Η αναβάθμιση της πλατφόρμας OpenGov.gr υλοποιήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς και από τη Γενική Γραμματεία Νομικών και Κοινοβουλευτικών Θεμάτων της Προεδρίας της Κυβέρνησης, στο πλαίσιο του έργου «Ανοικτά Δεδομένα και Ενίσχυση της Συμμετοχικότητας».

Η νέα πλατφόρμα προσφέρει στους πολίτες ένα σύγχρονο, φιλικό και περισσότερο προσωποποιημένο περιβάλλον, ενώ παράλληλα ενισχύει τις δυνατότητες των δημόσιων φορέων να διαχειρίζονται και να αξιοποιούν αποτελεσματικότερα τα σχόλια των διαβουλεύσεων.

Τι περιλαμβάνει η πλατφόρμα

Ειδικότερα, η αναβαθμισμένη πλατφόρμα περιλαμβάνει:

– Ασφαλή συμμετοχή των πολιτών στις δημόσιες διαβουλεύσεις με δύο τρόπους: Είτε μέσω διεύθυνσης ηλεκτρονικού ταχυδρομείου αποκλειστικά για την υποβολή σχολίων σε νομοσχέδια, είτε μέσω ταυτοποίησης με κωδικούς taxisnet για πιο προσωποποιημένη ενημέρωση,

– Δομημένη παρουσίαση των νομοσχεδίων και δυνατότητα σχολιασμού ανά άρθρο, με επισήμανση της ημερομηνίας και ώρας λήξης κάθε δημόσιας διαβούλευσης,

– Επιλογή των Δημόσιων Φορέων που ενδιαφέρουν τον κάθε πολίτη, όπως Υπουργεία, Γενικές Γραμματείες, Ανεξάρτητες Αρχές, Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης και επιτροπές,

– Αυτόματη ενημέρωση στο προσωπικό ηλεκτρονικό ταχυδρομείο για τις νέες διαβουλεύσεις που αναρτούν οι φορείς που ο πολίτης έχει επιλέξει και αποθηκεύσει στην ενότητα «Τα Ενδιαφέροντά μου»,

– Προσωποποιημένη ενημέρωση για τις διαβουλεύσεις με αναζήτηση με λέξεις-κλειδιά, όπως διαιτησία, διαμεσολάβηση, ιδιωτική διαφορά και νομικός παραστάτης,

– Νέα ενότητα «Τα σχόλιά μου», όπου παρουσιάζονται συγκεντρωτικά τα σχόλια του πολίτη και οι διαβουλεύσεις, στις οποίες έχει συμμετάσχει.

Για πρώτη φορά, η πλατφόρμα OpenGov.gr ενσωματώνει δυνατότητες Τεχνητής Νοημοσύνης για την ανάλυση, ομαδοποίηση και κωδικοποίηση των σχολίων που υποβάλλονται στις δημόσιες διαβουλεύσεις. Στόχος είναι να διευκολυνθεί η επεξεργασία μεγάλου όγκου σχολίων και να ενισχυθεί η ουσιαστική αξιοποίησή τους κατά τη νομοπαρασκευαστική διαδικασία.

Παράλληλα, τα δεδομένα των δημόσιων διαβουλεύσεων διατίθενται ανοικτά μέσω προγραμματιστικής διεπαφής (Open API), ενισχύοντας τη διαφάνεια και τη δυνατότητα αξιοποίησής τους από ερευνητές, προγραμματιστές, δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς και κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη.

Η νέα πλατφόρμα ακολουθεί την ενιαία εμπειρία χρήσης των υπηρεσιών gov.gr, λειτουργεί σε υπολογιστές και κινητές συσκευές και έχει σχεδιαστεί με έμφαση στην ψηφιακή προσβασιμότητα, την προστασία των προσωπικών δεδομένων, την ασφάλεια και την αξιοπιστία της λειτουργίας της.

Επιπλέον, διαλειτουργεί με την Εθνική Πύλη Κωδικοποίησης της Νομοθεσίας, το πληροφοριακό σύστημα της Βουλής των Ελλήνων και το Σύστημα Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού του Δημοσίου, μειώνοντας τη χειροκίνητη καταχώριση, τον διοικητικό φόρτο και την πιθανότητα λαθών.

Με τη λειτουργία του ανανεωμένου OpenGov.gr, η δημόσια διαβούλευση εισέρχεται σε μια νέα ψηφιακή εποχή, με περισσότερα εργαλεία συμμετοχής για τους πολίτες και αποτελεσματικότερες διαδικασίες για τη δημόσια διοίκηση, ενισχύοντας την ανοικτή διακυβέρνηση, τη διαφάνεια και την ενεργό συμμετοχή των πολιτών στη διαμόρφωση της νομοθεσίας και των δημόσιων πολιτικών.

Στο άρθρο του ο κ. Παπανδρέου αναφέρει μεταξύ άλλων ότι η διαφάνεια αποτελούσε από τα αρχαία χρόνια και τώρα, βασική παράμετρο για τον έλεγχο της εξουσίας, ακόμα περισσότερο, για τον έλεγχο της αυθαιρεσίας της εξουσίας ενώ συνδέεται ευθέως με τις αρχές που διασφαλίζουν υποχρεώσεις και δικαιώματα της πολιτείας και των πολιτών: Ισονομία, Ισηγορία, Αξιοκρατία, Λογοδοσία, Δικαιοσύνη.

«Αν το πολιτικό σύστημα είχε αποδεχθεί την ανάγκη θεσμών εμπέδωσης διαφάνειας παντού, όπως η Διαύγεια, δεν θα είχαμε οδηγηθεί στα πρόθυρα μιας χρεοκοπίας και θα είχαμε αποφύγει τις οδυνηρές θυσίες στις οποίες υπεβλήθη ο ελληνικός λαός», επισημαίνει ενώ υπογραμμίζει ότι διαφάνεια και δημοκρατικός έλεγχος, αποτελούν βασικές παραμέτρους για την ορθολογική και έντιμη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών.

«Σε αυτό το πλαίσιο, εμπνεόμενοι από το δημοκρατικό πνεύμα των αρχαίων Ελλήνων και έχοντας πριν από τις εκλογές του 2009 κάνει την κατάλληλη προετοιμασία, όταν αναλάβαμε τη διακυβέρνηση της χώρας, αποφασίσαμε ότι πρέπει να αναγράφονται υποχρεωτικά όλες οι αποφάσεις, οι προμήθειες και οι δημόσιες δαπάνες, όχι σε λίθινες πλάκες, ή τείχους, αλλά στο Διαδίκτυο.

Θεσμοθετήσαμε τον Σεπτέμβριο του 2010, το opengov.gr, που σηματοδοτούσε την ανάγκη της ανοικτής δημοκρατικής διακυβέρνησης, καθώς και τη Διαύγεια. Ήταν και παραμένουν δύο εμβληματικές δράσεις ανοιχτής διακυβέρνησης, από τις πολλές που δημιουργήθηκαν από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ εκείνη την εποχή και εμπέδωναν την έννοια της διαφάνειας και του δημοκρατικού ελέγχου.

Ήταν δύο βασικοί παράμετροι που κρίνουν ένα σύγχρονο και αποτελεσματικό κράτος δικαίου», σημειώνει και υπενθυμίζει σειρά προοδευτικών, όπως αναφέρει, μεταρρυθμίσεων, μεταξύ των οποίων, την Ηλεκτρονική Συνταγογράφηση, την Ενιαία Αρχή Μισθοδοσίας και το Μητρώο Δημοσίων Υπαλλήλων, το Σύστημα Διαχείρισης Αποδείξεων και Λοιπών Φορολογικών Στοιχείων, τον Εισαγγελέα κατά του Οικονομικού Εγκλήματος, την Ανάρτηση κάθε Νομοσχεδίου στο Διαδίκτυο για Δημοκρατική Διαβούλευση, το ΓΕΜΗ, το TAXISNET, την Ηλεκτρονική Διαχείριση της Διακίνησης Καυσίμων – που δυστυχώς εγκαταλείφθηκε από όλες τις κυβερνήσεις που ακολούθησαν.

Σύμφωνα με τον πρώην πρωθυπουργό, η ΔΙΑΥΓΕΙΑ, αυτή η προοδευτική θεσμική παρέμβαση που υλοποιήθηκε το 2010, δυστυχώς λειτουργεί μέχρι σήμερα χωρίς καμία ουσιαστική αναβάθμιση, ενώ παρά τη συνειδητή προσπάθεια υποβάθμισής της, από το 2010 μέχρι τώρα έχουν αναρτηθεί στη Διαύγεια σχεδόν 55 εκατομμύρια πράξεις. Τον τελευταίο μήνα, αναρτώνται 20 χιλιάδες πράξεις ανά ημέρα.

Ο κ. Παπανδρέου ασκεί έντονη κριτική στη κυβέρνηση επειδή προσπαθεί να δηλώσει ότι, ενώ το open.gov, η ανοιχτή ηλεκτρονική διακυβέρνηση, δημιουργήθηκε το 2009, είναι δικό της έργο και επισημαίνει ως πιο βασική διαφορά των δράσεων που προωθεί η σημερινή κυβέρνηση της ΝΔ, σε σχέση με τις μεταρρυθμίσεις της περιόδου 2009-11, το γεγονός ότι δεν προωθούνται δράσεις που κάνουν τη συλλογική μας ζωή δικαιότερη.

«Παρατηρούμε», γράφει ο κ. Παπανδρέου ότι, «εγκαταλείπονται λειτουργίες ελέγχου της εξουσίας, που είχαμε εισαγάγει με τις μεταρρυθμίσεις και συνιστούσαν μια συστημικού τύπου θετική ανατροπή, καθώς εμπεδώνουν τη διαφάνεια για τις πράξεις όλων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η α λα καρτ λειτουργία της Διαύγειας από την κυβέρνηση, την αυτοδιοίκηση και τους οργανισμούς του δημοσίου.

Δυστυχώς όμως, βλέπουμε και κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό, η σύγχρονη τεχνολογία να χρησιμοποιείται για άνομες ενέργειες, όπως η παρακολούθηση και ο έλεγχος της προσωπικής ζωής πολιτών, αντί ο πολίτης να ελέγχει τις αποφάσεις της κυβέρνησης».

Παραθέτει σειρά προτάσεων για αναβάθμιση της Διαύγειας και της Ανοιχτής Διακυβέρνησης οι οποίες, όπως αναφέρει, ούτε τεράστιες επενδύσεις απαιτούν, ούτε πολυτελή τεχνολογία. Αλλά μόνο πολιτική βούληση.

«Απευθύνομαι -επισημαίνει – σε όλα τα πολιτικά κόμματα και σε όλους τους βουλευτές, αλλά και σε φορείς που εργάζονται για την εμπέδωση της διαφάνειας στη δημόσια ζωή, να δεσμευθούμε όλοι ότι θα ενισχύσουμε με κάθε τρόπο τη διαφάνεια στον δημόσιο τομέα, με σεβασμό πάντα στα προσωπικά δεδομένα του καθενός, αξιοποιώντας για το σκοπό αυτό τη μέχρι σήμερα εμπειρία.

Να δεσμευθούμε ότι, η εμπέδωση διαφάνειας είναι απαραίτητη προϋπόθεση για έναν πολιτικό πολιτισμό με δημοκρατικό, προοδευτικό, κοινωνικό και συμμετοχικό πρόσημο που υπερασπίζεται την αυτονομία της πολιτικής και την αειφορία.

Προτείνω να προχωρήσουμε άμεσα στην αναβάθμιση της Διαύγειας. Να αποδείξουν έμπρακτα οι πολιτικές δυνάμεις, με την κατάθεση συγκεκριμένων προτάσεων για την αναβάθμιση της Διαύγειας από τώρα, αν πράγματι πιστεύουν στην εμβάθυνση της Δημοκρατίας και στην προάσπισή της, ως ζήτημα ζωτικής σημασίας στην εποχή μας, για την εμπέδωση τελικά, κοινωνικής δικαιοσύνης και κράτους δικαίου.

Και ο Γιώργος Παπανδρέου καταλήγει υποστηρίζοντας ότι “η δέσμευση αυτή, ας αποτελέσει και κριτήριο για την αξιολόγηση κομμάτων και υποψηφίων που ζητούν την ψήφο του πολίτη στις εκλογές. Ας αξιολογηθούμε όλοι”.