύχομαι να συνεχίσουμε όλοι να καλλιεργούμε – ο καθένας στο δικό του οικοσύστημα- τη γνώση, την ευθύνη και την χαρά της δημιουργίας, που είναι και η ουσία του πολιτισμού». Κατ’ επέκταση, ο πατριωτισμός, ο καλώς εννοούμενος πατριωτισμός εμπλουτίζεται και ενισχύεται μέσα από την ευγενή άμιλλα με άλλες χώρες στο πεδίο της δημιουργικότητας, της επιχειρηματικής αριστείας και της καινοτομίας. Όπως είμαστε υπερήφανοι για τα μετάλλια των πρωταθλητών μας έτσι είμαστε υπερήφανοι – και κάθε λαός είναι υπερήφανος – για την εμβέλεια των αγαθών που έχουν εθνική προέλευση, ιστορία και σφραγίδα. Η εξαγωγική δράση είναι μια πατριωτική πράξη. Η Ελλάδα μεγαλώνει μέσα από τις εξαγωγές».

Αναφέρθηκε στην πορεία των ελληνικών εξαγωγών τα τελευταία χρόνια και σημείωσε πως «η πραγματική έξαρση που γνωρίζουν, είναι μια απόδειξη του τι μπορεί να πετύχει η χώρα όταν πιστεύει στις δυνάμεις της. Τα ελληνικά διεθνώς εμπορεύσιμα προϊόντα ανοίγουν δρόμους, δημιουργούν ευκαιρίες, καλλιεργούν εμπιστοσύνη».

Η προσφορά του ΣΕΒΕ

Μίλησε για τη διαδρομή και την προσφορά του ΣΕΒΕ και υπογράμμισε: «Γιορτάζουμε τη συμπλήρωση 50 χρόνων από την ίδρυση του Συνδέσμου Εξαγωγέων Βορείου Ελλάδος. Μισό αιώνα συνεχούς παρουσίας, σε μια διαδρομή που ξεκίνησε ως πρωτοβουλία λίγων οραματιστών και εξελίχθηκε σε έναν από τους σημαντικότερους θεσμικούς φορείς της ελληνικής επιχειρηματικότητας.

Εκτιμώ ιδιαίτερα την προσφορά του ΣΕΒΕ, η οποία δεν περιορίζεται μόνο στην προώθηση των αγαθών, αλλά παρέχει εκπαίδευση, κατάρτιση, αξιόπιστα δεδομένα και εξειδικευμένες μελέτες. Διαμορφώνει επιχειρηματικά δίκτυα και οργανώνει αποστολές. Δηλαδή μετατρέπει την παραδοσιακή ελληνική εμπορική εξωστρέφεια σε οργανωμένη στρατηγική ανάπτυξης.

Ο Σύνδεσμος έχει αναλάβει πρωτοβουλίες που βοηθούν σημαντικά τους Έλληνες εξαγωγείς. Οι «Επαγγελματικές Ακαδημίες», μια καινοτόμος ιδέα που παρουσίασε πρόσφατα ο κ. Διαμαντίδης (σ.σ. ο πρόεδρος του ΣΕΒΕ), διασυνδέουν παραγωγή, εκπαίδευση και επιχειρηματικότητα. Είναι μια επένδυση ουσίας στο ανθρώπινο δυναμικό. Ταυτόχρονα, τα προγράμματα ενημέρωσης των μαθητών Λυκείου για τα επαγγέλματα του μέλλοντος ανοίγουν δρόμους για την επόμενη γενιά, δίνοντάς της καθαρή εικόνα για τις δεξιότητες και τις ευκαιρίες του αύριο. Οι πρωτοβουλίες αυτές δείχνουν μια Ελλάδα που δεν ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις, αλλά προσπαθεί να τις προλάβει».

Ο ρόλος-κλειδί της Θεσσαλονίκης στις εξαγωγές και την εξωστρέφεια

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναφέρθηκε στον ρόλο των εξαγωγών και της Θεσσαλονίκης και τόνισε: «Σήμερα, η Ελλάδα εξάγει προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, υπηρεσίες τεχνολογίας, τρόφιμα διεθνούς φήμης, φαρμακευτικά προϊόντα, βιομηχανικό εξοπλισμό και καινοτόμες λύσεις που απαντούν σε πραγματικές ανάγκες. Αυτή η πρόοδος δεν είναι αφηρημένη. Έχει γεωγραφικό αποτύπωμα· έχει περιοχές που λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές αυτής της εξωστρέφειας.

Μία από αυτές είναι και η Θεσσαλονίκη. Η πόλη, η οποία έχει ρόλο-κλειδί στην περιοχή.

Συχνά ακούγοντας ομιλίες επισήμων για τις εξαγωγές μπορεί να βγάλουμε το λανθασμένο συμπέρασμα ότι οι εξαγωγές είναι μια εύκολη υπόθεση. Φυσικά δεν είναι έτσι. Οι Έλληνες εξαγωγείς δραστηριοποιούνται σε μια υφήλιο που αλλάζει ταχύτατα. Αυτό που έλεγε ο Τσώρτσιλ για τις νίκες και τις ήττες ταιριάζει και στην οικονομία και ιδιαίτερα στην οικονομία με εξαγωγική στόχευση: «Οι νίκες δεν είναι οριστικές, αλλά και οι ήττες δεν είναι θανάσιμες. Είναι το κουράγιο να συνεχίσεις αυτό που έχει σημασία.»

Δεν μπορούν όμως όλα να επαφίονται στο κουράγιο, δεν μπορούν όλα να στηρίζονται στη γενναιότητα, αν και οι Έλληνες επιχειρηματίες παραδοσιακά χρειάζονται και διαθέτουν πολλή γενναιότητα και αρκετό κουράγιο για να επιπλεύσουν και να προχωρήσουν. Χρειάζεται βεβαίως και η κινητοποίηση του κράτους. Χρειάζεται επίσης ισχυρή οικονομική διπλωματία, που θα ανοίγει δρόμους για τις επιχειρήσεις μας».

Ο κ. Τασούλας επισήμανε ότι «ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός, η επιστήμη, η φιλοσοφία και η ελληνική γλώσσα απλώθηκε σε ολόκληρη τη Μεσόγειο και τη σημερινή Μέση Ανατολή μέσα από την εξαγωγική και εμπορική δραστηριότητα» και πρόσθεσε: «Η επιρροή αυτή συμπυκνώνει το πιο ισχυρό και πιο επιδραστικό εξαγωγικό μας αγαθό, αφού ο ελληνικός πολιτισμός – δηλαδή η αισθητική, η μηχανική, η στρατηγική, το εμπόριο, η πολιτική, η ηθική, η λογική – αποτέλεσε τη βάση πάνω στην οποία αναπτύχθηκαν νεότεροι πολιτισμοί και νεότερες εθνικές γλώσσες που αποτέλεσαν την αφετηρία για την οικοδόμηση της Ευρώπης όπως αυτή εξελίχθηκε στη Ρωμαϊκή Εποχή και αργότερα στον Μεσαίωνα, στην Αναγέννηση, στον Διαφωτισμό και στο σήμερα.

Η Ελλάδα, κατά συνέπεια, μπορεί να βρίσκεται στην περιφέρεια της ηπείρου με όρους γεωγραφίας, αλλά κατέχει κεντρική θέση στην Ευρώπη με όρους σκέψης και πολιτισμού. Στη σημερινή Ευρωπαϊκή Ένωση η Ελλάδα μπορεί να συνεχίζει να αναβαθμίζει τη θέση της, όχι μόνο ως κράτος, αλλά και ως έθνος δημιουργών και παραγωγών. Για να το πω απλά, δεν είμαστε οι μουσαφίρηδες στο κοινό τραπέζι. Είμαστε οι θεμελιωτές της Ευρώπης. Αυτό βεβαίως δεν είναι παράσημο, δεν είναι δάφνες πάνω στο οποίες μπορούμε να εφησυχάσουμε. Είναι κυρίως ευθύνη για να κάνουμε πραγματικότητα τη μνήμη του μέλλοντος. Είναι ευθύνη για να είμαστε πάντοτε καλύτεροι ακόμα κι απ’ όσο κι εμείς οι ίδιοι θα θέλαμε ιδανικά να είμαστε. Είναι κάλεσμα και πρόκληση να υπερβαίνουμε κάθε φορά τις προσδοκίες, τα όρια και το κοινό μέτρο σε ό,τι προσπαθούμε και σε ό,τι τολμούμε. Κατά συνέπεια, με εμπιστοσύνη, με αυτοπεποίθηση και με πίστη στον δημιουργικό μας χαρακτήρα, ας συνεχίσουμε με ακόμα περισσότερους στόχους και φιλοδοξίες αυτό το ταξίδι που ξεκινά από τα βάθη της ιστορίας μας και συνεχίζεται στο μέλλον που όλοι μαζί διαμορφώνουμε».

Στις 18.00 ο Πρωθυπουργός θα συναντηθεί με τον Σέρβο ομόλογό του Duro Macut, στο Μέγαρο Μαξίμου.

Τόνισε ακόμα ότι παρά τις διεθνείς αναταράξεις «η γραμμή παραμένει σταθερή: ενίσχυση των αμυντικών και διπλωματικών δυνατοτήτων και της κοινωνικής συνοχής εντός της ΕΕ».

Σε ενωτικό κλίμα ζήτησε, ακόμα, «ασχέτως επιμέρους διαφωνιών το αόρατο νήμα που μας ενώνει δεν πρέπει να σπάσει».

Η δήλωση του Κωνσταντίνου Τασούλα

“Αποτελεί κορυφαία τιμή αλλά κυρίως βαριά ευθύνη. Παρακαλώ κ. Πρόεδρε να διαβιβάσετε στην εθνική αντιπροσωπεία τις ειλικρινείς ευχαριστίες για την εκλογή μου. Μετέχοντας στον δημόσιο βίο γνωρίζω τις δυνατότητες της πολιτικής που τις αναδεικνύει η λαική κυριαρχία. Δυνατότητες έργου ώστε η πατρίδα όλων μας ανεξαρτήτως ιδεολογίας και του λαού όλου να προοδεύει.

Γνωρίζω και τις αδυναμίες της πολιτικής. Μόνο με εθνική προσπάθεια και κοινωνική συνοχή μπορούμε να τις αντιμετωπίσουμε. Αναζητώντας κοινωνική συναίνεση με διάλογο και λύσεις που πείθουν τους πολλούς ώστε η κριτική μπορεί να διορθωθεί σε μεταρρυθμιστική πολιτική.

Η Ελλάδα και οι Έλληνες έχουν αξιώσεις εθνικής ασφάλειας, προκοπής και πολιτικής προστασίας, δικαιοσύνης όπως διαπιστώνουμε εκδηλωτικά και δικαιολογημένα και σήμερα. Αυτές οι αξιώσεις ανατίθενται στα πολιτικά κόμματα που αναλαμβάνουν την διακυβέρνηση με βάση την αρχή της πλειοψηφίας. Η απόδοση των πολιτικών προσπαθειών εξαρτάται από το πλαίσιο και την πολιτική ατμόσφαιρα που διεξάγονται οι πολιτικές διαδικασίες.

Και όλα αυτά γίνονται εν μέσω γεωπολιτικών αναταράξεων και πολέμων στην περιοχή μας. Ο ρυθμός του κόσμου όπως τον ξέραμε δεν φαίνεται να συνεχίζει με τον ίδιο ρυθμό. Μέσα σε αυτόν τον ορυμαγδό σε αυτό το πέτρινο ακρωτήρι η γραμμή παραμένει σταθερή: ενίσχυση των αμυντικών και διπλωματικών δυνατοτήτων και της κοινωνικής συνοχής εντός της ΕΕ. Η χώρα καλείται να ενισχύσει το γόητρό της προς τα έξω. Ασχέτως επιμέρους διαφωνιών το αόρατο νήμα που μας ενώνει δεν πρέπει να σπάσει. Είναι το αόρατο νήμα που μας ενώνει όταν κινητοποιούμαστε για έναν κοινό στόχο ή για να αποτρέψουμε ένα κοινό κακό.

Η αρμονική λειτουργία και συνέργεια των θεσμών, το ήπιο πολιτικό κλίμα και η διαφύλαξη της ενότητας είναι υποβοηθητικό πλαίσιο για την πραγματοποίηση των πολιτικών στόχων. Ο ΠτΔ ως ρυθμιστής του πολιτεύματος καλείται να εμπεδώσει αυτό το πλαίσιο έξω και μακριά από κάθε κομματικό ανταγωνισμό και αναδεικνύοντας πότε-πότε την ανάγκη διαφύλαξης του αόρατου νήματος που στα πολύ μεγάλά και σπουδαία δεν παύει να μας ενώνει. Αυτό το χρέος το έχει ο ΠτΔ θεσμικά, ιστορικά, πολιτειακά. Είναι χρέος προς τον λαό και οτο Σύνταγμα. Με τη βοήθεια του Θεού, τη συμπαράσταση των παραγόντων του πολιτεύματος και του λαού βεβαιωθείτε ότι θα καταβάλω κάθε προσπάθεια για τους στόχους αυτούς”.

Μητσοτάκης: Θεσμική νίκη του πολιτεύματος

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε: «Θέλω να συγχαρώ θερμά τον Κωνσταντίνο Τασούλα, βέβαιος ότι θα ανταποκριθεί στον υψηλό ρόλο του ως σύμβολο της εθνικής μας ενότητας, αλλά και ως εγγυητής της δημοκρατικής ομαλότητας και της συνταγματικής σταθερότητας. Για την αποστολή του, άλλωστε, διαθέτει το κύρος όσο και την πολιτική εμπειρία. Χαρακτηριστικά που έχει, ήδη, αποδείξει στις δημόσιες θέσεις τις οποίες υπηρέτησε με συνέπεια επί δεκαετίες, κυρίως όμως από την έδρα του Προέδρου της Βουλής, αξίωμα όπου είχε αναδειχθεί με ευρεία διακομματική στήριξη. Έχει, συνεπώς, τον σεβασμό όλων μας».

Και συνέχισε ο πρωθυπουργός λέγοντας: «Η σημερινή εκλογή συνιστά, επίσης, και μία θεσμική νίκη του πολιτεύματος, καθώς με αυτήν ολοκληρώνεται άψογα η σχετική συνταγματική πρόβλεψη, αποδεικνύοντας πόσο ατυχείς υπήρξαν οι απόπειρες ορισμένων να εμπλέξουν τον πρώτο πολίτη σε μικροκομματικούς ανταγωνισμούς. Το άμεσο μέλλον σίγουρα θα το επιβεβαιώσει. Σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον, λοιπόν, η πολιτική ζωή του τόπου εξελίσσεται με σιγουριά και υπευθυνότητα. Σταθερά στον δρόμο της δημοκρατίας, της οικονομικής ανάπτυξης και της κοινωνικής προόδου, κατευθύνσεις στις οποίες θα συμβάλλει, ασφαλώς, και ο νέος Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Του εύχομαι και πάλι καλή δύναμη, στο όνομα όλων των Ελληνίδων και όλων των Ελλήνων».

Η προσφώνηση Κακλαμάνη και η αντιφώνηση Τασούλα

Προσφωνώντας τον νεοκλεγέντα Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο Πρόεδρος της Βουλής ανέφερε:

«Αξιότιμε κ. Πρόεδρε,

Σύμφωνα με το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής και έπειτα από σχετική εξουσιοδότηση του Κοινοβουλίου, έχω την τιμή και την χαρά να σας ανακοινώσω την εκλογή σας ως Προέδρου της Δημοκρατίας από την Εθνική Αντιπροσωπεία που συνεκλήθη σήμερα το πρωί, για αυτόν ακριβώς τον σκοπό, σε ειδική συνεδρίαση.

Η πρόταση που υπέβαλε, ανάμεσα σε άλλες, ο Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της ΝΔ και Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης για το πρόσωπό σας έτυχε σήμερα της απαιτούμενης πλειοψηφίας από το άρθρο 32 παρ. 4 του καταστατικού χάρτη της χώρας μας. Πράγμα που κατά τη γνώμη μου, που σας ξέρω καλά, επιβεβαιώνει και τις προσδοκίες που συνδέονται με το πρόσωπό σας.

Η Εθνική Αντιπροσωπεία με την ψήφο της δεν αναγνώρισε μόνο στο πρόσωπό σας την ενωτική και συναινετική προοπτική άσκησης των καθηκόντων σας, έξω από τον στίβο των κομματικών ανταγωνισμών, αλλά και τη δυνατότητα σας και δέσμευσή σας να εξασφαλίσετε στην πολυσχιδή κρατική λειτουργία το σεβασμό και την πιστή τήρηση του Συντάγματος, στην τελευταία αναθεώρηση του οποίου υπήρξατε  και δημιουργικός συντελεστής.

Η στιγμή αυτή της επίσημης ανακοίνωσης της εκλογής σας είναι βέβαια θεσμική διαδικασία, αλλά δεν αφίσταται και προσωπικής διάστασης

Γνωρίζω καλά την προσωπική σας πορεία στα δημόσια πράγματα της χώρας από τα νεανικά σας χρόνια, την επιτυχή θητεία σας σε κρατικά λειτουργήματα, στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, στο Υπουργείο Πολιτισμού, σε πολλαπλά και σύνθετα κοινοβουλευτικά καθήκοντα, στην 25ετη επάξια εκπροσώπηση του Ηπειρωτικού λαού, στην Προεδρία της Βουλής που προήλθε από τρεις διαδοχικές συναινετικές εκλογές σας.

Γνωρίζω πως υπηρετήσατε τα τελευταία χρόνια τον Κοινοβουλευτισμό και μάλιστα για ένα μεγάλο διάστημα κατά τη διάρκεια της δυσχερέστατης περιόδου της πανδημίας, πως αναβαθμίσατε τον πολύτιμο για τη χώρα μας θεσμό της Κοινοβουλευτικής διπλωματίας. Πως στηρίξατε κοινωνικούς στόχους, ιδιαίτερα την περίοδο της πανδημίας, ενισχύοντας αποφασιστικά το ΕΣΥ με σύμφωνη πάντα γνώμη όλων των κομμάτων της Βουλής ή και πως αναδείξατε ένα νέο ουσιαστικά πολιτιστικό τοπόσημο στην Αθήνα, με τη μεταμόρφωση του Δημόσιου Καπνεργοστασίου.

Αναλαμβάνετε τα καθήκοντά σας τη στιγμή που η χώρα μας διεκδικεί εύλογα και αποφασιστικά την εμπεδωμένη θέση της στον προηγμένο κόσμο, ενώ όμως την ίδια στιγμή ένα πρωτόγνωρο κύμα νέων προκλήσεων ενισχύει την αβεβαιότητα και ρευστότητα που μας περιβάλλει. Για τον λόγο αυτό και η ευστάθεια στη λειτουργία των θεσμών, όλων ανεξαιρέτως των θεσμών της Πολιτείας, από τους οποίους οι πολίτες και μάλιστα οι νεότεροι περιμένουν και αξιώνουν πολλά περισσότερα, θα αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα της πορείας μας και υψηλή προτεραιότητά σας.

Κύριε Πρόεδρε, η Βουλή των Ελλήνων πριν από λίγο, σας ανέδειξε στο πιο διακεκριμένο σκαλί της πολιτειακής ιεραρχίας.  Ως Πρόεδρος της Βουλής και παλαιός σας συνάδελφος, σας εύχομαι και πιστεύω να ασκήσετε αυτήν την αποστολή για το κοινό συμφέρον και το γενικότερο όφελος του λαού και της χώρας μας».

Στην αντιφώνησή του ο νεοεκλεγείς Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε:

«Ευχαριστώ για το επίσημο άγγελμα της εκλογής μου που αποτελεί κορυφαία τιμή αλλά κυρίως μία βαριά ευθύνη.

Παρακαλώ να διαβιβάσετε στην Εθνική Αντιπροσωπεία, μέλος της οποίας είχα την τιμή να υπάρξω τα τελευταία 25 χρόνια τις ειλικρινείς μου ευχαριστίες για την, κατά το Σύνταγμα, ανάδειξή μου στο αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας.

Μετέχοντας όμως στο δημόσιο βίο υπό διάφορες ιδιότητες ακόμη περισσότερες δεκαετίες, πλέον γνωρίζω καλά, κύριε Πρόεδρε, όπως και εσείς, τις δυνατότητες της πολιτικής που την αναδεικνύει η λαϊκή κυριαρχία. Δυνατότητες προσφοράς έργου και παραδείγματος προκειμένου η πατρίδα μας, η πατρίδα όλων μας, ανεξαρτήτως ιδεολογίας, και ο λαός μας να προοδεύουν. Γνωρίζω όμως καλά και τις αδυναμίες της πολιτικής.  Αυτές μόνο, κατά το δυνατόν, με κοινή προσπάθεια, και εθνική και κοινωνική συνοχή μπορούμε να παραμερίσουμε. Αναζητώντας λύσεις  ευρύτερης αποδοχής που πηγάζουν από τον γνήσιο διάλογο, όχι μόνο μέσα στη Βουλή, αλλά και με την κοινωνία. Λύσεις που πείθουν τους πολλούς πως οι εύλογες αξιώσεις και η νηφάλια και συχνά αυστηρή κοινωνική κριτική, μπορεί να μετατραπούν  σε πολιτική διορθωτική ή μεταρρυθμιστική.

Η Ελλάδα και ο ελληνικός λαός έχουν εύλογες αξιώσεις από τους πολιτικούς τους εκπροσώπους.  Αξιώσεις, μεταξύ άλλων, εθνικής ασφάλειας και ακεραιότητας, προκοπής, κοινωνικής προστασίας και πολιτικής προστασίας που είναι τόσο επίκαιρη,  δικαιοσύνης όπως ειδικότερα διαπιστώνουμε τόσο εκδηλωτικά και δικαιολογημένα και σήμερα. Η υπηρέτηση αυτών των αξιώσεων, που δεν είναι παρά συνταγματικές κρίσιμες υπαγορεύσεις για την Πολιτεία, ανατίθεται στα πολιτικά κόμματα, που με βάση τον κανόνα της πλειοψηφίας καλούνται κάθε φορά να κυβερνήσουν τη χώρα. Η απόδοση των πολιτικών προσπαθειών εξαρτάται όχι μόνο από το σωστό προγραμματισμό ή τις εποικοδομητικές προτάσεις.  Εξαρτάται και από το πλαίσιο, την πολιτική ατμόσφαιρα μέσα στα οποία διεξάγονται οι πολιτικές διεργασίες.

Και όλα αυτά πρέπει να επιτελούνται μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον ασυνήθιστης αβεβαιότητας και πλήθους γεωπολιτικών ανακατατάξεων και πολεμικών συγκρούσεων στην ευρύτερη γειτονιά μας.  Την ίδια στιγμή οι μεταπολεμικές παραδοχές σχέσεων και ισορροπιών δοκιμάζονται ή ήδη μετατοπίζονται ανησυχητικά.

Ο ρυθμός του κόσμου όπως τον ξέραμε από τα μεταπολεμικά χρόνια δεν φαίνεται καθόλου να συνεχίζει ο ίδιος, και “μια στοίβα σπασμένες εικόνες” παίρνει συχνά την θέση του. Και μέσα σε αυτόν τον ορυμαγδό αλλαγών στάσεων και ισορροπιών για μας εδώ, στο πέτρινο ακρωτήρι της Ελλάδας, η γραμμή παραμένει σταθερή: Ενίσχυση των αμυντικών και διπλωματικών μας δυνατοτήτων και ενίσχυση της κοινωνικής μας συνοχής. Μέσα στην Ε.Ε. που στοχεύει στην στρατηγική της αυτονομία, αλλά που πρέπει να βιαστεί ακόμα περισσότερο, η χώρα μας καλείται να ενισχύσει περαιτέρω το γόητρό της προς τα έξω και παλεύει για την προκοπή και το κλίμα εμπιστοσύνης στο εσωτερικό της, που είναι στόχοι ευρύτερα, πιστεύω, αποδεκτοί.

Να γιατί, ασχέτως επιμέρους διαφωνιών ακόμη και εντάσεων, το αόρατο νήμα που μας ενώνει στις μεγάλες ζωτικές επιλογές δεν πρέπει να σπάσει.

Μελετήσαμε ή και τιμήσαμε ξανά και εδώ στη Βουλή και σε όλη την Ελλάδα, τα εντελώς τελευταία χρόνια καίριες επετείους της εθνικής μας πορείας. Τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821, τα 100 χρόνια από τη μικρασιατική καταστροφή, και τα 50 χρόνια από την Μεταπολίτευση. Κάθε θρίαμβος και επιτυχία μέσα από αυτό το ιστορικό υλικό οφείλεται στο αόρατο νήμα που μας ενώνει με κοινούς στόχους και μέσα. Ενώ συχνά καταστροφές και πισωγυρίσματα οφείλονται στο σπάσιμο αυτού του νήματος από σκληρά και φανατικά αντίθετους στόχους και διχασμούς.

Είναι το αόρατο νήμα που μας ενώνει όταν κινητοποιούμαστε για να αποτρέψουμε ένα κακό ή για να κατακτήσουμε έναν μεγάλο στόχο. Και όσο μεγαλύτερη διάρκεια και αξιοπιστία έχει η κοινή μας προσπάθεια προς μεγάλους στόχους τόσο περισσότεροι στόχοι κατακτιούνται.

Αλλά ας ξαναγυρίσουμε στην αποστολή που από σήμερα επωμίζομαι.

Η αρμονική λειτουργία και συνέργεια των θεσμών, το ήπιο κατά το δυνατόν πολιτικό κλίμα και η  διαφύλαξη κλίματος ενότητας είναι πολύτιμα υποβοηθητικό πλαίσιο για την επιτυχία των πολιτικών επιδιώξεων και την χρησιμότητα των πολιτικών ανταγωνισμών.  Και όσο κοινότοπα μπορεί να ηχούν αυτά, άλλο τόσο και ακόμη περισσότερο ισχύουν.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ως ρυθμιστής του πολιτεύματος καλείται, μεταξύ άλλων, να επιδιώξει την εμπέδωση αυτού ακριβώς του πλαισίου, έξω και μακριά ο ίδιος από κάθε κομματικό ανταγωνισμό, κινούμενος μέσα στα προσδιορισμένα πλαίσια του συνταγματικού του ρόλου αναδεικνύοντας, στα πολύ μεγάλα και σπουδαία, αυτό το αόρατο νήμα που δεν παύει ποτέ να μας ενώνει.

Αυτό το χρέος το έχει ιστορικά, θεσμικά, πολιτειακά.  Είναι χρέος προς τον ελληνικό λαό, τον εγγυητή του πολιτεύματός μας και προς το Σύνταγμά μας που όλοι σεβόμαστε.

Με την βοήθεια του Θεού, τη συμπαράσταση όλων των παραγόντων της Πολιτείας και προ παντός του λαού, βεβαιωθείτε ότι θα καταβάλλω, κύριε Πρόεδρε, κάθε δυνατή προσπάθεια για να εκπληρωθεί αυτό το χρέος».

Νίκος Γιαννόπουλος

Για την ευρύτερη κεντροαριστερά υπάρχουν δύο οψιόν στο τραπέζι.

• Παραμονή στην ψηφοφορία και στήριξη του υποψηφίου που το κάθε κόμμα στήριξε και στις προηγούμενες ψηφοφορίες ή
• αποχή από τη διαδικασία έτσι ώστε να επιτευχθεί η συμβολική απονιμοποιήση της επιλογής Τασούλα μετά και τις τελευταίες αποκαλύψεις για το ζήτημα των Τεμπών.

Ηδη βουλευτές που πρόσκεινται στον Στέφανο Κασσελάκη έχουν δηλώσει ότι θα απέχουν ενώ οι της Νέας Αριστεράς θα συνεδριάσουν ως κοινοβουλευτική ομάδα για να καθορίσουν τελεσίδικα τη στάση τους (αν και ο Αλέξης Χαρίτσης έδειξε προς την αποχή με κυριακάτικη ανάρτησή του).

• Ποια είναι όμως τα συν και τα πλην της κάθε στάσης, τι θέλουν να πετύχουν αυτοί που αποφάσισαν ή θα αποφασίσουν αποχή και αυτοί που θα παραμείνουν μέχρι τέλους στην αίθουσα για να ψηφίσουν; (σίγουρα ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ)

Οι της αποχής συντονίζονται, έτσι τουλάχιστον πιστεύουν, με το λαϊκό αίσθημα όπως αυτό εκφράστηκε στις συγκεντρώσεις για τα Τέμπη την προπερασμένη Κυριακή και στις τοποθετήσεις των συγγενών των θυμάτων που έχουν αποδοκιμάσει την υποψηφιότητα Τασούλα (είναι χαρακτηριστικές οι σχετικές αναρτήσεις της Μαρίας Καρυστιανού).

Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής κατηγορείται ότι δεν ενημέρωσε το κοινοβούλιο για την αποστολή δικογραφίας από τη δικαιοσύνη στη Βουλή για την υπόθεση των Τεμπών η οποία μάλιστα έβαζε κεντρικά στο κάδρο των ευθυνών τον Χρήστο Τριαντόπουλο για το περιβόητο μπάζωμα.

• Οι υπέρμαχοι της στάσης της αποχής θεωρούν ότι πέρα από την απονομιμοποίηση της εκλογής Τασούλα στο αξίωμα του προέδρου, θα στριμώξουν επικοινωνιακά και πολιτικά την κυβερνητική πλευρά με μία κίνηση που δεν συνηθίζεται στα κοινοβουλευτικά χρονικά.

Συνιστά επίσης η στάση αυτή,όπως έγραψε και ο Αλέξης Χαρίτσης στο facebook την Κυριακή, μία απάντηση στη “θεσμική εκτροπή”. Και ως θεσμική εκτροπή μπορεί να θεωρηθεί τόσο η επιλογή του Πρωθυπουργού να μιλήσει με απόλυτη σιγουριά για το φορτίο της εμπορικής αμαξοστοιχίας λίγες μόνο ημέρες μετά την τραγωδία όσο και η ενέργεια του πρώην προέδρου της Βουλής να μην ενημερώσει το σώμα για τα συμπληρωματικά στοιχεία της δικογραφίας που έφτασαν στις αρχές Αυγούστου του 2024.

Με την αποχή έτσι δίδεται, πάντα σύμφωνα με τους θιασώτες της εν λόγω στάσης, η κατάλληλη απάντηση “σε μία κυβέρνηση που επιδεικνύει συνεχώς ασέβεια στους θεσμούς”.

• Οι πολέμιοι όμως της αποχής, από τη δική τους πλευρά, έχουν τα δικά τους επιχειρήματα. Μιλούν για σεβασμό στην κορυφαία αυτή διαδικασία η οποία σε διαφορετική περίπτωση θα ευτελιστεί κάτι που δεν θα περιποιεί τιμή για τη χώρα και το πολιτικό της σύστημα.

Εκτός των άλλων και πηγαίνοντας σε πιο κομματικά χωράφια, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορούν να υπαναχωρήσουν από τις προτάσεις τους. Το πρώτο πρότεινε τον Τάσο Γιαννίτση και δεν βρίσκει λόγο να διαφοροποιήσει τώρα τη στάση του απλά και μόνο για να αποδοκιμάσει την επιλογή Τασούλα. Ο ΣΥΡΙΖΑ, δε, έχει ακόμα μεγαλύτερο κίνητρο. Αν η Νέα Αριστερά ψηφίσει και πάλι την Λούκα Κατσέλη, τότε θα δει τη δική του επιλογή να τερματίζει στη δεύτερη θέση και να ξεπερνά αυτή του ΠΑΣΟΚ (για να ανοίξει και πάλι η σχετική συζήτηση για το ποιο κόμμα είναι στην πραγματικότητα η αξιωματική αντιπολίτευση στη χώρα).

• “Εμείς δεν μπορούμε να συμμετέχουμε σε σόου. Προτείναμε Κατσέλη και θα πάμε μέχρι τέλους. Οσοι κάνουν πίσω, θα αναλάβουν και την ευθύνη του να μην έρθει αυτή η πρόταση τουλάχιστον δεύτερη σε ψήφους στη Βουλή” τόνιζε πηγή του ΣΥΡΙΖΑ την Κυριακή απευθυνόμενη σαφώς στους πρώην συντρόφους της Νέας Αριστεράς.

Επιμύθιο: Η υπόθεση των Τεμπών συμπαρασύρει τα πάντα στον ορμητικό διάβα της, ακόμα και την πολιτική συμπεριφορά των κομμάτων στην ψηφοφορία για την προεδρία της Δημοκρατίας. Φαίνεται, έτσι, να γίνεται ο απόλυτος game changer του πολιτικού παιχνιδιού με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις εξελίξεις από εδώ και στο εξής.

ΤΟ ΑΠΟΤΈΛΕΣΜΑ:

• Τασούλας: 160
• Κατσέλη: 40
• Γιαννίτσης: 34
• Παρών: 52

Η επόμενη τέταρτη ψηφοφορία είναι προγραμματισμένη για τις 12 Φεβρουαρίου και η απαιτούμενη πλειοψηφία για την εκλογή ΠτΔ είναι 151 βουλευτές, οπότε θεωρείται δεδομένη η εκλογή του Κ. Τασούλα καθώς αρκούν οι βουλευτές της ΝΔ για να εκλεγεί ΠτΔ. 

Ανδρέας Μαραθιάς

Ανδρέας Μαραθιάς

Υπενθυμίζεται ότι στην πρώτη και δεύτερη ψηφοφορία που απαιτούσαν  πλειοψηφία 200 βουλευτών ψήφισαν 297 και 300 βουλευτές αντίστοιχα και έλαβαν:

– ΚΩΣΤΑΣ ΤΑΣΟΥΛΑΣ (πρόταση ΝΔ) – 160 ψήφους– ΛΟΥΚΑ ΚΑΤΣΕΛΗ (πρόταση ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ) – 40 ψήφους– ΤΑΣΟΣ ΓΙΑΝΝΙΤΣΗΣ (πρόταση ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ) – 34 ψήφους – ΚΩΣΤΑ ΚΥΡΙΑΚΟΥ (πρόταση ΝΙΚΗΣ) – 14 ψήφους.

Η διαφορά υπήρξε σε όσους δήλωσαν “παρών”. Στην πρώτη ψηφοφορία ήταν 49 και στη δεύτερη 52 βουλευτές, αφού 

 οι τρεις “ανεξάρτητοι” που απουσίαζαν στην πρώτη ψηφοφορία Γιώτα Πούλου, Μιχαλης Γαυγιωτάκης και Γιώργος Ασπιώτης στη δεύτερη δεν απείχαν και ψήφισαν “παρών”.
Η επόμενη τέταρτη ψηφοφορία είναι προγραμματισμένη για τις 12 Φεβρουαρίου και η απαιτούμενη πλειοψηφία για την εκλογή ΠτΔ είναι 151 βουλευτές, οπότε θεωρείται δεδομένη η εκλογή του Κ. Τασούλα καθώς αρκούν οι βουλευτές της ΝΔ για να εκλεγεί ΠτΔ. 

Σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη και ίσως αρνητική συγκυρία για την κυβέρνηση, μάλιστα, το ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται να χάνει δύο μονάδες (πρόθεση ψήφου με αναγωγή) από την προηγούμενη του Οκτωβρίου, γεγονός που σημαίνει ότι μειώνεται η δυναμική που είχε δημιουργήσει η (υποδειγματική) εκλογή νέας ηγεσίας με τη νίκη του Νίκου Ανδρουλάκη και το “μομέντουμ” της συγκρότησης νέας ηγετικής ομάδας (Δούκας, Γερουλάνος, Διαμαντοπούλου κ.ά), αλλά και η εσωστρέφεια στον ΣΥΡΙΖΑ.

Ακόμα και οι μεγάλες λαϊκές συγκεντρώσεις για την τραγωδία των Τεμπών και το γενικότερο αίσθημα περί κυβερνητικής ευθύνης στην καθυστέρηση διαλεύκανσης και απόδοσης των ευθυνών δεν φαίνεται να αποδίδει δημοσκοπικά για το ΠΑΣΟΚ, την ώρα που ενισχύεται σημαντικά το λεγόμενο “αντισυστημικό” μπλοκ.

Ως προς την προεδρική εκλογή, ωστόσο, ο προβληματισμός που δημιουργεί στο ΠΑΣΟΚ η συγκεκριμένη έρευνα είναι έκδηλος. Κι αυτό διότι η υποψηφιότητα του Τάσου Γιαννίτση δεν βρίσκει “πέρασμα” στο εκλογικό σώμα, ενώ οι ψηφοφόροι του εμφανίζονται να αξιολογούν πολύ θετικότερα την υποψηφιότητα της Λούκας Κατσέλη (επτά στους δέκα!) και ισοδύναμα αυτή του Κώστα Τασούλα. Προκύπτουν, δε, δύο συμπεράσματα: α. ο χειρισμός της προεδρικής εκλογής με την αναμονή να ανακοινώσει υποψηφιότητα ο πρωθυπουργός -αυτό που προβλήθηκε από την Χαριλάου Τρικούπη ως “θεσμική στάση”-, δεν φαίνεται να το ωφέλησε δημοσκοπικά, και, β. η άρνησή του σε μία κοινή υποψηφιότητα με τα κόμματα της κεντροαριστεράς-αριστεράς, παρά την πρόσκληση του Σωκράτη Φάμελλου, δημιουργεί αμηχανία.

Η μείωση του δημοσκοπικού αποτυπώματος του ΠΑΣΟΚ σχετίζεται πιθανότατα με αυτή την αμηχανία, όχι μόνο στην προεδρική εκλογή, αλλά και με το ότι δεν έχει αποσαφηνιστεί επαρκώς η πολιτική ταυτότητα του κόμματος, παρά την έντονη κοινοβουλευτική του δράση και τους υψηλότερους τόνους αντιπολίτευσης. Τα ποσοστά του παραμένουν κολλημένα, ελάχιστα πάνω από αυτό των ευρωεκλογών, κάτι που συγκρούεται με την στρατηγική νίκης στις επόμενες εκλογές (αυτόνομα).

Τα ποιοτικά στοιχεία της προεδρικής εκλογής στους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ

Το libre παραθέτει τα ποιοτικά στοιχεία της προεδρικής εκλογής, ειδικά στο ΠΑΣΟΚ, καθώς εκεί φαίνεται πως εντοπίζεται ένα σοβαρό πρόβλημα για τις επιλογές της Χαριλάου Τρικούπη.

Χαρακτηριστικά:

Οι ψηφοφόροι του (ευρωεκλογές 2024) αξιολογούν θετικά: τον Τάσο Γιαννίτση (επίσημη υποψηφιότητα ΠΑΣΟΚ) με 54,6%, τον Κώστα Τασούλα (Ν.Δ) με 52,4% (…), και την Λούκα Κατσέλη (ΣΥΡΙΖΑ και με σύγκλιση της Νέας Αριστεράς) με 67%! Δηλαδή, επτά στους δέκα ψηφοφόρους του κόμματος προτιμούν έμμεσα την υποψηφιότητα Κατσέλη, και μόνο οι μισοί αξιολογούν θετικά αυτή του κ. Γιαννίτση, όσοι περίπου αξιολογούν θετικά και αυτή του κ. Τασούλα.

Το ποιοτικό πρόβλημα για την Χαριλάου Τρικούπη γίνεται μεγαλύτερο καθώς η υποψηφιότητα Κατσέλη εμφανίζεται να έχει σημαντική απήχηση σχεδόν σε όλα τα κομματικά ακροατήρια, σε αντίθεση με εκείνη του Τάσου Γιαννίτση.

Συγκεκριμένα στα άλλα κόμματα (ψηφοφόροι ευρωεκλογών):

Στη Ν.Δ: Τασούλας 80,5%, Κατσέλη 30,5%, Γιαννίτσης 25,4%

Στον ΣΥΡΙΖΑ: Τασούλας 27,7%, Γιαννίτσης 25,7%, Κατσέλη 68,6%. Να σημειωθεί ότι τα ποσοστά έμμεσης απήχησης (θετική αξιολόγηση) της Λούκας Κατσέλη στα εκλογικά ακροατήρια του ΣΥΡΙΖΑ και του ΠΑΣΟΚ είναι περίπου ίσα, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η πρώην υπουργός θα μπορούσε να είναι άνετα μία κοινή υποψηφιότητα.

Στο ΚΚΕ: Κατσέλη 43,3%, Τασούλας 18,8%, Γιαννίτσης 19,9%

Στην Ελληνική Λϋση: Τασούλας 34,2%, Κατσέλη 29,2%, Γιαννίτσης 19,9%

Στους δε ψηφοφόρους της λεγόμενης “αδιευκρίνιστης ζώνης” (αναποφάσιστοι): Κατσέλη 35,2%, Τασούλας 25,8%, Γιαννίτσης 19,5%. Το συγκεκριμένο εύρημα έχει μεγάλη αξία, καθώς η υποψηφιότητα Κατσέλη-ΣΥΡΙΖΑ προηγείται των άλλων δύο υποψηφιοτήτων.

Επίσης, έχει ενδιαφέρον η θετική αξιολόγηση των τριών υποψηφιοτήτων στο “άξονα” δεξιά- αριστερά:

Η υποψηφιότητα της Λούκας Κατσέλη αποδεικνύεται ευρύτερης απήχησης, με θετική αξιολόγηση 48,6% στο κέντρο, 60,9% στην κεντροαριστερά, 47,5% στην αριστερά, αλλά και 30,5% και 29,8% στην δεξιά και την κεντροδεξιά αντίστοιχα. Ενώ του Τασου Γιαννίτση έχει 20,6% στη δεξιά, 34,4% στην κεντροδεξιά (η μοναδική “περιοχή” όπου προηγείται της υποψήφιας του ΣΥΡΙΖΑ), 37,7% στο κέντρο, 31,3% στην κεντροαριστερά αι 16,5% στην αριστερά.

Όλα αυτα σχετίζονται πιθανώς με το γενικότερα κλίμα στο σύνολο των ψηφοφόρων σχετικά με το δίλημμα αυτοδυναμία ή κυβέρνηση συνεργασίας στις επόμενες εκλογές. Το 25,1% επιθυμούν κυβέρνηση συνεργασίας ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ με μικρότερα κόμματα της κεντροαριστεράς, το 6,5% κυβέρνηση Ν.Δ με μικρότερα κόμματα της δεξιάς, το 7,4% συγκυβέρνηση Ν.Δ-ΠΑΣΟΚ, το 15,5% αυτοδύναμη κυβέρνηση Ν.Δ, και το 5,9% αυτοδύναμη κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ.

Τα ποσοστά θετικής αξιολόγησης των υποψηφιοτήτων στο σύνολο των ερωτηθέντων

Η δημοτικότητα των πολιτικών αρχηγών

Πρόθεση ψήφου και πρόθεση ψήφου με αναγωγή

Στην πρόθεση ψήφου, η ΝΔ λαμβάνει 21%, το ΠΑΣΟΚ 12,4%, η Ελληνική Λύση 7,2%, το ΚΚΕ 7,1%, ο ΣΥΡΙΖΑ 6,3%, η Φωνή Λογικής 6%, η Πλεύση Ελευθερίας 5,6%, το Κίνημα Δημοκρατίας 3%, η Νίκη 2,3%, το ΜέΡΑ25 2,3%, η Νέα Αριστερά 1%, ενώ το σύνολο της Αδιευκρίνιστης Ψήφου ανέρχεται στο 24,6%.

Στην αναγωγή, η ΝΔ είναι στο 27,9%, το ΠΑΣΟΚ 16,4%, η Ελληνική Λύση 9,5%, το ΚΚΕ 9,4%, ο ΣΥΡΙΖΑ 8,4%, η Φωνή Λογικής 8%, η Πλεύση Ελευθερίας 7,4%, το Κίνημα Δημοκρατίας 4%, η Νίκη 3,1%, το ΜέΡΑ25 3,1%, η Νέα Αριστερά 1,3%.

Έλαβαν:

• Κώστας Τασούλας 160
• Λούκα Κατσέλη 40
• Τάσος Γιαννίτσης 34
• Κώστας Κυριακού 14
• Παρών 52

Σε σχέση με τη πρώτη ψηφοφορία ψήφισαν και οι 300 βουλευτές και οι τρεις “ανεξάρτητοι” που απουσίαζαν στην πρώτη ψηφοφορία Γιώτα Πούλου, Μιχαλης Γαυγιωτάκης και Γιώργος Ασπιώτης στη δεύτερη ψήφισαν “παρών”.

Ο Κώστας Τασούλας αναμένεται, με βάση τα πολιτικά δεδομένα και τις θέσεις των κομμάτων, να εκλεγεί στην 4η κατά σειρά ψηφοφορία που απαιτεί απόλυτη πλειοψηφία (πάνω από 150 βουλευτές), καθώς η 3η ψηφοφορία -που θα πραγματοποιηθεί σε 5 ημέρες- απαιτεί 180 βουλευτές, αριθμό που δύσκολα συγκεντρώνει.

Η επόμενη ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Παρασκευή 5 Φεβρουαρίου στις 10:00 το πρωί.

Ανδρέας Μαραθιάς