Σύμφωνα με πληροφορίες, όπως μεταδίδει η ιστοσελίδα thestival.gr, το μικρό παιδάκι νοσηλεύτηκε αρχικά στο νοσοκομείο «Γ. Γεννηματάς» της Θεσσαλονίκης και από εκεί κρίθηκε αναγκαία η διακομιδή του στο πποκράτειο, όπου νοσηλευόταν τις τελευταίες 15 ημέρες και συγκεκριμένα έως και χθες, Σάββατο, οπότε και κατέληξε.

Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι το κοριτσάκι είχε νοσήσει από παρβοϊό, ο οποίος του προκάλεσε μυοκαρδίτιδα. Το κορίτσι φέρεται να είχε βεβαρυμμένο ιατρικό ιστορικό, καθώς αντιμετώπιζε και άλλα προβλήματα υγείας.

Παρά τις υπεράνθρωπες προσπάθειες του ιατρονοσηλευτικού προσωπικού, το κοριτσάκι δεν τα κατάφερε και έφυγε από τη ζωή.

Ωστόσο, σοβαρά περιστατικά λοίμωξης από παρβοϊό Β19 σε παιδιά και περιστατικά θανάτων, κυρίως σε νεογέννητα, λόγω λοίμωξης της μητέρας κατά την εγκυμοσύνη, καταγράφει το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) από τα τέλη του 2023 ως το πρώτο τρίμηνο του 2024, σε πολλές χώρες της Ευρώπης.

Ο Αν. Καθηγητής Παθολογίας – Λοιμώξεων, στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Πατρών, Στυλιανός Ασημακόπουλος, ο οποίος είναι και Υπεύθυνος Μονάδας Ειδικών Λοιμώξεων Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών, δίνει τα κυριότερα στοιχεία που πρέπει όλοι να γνωρίζουμε για τη λοίμωξη από τον παρβοϊό Β19, τον τρόπο προφύλαξης και την αντιμετώπιση σε περίπτωση μόλυνσης από τον ιό.

· Τι είναι ο παρβοϊός (Parvovirus B 19) και ποια είναι η γεωγραφική, ηλικιακή και εποχική κατανομή των λοιμώξεων που προκαλεί;

Ο παρβοϊός B19 (Parvovirus B19) είναι το πιο γνωστό μέλος (γονότυπος) του γένους των ερυθροπαρβοϊών, που παίρνουν το όνομα τους από την ιδιαίτερη «αγάπη» που έχουν για προσβολή των πρόδρομων κυττάρων των ερυθρών αιμοσφαιρίων του αίματος. O παρβοϊός B19 προσβάλει αποκλειστικά των άνθρωπο και όχι ζώα (πχ σκύλος και γάτα) όπως συμβαίνει με άλλους παρβοϊούς. Η προσβολή από τον παρβοϊό B19 γίνεται συνήθως την Άνοιξη και στις αρχές του Καλοκαιριού και μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε περιοχή του κόσμου με εμφάνιση περιπτώσεων λοίμωξης είτε σποραδικά ή υπό μορφή σποραδικών εξάρσεων ή ακόμα και μικρών τοπικών επιδημιών, όπως για παράδειγμα σε σχολικές μονάδες όπου μπορεί να προσβληθεί ποσοστό 25-50% των μαθητών. Οι τοπικές επιδημίες ή σποραδικές εξάρσεις μπορεί να ακολουθούν κύκλους επανεμφάνισης κάθε 4-10 χρόνια. Ο ιός προσβάλει τον πληθυσμό κυρίως στη σχολική ηλικία, ώστε στην ηλικία των 15 ετών οι μισοί έφηβοι να έχουν προσβληθεί από τον ιό. Στη μετέπειτα ενήλικη ζωή το ποσοστό αυτό φτάνει το 60-70% και σε προχωρημένη ηλικία το 80-90% των ανθρώπων έχουν προσβληθεί από τον ιό.

· Υπάρχει αύξηση των περιστατικών λοίμωξης από παρβοϊό;

Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) σε πρόσφατη έκθεσή του (Απρίλιος 2024) επισημαίνει σημαντική αύξηση των περιστατικών λοίμωξης από τον παρβοϊό Β19 από τα τέλη του 2023 ως το πρώτο τρίμηνο του 2024 σε πολλές χώρες της Ευρώπης (Γαλλία, Ολλανδία, Ιρλανδία, Δανία, Νορβηγία). Παρότι σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες η λοίμωξη από παρβοϊό Β19 δεν ανήκει στα νοσήματα που βρίσκονται υπό συστηματική επιτήρηση, τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν αύξηση των λοιμώξεων σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Συνακόλουθα, καταγράφεται και αύξηση στα σοβαρά περιστατικά λοίμωξης από παρβοϊό σε παιδιά και περιστατικά θανάτων, κυρίως σε νεογέννητα λόγω λοίμωξης της μητέρας κατά την εγκυμοσύνη που οδήγησε σε λοίμωξη του εμβρύου (συγγενής λοίμωξη). Η παρατηρούμενη αυξημένη κυκλοφορία του ιού στην κοινότητα βάζει σε κίνδυνο ορισμένες ομάδες πληθυσμού, όπως οι έγκυοι (για δυσμενή έκβαση της εγκυμοσύνης, ειδικά αν η λοίμωξη συμβεί στις πρώτες 20 εβδομάδες), οι ασθενείς με αιμοσφαιρινοπάθειες και οι ανοσοκατασταλμένοι.

· Πώς μεταδίδεται ο ιός;

Ο παρβοϊός Β19 μεταδίδεται κυρίως μέσω των αναπνευστικών εκκρίσεων (με μεγάλα σταγονίδια που φτάνουν σε ακτίνα τα 2 μέτρα), οπότε προϋποθέτει στενή επαφή με άτομο που έχει λοίμωξη, ή επαφή με μολυσμένες επιφάνειες και εν συνεχεία μεταφορά του ιού με τα χέρια σε μύτη, μάτια και στόμα και πρόκληση λοίμωξης. Ένα άτομο που νοσεί είναι πιο μεταδοτικό στα αρχικά στάδια της νόσου, όταν εμφανίζει πυρετό και συμπτώματα λοίμωξης του αναπνευστικού, ενώ σε μετέπειτα στάδια, όπως όταν εμφανιστεί το εξάνθημα της νόσου, είναι πολύ λιγότερο ή καθόλου μεταδοτικό. Ο παρβοϊός Β19 είναι επίσης δυνατόν να μεταδοθεί με το αίμα (αυξημένος κίνδυνος σε άτομα με συχνές μεταγγίσεις και σε χρήστες ενδοφλέβιων ναρκωτικών) και από την έγκυο μητέρα στο έμβρυο με κίνδυνο για επιπλοκές του εμβρύου, όταν η μετάδοση συμβεί στις πρώτες 20 εβδομάδες της εγκυμοσύνης.

· Ποια είναι τα συμπτώματα της λοίμωξης από παρβοϊό Β19;

Ο παρβοϊός B19 προκαλεί σε παιδιά και εφήβους το λοιμώδες ερύθημα (γνωστό επίσης και ως πέμπτη νόσος) γιατί κατατάσσεται μέσα στις πέντε κλασσικές παιδικές αρρώστιες που εκδηλώνονται με εξάνθημα (ιλαρά, ερυθρά, παρωτίτιδα, οστρακιά). Υπάρχει πυρετός και συμπτώματα ιογενούς λοίμωξης (κεφαλαλγία, πονόλαιμος, βήχας, ρινική συμφόρηση, επιπεφυκίτιδα) και ένα χαρακτηριστικό εξάνθημα που αρχίζει από το πρόσωπο και προσομοιάζει με «χαστουκισμένα» μάγουλα, ενώ γύρω από το στόμα υπάρχει σχετική ωχρότητα. Ακολούθως, επεκτείνεται στα άκρα (με περιφερική κατανομή τύπου γαντιών – καλτσών), στον κορμό και στους γλουτούς. Το εξάνθημα έχει κηλιδοβλατιδώδη ή πορφυρική μορφολογία, ενώ μετά από μερικές ημέρες ορισμένες περιοχές καθαρίζουν και μένει ένα δικτυωτό (ή δαντελοειδές) πρότυπο. Το εξάνθημα μπορεί να επιμείνει για αρκετές εβδομάδες με υφέσεις και εξάρσεις. Ο ιός μπορεί να προκαλέσει επίσης πόνο στις αρθρώσεις (κυρίως σε ενήλικες, σπάνια στα παιδιά). Περίπου 20% όσων έχουν προσβληθεί από παρβοϊό Β19 δε θα έχουν καθόλου συμπτώματα, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία θα νοσήσει ήπια, όπως σε μια ανεπίπλεκτη ίωση.

· Ποιες είναι οι επιπλοκές που μπορεί να εμφανίσει κάποιος που νοσεί από παρβοϊό Β19;

Η λοίμωξη από τον παρβοϊό Β19 μπορεί να προκαλέσει σοβαρή αναιμία, καθώς -όπως Αναφέρθηκε- ο συγκεκριμένος ιός αγαπάει να προσβάλει τα αρχέγονα κύτταρα των ερυθρών μας αιμοσφαιρίων, οπότε σταματά η παραγωγή τους στα αρχικά στάδια (απλασία της ερυθράς σειράς). Η αναιμία είναι συνήθως σοβαρή και απαιτεί μεταγγίσεις αίματος, μέχρι ο οργανισμός να αντιμετωπίσει τη λοίμωξη. Επιρρεπή σε αυτή την επιπλοκή είναι άτομα που πάσχουν από κληρονομικές αιμοσφαιρινοπάθειες (δρεπανοκυτταρική αναιμία, σφαιροκυττάρωση, β μεσογειακή αναιμία). Σε άτομα με σοβαρή ανοσοκαταστολή (μεταμοσχευμένοι) μπορεί να αναπτυχθεί χρόνια λοίμωξη και αναιμία. Μια άλλη σοβαρή επιπλοκή αφορά τις εγκύους και την πρόκληση βλάβης στο έμβρυο, ειδικά στις πρώτες 20 εβδομάδες της εγκυμοσύνης. Το ποσοστό των εγκύων που δεν έχουν ανοσία στον ιό και μπορεί να νοσήσουν κατά την εγκυμοσύνη υπολογίζεται σε 30%-40%. Η προσβολή του εμβρύου μπορεί να προκαλέσει σοβαρή αναιμία στο αναπτυσσόμενο έμβρυο (εμβρυικός ύδρωπας), βλάβη της καρδιάς και αυτόματη αποβολή σε ένα ποσοστό 5-10% περίπου των περιπτώσεων.

· Πώς γίνεται η διάγνωση της νόσου και ποια η θεραπεία;

Η υπόνοια νόσησης από παρβοϊό Β19 τίθεται από τον ιατρό με βάση την κλινική εικόνα και το χαρακτηριστικό εξάνθημα, ενώ η διάγνωση επιβεβαιώνεται με ειδική ορολογική εξέταση αίματος για την ανίχνευση αντισωμάτων έναντι του ιού ή με μοριακή εξέταση του αίματος για την ανίχνευση του γονιδιακού υλικού του ιού (PCR). Επί του παρόντος, δεν υπάρχει διαθέσιμη αντιϊική θεραπεία ή εμβόλιο. Οι ήπιες μορφές αντιμετωπίζονται συμπτωματικά με λήψη παυσιπόνων-αντιπυρετικών, καλή ενυδάτωση και ανάπαυση. Σε περίπτωση αρθρίτιδας χορηγούνται αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Οι σοβαρές μορφές της νόσου και οι επιπλοκές αντιμετωπίζονται με νοσηλεία του ασθενούς και υποστήριξη με μεταγγίσεις, αν έχει αναπτυχθεί σοβαρή αναιμία (απλαστική κρίση), ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις χορηγούνται και ανοσολογικές θεραπείες.

· Ποια τα μέτρα πρόληψης;

Ελλείψει εμβολίου, τα μέτρα πρόληψης εστιάζονται στην αποφυγή στενής επαφής με άτομα που νοσούν και στην τήρηση σχολαστικών κανόνων υγιεινής, όπως το τακτικό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό, ειδικά μετά από επαφή με κοινόχρηστες επιφάνειες, καθώς και η αποφυγή της κοινής χρήσης τροφίμων ή ποτών. Όσοι νοσούν θα πρέπει να παραμένουν σπίτι για το διάστημα που εμφανίζουν πυρετό (μεταδοτικό στάδιο) και να καλύπτουν το στόμα και τη μύτη τους όταν βήχουν ή φτερνίζονται ώστε να αποφευχθεί η διασπορά και η μετάδοση του ιού. Έγκυοι με επαγγέλματα υψηλού κινδύνου (πχ εργαζόμενες στον τομέα της υγείας, παιδικούς σταθμούς, σχολεία κλπ) πρέπει να είναι ιδιαίτερα επιμελείς στην τήρηση των ανωτέρω. Επειδή ο κίνδυνος προσβολής από τον ιό είναι παρόμοιος και στην κοινότητα, δεν συνιστάται αποχή από την εργασία τους.

Ο αποκλεισμός από την εργασία ως μέτρο πρόληψης της λοίμωξης από παρβοϊό Β19 σε οροαρνητικές εγκύους και μέχρι την 21η εβδομάδα κυήσεως μπορεί να εφαρμοστεί σε περιπτώσεις που εμφανιστεί συρροή κρουσμάτων στο χώρο εργασίας (2 ή περισσότερα κρούσματα σε ασθενείς ή προσωπικό του νοσοκομείου εντός τριών εβδομάδων, ή 2 κρούσματα στην ίδια τάξη ή τρία στην ίδια σχολική μονάδα σε διάστημα τριών εβδομάδων). Στα νοσοκομεία, οι νοσηλευόμενοι ασθενείς με σοβαρή νόσηση (απλαστική κρίση) πρέπει να νοσηλεύονται κατά προτίμηση σε μονόκλινο δωμάτιο (απομόνωση) για μία εβδομάδα και οι ανοσοκατασταλμένοι ασθενείς με χρόνια λοίμωξη για όλο το διάστημα νοσηλείας τους, ενώ το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό που τους περιθάλπει θα πρέπει να λαμβάνει προφυλάξεις επαφής (πλύσιμο χεριών, ποδιά, μάσκα, γυαλιά, γάντια). Για τους υπόλοιπους μη ανοσοκατασταλμένους ασθενείς δε χρειάζεται απομόνωση, λαμβάνονται όμως από το προσωπικό προφυλάξεις επαφής με σταγονίδια.

Σύμφωνα με ανακοίνωση που απέστειλε στις αρχές Μαΐου ΕΟΔΥ στους Ιατρικούς Συλλόγους όλης της χώρας, ζητώντας τους να βρίσκονται σε εγρήγορση, το κοριτσάκι μεταφέρθηκε στο Ιπποκράτειο Θεσσαλονίκης με συμπτώματα οξείας μυοκαρδίτιδας από Parvovirus B19 κι από εκεί στην Αθήνα, στο Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο, όπου τελικά κατέληξε.

Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, συνολικά 11 παιδιά ηλικίας 3-5 ετών σε βρεφονηπιακό σταθμό παρουσίασαν αυξημένη τροπονίνη, εκ των οποίων το ένα εκδήλωσε κλινική εικόνα οξείας μυοκαρδίτιδας και κατέληξε. Από τον έλεγχο αυτό διαπιστώθηκε ότι τα περισσότερα παιδιά είχαν ενδείξεις λοίμωξης με Parvovirus B19 ενώ από αυτά τα περισσότερα είχα ταυτόχρονη συλλοίμωξη με Rhinovirus/Enterovirus.

Επίσης, ένα ακόμη παιδί παρουσίασε κλινική εικόνα μυοκαρδίτιδας και συνεχίζει να νοσηλεύεται στο Ωνάσειο, όμως βρίσκεται σε ελεγχόμενη κατάσταση, δύο ασυμπτωματικά παιδιά παρουσίασαν μικρή συλλογή περικαρδιακού υγρού, αλλά δεν νοσηλεύτηκαν και τα υπόλοιπα παιδιά ήταν ασυμπτωματικά με φυσιολογική καρδιακή λειτουργία.

Η λοίμωξη από παρβοϊό Β19 μπορεί να εκδηλωθεί με μια σειρά συμπτωμάτων ανάλογα με την ηλικία και τη γενική υγεία του ατόμου. Μία από τις κοινές εκδηλώσεις λοίμωξης από παρβοϊό Β19 είναι η πέμπτη νόσος (ή το λοιμώδες ερύθημα). Τυπικά αναγνωρίζεται από το χαρακτηριστικό εξάνθημα στα μάγουλα. Εμφανίζεται συχνότερα σε μικρά παιδιά. Η πέμπτη νόσος πήρε το όνομά της επειδή ήταν πέμπτη σε μια λίστα ιστορικών ταξινομήσεων κοινών δερματικών εξανθημάτων στα παιδιά. Μικρές εξάρσεις κρουσμάτων παρβοϊού Β19 καταγράφονται περίπου κάθε 3 έως 4 χρόνια.

Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Λοιμώξεων έχει εκδώσει ανακοίνωση εδώ και ένα περίπου μήνα για έξαρση κρουσμάτων παρβοϊού και περιστατικών της πέμπτης νόσου (λοιμώδους ερυθήματος) στην Ευρώπη (Γαλλία, Ολλανδία, Ιρλανδία, Δανία και Νορβηγία) από τα τέλη του 2023 και μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2024.

Τι λένε οι παιδίατροι

Σύμφωνα με τον παιδίατρο Μάριο Ανδρέου, πρόκειται για έναν ιό που υπάρχει εδώ και χρόνια και ο οποίος εμφανίζει συμπτώματα ήπιας λοίμωξης. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει ένα χαρακτηριστικό που τον διαφοροποιεί από μια απλή λοίμωξη όσον αφορά στη συμπτωματολογία και το οποίο προσομοιάζει με σύμπτωμα των μαγουλάδων.

«Είναι ένας ιός που υπάρχει εδώ και χιλιάδες χρόνια, δεν είναι κάτι καινούργιο. Πάντα βλέπαμε παρβοϊούς και πάντα βλέπαμε τη λεγόμενη πέμπτη νόσο. Δηλαδή πέρα από την ιλαρά, την ερυθρά, την ανεμοβλογιά και την οστρακιά, είχαμε και την πέμπτη νόσο που οφειλόταν σε αυτόν τον ιό. Σε έναν ιό κυτταροτοξικό, Β19, έτσι λέγεται» λέει ο κ. Ανδρέου μιλώντας στον ΣΚΑΪ.

Όπως εξηγεί ο ίδιος, αν κολλήσει κάποιος από άλλο άτομο – υπάρχει και παρβοϊός στις γάτες και στους σκύλους αλλά δεν έχει σχέση -, σε μία με δύο εβδομάδες παρουσιάζει μια ήπια λοίμωξη, σαν ένα κοινό κρυολόγημα, με μυαλγία και πονοκέφαλο.

Το χαρακτηριστικό που κάνει ο Β19 είναι ότι αυτός που έχει κολλήσει «βγάζει ένα εξάνθημα στο πρόσωπο – και στη συνέχεια στον κορμό -, σαν να έχει δεχθεί μια έντονη σφαλιάρα, ένα ράπισμα» προσθέτει ο κ. Ανδρέου διευκρινίζοντας ότι δεν είναι σύμπτωμα που εμφανίζουν όλα τα παιδιά.

Έτσι βγαίνει και η διάγνωση «γιατί δεν υπάρχουν άλλα χαρακτηριστικά ευρήματα για να το καταλάβεις» συνεχίζει ο ίδιος.Σύμφωνα με τον κ. Ανδρέου, «όλος ο ενήλικος πληθυσμός ενδέχεται να το έχει περάσει γι’ αυτό έχουμε αντισώματα της τάξης του 60%. Ένα ποσοστό 20-30% – και μάλιστα των γυναικών – δεν το έχει περάσει».

Ερωτηθείς εάν υπάρχει εμβόλιο, απάντησε αρνητικά.Σε άλλο σημείο ο κ. Ανδρέου τόνισε ότι το πρόβλημα είναι ότι όταν εμφανίζεται «το εξάνθημα το παιδί δεν μεταδίδει το νόσημα. Το έχει μεταδώσει πριν».

«Επιπλοκές κάνει σε σπάνιες περιπτώσεις» σύμφωνα με τον κ. Ανδρέου. «Προσβάλλει τις αρθρώσεις κυρίως στους ενήλικες και κάνει αρθρίτιδα. Ο ιός χτυπά τους πάντες. Σε σπάνιες περιπτώσεις κάνει καρδίτιδα, όπως όλες οι ιώσεις. Δεν υπάρχει ιός που να μην προσβάλλει το μυοκάρδιο. Όταν υπάρχει και άλλες συνλοιμώξεις, ο ιός βρίσκει ευκαιρία και κάνει μεγαλύτερη ζημιά», εξηγεί.

Στη συνέχεια ο κ. Ανδρέου επισήμανε την περίπτωση των εγκύων, λέγοντας ότι ο ιός προσβάλλει τις γυναίκες που κυοφορούν. «Οι έγκυοι όταν προσβληθούν στο πρώτο, δεύτερο ή το τρίτο τρίμηνο ή θα κάνουν βαριά αναιμία ή το μωρό θα κάνει κι αυτό αναιμία ή και θα γεννηθεί νεκρό. Μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στη μετέπειτα ζωή του βρέφους».

• «Δεν είναι κάτι φοβερό ο παρβοϊός, τον γνωρίζουμε», λέει μιλώντας στο MEGA η πρόεδρος της ΕΙΝΑΠ, Ματίνα Παγώνη.

Όπως εξήγησε η κ. Παγώνη, τα συμπτώματα είναι του απλού κρυολογήματος – βήχας, πυρετός, αδιαθεσία, πονόλαιμος, εξάνθημα το οποίο είναι χαρακτηριστικό στα παιδιά, στα μάγουλα.Ο ιός μεταδίδεται με τα σταγονίδια, με την επαφή. «Αυτό που φοβόμαστε όλοι είναι οι επιπλοκές που κάνει. Αυτό που έκανε με το κοριτσάκι, τη μυοκαρδίτιδα, μπορεί να κάνει και περικαρδίτιδα».Η πρόεδρος του ΕΙΝΑΠ συστήνει σε όλους ψυχραιμία και προσοχή: «Δεν χρειάζεται πανικός, είναι σε εξάρσεις και υφέσεις. Χρειάζεται προσοχή. Δεν υπάρχει συγκεκριμένο εμβόλιο, όμως ανάλογα με τη συμπτωματολογία αντιμετωπίζεται».

Πώς μεταδίδεται

Ο παρβοϊός Β19 μπορεί να μεταδοθεί από άτομο σε άτομο με:

• Αναπνευστικά σταγονίδια, όπως σάλιο, πτύελα ή ρινική βλέννα
• Αίμα ή προϊόντα αίματος
• Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης (από τη μητέρα στο μωρό)
• Ένα άτομο είναι πιο μεταδοτικό στην αρχή της μόλυνσης, όταν τυπικά θα έχει απλώς πυρετό ή συμπτώματα που μοιάζουν με κρυολόγημα. Δεν είναι πιθανό να είναι μεταδοτικό αφού εμφανίσει αργότερα συμπτώματα όπως εξάνθημα και πόνους στις αρθρώσεις, επομένως είναι συνήθως ασφαλές να επιστρέψετε στη δουλειά ή στο σχολείο όταν εμφανιστεί το εξάνθημα.

Σύμφωνα με τις οδηγίες του CDC, τα άτομα με λοίμωξη από παρβοϊό Β19 που έχουν εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να είναι μεταδοτικά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Δεδομένου ότι ο παρβοϊός Β19 μολύνει μόνο ανθρώπους, ένα άτομο δεν μπορεί να κολλήσει τον ιό από σκύλο ή γάτα. Επίσης, οι σκύλοι και οι γάτες δεν μπορούν να κολλήσουν τον παρβοϊό Β19 από ένα μολυσμένο άτομο. Τα κατοικίδια μπορούν να μολυνθούν με άλλους παρβοϊούς που δεν μολύνουν τους ανθρώπους.

Τα συμπτώματα

Περίπου 2 στους 10 ανθρώπους που μολύνονται από αυτόν τον ιό δεν θα έχουν συμπτώματα. Όταν εμφανίζονται συμπτώματα μόλυνσης από παρβοϊό Β19, είναι συνήθως ήπια και μπορεί να περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

• Πυρετός
• Πονοκέφαλος
• Βήχας
• Πονόλαιμος
• Εξανθήματα
• Πόνος στις αρθρώσεις

Οι επιπλοκές

Η λοίμωξη από τον παρβοϊό Β19 είναι συνήθως ήπια για παιδιά και ενήλικες που κατά τα άλλα είναι υγιείς. Ωστόσο, για μερικούς ανθρώπους, μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές στην υγεία που επηρεάζουν τα νεύρα, τις αρθρώσεις ή το σύστημα αίματος. Έχει αποδειχθεί ότι προκαλεί σοβαρή αναιμία σε ασθενείς με ορισμένες αιματολογικές διαταραχές ή με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Μπορεί να διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο από λοίμωξη από παρβοϊό Β19, σε μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

• Εγκυμοσύνη
• Διαταραχές του αίματος όπως η δρεπανοκυτταρική αναιμία και η θαλασσαιμία
• Εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, το οποίο μπορεί να προκληθεί από καταστάσεις όπως: λευχαιμία ή άλλες μορφές καρκίνου, μεταμόσχευση οργάνου, HIV λοίμωξη

Στη Βόρεια Ελλάδα μετά την έξαρση 11 κρουσμάτων του συγκεκριμένου ιού σε παιδικό σταθμό υπάρχει μεγάλη κινητοποίηση.

Η λοίμωξη από παρβοϊό είναι γνωστή και ως «πέμπτη νόσος», καθώς ήταν μία από τις πέντε κοινές ασθένειες της παιδικής ηλικίας (μαζί με την ιλαρά, την ερυθρά, την παρωτίτιδα και την οστρακιά).

Ποια είναι τα συμπτώματα

Στις περισσότερες περιπτώσεις ο παρβοϊός δεν προκαλεί έντονα συμπτώματα και η νόσηση είναι ήπια, σε παιδιά και ενήλικες.  Περίπου 2 στους 10 ανθρώπους που μολύνονται από αυτόν τον ιό δεν θα έχουν συμπτώματα, ωστόσο κάποιοι μπορεί να βιώσουν:

• Πυρετό
• Πονοκέφαλο
• Βήχα
• Πονόλαιμο
• Εξανθήματα
• Πόνο στις αρθρώσεις
• Εξανθήματα

Το πιο κοινό εξάνθημα που σχετίζεται με τη μόλυνση από τον παρβοϊό Β19 είναι το κόκκινο εξάνθημα στο πρόσωπο, κυρίως στα μάγουλα. Αυτό το εξάνθημα εμφανίζεται συνήθως λίγες μέρες μετά τα αρχικά συμπτώματα που αναφέρονται παραπάνω. Είναι πιο σύνηθες στα παιδιά παρά στους ενήλικες. Το εξάνθημα μπορεί να προκαλεί φαγούρα, ειδικά στα πέλματα των ποδιών. Μπορεί να ποικίλλει σε ένταση και συνήθως υποχωρεί σε 7 έως 10 ημέρες.

Ποιες οι επιπλοκές

O παρβοϊός, αν και περιγράφεται ως μια ήπια σχετικά νόσος, μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές στην υγεία, κυρίως στα νεύρα, τις αρθρώσεις ή το αίμα. Μπορεί να προκαλέσει ακόμη και αναιμία σε ορισμένους ασθενείς με ορισμένες αιματολογικές διαταραχές ή με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Πρέπει να δείξετε ιδιαίτερη προσοχή στο συγκεκριμένο ιό αν είστε έγκυος, αν πάσχετε από διαταραχές του αίματος όπως η δρεπανοκυτταρική αναιμία και η θαλασσαιμία και αν έχετε ξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Μετάδοση και εγκυμοσύνη

Ο άνθρωπος προσβάλλεται από το στέλεχος Β19 του παρβοϊού (γι’ αυτό και είναι γνωστός και ως παρβοϊός Β19). Αυτό είναι διαφορετικό στέλεχος από τον παρβοϊό που προσβάλλει σκύλους και γάτες, οπότε δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος να κολλήσετε την μόλυνση από ένα κατοικίδιο ζώο ή το αντίστροφο.

Η ανθρώπινη λοίμωξη από παρβοϊό είναι πιο συχνή μεταξύ των παιδιών ηλικίας δημοτικού σχολείου και παρουσιάζει εξάρσεις κατά τους χειμερινούς και ανοιξιάτικους μήνες, αλλά, σε γενικές γραμμές, ο καθένας μπορεί να κολλήσει τον παρβοϊό Β19 ανά πάσα στιγμή του έτους. Εξαπλώνεται από άτομο σε άτομο, ακριβώς όπως το κοινό κρυολόγημα, συχνά μέσω αναπνευστικών εκκρίσεων και της επαφής χέρι-με-χέρι.

Η ασθένεια είναι μεταδοτική κατά την εβδομάδα πριν εμφανιστεί το εξάνθημα, γι’ αυτό και είναι πολύ δύσκολο να προληφθεί η μετάδοση από άτομο σε άτομο, αφού δεν υπάρχουν ακόμα εμφανή συμπτώματα. Μόλις εμφανιστεί το εξάνθημα, το άτομο με την ασθένεια δεν θεωρείται πλέον μεταδοτική και δεν χρειάζεται να απομονώνεται.

Μπορεί επίσης να μεταδοθεί μέσω του αίματος. Μια έγκυος γυναίκα που έχει μολυνθεί μπορεί να μεταδώσει τον ιό στο έμβρυο που κυοφορεί. Τουλάχιστον το 50 έως 70% των εγκύων γυναικών είναι πιθανό να έχουν ήδη ανοσία στον παρβοϊό Β19. Σε γυναίκες που δεν έχουν ανοσία, η λοίμωξη στις πρώτες 20 εβδομάδες της εγκυμοσύνης μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές στο έμβρυο.

Με πληροφορίες από: CDC

Σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση, νεκρό από οξεία μυοκαρδίτιδα λόγω Parvovirus B19 είναι ένα παιδί 3,5 ετών ενώ ήδη εντοπίστηκε συρροή κρουσμάτων σε παιδικό σταθμό της Θεσσαλονίκης.

Σημειώνεται πως παρβοϊός ή αλλιώς ιός του λοιμώδους ερυθήματος – γνωστός επίσης και ως πέμπτη νόσος – παρουσιάζει πανευρωπαϊκή έξαρση αυτήν την εποχή, ενώ εμφανίζει ως πρώτο σύμπτωμα ένα χαρακτηριστικό εξάνθημα στα δύο μάγουλα.

Είναι πολύ επικίνδυνος για τις εγκύους και τα μωρά με επιβαρυμένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Με τα δεδομένα του ΕΟΔΥ έως 26/04/2024:

Έντεκα (11) παιδιά ηλικίας 3 έως 5 ετών παρουσίασαν αυξημένη τροπονίνη, εκ των οποίων ένα εκδήλωσε κλινική εικόνα οξείας μυοκαρδίτιδας και κατέληξε, ένα παρουσίασε κλινική εικόνα μυοκαρδίτιδας και συνεχίζει να νοσηλεύεται, δύο ασυμπτωματικά παιδιά παρουσίασαν μικρή συλλογή περικαρδιακού υγρού με φυσιολογική συσταλτικότητα και τα υπόλοιπα παιδιά ήταν ασυμπτωματικά με φυσιολογική καρδιακή λειτουργία.

Μετά τη διαπίστωση της συρροής των κρουσμάτων ο ΕΟΔΥ συνέστησε διακοπή της λειτουργίας της σχολικής μονάδας για δύο εβδομάδες, και ζήτησε απολύμανση. Στη συνέχει προέβη στην επιδημιολογική διερεύνηση των περιστατικών για τους υπεύθυνους λοιμογόνους παράγοντες.

Ειδικότερα διερευνάται ο ρόλος της συλλοίμωξης Parvovirus B19 και άλλων ιών στη μυοκαρδίτιδα που παρουσίασαν τα παιδιά, καθώς εντοπίστηκαν επίσης εντεροϊοί και ρινοϊοί σε κάποια από αυτά.

«Η πλειοψηφία των παιδιών είχε ένδειξη πρόσφατης λοίμωξης με Parvovirus γεγονός το οποίο συνάδει με το επιδημιολογικό ιστορικό όπου αναφέρεται νόσηση από Parvovirus B19 (κλινική διάγνωση) σε πολλά από τα παιδιά του σταθμού. Ταυτόχρονα από την ανάλυση κλινικών δειγμάτων (filmarray ανώτερου αναπνευστικού και έλεγχο κοπράνων) φαίνεται ότι ο συχνότερος λοιμογόνος παράγοντας που απομονώθηκε ήταν ο Rhinovirus/Enterovirus ακολουθούμενος από τον Aderovirus. Να σημειωθεί ότι τα περισσότερα από τα παιδιά με λοίμωξη από Parvovirus B19 είχαν ταυτόχρονα συλλοίμωξη με Rhinovirus/Enterovirus», αναφέρει ο ΕΟΔΥ.

Η εργαστηριακή διερεύνηση περιελάμβανε ορολογικό έλεγχο με ImG και IgG αντισώματα έναντι Parvovirus B19 και επιπλέον εργαστηριακό έλεγχο δειγμάτων αναπνευστικού με filmarray και κοπράνων με μοριακές μεθόδους, σε μαθητές και προσωπικό του παιδικού σταθμού.