Νίκος Κουντούρης

Είναι γυναίκες που σε όλο τον  κόσμο παλεύουν για τα δικαιώματά τους, για να έχουν όσα για πολλούς θεωρούνται αυτονόητα, για να επιβιώσουν, για να έχουν ασφάλεια, για να ανακτήσουν την  χαμένη τους αξιοπρέπειά τους, για να αναγνωριστεί η αξία και η προφορά τους στην κοινωνία.  Δυστυχώς στις μέρες μας η σκληρή πραγματικότητα είναι διαφορετική.

Καθημερινά μας δείχνει ότι πολλές γυναίκες είναι θύματα κάθε μορφής βίας,  άγριας κακοποίησης και βασανισμών, ζουν μέσα στον τρόμο πίσω από κλειστές πόρτες μέσα στα σπίτια τους και επειδή φοβούνται δεν τολμούν να σπάσουν τη σιωπή τους και  να ζητήσουν βοήθεια.

Η συχνότερη  μορφή βίας με θύματα γυναίκες είναι η ενδοοικογενειακή. Τα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου το 80% των θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας είναι γυναίκες. Φαίνεται ότι το κοινωνικό αυτό πρόβλημα ολοένα και οξύνεται παρά τις προσπάθειες της πολιτείας να  περιοριστεί.

Περιστατικά και συλλήψεις (ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2026 )

Το libre παρουσιάζει αναλυτικά τα  στατιστικά στοιχεία του Αρχηγείου της ΕΛ.ΑΣ για την ενδοοικογενειακή βία σε όλη την επικράτεια για τον πρώτο μήνα του 2026.

Μόνο τον Ιανουάριο  τα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας που καταγγέλθηκαν στις αστυνομικές αρχές σε όλη την Ελλάδα ήταν 1547 και οι συλλήψεις ήταν 924 ( ενώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025 ήταν 1808 τα περιστατικά  και οι συλλήψεις 1144 ).

Φέτος μπορεί να  παρατηρείται μείωση της τάξεως  του 14% στα περιστατικά που και μείωση κατά 19% στις συλλήψεις  αλλά αυτό δεν σημαίνει πως η κατάσταση στο τέλος του έτους θα έχει βελτιωθεί.

Όσον αφορά τη γεωγραφική κατανομή των περιστατικών του Ιανουαρίου του 2026 μετά την Αττική (  651 ) και τη Θεσσαλονίκη (120  ) «πρωταθλήτριες» στη μαύρη λίστα είναι περιοχές της Δυτικής Ελλάδας ( 120   ) , της Θεσσαλίας (  115) , της Κρήτης (  99 ) , της Πελοποννήσου ( 80 ) , της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ( 60 ) , και της Στερεάς Ελλάδας (59  ).

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στατιστικά στοιχεία για τα περιστατικά, τα θύματα, τους δράστες, τον τρόπο τέλεσης των αδικημάτων και τη σχέση ανάμεσα σε θύτη ( ή θύτες ) και θύμα (ή θύματα), σύμφωνα με την κατηγοριοποίηση που γίνεται από το Αρχηγείο της ΕΛ. ΑΣ.

Θύματα

Τον Ιανουάριο του 2026 θύματα ήταν 1.339 γυναίκες ( οι 134 ήταν ανήλικες )  και 523 άνδρες ( οι 165 ανήλικοι ) δηλαδή σύνολο 1862 θύματα . Δηλαδή  το  72% ήταν γυναίκες και 28% ήταν άνδρες. Από τα  συνολικά 1862 θύματα το 86% είναι Έλληνες και το υπόλοιπο 14% είναι αλλοδαποί .

Δράστες

Οι δράστες , για το ίδια πάντα διάστημα, είναι συνολικά 1616 ( οι 1319 άνδρες –  και από αυτούς οι 30 είναι ανήλικοι ). Το   συνολικό ποσοστό των ανδρών είναι 82%  και το υπόλοιπο 18% ( 297 ) είναι  γυναίκες.  Όσο για την υπηκοότητα οι 1356 δράστες είναι Έλληνες και  260 αλλοδαποί.

Τρόπος τέλεσης αδικημάτων

 Όσον αφορά τον τρόπο τέλεσης των αδικημάτων  που περιλαμβάνονται στο Ν. 3500/06 Περί Ενδοοικογενειακής Βίας  «για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας και άλλες  διατάξεις» (  είναι εγκλήματα που διώκονται  αυτεπάγγελτα )  διευκρινίζεται ότι κάθε περιστατικό μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερους του ενός τρόπους τέλεσης (ανεξαρτήτως του φύλου του δράστη ή του θύματος ).

Έτσι για  ενδοοικογενειακή απειλή είναι  1032 τα αδικήματα, για ενδοοικογενειακή  παράνομη βία 143 , για ενδοοικογενειακή προσβολή γενετήσιας αξιοπρέπειας 103 , για ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη 792 , για κατάχρηση ανίκανου προς αντίσταση σε γενετήσια πράξη 2 , για παραβίαση περιοριστικών  όρων 52.

Σχέση θύτη – θύματος

Δυστυχώς πρώην σύντροφοι και άτομα από το συγγενικό περιβάλλον  είναι οι περισσότεροι   δράστες  αδικημάτων ενδοοικογενειακής βίας. Πρώτοι στη λίστα είναι οι σύζυγοι, ακολουθούν τα  τέκνα ( ως θύματα ) , μετά οι τέως μόνιμοι σύντροφοι , στη συνέχεια μόνιμοι σύντροφοι , στη συνέχεια είναι  γονείς, αδελφοί, τέως σύζυγοι , άλλοι συγγενείς και τέλος ο  παππούς ή η γιαγιά.

Το 2025 τα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας ήταν 22.869  ( αύξηση κατά 789 σε σύγκριση με το 2024 ) , οι συλλήψεις ήταν 14.279 ( αύξηση κατά 776 σε σχέση με το 2024 ) και οι δράστες 23.323 ( αυξήθηκαν κατά 650 συγκριτικά με το 2024 ) .

Το “κουμπί πανικού”

Ανάμεσα στα μέτρα που έλαβε η πολιτεία για την προστασία θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας είναι η εφαρμογή panic button. Έγινε διαθέσιμη από την ΕΛΑΣ ( από αστυνομικά τμήματα  και τα γραφεία αντιμετώπισης ενδοοικογενειακής βίας Αττικής και Θεσσαλονίκης από τις 23/3/2023).

Από τον Μάρτιο του 2023 μέχρι τις 31/1/2026 δηλαδή μέσα σε περίπου τρία χρόνια ,  δικαιούχοι της εφαρμογής ήταν 36.336 γυναίκες-θύματα ενδοοικογενειακής βίας και 9.297 άνδρες. Από  αυτές 11.841 εγγράφηκαν στην εφαρμογή , καθώς  και 1078 άνδρες ,  δηλαδή την εγκατέστησαν στο κινητό τους τηλέφωνο. Το διάστημα αυτό  το «κουμπί πανικού» που «χτυπάει» στην αστυνομία, πατήθηκε από το χρήστη 2.052 φορές ( δηλαδή τόσα αυτοματοποιημένα μηνύματα εστάλησαν μέσω της εφαρμογής στις αστυνομικές αρχές-ενεργοποιήσεις panic button ).

Η εκπρόσωπος Τύπου της ΕΛ.ΑΣ Κωνσταντία Δημογλίδου  με  αφορμή την  Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας στέλνει μέσω του libre το παρακάτω  μήνυμα σε όλες τις γυναίκες: «η Ελληνική Αστυνομία υπενθυμίζει σε κάθε γυναίκα που υφίσταται κακοποίηση ότι δεν είναι μόνη, είμαστε δίπλα της! Σε όλη τη χώρα όπου και αν βρίσκεται υπάρχει πλέον κοντά της ένα Γραφείο Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας με εξειδικευμένο προσωπικό, έτοιμο να της παρέχει ασφάλεια για να σπάσει τον κύκλο της Βίας! Έχοντας απλώσει ένα δίκτυο προστασίας των γυναικών σε όλη τη χώρα, με αρκετά εργαλεία στη διάθεση μας, όπως το Panic button και τα safe houses ( σ.σ. ασφαλείς χώροι προσωρινής φιλοξενίας για θύματα ) καλούμε τις γυναίκες να σπάσουν τη σιωπή, ζητώντας βοήθεια».

Σε όλη τη χώρα λειτουργούν  73 επιτελικές Υπηρεσίες Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας, καθώς και 63 Γραφεία Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας, που έχουν  
επιχειρησιακά-προανακριτικά καθήκοντα και μεριμνούν για τη λήψη μέτρων για την αποτροπή της δευτερογενούς θυματοποίησης και τη συνεργασία με τους συναρμόδιους φορείς. Η ΕΛ.ΑΣ κάνει έκκληση  σε θύματα ενδοοικογενειακής βίας ή σε πολίτες που αντιλαμβάνονται τέτοια περιστατικά,  να απευθύνονται αμέσως στις αστυνομικές αρχές. Να καλούν ή να στέλνουν γραπτό μήνυμα στο «100» ή να τηλεφωνούν  στο 15 900 (  Γραμμή SOS για κακοποιημένες γυναίκες )  της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων ( e-mail στο: sos15900@isotita.gr ). Περισσότερες χρήσιμες  πληροφορίες  είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της ΕΛ.ΑΣ ( www.astynomia.gr   ) όπου υπάρχουν αναρτημένα  τα τηλέφωνα επικοινωνίας και τα emails των 63  Γραφείων Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας σε όλη την Ελλάδα , αλλά και στις  ιστοσελίδες   www.isotita.gr  και  www.womensos.gr

Σε μια εποχή καταιγιστικών ιατρικών εξελίξεων, η εκστρατεία υπενθυμίζει ότι η αποτελεσματική θεραπεία δεν εξαντλείται στα ψυχρά ιατρικά πρωτόκολλα, αλλά ξεκινά από την αναγνώριση της μοναδικότητας κάθε ασθενούς.

Ιστορικό Ορόσημο: Στο 70% η πενταετής επιβίωση

Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα που παραθέτει ο Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας και Διευθυντής της Θεραπευτικής Κλινικής στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα»), η μάχη κατά του καρκίνου σημειώνει ιστορικές νίκες.

Η ετήσια έκθεση Cancer Statistics 2026 της Αμερικανικής Αντικαρκινικής Εταιρείας (ACS) αποκαλύπτει μια εντυπωσιακή ανατροπή:

·         Ποσοστό-Ρεκόρ: Για πρώτη φορά, η πενταετής επιβίωση για το σύνολο των καρκίνων άγγιξε το 70% (στοιχεία περιόδου 2015-2021).

·         Προχωρημένα Στάδια: Το πλέον ελπιδοφόρο εύρημα είναι ότι το μεγαλύτερο όφελος στην επιβίωση παρατηρήθηκε σε ασθενείς που διαγνώστηκαν με επιθετικές μορφές καρκίνου σε προχωρημένο στάδιο.

Ωστόσο, παρά την πρόοδο, ο καρκίνος παραμένει η δεύτερη κύρια αιτία θανάτου παγκοσμίως και η πρώτη αιτία θανάτου για άτομα κάτω των 85 ετών. Οι εκτιμήσεις για το 2026 στις ΗΠΑ προβλέπουν πάνω από 2,1 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις και 626.140 απώλειες ζωών, υπογραμμίζοντας ότι ο εφησυχασμός δεν επιτρέπεται.

Η ακτινογραφία του καρκίνου σε Ευρώπη και Ελλάδα

Η κατάσταση στην ευρωπαϊκή ήπειρο, όπως καταγράφεται από το Ευρωπαϊκό Πληροφοριακό Σύστημα για τον Καρκίνο (ECIS), παρουσιάζει ενδιαφέρουσες τάσεις:

·         Ευρωπαϊκή Ένωση: Το 2024 καταγράφηκαν 2,7 εκατομμύρια νέα περιστατικά, με τη θνησιμότητα να παρουσιάζει πτώση 2% σε σχέση με το 2022.

·         Ελλάδα: Στη χώρα μας, οι νέες διαγνώσεις ξεπέρασαν τις 60.000, επιβεβαιώνοντας την ανάγκη για ενίσχυση των εθνικών προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου.

·         Φύλο και Συχνότητα: Οι άνδρες πλήττονται ελαφρώς περισσότερο (54% των περιπτώσεων). Ο καρκίνος του προστάτη (22,3%) κυριαρχεί στον ανδρικό πληθυσμό, ενώ ο καρκίνος του μαστού (29%) παραμένει η κύρια απειλή για τις γυναίκες.

·         Θνησιμότητα: Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει η πιο θανατηφόρος μορφή (19,7%), ακολουθούμενος από τον καρκίνο του παχέος εντέρου, του παγκρέατος και του μαστού.

Πέρα από τους αριθμούς: Η ανθρωποκεντρική προσέγγιση

Ο καρκίνος δεν είναι απλώς ένας στατιστικός δείκτης: είναι μια διαδρομή γεμάτη πόνο, φόβο, αλλά και απίστευτη δύναμη. Η φετινή καμπάνια εστιάζει στην ενσυναίσθηση ως δομικό στοιχείο της ίασης.

«Η ουσιαστική αντιμετώπιση του καρκίνου απαιτεί μια πολυεπίπεδη φροντίδα που σέβεται την προσωπική εμπειρία του ατόμου. Όταν η ιατρική τοποθετεί τον άνθρωπο στο επίκεντρο, τα θεραπευτικά αποτελέσματα βελτιώνονται και η ποιότητα ζωής αναβαθμίζεται ριζικά», τονίζει ο Καθηγητής Θ. Δημόπουλος.

Ο οδικός χάρτης 2025-2027: Από την επίγνωση στην έμπρακτη αλλαγή

Η τριετής στρατηγική της Παγκόσμιας Ημέρας εξελίσσεται σε στάδια, στοχεύοντας σε μια συνολική μεταρρύθμιση της ογκολογικής περίθαλψης:

1.      2025 (Αναγνώριση): Ανάδειξη των ανισοτήτων στην πρόσβαση στη φροντίδα.

2.      2026 (Κατανόηση – Τρέχον Έτος): Εστίαση στα εμπόδια που αντιμετωπίζουν ασθενείς και υγειονομικοί, προωθώντας τη φροντίδα με ανθρώπινο πρόσωπο.

3.      2027 (Δράση): Παγκόσμια κινητοποίηση για τη λήψη πολιτικών αποφάσεων που θα εξασφαλίσουν ίση και ποιοτική περίθαλψη για όλους.

Η φροντίδα ξεκινά με την ακρόαση. Η θεραπεία ξεκινά με την ανθρωπιά.

Πριν τελειώσει το 2023, 9 γυναίκες έχουν δολοφονηθεί από τον νυν ή πρώην σύντροφο τους ή κάποιο άντρα. Σε έρευνα της έκθεσης GSNI, το 26% των γυναικών άνω των 15 ετών έχουν υποστεί βία από τον σύντροφό τους. 

Χαρακτηριστικά από την έρευνα του Μεσογειακού Ινστιτούτου Ερευνητικής Δημοσιογραφίας (MIIR) δείχνουν ότι το 2021 η Ελλάδα είχε καταγράψει αύξηση 187,5% στις γυναικοκτονίες, που ήταν η υψηλότερη στην Ευρώπη.

Θλιβερά είναι και τα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι το 25% των ερωτηθέντων εκφράζει την άποψη ότι είναι δικαιολογημένο ένας άνδρας να χτυπάει τη γυναίκα του.

• Την ίδια ώρα στην έκθεση του ΟΗΕ αναφέρεται ότι ο αριθμός των γυναικών και των κοριτσιών που δολοφονήθηκαν παγκοσμίως το 2022 έχει αυξηθεί στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 20 ετών.

Περίπου 89.000 γυναίκες και κορίτσια δολοφονήθηκαν σκόπιμα πέρυσι, ανέφεραν η UN Women που καλύπτει τα γυναικεία ζητήματα και η UNODC που είναι υπεύθυνη για τον Έλεγχο των Ναρκωτικών και την Πρόληψη του Εγκλήματος.

Ο ανησυχητικός αριθμός των γυναικοκτονιών είναι μια έντονη υπενθύμιση ότι η ανθρωπότητα εξακολουθεί να παλεύει με βαθιά ριζωμένες ανισότητες και βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών.

Οι τρεις γυναικοκτονίες που συγκλόνισαν τα τελευταία χρόνια

Το πρωί της Παρασκευής 14 Ιανουαρίου του 2022 οι φωνές της ακούστηκαν σε όλη τη γειτονιά. Ζητούσε βοήθεια ενώ δεχόταν χτυπήματα από το χέρι του συντρόφου της. Είχαν μόλις τρεις μήνες σχέση. Τα χτυπήματα απανωτά σε κεφάλι και πλευρά.  Όταν η αστυνομία έφτασε στο σπίτι τη βρήκαν λιπόθυμη, να αιμορραγεί. Ο δράστης είχε πάρει το αυτοκίνητο και είχε εξαφανιστεί για να γλιτώσει τη σύλληψη. Μετά από τρεις ημέρες, συνοδεία δικηγόρου, παρουσιάστηκε στη Διεύθυνση Ασφαλείας Νοτιοανατολικής Αττικής όπου ομολόγησε την πράξη του – ισχυριζόμενος όμως πως δεν ήθελε να την στείλει στο νοσοκομείο (!)

• Η ‘Ολγα μετά από 1.5 χρόνο νοσηλείας, δεν μπορούσε ούτε να μιλήσει, αγνώριστη και σε κατάσταση φυτού». Έδωσε μάχη αλλά δεν τα κατάφερε, ξεψύχησε από τα βαρύτατα τραύματά της κακοποίησής της. 

Για πάνω από 20 χρόνια ο Βαγγέλης, ο δολοφόνος της, κακοποιούσε τις κοπέλες και συζύγους του και πάντοτε γλίτωνε. Το δικαστήριο (κατά πλειοψηφία) του αναγνώρισε το ελαφρυντικό της καλής συμπεριφοράς μετά την πράξη, αφού μετά τον άγριο ξυλοδαρμό της, ειδοποίησε την αδελφή του και εκείνη το ΕΚΑΒ κι έτσι όπως είπε ο εισαγγελέας, «συνέβαλε στο να παραμείνει στη ζωή το θύμα»

Αναγνώριση ελαφρυντικού όμως έγινε και για τον σύζυγο της Έφης Τσιχλάκη, η οποία τον Μάρτιο του 2016 είχε βρεθεί νεκρή με μια σφαίρα στο κεφάλι και άγρια κακοποιημένη μέσα στο σπίτι της στα Χανιά. Στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο του Αρείου Πάγου ο Κώστας Λεμενιτάκης, που είχε καταδικαστεί με ποινή χάδι 8 χρόνων, αναγνωρίστηκε το ελαφρυντικό της…καλής συμπεριφοράς και αφέθηκε ελεύθερος!

Το μήνυμα της Πρωτοβουλίας κατά των γυναικοκτονιών

Η Πρωτοβουλία κατά των γυναικοκτονιών, στην οποία συμμετέχουν 23 γυναικείες οργανώσεις, εξέδωσε μήνυμα για την 25η Νοεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών, ενώ καλεί όλες κι όλους να συμμετάσχουν στις κινητοποιήσεις και στις εκδηλώσεις που θα γίνουν σε όλη την Ελλάδα. Η κεντρική κινητοποίηση θα γίνει το Σάββατο στην Αθήνα, στην  Πλατεία Κλαυθμώνος, στις 12.30.

Ολόκληρη η ανακοίνωση- κάλεσμα:

«H 25η Νοεμβρίου, είναι η παγκόσμια ημέρα για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, καθιερωμένη από τον ΟΗΕ το 1999. Δεν είναι ημέρα γιορτής, αλλά ημέρα αγώνα, με σκοπό την ενδυνάμωση των γυναικών και την αντίστασή μας στη βία σε όλες τις μορφές της, στον ιδιωτικό και το δημόσιο χώρο, καθώς και για την ευαισθητοποίηση όλης της κοινωνίας για το φαινόμενο αυτό, που δηλητηριάζει τις ζωές μας. Και βεβαίως για την διεκδίκηση μέτρων πρόληψης και τιμωρίας από την πολιτεία.

Οι δράσεις του φεμινιστικού κινήματος, όπως το κίνημα me too τα τελευταία χρόνια φαίνεται ότι έχουν φέρει αποτελέσματα, ώστε το φαινόμενο της βίας έχει γίνει ορατό. Το βλέπουμε στη λογοτεχνία, το θέατρο, τις αναλύσεις στον τύπο. Ακόμα πιο ορατή φαίνεται η συνειδητοποίηση στις γυναίκες, ότι μπορούν και πρέπει να προσπαθήσουν να την αποτινάξουν. Όμως, η βία δεν μειώνεται.

Η πανδημία COVID-19 αποκάλυψε ότι η τοξική αρρενωπότητα κυριαρχεί ακόμα στην κοινωνία μας, με αποτέλεσμα μια πρωτόγνωρη αύξηση στα καταγεγραμμένα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας: Οι καταγγελίες γυναικών που κατέγραψε η Ελληνική Αστυνομία, από 4.264 το 2020, αυξήθηκαν σε 7.375 το 2021, σε 10.131 το 2022 και 8.865 το πρώτο 10μηνο του 2023, δηλαδή 33 περιστατικά την ημέρα. Οι γυναικοκτονίες στο πλαίσιο ενδοοικογενειακής βίας, από 9 το 2020 έφτασαν τις 23 το 2021 και για το 2022, από τα ΜΜΕ, γνωρίζουμε πως τουλάχιστον 16 γυναίκες είναι δολοφονημένες από το χέρι του συντρόφου τους ή μέλους της οικογένειάς τους.

Η βία κατά των γυναικών μπορεί να λάβει διάφορες μορφές: ενδοοικογενειακή ή ενδοσυντροφική, βιασμός και άλλες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης, σεξουαλική παρενόχληση, ακόμα και διαδικτυακή βία. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το 33% των γυναικών έχουν υποστεί σωματική ή/και σεξουαλική βία, ενώ το 22% έχουν υποστεί βία από τον σύντροφό τους. Μία στις τρεις γυναίκες έχει υποστεί σωματική ή σεξουαλική βία από την ηλικία των 15 ετών, αλλά πολλές εξ αυτών δεν το λένε πουθενά. Πάρα πολλοί παραβάτες παραμένουν ατιμώρητοι. Οι διακρίσεις και ο σεξισμός αποτελούν καθημερινότητα για τις γυναίκες στην κοινωνική και εργασιακή τους ζωή.

Η βία κατά των γυναικών αναπαράγει τις σχέσεις εξουσίας και συνιστά παραβίαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους.
Η κατακόρυφη αύξηση της ορατότητας της βίας κατά των γυναικών/κοριτσιών τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα καταδεικνύει την έλλειψη αναγνωρισιμότητας του φαινομένου και των συνεπειών του, αλλά και την αδιαφορία ή την ανοχή της πολιτείας.
Την 1η Οκτωβρίου, τέθηκε σε ισχύ για την ΕΕ η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, η οποία στη χώρα μας είναι νόμος εδώ και 5 χρόνια. (Ν.4531/2018). Αποτελεί ένα ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο για την προστασία των γυναικών από κάθε μορφή βίας που αποσκοπεί στην πρόληψη, τη δίωξη και την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, καθώς και στην εφαρμογή ολοκληρωμένων και συντονισμένων πολιτικών. Στην Ελλάδα έχουμε ελλιπή εφαρμογή της, που ουσιαστικά οδηγεί στην ακύρωσή της. Η Ελληνική Αστυνομία δημιούργησε 73 επιτελικές Υπηρεσίες Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας, καθώς και 18 Γραφεία Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας. Αυτά όμως δεν επαρκούν και οι αστυνομικοί που τα στελεχώνουν δεν είναι επαρκώς εκπαιδευμένοι.

Απαιτούμε:
• Άμεση έναρξη συστηματικής διαβούλευσης και ουσιαστικής συνεργασίας των συναρμόδιων Υπουργείων και Διευθύνσεων της Γενικής Γραμματείας με τις Γυναικείες Οργανώσεις και εξειδικευμένες ΜΚΟ, με στόχο τον σχεδιασμό, την υλοποίηση και αξιολόγηση νομοθετικών ή άλλων παρεμβάσεων, που θα ανταποκρίνονται στις 18 κατεπείγουσες και στις 34 επείγουσες συστάσεις της GREVIO

• Άμεση έναρξη των απαιτούμενων διαδικασιών για την σταδιακή αλλά πλήρη εφαρμογή των 67 συστάσεων που διατύπωσε η GREVIO, ως αποτέλεσμα της αξιολόγησής της για τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα εφαρμόζει τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, καθώς και ψήφιση εφαρμοστικού νόμου για την εφαρμογή της

• Μηδενική ανοχή απέναντι σε όλες τις μορφές βίας κατά των γυναικών

• Επανασύσταση της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων και επιστροφή της, όπως και του ΚΕΘΙ, στο Υπουργείο Εσωτερικών

• Κατάργηση του νόμου Τσιάρα για την υποχρεωτική συνεπιμέλεια, που θέτει σε κίνδυνο τα δικαιώματα των παιδιών και την ασφάλεια των γυναικών. Κατάργηση σεμιναρίων δικαστών και ειδικών ψυχικής υγείας για το σύνδρομο γονεϊκής αποξένωσης και συναφείς όρους, το οποίο αποτελεί κίνδυνο για κακοποιημένες μητέρες και παιδιά

• Να συμπεριληφθεί στο Ποινικό μας σύστημα ο όρος Γυναικοκτονία, διότι περιγράφει το έγκλημα που γίνεται λόγω του φύλου, δηλαδή η γυναίκα δολοφονείται ακριβώς επειδή είναι γυναίκα, με την πατριαρχική αντίληψη της ανωτερότητας, της ιδιοκτησίας και της εξουσίας πάνω στη ζωή της.

• Μέτρα προστασίας και στήριξης όλων των γυναικών επιζωσών βίας και των παιδιών τους – θυμάτων ή μαρτύρων της βίας, ανεξαρτήτως τάξης, εθνικότητας, φυλής, θρησκείας, σεξουαλικού προσανατολισμού, γλώσσας, πολιτισμικών χαρακτηριστικών

• Άμεση ανταπόκριση της Αστυνομίας στις εκκλήσεις για βοήθεια και αυτεπάγγελτη ανάληψη δράσης για την περαιτέρω νομική διαδικασία

• Διασφάλιση και ενίσχυση του δικτύου των δομών στήριξης γυναικών και της υπεράσπισης του δημόσιου χαρακτήρα τους, καθώς και τη στελέχωσή τους με μόνιμο προσωπικό

• Λειτουργία των ιατροδικαστικών υπηρεσιών τα Σαββατοκύριακα και τις αργίες

• Εφαρμογή της νομοθεσίας, ώστε να διασφαλίζεται η ποινική δίωξη όσων εμπλέκονται στη διακίνηση και εμπορία γυναικών και ανηλίκων (trafficking)

• Προγράμματα πρόληψης και ευαισθητοποίησης για εκπαιδευτικούς φοιτητές/τριες, μαθητές/τριες, γιατρούς, νοσηλευτές/τριες, δικηγόρους, τις διωκτικές και δικαστικές αρχές και τα στελέχη των δημόσιων υπηρεσιών

• Εφαρμογή της Σύμβασης 190 για την Εξάλειψη της Βίας και Παρενόχλησης στο εργασιακό περιβάλλον της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, η οποία κυρώθηκε με τον νόμο 4808/2021, αλλά παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανενεργή
Για να ζούμε όλες και όλοι σε μια δίκαιη και ισότιμη κοινωνία, οι γυναίκες, τα κορίτσια και όλα τα παιδιά πρέπει να μπορούν να ζουν χωρίς καθημερινή ανασφάλεια, φόβο και βία.

Κάνουμε έκκληση στους άντρες να αντιδράσουν στη βία, γιατί όταν κλείνουν τα μάτια στη βία, γίνονται συνένοχοι. Η βία μας αφορά όλους και όλες.

ΜΗ ΣΩΠΑΙΝΕΙΣ ΣΤΗ ΒΙΑ
Αναζήτησε βοήθεια
Στη γραμμή SOS 15900
Στη Γραμμή Δίπλα σου του Ελληνικού Δικτύου Γυναικών Ευρώπης 2109700814
ή σε όποια γυναικεία οργάνωση εμπιστεύεσαι

Σάββατο 25 Νοεμβρίου 2023
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΑΛΕΙΨΗ ΤΗΣ ΒΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ
Αθήνα, Πλατεία Κλαυθμώνος, 12.30

Η Πρωτοβουλία κατά των Γυναικοκτονιών (συμμετέχουν 23 οργανώσεις) 22/11/2023»

Η σχέση του έμβιου (οργανικού) κόσμου με τον αβιοτικό (ανόργανο) δεν είναι απλώς ότι η ζωή γεννάται και αναπτύσσεται πάνω ή μέσα στο γεωλογικό περιβάλλον. Η σχέση των δύο κόσμων είναι πολύ πιο ενεργή, δυναμική, ουσιαστική, αλληλεξαρτώμενη. Το νερό αποτελεί τη γέφυρα μεταξύ των δύο κόσμων και συντηρεί μία άλλη γέφυρα, τη φωτοσύνθεση..

Ο Ρώσος Γεωεπιστήμονας Vladimir Vernadsky θεώρησε τη ζωή ως κύρια γεωλογική δύναμη. Προεξοφλώντας την ύπαρξη της Υπερθάλασσας των Mark και Dianna McMenamin, απο¬κάλεσε την έμβια ύλη «ζωογονημένο ύδωρ», έξοχη περιγραφή της ζωής. Είναι φανερός ο ρόλο; του νερού στην άμεση ή έμμεση, ορατή ή τεκμαιρόμενη, μόνιμη ή παροδική  συμβίωση, που έκανε τη βιολόγο Lynn Margulis να ονομάσει τη Γη, «συμβιωτικό πλανήτη». Η «θεωρία της Γαίας» του J.E. Lovelock βασίζεται στο αξίωμα ότι η Γη είναι ζωντανή.

Από πλευράς περιβάλλοντος, το νερό είναι ένα στοιχείο προσβάλλον και προσβαλλόμενο.

Η σχέση ανθρώπου – φυσικού περιβάλλοντος εμφανίζεται στις χρήσεις γης, φυσικών πόρων και επαναδιαθέσεως στο περιβάλλον των υποπροϊόντων της ανθρώπινης δραστηριότητας Στη βάση όλων αυτών, το νερό, εισέρχεται στον 21ο αιώνα χαρακτηριζόμενο από Ποσοτική Ανεπάρκεια, Ποιοτική Υποβάθμιση, από το συνδυασμό Νερό και Πόλεμος, από την Ιδιωτικοποίηση και από τις Επιπτώσεις της Κλιματικής Αλλαγής.

Τα  δεδομένα

Η Γη είναι μια σφαίρα που καλύπτεται από ένα υγρό περίβλημα, την Υδρόσφαιρα. Η απόσταση της Γης από τον Ήλιο (150.000.000 Km) επιτρέπει τη διατήρηση του νερού σε υγρή μορφή., που δεν κατανέμεται με ομοιόμορφο τρόπο.

Από την UNESCO προκύπτει ότι ο μισός πληθυσμός της γης  δεν διαθέτει υγιεινό νερό σε επαρκείς ποσότητες. Η παγκόσμια κατανάλωση νερού διπλασιάζεται κάθε 20 χρόνια, αναπτυσσόμενη με διπλάσιους ρυθμούς από ότι η αύξηση του πληθυσμού. Αυτό θα πρέπει, εκ των πραγμάτων, να αποδοθεί στην αύξηση του πληθυσμού και στη βελτίωση των συνθηκών διαβιώσεως. Με στοιχεία του Ο.Η.Ε., πολύ σύντομα η κρίση γύρω από το νερό θα αλλάξει ριζικά τον τρόπο που ζούμε ενώ θα απειλήσει με αφανισμό ολόκληρους πληθυσμούς.

Πέραν της γνωστής εικόνας των ερήμων, υπάρχουν περιοχές όπως οι στέπες πολικές  περιοχές με το νερό αδρανοποιημένο στη μορφή του πάγου. Απερήμωση, είναι οι φυσικές και τεχνητές επανορθωτικές διαδικασίες για την ελαχιστοποίηση του φαινομένου. Οι παράγοντες της ερημοποιήσεως είναι, το κλίμα, η φυσιογραφία, η γεωλογία, η Υδρολογία και Υδρογεωλογία, οι ανθρωπογενείς επιδράσεις. Η σοβαρότητα του προβλήματος σε παγκόσμια κλίμακα, οδήγησε στην κατάρτιση της «Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της Ερημοποιήσεως», με ειδικό παράρτημα για τις χώρες της Μεσογείου.

Επτά, μόνο, χώρες είναι υπεύθυνες για το 50% της παγκόσμιας ρυπάνσεως, ενώ το 70% των φυσικών πόρων καταναλώνεται από το 25% του πληθυσμού των ανεπτυγμένων χωρών. 170 εκατομμύρια στρέμματα τροπικών δασών καταστρέφονται κάθε χρόνο. Η αναμενόμενη αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού και ο πολλαπλασιασμός της βιομηχανικής παραγωγής είναι δεδομένα, που πρέπει να αντιμετωπιστούν από τώρα. Εκτιμάται ότι η μόλυνση του περιβάλλοντος, με προεξάρχουσα τη μόλυνση του υδατικού περιβάλλοντος, ευθύνεται για το 20-25% των θανάτων παγκοσμίως. Ως κύριες ανθρωπογενείς επιβαρύνσεις των υδατικών συστημάτων μπορούν να αναφερθούν η Γεωργία, η Κτηνοτροφία, η Βιομηχανία οι Σκουπιδότοποι τα Νεκροταφεία οι Υπόνομοι, οι Βόθροι η Εξορυκτική και Μεταλλευτική δραστηριότητα, τα Πετρελαιοειδή και τα Ραδιενεργά απόβλητα.

Όλοι οι ρύποι ανεξαρτήτως φύσης, προελεύσεως και τρόπου διαθέσεώς τους στο περιβάλλον, αργά ή γρήγορα, αμέσως ή εμμέσως, τροποποιημένοι ή ως έχουν θα καταλήξουν σε έναν υδάτινο αποδέκτη. Επομένως, η χρήση του νερού, με τον τρόπο που συντελείται σήμερα, οδηγεί στο επόμενο βήμα, όπου κάθε υδατικό σύστημα γίνεται, εν δυνάμει, μία εστία μολύνσεως. Υπάρχουν δύο ειδών προσβολές των υδατικών συστημάτων, η ρύπανση του υδατικού πόρου (resource contamination) και η, ενδεχόμενη, λόγω φυσικών διαδικασιών αντιμετωπίσεως του ρύπου άφιξη του ρύπου στο υδροληπτικό έργο (resource contamination).

Από την, αρχαιότητα, η κατοχή και εκμετάλλευση υδατικών πηγών αποτέλεσε σπουδαίο διπλωματικό όπλο για όλα τα κράτη και για όλα τα καθεστώτα, ήδη, από τη Μυθολογία και Προϊστορία. Με την πάροδο των ετών, αλλάζουν τα μέσα της ηθελημένης ή όχι, καταστροφής του υδατικού περιβάλλοντος. Σύγχρονες πολεμικές προσβολές των υδατικών συστημάτων μπορούν να αναφερθούν οι ρύποι, που ανιχνεύονται και σήμερα στις περιπτώσεις των Βιετνάμ, Ιράκ, Γιουγκοσλαβίας, Αφγανιστάν, των οπλικών συστημάτων HAARP, των χημικών και βιολογικών όπλων  και των πυρηνικών δοκιμών.

Στο τέλος της χιλιετηρίδας και σε εκατομμύρια κυβικά μέτρα η κατανομή των υδατικών πόρων, στη Μέση Ανατολή, ήταν: Τουρκία 134.000, Συρία 5.500, Σαουδική Αραβία 2.200, Ισραήλ 2.200, Ιορδανία 1.100. με ευνόητες επιπτώσεις σε πολιτικό, οικονομικό, διπλωματικό και στρατιωτικό επίπεδο. Η διαχείριση των νερών Τίγρη και Ευφράτη προκάλεσε ανησυχίες για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και απετέλεσε σύμβολο του Τουρκικού εθνικισμού.

• Ο αριθμός των επιφανειακών υδατικών συστημάτων (ποτάμια), που αποτελούν σύνορο μεταξύ κρατών, ανέρχεται στα 261 και ο αριθμός των κρατών που εμπλέκονται στη διασυνοριακή αυτή κατάσταση ανέρχεται στα 145. Ανάλογη κατάσταση επικρατεί και για τα υπόγεια διασυνοριακά νερά, όπου το πρόβλημα είναι περισσότερο δύσκολο στην οριοθέτηση και αντιμετώπιση του, καθώς είναι πιο δύσκολος ο προσδιορισμός των υπόγειων υδρογεωλογικών λεκανών.

Ειδικό, αλλά πολύ σπουδαίο ζήτημα, μέσα στο πλαίσιο της οικονομικής διαστάσεως του νερού, αποτελεί η ιδιωτικοποίηση και εμπορία των υδατικών πόρων, ειδικώς στο θέμα της υδρεύσεως. Ενισχύεται, μάλιστα, από όλα τα ΜΜΕ, με το «μείζον επιχείρημα» ότι τα ιδιωτικό-οικονομικά συστήματα είναι πολύ αποτελεσματικότερα άρα, πολύ οικονομικότερα από αυτά του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Αυτό, πέραν του βασικού ανθρώπινου δικαιώματος.

Οι επιπτώσεις της παγκόσμιας κλιματικής αλλαγής (ΠΚΑ) διαφέρουν από χώρα σε χώρα, αναλόγως της γεωγραφικής της θέσης και την κυκλοφορία των αερίων μαζών. Η Μεσόγειος π.χ. και η Ελλάδα είναι περιοχές όπου οι επιπτώσεις της ΠΚΑ είναι συγκεκριμένες με άνοδο της θερμοκρασίας, μείωση βροχοπτώσεων. Πρόσφατη μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδας (Επιτροπή ΕΜΕΚΑ), όπου είχαμε την τιμή να συμμετάσχουμε, ως επισπεύδοντες για τον τομέα του υδατικού δυναμικού, επιβεβαιώνει τα παραπάνω και εκτιμά τα, προβλεπόμενα, προβλήματα, των περιβαλλοντικών, οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων από την Κλιματική Αλλαγή στην Ελλάδα. Οι επιπτώσεις της ΠΚΑ οδηγούν στην αναγκαιότητα αναθεώρησης της υδατικής επάρκειας, την προστασία του υδατικού δυναμικού, των όρων χρήσης του νερού, το ιδιοκτησιακό καθεστώς και την τιμολόγηση κατά χρήστη και κατά χρήση.

Απαντήσεις και προτάσεις για το πρόβλημα

Μέσα από τη βάναυση διατάραξη έως ανατροπή της οικολογικής ισορροπίας και την παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, η ελπίδα της διεθνούς συνεργασίας αποτελεί μια ελπίδα κάποιου διεξόδου, στηριζόμενη και στην «πράσινη διπλωματία». Επίμονες επιστημονικές παρατηρήσεις και προτάσεις είναι αυτό που απαιτεί η επιβίωση του πλανήτη και των κοινωνιών, οι οποίες, πάντως, θα πρέπει να αρθούν πάνω από, επί μέρους, συμφέροντα τους ή εθιμικές εμμονές τους.

Είναι φανερό ότι η υδατική πολιτική (στο πλαίσιο και της περιβαλλοντικής πολιτικής) πρέπει να αποτελέσει, πλέον, βασικό κριτήριο αξιολογήσεως των πολιτικών συστημάτων, των κυβερνητικών ή, γενικότερων, πολιτικών σχεδιασμών και πρακτικών, αλλά και της καθημερινής ζωής σε επίπεδο μικρότερων κοινωνιών. Όμως, πέραν των ευθυνών και του οφειλόμενου ελέγχου των τοπικών, περιφερειακών, εθνικών ή υπερεθνικών ηγεσιών, δεν πρέπει να ξεχνάμε και την προσωπική ευθύνη του καθενός, η οποία ευθύνη γίνεται μεγαλύτερη και πλέον απόλυτη για όλους όσους έχουν ενημερωθεί σε κάποιο βαθμό για υδατικό ζήτημα.

Η Παγκόσμια Ημέρα για την εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών τιμάται κάθε χρόνο στις 25 Νοεμβρίου, από το 1960. Ωστόσο, αν και από τότε έχουν γίνει τεράστια βήματα για την αντιμετώπιση του φαινομένου σε ψυχολογικό και νομικό επίπεδο, οι συμπεριφορές παραμένουν ίδιες. Πίσω από κλειστές πόρτες και παράθυρα εκτυλίσσονται καθημερινά ιστορίες απελπισίας και πόνου.

Η βία κατά των γυναικών δεν συναντάται μόνο στο οικογενειακό περιβάλλον αλλά και στο εργασιακό, όπου παίρνει τη μορφή της σεξουαλικής παρενόχλησης, της ταπείνωσης και του περιορισμού. Οι ειδικοί καταχωρούν και νέες μορφές βίας κατά των γυναικών που έχουν να κάνουν με τον κυβερνοχώρο. Αυτές διαχωρίζονται σε διαδικτυακή παρακολούθηση, διαδικτυακή παρενόχληση και μη συναινετική πορνογραφία.

Τηλεφωνική Γραμμή Υποστήριξης SOS 15900 και womensos.gr

Εάν βρίσκεσαι σε κίνδυνο, δώσε «σήμα»: Μια γυναίκα σηκώνει την παλάμη της. Διπλώνει τον αντίχειρα και τον κλείνει μέσα στη γροθιά της. Βρίσκεται σε κίνδυνο. Πρόκειται για διεθνές μη λεκτικό κώδικα και δηλώνει πως υφίσταται βία. Το σιωπηλό σινιάλο διαδόθηκε ευρέως στη διάρκεια της καραντίνας, όπου τα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας αυξήθηκαν σε όλη την υφήλιο, σύμφωνα με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών.

Τον τελευταίο χρόνο περίπου 4.872 γυναίκες σε όλη την Ελλάδα βρήκαν το κουράγιο να καταγγείλουν πως έπεσαν θύματα βίας, μέσα στο ίδιο τους το σπίτι.

Στην Ελλάδα, το διάστημα της πρώτης καραντίνας οι κλήσεις προς την Τηλεφωνική Γραμμή Υποστήριξης SOS 15900, αυξήθηκαν κατά 230%. Οι ειδικοί ήξεραν ότι τα περιστατικά βίας αυξάνονται όταν τα ζευγάρια περνούν περισσότερο χρόνο μαζί.

Όπως αναφέρεται στη Ετήσια Έκθεση για τη βία κατά των Γυναικών που δημοσιέυει σήμερα η Γενική Γραμματεία Οικογενιακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων, την περίοδο του πρώτου Covid-19 lockdown και πιο συγκεκριμένα την περίοδο Μαρτίου -Απριλίου 2020, στα Συμβουλευτικά Κέντρα του Δικτύου δομών για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών απευθύνθηκαν 549 γυναίκες στο σύνολο. Κατά την περίοδο αναφοράς βασική πηγή ενημέρωσης των γυναικών ήταν η Γραμμή SOS 15900 με 39% τον μήνα Απρίλιο 2020, ενώ το 18% ενημερώθηκε από άλλο φορέα.

Στη γραμμή SOS 15900 καταγράφηκαν 325 κλήσεις τον μήνα Μάρτιο και αφορούσαν «περιστατικά βίας», ενώ 69 κλήσεις αφορούσαν «την ενημέρωση». Συγκριτικά με τους δύο μήνες αναφοράς τον Απρίλιο 2020 παρατηρείται μια αύξηση σε ποσοστό 227,4% για τις κλήσεις που αφορούσαν «περιστατικά βίας» και αντίστοιχα 142% σε κλήσεις που αφορούσαν «την ενημέρωση». Από το σύνολο των κλήσεων που καταγράφηκαν από την Γραμμή SOS 15900 τον Μάρτιο 2020 αφορούσαν καταγγελίες για περιστατικά βίας ή ενημέρωση με το 85% να είναι ωφελούμενες ή τρίτα πρόσωπα που κάλεσαν την γραμμή SOS 15900 για πρώτη φορά ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τον μήνα Απρίλιο 2020 υπήρξε 91%. Οι Περιφέρειες ανά την Ελλάδα όπου καταγράφηκαν οι περισσότερες κλήσεις για το συγκεκριμένο διάστημα ήταν η Αττική με ποσοστό 42% το μήνα Μάρτιο 2020 και 45% για τον Απρίλιο 2020, η Περιφέρεια της Κεντρικής Μακεδονίας περίπου 9% και για τους δύο μήνες αναφοράς και της Κρήτης αντίστοιχά με ποσοστό 4%. Αναφορικά με τον Μάρτιο 2020 το 92% από το σύνολο των κλήσεων αφορούσαν περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας και 87% αντίστοιχα τον Απρίλιο 2020. Αναφορικά με τη σχέση θύματος-θύτη για τις ωφελούμενες ή τα τρίτα πρόσωπα που κάλεσαν την γραμμή και ανέφεραν περιστατικό βίας,θύτης ήταν ο σύζυγος στο 57% των περιπτώσεων κατά το μήνα Μάρτιο 2020 και 54% τον Απρίλιο 2020. Τα κύρια αιτήματα των κλήσεων και για τους δύο μήνες αναφοράς ήταν η νομική συμβουλευτική με ποσοστό 41% τον Μάρτιο 2020 και 33% τον Απρίλιο 2020. Επιπλέον, η ψυχοκοινωνική στήριξη των επωφελούμενων γυναικών ή τρίτων προσώπων από το εξειδικευμένο προσωπικό της Γραμμής SOS 15900 αναζητήθηκε σε ποσοστό 36% τον Μάρτιο 2020 και 41% τον Απρίλιο 2020.

Το πρώτο νομικά δεσμευτικό διεθνές κείμενο που θέτει κριτήρια για την πρόληψη της έμφυλης βίας, είναι η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης.  Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης το 2011, τέθηκε σε ισχύ το 2014 και υπογράφηκε από την Ε.Ε. το 2017. Στην Ελλάδα, επικυρώθηκε με νόμο το 2018 επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ.

Πολλές νιώθουν ντροπή, δεν τολμούν να αρθρώσουν αυτό που τις βασανίζει

Η Αττική «κρατάει τα σκήπτρα» της κακοποίησης γυναικών, σε σχέση με τις υπόλοιπες περιφέρειες. Ωστόσο, τα περιστατικά που αναφέρονται δεν είναι μόνον αυτά. Πολλές γυναίκες νιώθουν ντροπή και δεν τολμούν να αρθρώσουν αυτό που τις βασανίζει.

«Αυτές οι γυναίκες, υποτιμούν πάρα πολύ το γεγονός. Το υποβαθμίζουν. Λένε ένα χαστούκι ήταν, δεν γίνεται συχνά» λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η κλινική ψυχολόγος και διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Άννα Κανδαράκη. «Από πίσω υπάρχει ένα κομμάτι ενοχής, ότι με κάποιον τρόπο κι εγώ το προκαλώ. Η βαθύτερή τους πεποίθηση, ακόμα και αν δεν λέγεται, είναι ότι σε όλες τις σχέσεις υπάρχει βία», συμπληρώνει η ειδικός που έχει συντελέσει στην θεραπεία κακοποιημένων γυναικών στο Παρίσι.

Τόσο η κλινική εμπειρία, όσο και η βιβλιογραφία, δείχνουν ότι αυτές οι γυναίκες μέχρι να ζητήσουν βοήθεια έχουν υποστεί επανειλειμμένως βία και έχουν φτάσει σε σημείο να φοβηθούν για τη ζωή τους. Το φαινόμενο είναι παγκόσμιο. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο οι περισσότερες καταγγελίες γίνονται στην Σουηδία. Όχι γιατί εκεί οι άνθρωποι είναι πιο βίαιοι, αλλά γιατί οι γυναίκες γνωρίζουν καλύτερα τα δικαιώματά τους.

Ένα οριζόντιο πρόβλημα

«Είναι οριζόντιο πρόβλημα» λέει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων η Γενική Γραμματέας Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων, Μαρία Συρυγγέλα και συμπληρώνει: «Μπορεί καμιά φορά να νομίζουμε ότι αυτό το πρόβλημα αφορά γυναίκες από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Δεν ισχύει. Δεν έχει ταξικούς περιορισμούς, ούτε μορφωτικούς περιορισμούς».

Τα μέτρα που προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία

Διαχρονική είναι η συμβολή του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στη μάχη κατά της έμφυλης βίας. Αποκορύφωμα η ανάδειξη του θέματος και η μεγάλη ενίσχυση της ικανότητας απόκρισης του ελληνικού κράτους κατά την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, ιδιαίτερα μέσα από τη δράση της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων.

Η Ειρ. Αγαθοπούλου, σημερινή αν. τομεάρχισσα Δικαιοσύνης, Αρμόδια για θέματα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Ισότητας και Καταπολέμησης των Διακρίσεων, συνοψίζει σε τέσσερις γραμμές τα βασικά σημεία στα οποία επικεντρώνει όλο αυτό το διάστημα τη δράση της το κόμμα της σημερινής αξιωματικής αντιπολίτευσης:

1. Ενίσχυση του Δικτύου Δομών (Συμβουλευτικά Κέντρα & Ξενώνες Φιλοξενίας) για την Καταπολέμηση της Έμφυλης Βίας και επέκτασή του σε όλη την Ελλάδα
2. Μονιμοποίηση των Δομών και ένταξή τους στον τακτικό προϋπολογισμό της Κεντρικής Κυβέρνησης ή των ΟΤΑ
3. Πρόληψη από μικρή ηλικία, μέσω ειδικών μαθημάτων στα σχολεία για την ισότητα των φύλων
4. Δημιουργία προγραμμάτων θεραπευτικής αντιμετώπισης για τους δράστες ενδοοικογενειακής βίας και σεξουαλικών αδικημάτων, όπως προβλέπει η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης.

«Ήδη έχουν καταγραφεί για φέτος 10 γυναικοκτονίες στην Ελλάδα»

25 Νοέμβρη σήμερα, Διεθνής Ημέρα για την εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών και ήδη έχουν καταγραφεί για φέτος 10 γυναικοκτονίες στην Ελλάδα, τονίζει ακόμα η Ειρ. Αγαθοπούλου. Και η τελευταία, όπως και οι περισσότερες, για «οικογενειακές διαφορές», παρότι «φαινόταν να είναι ένα αγαπημένο ζευγάρι» και «ο δράστης δεν είχε δώσει αφορμές στο παρελθόν».

«Η βία κατά των γυναικών, όμως, δεν είναι μόνο αριθμοί», συμπληρώνει η αναπληρώτρια τομεάρχης Δικαιοσύνης της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία. «Πίσω από τους αριθμούς κρύβονται ανθρώπινες ζωές, ενσώματες υπάρξεις, στα σώματα των οποίων ασκείται κάθε είδους βία, που στην ακραία της μορφή στέλνει στον θάνατο, όπως συνέβη με την Ελένη Τοπαλούδη, με την Susan Eaton, με την ZackieOh και πολλές άλλες», είπε.

«Η σημερινή μέρα μας βρίσκει εν μέσω μιας τεράστιας υγειονομικής, οικονομικής, κοινωνικής κρίσης, η οποία έχει αναδείξει το έμφυλο και ταξικό πρόσημό της παγκοσμίως. Χιλιάδες ανθρώπινες ζωές στα αζήτητα, χιλιάδες γυναίκες και θηλυκότητες κακοποιημένες, βιασμένες, δολοφονημένες, αποκλεισμένες εντός της οικίας τους. Και οι αριθμοί να δηλώνουν ότι η βία κατά των γυναικών και η ενδοοικογενειακή βία αυξήθηκε κατά 20% τον καιρό της πανδημίας».

«4 στις 10 γυναικοκτονίες έγιναν σε συνθήκες lockdown»

Από τη μεριά του το Τμήμα Φεμινιστικής Πολιτικής και Φύλου του ΣΥΡΙΖΑ υπενθυμίζει σήμερα τις 18 προτάσεις του για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας σε περίοδο καραντίνας λόγω Covid 19 τις οποίες έγκαιρα επεξεργάστηκε και κατέθεσε.

Οι τέσσερεις από τις δέκα γυναικοκτονίες, έγιναν σε συνθήκες lockdown, αναφέρει χαρακτηριστικά, ενώ καθημερινά σε όλο τον πλανήτη, έχουμε, κατά μέσο όρο, 137 δολοφονίες γυναικών.

«Καθώς οι πόρτες των σπιτιών έκλεισαν και άρχισε η απομόνωση λόγω covid-19, τα κρούσματα κάθε μορφής βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών, ιδίως της ενδοοικογενειακής βίας, παρουσίασαν ανησυχητική αύξηση. Τα νούμερα είναι μόνο από όσες γυναίκες μίλησαν.

Η πανδημία της έμφυλης βίας δεν είναι νέα. Ακόμη και πριν την εξάπλωση του covid-19, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΗΕ, το τελευταίο χρόνο παγκοσμίως, 243 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια κακοποιήθηκαν από τους οικείους συντρόφους τους», συμπληρώνει το Τμήμα στη σημερινή ανακοίνωσή του.

Υπενθυμίζεται πως με αφορμή τη νέα γυναικοκτονία στην Μάνη, παρέμβαση είχε κάνει πρόσφατα και ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Αλέξης Τσίπρας.