Σεραφείμ Κοτρώτσος

Ακόμα και στα μέσα ενημέρωσης που πρόσκεινται στην κυβέρνηση καλλιεργείται η πιθανότητα πρόωρων εκλογών, ίσως το πιό χαρακτηριστικό δείγμα είναι αυτό της “Καθημερινής της Κυριακής” που στο κύριο άρθρο της επισημαίνει: “Στις Δημοκρατίες τον χρόνο των εκλογών προβλέπει το Σύνταγμα. Ο πρωθυπουργός έχει την ευχέρεια να αποφασίσει διαφορετικά. Εκείνος -και μόνο εκείνος- έχει τη νομιμοποίηση να σταθμίσει, χωρίς υστερόβουλους υποβολείς, αν θα εξαντλήσει η κυβέρνηση τη θητεία της. Είναι μία απόφαση που δεν μπορεί παρά να την λάβει με αμιγώς πολιτικά κριτήρια. Να ζυγίσει αν διαθέτει ακόμα το απόθεμα των δυνάμεων, το αφήγημα και την πυξίδα, ώστε να αξιοποιήσει παραγωγικά τον χρόνο που του απομένει, χωρίς να πέσει στη δίνη μιας παραλυτικής σκανδαλολογίας που μπορεί να εξελιχθεί σε πηγή ανασφάλειας για τη χώρα. Εκείνος θα κρίνει. Την εντολή την έχει. Και είναι ακόμα ισχυρή”.

Στο τηλεοπτικό του μήνυμα, πέραν όσων θα πει για την καταιγίδα των δικογραφιών σχετικά με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και την εμπλοκή (με διαβαθμίσεις) τουλάχιστον 20 υπουργών και βουλευτών της Ν.Δ, είναι βέβαιο πώς θα δώσει το δικό του στίγμα σχετικά με τον χρόνο των εκλογών. Επιμένει, ακόμα, στην εξάντληση της θητείας του και σε εκλογές την άνοιξη του 2027, ή θα οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες κάλπες άμεσα;

Μπροστά στο πολιτικό τσουνάμι

Η απόφαση είναι πολύ δύσκολη, ιδιαίτερα όταν ο ίδιος πριν από δύο εβδομάδες σε συνέντευξή του (iefimerida.gr) είχε περιγράψει τυχόν προσφυγή σε πρόωρες εκλογές ως κάτι επικίνδυνο εν μέσω του πολέμου στη Μέση Ανατολή και των παγκόσμιων συνεπειών του και αντιφατικό ως προς το δίλημμα που ο ίδιος έχει θέσει για την ανάγκη πολιτικής σταθερότητας.

Είναι αυτονόητο ότι οποιαδήποτε μετακίνηση από αυτή την απόλυτη θέση θα ερμηνευτει με έναν και μόνο τρόπο: ό,τι το τσουνάμι των αποκαλύψεων από τις δικογραφίες της ευρωπαϊκής εισαγγελίας και τις απειλές του ιδιοκτήτη της Intellexa Ταλ Ντίλιαν σχετικά με κυβερνητική εμπλοκή στην υπόθεση των υποκλοπών τον έχει φέρει σε δυσμενή θέση ώστε να μην μπορεί να συνεχίσει το έργο της διακυβέρνησης.

Κατ’ αυτόν τον τρόπο, όμως, η κυβερνητική πλειοψηφία δεν θα μπορεί να επικαλεστεί το δίλημμα περί σταθερότητας σε μία πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, θα άγεται και θα φέρεται εν μέσω καταγγελιών και αποκαλύψεων και, ταυτόχρονα, θα καταστεί ευάλωτη στις εσωκομματικές και εξωθεσμικές πιέσεις. Αντί για εγγυητής της σταθερότητας ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση θα γίνουν παραγωγοί αστάθειας, ή στην καλύτερη περίπτωση ανήμποροι να διαχειριστούν μία κρίση για την οποία έχουν ευθύνες.

Υπό την έννοια αυτή, τυχόν απόφαση για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες θα καταργήσει το σημαντικότερο ίσως πολιτικό επιχείρημα της κυβέρνησης και θα δημιουργήσει εύλογα υπόβαθρο στο αίτημα για πολιτική αλλαγή που προβάλλει η αντιπολίτευση.

Μεταξύ συμπληγάδων

Ωστόσο, η κυβέρνηση βρίσκεται μεταξύ συμπληγάδων. Αν η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες αποφλοιώνει το κυβερνητικό αφήγημα περί σταθερότητας η παράταση της πολιτικής παραλυσίας για περίπου 11 μήνες μέχρι τον Μάρτιο του ’27 (που από τον ίδιο τον πρωθυπουργό έχει προσδιοριστεί ως εκλογικός χρόνος) είναι επικίνδυνη για την κυβέρνηση, το πολιτικό σύστημα, την ίδια τη χώρα. Καμία από τις δύο αποφάσεις δεν εγγυάται ότι θα κατορθώσει η κυβέρνηση να προσπεράσει την καταιγίδα.

Βρισκόμαστε μόνο στην 4η δικογραφία και ακολουθούν άλλες πέντε!

Η κυβερνητική κρίση των τελευταίων ημερών αφορά κυρίως τις τρεις δικογραφίες που έφθασαν στη Βουλή (η τρίτη θα φθάσει αμέσως μετά το Πάσχα). Συνολικά, τέσσερις δικογραφίες για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ έχουν διαβιβαστεί από την ευρωπαϊκή εισαγγελία, οι πληροφορίες, όμως, αναφέρουν ότι ακολουθούν και άλλες. Συνολικά φαίνεται ότι τεκμηριώνονται εννιά δικογραφίες για πολιτικά πρόσωπα, ενώ βρισκόμαστε μόλις στην τέταρτη!

Εάν σε κάθε μία από αυτές η κυβέρνηση εξωθείται σε αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα και πρέπει να δίνει εξηγήσεις για βουλευτές ή υπουργούς της δεν θα μείνει ζωτικός πολιτικός και επικοινωνιακός χρόνος για πρωτοβουλίες. Ακόμα και οι πιο γαλαντόμες παροχές απέναντι στην πληθωριστική και ενεργειακή κρίση που καταφθάνει και ακόμα και τα πιό γενναία μέτρα για την ακρίβεια που εντείνεται δεν θα εξισορροπούν τον καταιγισμό των αποκαλύψεων. Αντιθέτως, κάθε παροχή και κάθε μέτρο θα εκλαμβάνεται από τους πολίτες ως επιχείρηση αντιστάθμισης της κυβερνητικής κρίσης.

Όμως, προκύπτει και μία ακόμα διάσταση. Ο πρωθυπουργός σκέπτεται να ανακοινώσει δραστικά “αντίμετρα” έναντι όσων ενεπλάκησαν στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Πάντοτε, βεβαίως, υπό το φως (όπως αναφέρει στην κυριακάτικη ανάρτησή του) ότι τα πλημελήμματα και κακουργήματα που περιγράφονται στις δικογραφίες που έχουν δει έως σήμερα το φως της δημοσιότητας δεν πρόκειται να συμβούν στο μέλλον μετά την αφομοίωση του συστήματος πληρωμών των επιδοτήσεων στην ΑΑΔΕ.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης λέγεται ότι θα αναγγείλλει πώς όσοι βουλευτές εμπλέκονται σε σοβαρές περιπτώσεις δεν θα είναι υποψήφιοι με τη Ν.Δ στις επόμενες εκλογές. Ίσως, δε, τους καλέσει να παραδώσουν τις έδρες τους. Είναι, όμως, μία κίνηση ριψοκίνδυνη.

Ήδη την ναρκοθέτησε η ανακοίνωση του βουλευτή Σερρών Κώστα Αχ. Καραμανλή ότι δεν έχει διαπράξει κάτι επιλήψιμο (παραπέμπεται για κακούργημα), ωστόσο –προφανώς με …πολιτική αυτοθυσία και για το… καλό της παράταξης– δεν θα είναι υποψήφιος στις επόμενες εκλογές. Εμφανίζει, δηλαδή, ως προσωπική του επιλογή, ακόμα και παραχώρηση, αυτό που θα έπρεπε να συνιστά απαίτηση του ίδιου του πρωθυπουργού. Ο πρώην υπουργός που διεσώθη πολιτικά από τον ίδιο τον πρωθυπουργό για τις ευθύνες του στο πολύνεκρο δυστύχημα των Τεμπών σπεύδει να ακυρώσει την πρωτοβουλία που επρόκειτο να αναλάβει το Μέγαρο Μαξίμου! Και η οποία έχει σκοπό να ακυρώσει το επιχείρημα της αντιπολίτευσης πώς η κυβερνητική πλειοψηφία στηρίζεται σε “δεδηλωμένη υποδίκων”.

Τι θα πράξουν, άραγε, όλοι οι υπόλοιποι βουλευτές (ορισμένοι εκ των οποίων βαρύνονται με ελαφρά αδικήματα) εάν ζητηθεί κάτι παρόμοιο; Και πώς μπορεί το Μέγαρο Μαξίμου να διαχωρίσει τις υποθέσεις; Άλλη μεταχείριση θα έχει στα κακουργήματα, άλλη στα βαρύτερα πλημελλήματα και άλλη στα ελαφρύτερα; Πρόκειται, προφανώς, για έναν πολιτικό “μύλο” που μπορεί να παραγάγει ακόμα μεγαλύτερη κρίση στην Κ.Ο της Ν.Δ. Και μπορεί να γίνει ακόμα χειρότερη εάν κάποιοι εξ αυτών θεωρήσουν ότι αδικήθηκαν και αποφασίσουν να ανεξαρτητοποιηθούν βλέποντας το πολιτικό τους τέλος να έρχεται.

Μεταξύ των βουλευτών, δε, επικρατεί και η άποψη πώς η κυβέρνηση αιφνιδιάστηκε με τις δικογραφίες για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, όπως και με τις απειλές του καταδικασθέντος Ντίλιαν για τις υποκλοπές, γεγονός που μαρτυρά σοβαρές και πιθανώς μη επιδιορθώσιμες πλέον αρρυθμίες στην επιτελική “καρδιά” του Μαξίμου, κάτι που ίσως επιδράσει αρνητικά στην πορεία προς τις εκλογές.

Γενικότερη αναταραχή

Ήδη στο εσωτερικό της Ν.Δ αλλά και σε εξωπολιτικά κέντρα διαμορφώνεται η άποψη ότι, είτε ο πρωθυπουργός προσφύγει σε πρόωρες κάλπες είτε επιλέξει να υποστεί το “μαρτύριο της σταγόνας” των δικογραφιών και άλλων παρόμοιων προβλημάτων μέχρι τέλους της κυβερνητικής θητείας, η πολιτική κλεψύδρα έχει πιά αδειάσει και μόνο σχετική διαχείριση της κρίσης μπορεί να γίνει.

Πιθανολογείται βάσιμα, δε, πλέον πώς εν μέσω αυτής της κυβερνητικής κρίσης ο Αντώνης Σαμαράς καταλήγει στην απόφαση να προχωρήσει στην ίδρυση κόμματος για να προβάλλει την επιστροφή στις ρίζες της παράταξης, κυρίως, όμως, για να καταφέρει τελειωτικό πλήγμα στον στόχο της αυτοδυναμίας. Λέγεται, δε, ότι με τον τρόπο του ίσως καταστήσει σαφές ότι το νέο κόμμα θα έχει στόχο να δείξει πώς υπάρχει υγιής εναλλακτική δεξιά πρόταση και να προωθήσει κινήσεις στο εσωτερικό της Ν.Δ, κλείνοντας μάλιστα το μάτι ότι δεν θα φτάσει στις κάλπες εάν αλλάξει το κέντρο βάρους στο κυβερνών κόμμα.

Στα παραπάνω πρέπει, φυσικά, να προστεθεί και ο νέος πολιτικός χάρτης που δημιουργείται με την ίδρυση των κομμάτων του Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού. Ο πρώην πρωθυπουργός, μάλιστα, κατέστησε σαφές ότι θα βρίσκεται στις επόμενες εκλογές όποτε κι αν διεξαχθούν. Ταυτόχρονα, η κυβερνητική κρίση εντείνει την κρίση εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στο κράτος και τους θεσμούς και αυτό μπορεί να γενήσει εκλογικά “τέρατα”, είτε με την ενίσχυση δήθεν αντισυστημικών κομμάτων είτε με φαραωνικά ποσοστά αποχής.

Όλα αυτά συγκροτούν μία άκρως δυσεπίλυτη και με αρκετές ανεξέλεγκτες μεταβλητές πολιτική εξίσωση προσωπικά για τον πρωθυπουργό. Οι αποφάσεις που θα λάβει τις επόμενες μέρες, εν μέσω μάλιστα οξείας διεθνούς κρίσης, θα δράσουν καταλυτικά για τη χώρα, την οικονομία, το πολιτικό σύστημα, τη Ν.Δ και τον ίδιο προσωπικά.

“Εάν το βασικό μας επιχείρημα σήμερα είναι ότι η πολιτική σταθερότητα αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα στη χώρα, πως θα οδηγήσω τη χώρα στους επόμενους μήνες σε πρόωρες εκλογές, διακινδυνεύοντας ακριβώς αυτό το επιχείρημα, το οποίο πράγματι δείχνει στους πολίτες ότι αυτή η κυβέρνηση μπορεί γρήγορα να πάρει αποφάσεις και να δράσει προς όφελος των Ελλήνων πολιτών”, τόνισε.

Όταν η Ευρώπη έχει αρχίσει να συζητά την πιθανότητα εκτός από τις υπέρογκες αυξήσεις στα καύσιμα να αντιμετωπίσει και πρόβλημα επάρκειας, όταν η Κομισιόν διαμηνύει ότι δεν πρόκειται να θέσει σε εφαρμογή την ρήτρα διαφυγής για να ξοδευτούν εκτός δημοσιονομικού κανόνα λόγω πολέμου, κι όταν κανείς δεν μπορεί να προβλέψει την διάρκεια και τις ακόμα πιό σοβαρές συνέπειες της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες θα εξέπεμπε τυχοδιωκτισμό μαζί με ηττοπάθεια. Κάτι σαν “αφού ίσως να μην μπορούσε να πάρουμε αυτοδυναμία αργότερα, ας την εκβιάσουμε τώρα”.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατόρθωσε αυτά τα χρόνια να προβάλλει προφίλ ικανού διαχειριστή, θεματοφύλακα των κανόνων λειτουργίας του πολιτικού συστήματος σε πλήρεις κυβερνητικούς- εκλογικούς κύκλους, και κήνσορα της πολιτικής σταθερότητας. Αυτά θα διαλυθούν αμέσως την στιγμή που θα επικαλεστεί την κρισιμότητα των περιστάσεων για να προκηρύξει πρόωρες κάλπες.

Θα κατηγορηθεί ότι δεν μπορεί να διαχειριστεί την κρίση, ότι παραβιάζει την κανονικότητα που διαφημίζει και θέτει σε κίνδυνο την σταθερότητα σε ένα περιβάλλον που δεν φαίνεται ικανό να εξασφαλίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Οι κυβερνήσεις συνεργασίας δεν είναι αποτελεσματικές, έχει πει, άρα δεν μπορούν να αποτελούν στόχο του. Πέραν του ότι δεν διαφαίνεται κάποιος κυβερνητικός εταίρος σε ένα τέτοιο εγχείρημα.

Η κατηγορία περί πολιτικού τυχοδιωκτισμού θα αποκτήσει πρόσθετα επιχειρήματα σε μία τέτοια περίσταση, καθώς άπαντες θα συνδυάσουν τυχόν πρόωρη προσφυγή στις κάλπες με τις εξελίξεις στην υπόθεση των παρακολουθήσεων και τις αναμενόμενες νέες αποκαλύψεις στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Και όλα αυτά, μαζί με την ακρίβεια που συνεχίζει να κατατρώει το οικογενειακό εισόδημα και να προκαλεί αγωνία στην μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, θα εντείνουν την κρίση εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στην κυβέρνηση και συνολικά το πολιτικό σύστημα. Ίσως προκύψουν “τέρατα” ακόμα πιό τρομακτικά απ΄ αυτά που υπολογίζουμε.

Κι ερχόμαστε στο εύλογο ερώτημα: αφού ο πρωθυπουργός διαψεύδει κατηγορηματικά, κι αφού μία τέτοια κίνηση είναι κόντρα στη λογική και θα πρόδιδε τάσεις πολιτικής απόδρασης, τότε ποιοί και γιατί βάζουν τις τελευταίες μέρες στο τραπέζι τα σενάρια πρόωρων εκλογών;

Δεν πρόκειται, φυσικά, για κάποια πλεκτάνη των μέσων ενημέρωσης. Είναι γνωστό τοις πάσι ότι οι πολιτικοί συντάκτες μεταφέρουν κλίμα και είναι επίσης γνωστό πώς είναι κορυφαίοι υπουργοί που περιφέρονται δηλώνοντας ότι οι σχετικές εισηγήσεις τους έχουν φθάσει στο Μέγαρο Μαξίμου. Δεν είναι, δε, εφημερίδες και ιστότοποι με αντιπολιτευτικό πρόσημο αυτά τα μέσα που αναφέρουν ότι “για πρώτη φορά ο πρωθυπουργός ακούει τα σχετικά σενάρια”. Το αντίθετο, έγκριτα μέσα είναι και φίλα προσκείμενα.

Μία εύκολη εξήγηση θα ήταν ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να ισορροπεί μεταξύ των προωθυπουργικών διαψεύσεων και αυτών των σεναρίων με σκοπό να συσπειρώνει την εκλογική της βάση και ταυτόχρονα να κρατά ανοικτά όλα τα ενδεχόμενα ανάλογα με την εξέλιξη των πραγμάτων.

Και ακόμα να δείχνει έμμεσα προς την πλευρά της αντιπολίτευσης, ώστε να προκαλεί σύγκριση ανάμεσα στο ισχυρό προφίλ διακυβέρνησης του πρωθυπουργού και στο κατακερματισμένο τοπίο της κεντροαριστεράς. Επιπλέον, αυτή η αμφισημία περί πρόωρης προσφυγής στις κάλπες αποσκοπεί, ίσως, στο να διατηρεί την συνοχή του κυβερνητικού στρατοπέδου και της κοινοβουλευτικής ομάδας όπου οι “δελφινομαχίες” έχουν ξεκινήσει και η δυσαρέσκεια εντείνεται.

Αυτή η σεναριολογία, όμως, καθίσταται προβληματική έως και επικίνδυνη. Μπορεί να οδηγήσει σε φαινόμενα παραλυσίας στη λειτουργία της κυβέρνησης, όπου ήδη αρκετοί έχουν αρχίσει να περνούν περισσότερο χρόνο στις εκλογικές τους περιφέρειες απ΄ ότι στα υπουργεία και, ακόμα, αρνούνται να αναλάβουν πολιτικά ρίσκα.

Έχουμε μπει, βεβαίως, σε μακρά προεκλογική περίοδο, είτε οι κάλπες στηθούν το φθινόπωρο (σε αυτή τη χρονική στιγμή είναι αλήθεια πώς αδυνατίζει το επιχείρημα περί πρόωρης προσφυγής) είτε την άνοιξη του ’27. Επιπλέον, ο πολιτικός χάρτης δεν έχει ακόμα πλήρως διαμορφωθεί, εν αναμονή της ίδρυσης των νέων κομμάτων Τσίπρα και Καρυστιανού.

Ωστόσο, ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση οφείλουν να φέρουν τη χώρα κοντά στο συνταγματικό όριο εξάντλησης της περιόδου διακυβέρνησης και έως τότε να έχουν διαχειρισθεί την κρίση και όλα τα άλλα που δεν απορρέουν μόνο απ΄ αυτήν (όπως η ακρίβεια) ώστε να διεκδικήσουν τη λαϊκή εντολή με πραγματικούς κοινωνικούς, οικονομικούς και πολιτικούς όρους.

Αλλά και όλα τα σοβαρά σχετικά με εκκρεμούντα ζητήματα που αφορούν την λειτουργία των θεσμών και την λογοδοσία. Οποιαδήποτε απόκλιση απ΄ αυτό θα συνιστούσε υπεκφυγή και θα ενίσχυε τα φαινόμενα (δήθεν) αντισυστημισμού και απαξίωσης της πολιτικής. Κι αυτό καμία πρόσκαιρη νίκη δεν θα το αντιμετωπίσει.

Αιτιολογώντας την απάντησή του ο κ. Μαρινάκης είπε ότι «αυτή τη στιγμή βιώνουμε μία πολύ μεγάλη κρίση, μια ακόμα κρίση, λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, όπου το ζητούμενο για κάθε χώρα είναι η σταθερότητα και σε οικονομικό, αλλά και σε ευρύτερο επίπεδο».

Πρόσθεσε αναφορικά με την εμπιστοσύνη των πολιτών στην κυβέρνηση ότι «η Ελλάδα έχει καταφέρει, μετά από την ψήφο των πολιτών και από τη δουλειά που κάναμε τα προηγούμενα χρόνια, όπου στο ζύγι θετικών και αρνητικών, τα θετικά στην πλειοψηφία των πολιτών θεωρήθηκαν περισσότερα, να έχουμε μία κυβέρνηση σταθερή, να μπορεί να παίρνει ακαριαία αποφάσεις, όπως, για παράδειγμα, η συνδρομή, η βοήθεια στην Κύπρο, όπως τα μέτρα τα οικονομικά και μια οικονομία, που από εκεί που ήταν 27η στις 27 της Ευρώπης το 2019 σε ρυθμούς ανάπτυξης, με 570.000 παραπάνω ανθρώπους άνεργους, μια οικονομία η οποία επιστρέφει, δημιουργεί πλεονάσματα και χρηματοδοτεί αναγκαία μέτρα για να κρατηθεί όρθια η κοινωνία».

«Ανεύθυνοι όσοι εκμεταλλεύονται πολιτικά την συγκυρία»

Ο Παύλος Μαρινάκης επιτέθηκε στην αντιπολίτευση που εκμεταλλευόμενη την κατάσταση θέτει θέμα πρόωρων εκλογών λέγοντας χαρακτηριστικά: «Όταν το έχεις, λοιπόν, το μείζον, είναι το λιγότερο – για να μην πω κάτι πιο βαρύ – ανεύθυνο, επειδή ανεβαίνεις δημοσκοπικά, λόγω του ότι ο κόσμος στα δύσκολα καταλαβαίνει τα σοβαρά ποια είναι, εσύ να το εκμεταλλευτείς για να κάνεις οκτώ μήνες, δέκα μήνες, έναν χρόνο νωρίτερα εκλογές. Αυτό το πράγμα, να το πω έτσι πάρα πολύ απλά, δεν είναι Κυριάκος Μητσοτάκης και θα το πω κιόλας, δεν είναι Νέα Δημοκρατία. Το καταλαβαίνω… Δεν ξέρω αν υπήρξαν εισηγήσεις. Εγώ, προσωπικά, τέτοια εισήγηση δεν έκανα ποτέ στον πρωθυπουργό– εντάξει, Δημοκρατία έχουμε, ο καθένας λέει την άποψή του – Ο πρωθυπουργός ακόμα και κάποιος να ερχόταν να του το πει αυτό, που δεν το γνωρίζω, πραγματικά, δεν το ακούει καν.

Οι εκλογές θα γίνουν το 2027 για δύο λόγους. Ο ένας είναι αυτός που σας περιέγραψα. Γιατί θεωρώ ότι δεν πρέπει να κινούμαστε όπως κινήθηκαν πολλοί στο παρελθόν, που βάλανε το προσωπικό τους δημοσκοπικό συμφέρον πάνω από το συμφέρον της πατρίδας. Αυτό δεν εκπροσωπεί αυτή την παράταξη και ειδικά τον Κυριάκο Μητσοτάκη κι ο δεύτερος λόγος είναι η ΝΔ θέλει να κριθεί για το τι έκανε σωστά και τι λάθη διόρθωσε σε βάθος τετραετίας. Παράδειγμα, ο μέσος μισθός έχει ήδη φτάσει και έχει ξεπεράσει, σε όρους πλήρους απασχόλησης, τα 1500 ευρώ, ο κατώτατος τείνει να φτάσει στον στόχο τον προεκλογικό τα 950 ευρώ. Υπάρχουν ακόμα μεγάλα έργα τα οποία θα παραδοθούν τους επόμενους μήνες, όπως έχουν παραδοθεί και αλλά».

Αναμφίβολα, με όρους πολιτικής διαχείρισης, είναι δελεαστικό. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις έδειξαν ότι ο φόβος και η αγωνία των ψηφοφόρων προκαλεί συσπείρωση γύρω από την κυβέρνηση και πρέπει να ομολογήσουμε ότι οι πρώτες αντιδράσεις της ήταν θετικές.

Και μοιάζει λογικό εάν σκεφτεί κανείς πώς δεν υπάρχει ισχυρός πόλος στην αντιπολίτευση που να προκαλεί εμπιστοσύνη για καλύτερη διαχείριση της κρίσης. Έχοντας βάλει σταθερά πιά το “3” μπροστά από το ποσοστό στην “Εκτίμηση εκλογικού αποτελέσματος”, ο στόχος της αυτοδυναμίας στις πρώτες ή δεύτερες κάλπες μοιάζει σήμερα πιό εφικτός από τις ευρωεκλογές του 2024 μέχρι πρόσφατα. Χώρια που ένας εκλογικός αιφνιδιασμός θα πιάσει απροετοίμαστα τα υπό ίδρυση κόμματα και θα κρατήσει τον πολιτικό χάρτη στη σημερινή (ελεγχόμενη) μορφή του.

Για να ενισχύσει αυτή την αίσθηση ο πρωθυπουργός έδωσε εντολή για την ανακοίνωση (τις επόμενες ημέρες) μέτρων στήριξης της οικονομίας, κάτι που έχουν ήδη κάνει ευρωπαϊκές χώρες (Ισπανία, Ιταλία, Αυστρία), αναμένει δε το “πράσινο φως” των Βρυξελλών για δημοσιονομική ευελιξία. Εάν συμβεί αυτό, θα του επιτρέψει να γίνει πιό γαλαντόμος στους ευάλωτους και σε στοχευμένα εκλογικά κοινά, ακολουθώντας το μοντέλο της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης μετά το 2022.

Το κυβερνητικό επιχείρημα ότι δεδομένης της άγνωστης διάρκειας αυτού του πολέμου, με πιθανότατη, μάλιστα, την επιδείνωση των συνεπειών στο όριο των πιό ακραίων σεναρίων, δεν είναι ορθολογικό να δράσει εμπροσθοβαρώς αλλά σταδιακά και προσεκτικά, ακούγεται επίσης λογικό.

Παράλληλα, όμως, πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι, ακόμα και στην ηπιότερη εκδοχή διάρκειας και επίδρασης της παγκόσμιας κρίσης, όσα προβλέπονται σχετικά με την εφαρμοσμένη πολιτική του φετινού προϋπολογισμού ίσως τιναχθούν στον αέρα.

Το κόστος λειτουργίας της αγοράς, το ντόμινο ανατιμήσεων και οι πληθωριστικές πιέσεις αλλάζουν το μείγμα και εφόσον δεν σβήσουν γρήγορα οι φωτιές στη Μέση Ανατολή η κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να λάβει γενναία μέτρα ακολουθώντας την ευρωπαϊκή τάση. Εφόσον κάποια απόφαση για την λεγόμενη ρήτρα διαφυγής ληφθεί σύντομα από την γραφειοκρατία των Βρυξελλών οι δυνατότητες θα είναι μεγαλύτερες, εάν, όμως, επικρατήσει ο κυνισμός των βορείων χωρών πρέπει να εξαντλήσει τις δυνατότητες που προκύπτουν από τα υψηλά πλεονάσματα.

Σε κάθε περίπτωση οι βαλίτσες που ετοίμαζε ο πρωθυπουργός για την μετάβασή του τον Σεπτέμβριο στη ΔΕΘ δεν θα είναι όσο γεμάτες ήλπιζε, οι δε συνθήκες ίσως τον αναγκάσουν να περιοριστεί μόνο σε περιορισμένες και στοχευμένες κινήσεις.

Όλα αυτά είναι η μία όψη του νομίσματος που ενισχύουν τις φήμες περί πρόωρης προσφυγής στις κάλπες. Υπάρχει, ωστόσο, και η άλλη όψη.

Ο πρωθυπουργός δήλωσε σε πρόσφατη συνέντευξή του (iefimerida.gr) ότι δεν θα γίνουν πρόωρες εκλογές και χρησιμοποίησε το επιχείρημα ότι δεν μπορεί να θέτει το δίλημμα της σταθερότητας και την ίδια ώρα να προκαλεί αστάθεια με εσπευσμένες κάλπες.

Είναι ακριβές. Η χώρα διαθέτει σταθερή κοινοβουλευτική πλειοψηφία (159 βουλευτών με τη συνδρομή των ανεξάρτητων που ψηφίζουν σχεδόν κάθε νομοθετική πρωτοβουλία) και, κυρίως, δεν έχει πολιτικό αντίπαλο που να την θέτει σε κίνδυνο.

Μία κυβέρνηση, δε, που επικαλείται την ανάγκη σταθερότητας στις επόμενες εκλογές οφείλει να αποδείξει ότι το αξίζει. Και ούσα, τώρα, πολιτικά και κοινοβουλευτικά σχεδόν ακλόνητη -έστω και ακόμα μακριά από την αυτοδυναμία-, πρέπει να πείσει ότι αξιοποιεί την σταθερότητα της για να διαχειριστεί την σημερινή κρίση. Γεωπολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά.

Δεν είναι βέβαιο ότι μία πρόωρη προσφυγή στις κάλπες δεν θα προκαλέσει τα αντίθετα αντανακλαστικά, να γίνει, δηλαδή, αντιληπτή ως κίνηση ευκαιριακής κομματικής διαχείρισης, ακόμα και αδυναμίας να αντιμετωπίσει όσα συμβαίνουν διεθνώς και καθ΄ ημάς.

Με τον αντισυστημισμό να δείχνει τα δόντια του και μεγάλη μερίδα του εκλογικού σώματος να αμφισβητεί την κυβερνητική επάρκεια σε αρκετούς τομείς, ακόμα και με την υφέρπουσα (αν και όχι συντεταγμένη κάτω από άλλο κόμμα ή μπλοκ δυνάμεων) τάση για πολιτική αλλαγή, μία πρόωρη προσφυγή στις κάλπες μπορεί να εκληφθεί ως φοβική.

Τις κυβερνήσεις, άλλωστε, ο λαός τις ψηφίζει και για να διαχειριστούν τις κρίσεις μέχρι και την τελευταία ημέρα της τετραετούς θητείας τους. Υπό μία έννοια, ο τρόπος που θα λειτουργήσει τους επόμενους μήνες η κυβέρνηση, εν μέσω επιπτώσεων του πολέμου, αποτελεί προκριματικό γύρο για να αποκτήσει ουσία το δίλημμα της σταθερότητας στις επόμενες εκλογές.