Η επιτροπή ανθρώπινων φαρμάκων του EMA (CHMP) ενέκρινε το επικαιροποιημένο εμβόλιο Nuvaxovid της Novavax που στοχεύει την υποπαραλλαγή Omicron XBB.1.5 του ιού SARS-CoV-2.

Σύμφωνα με τις συστάσεις του ΕΜΑ και του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νόσων (ECDC), το προηγούμενο διάστημα, οι ενήλικες και οι έφηβοι ηλικίας από 12 ετών που χρειάζονται εμβολιασμό θα πρέπει να κάνουν μία δόση, ανεξάρτητα από το ιστορικό εμβολιασμού τους για την COVID-19.

Στην απόφασή του ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) αναφέρει: «Η CHMP αξιολόγησε εργαστηριακά δεδομένα που δείχνουν ότι το προσαρμοσμένο εμβόλιο μπορεί να προκαλέσει επαρκή ανοσολογική απόκριση έναντι του XBB.1.5».

Η Επιτροπή εξέτασε επίσης δεδομένα από μια μελέτη σε ενήλικες που είχαν εμβολιαστεί προηγουμένως, η οποία έδειχνε ότι όταν το Nuvaxovid προσαρμόστηκε για να στοχεύει ένα άλλο σχετικό στέλεχος, το Omicron BA.5, ήταν σε θέση να προκαλέσει μια ισχυρή ανοσολογική απόκριση έναντι αυτού του στελέχους.

Με βάση αυτά τα δεδομένα, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το Nuvaxovid XBB.1.5 αναμένεται να προκαλέσει επαρκή ανοσολογική απόκριση έναντι του XBB.1.5.

Το προφίλ ασφαλείας του Nuvaxovid XBB.1.5 αναμένεται να είναι παρόμοιο με αυτό του αρχικά εγκεκριμένου Nuvaxovid. Αυτό υποστηρίχθηκε επίσης από κλινικά δεδομένα που είναι διαθέσιμα με την έκδοση του εμβολίου που στοχεύει την Omicron BA.5.

Οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες του Nuvaxovid XBB.1.5 είναι πόνος και ευαισθησία στο σημείο της ένεσης, κόπωση, πονοκέφαλος, μυϊκός πόνος και γενικά αίσθημα αδιαθεσίας.

Οι ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα νεότερα δεδομένα.

Το ενισχυμένο εμβόλιο Novavax χορηγείται σε δύο δόσεις με διαφορά 3 εβδομάδων.

Το εμβόλιο περιέχει την πρωτεΐνη ακίδα S του SARS-CoV-2 και το ενισχυτικό Matrix-M. Γενικά, οι ενισχυτικές ουσίες χρησιμοποιούνται σε μερικά εμβόλια για να βελτιώσουν την ανοσολογική απάντηση του εμβολιασθέντα.

Eμβόλιο Matrix-M με εκχυλίσματα από δέντρο στη Χιλή

Το ενισχυτικό Matrix-M περιέχει εκχυλίσματα σαπωνίνης από το φλοιό του δέντρου Soapbark που ευδοκιμεί στη Χιλή. Το εμβόλιο αξιολογήθηκε σε μια τυχαιοποιημένη, τυφλή μελέτη με εικονικό εμβόλιο που πραγματοποιήθηκε στις ΗΠΑ και στο Μεξικό. Στη μελέτη συμμετείχαν ενήλικοι 18 ετών και άνω που δεν είχαν διαγνωσθεί με COVID-19 για τουλάχιστον μέχρι και 6 ημέρες μετά τη δεύτερη δόση του εμβολίου.

Συνολικά, από τους συμμετέχοντες στη μελέτη, περίπου οι 17.200 έλαβαν το εμβόλιο και οι 8.300 το εικονικό εμβόλιο. Το εμβόλιο Novavax ήταν κατά 90,4% αποτελεσματικό στην πρόληψη της ήπιας,

Στην υπο-ομάδα των ασθενών ηλικίας 65 ετών και άνω, το εμβόλιο ήταν 78,6% αποτελεσματικό. Πιο συγκεκριμένα, 17 περιστατικά καταγράφηκαν μεταξύ των ατόμων που έλαβαν το εμβόλιο και 79 περιστατικά μεταξύ των ατόμων που έλαβαν εικονικό εμβόλιο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν καταγράφηκε κανένα περιστατικό μέτριας ή σοβαρής νόσου COVID-19 μεταξύ των συμμετεχόντων που έλαβαν το ενεργό εμβόλιο, συγκριτικά με τα 9 περιστατικά σοβαρής COVID-19 μεταξύ των συμμετεχόντων που έλαβαν εικονικό εμβόλιο.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η μελέτη είχε πραγματοποιηθεί πριν την επικράτηση των στελεχών Δέλτα και Όμικρον στην κοινότητα. Αναφορικά με τις παρενέργειες του εμβολίου μετά από μια περίοδο παρακολούθησης περίπου 26.000 συμμετεχόντων για τουλάχιστον 2 μήνες μετά τον εμβολιασμό, οι συχνότερες ήταν πόνος, ερυθρότητα και ευαισθησία στο σημείο της ένεσης, καταβολή, μυαλγίες, πονοκέφαλος, αρθραλγίες, ναυτία/έμετος και εμπύρετο.

Η μυοκαρδίτιδα και η περικαρδίτιδα αποτελούν σπάνιες παρενέργειες και παρατηρήθηκαν εντός των πρώτων 10 ημερών από τον εμβολιασμό.

Σύμφωνα με τον γενικό γραμματέα Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, κατά τη σημερινή (28/2) ενημέρωση για την πορεία εμβολιασμού στην Ελλάδα, η Novavax επιβεβαίωσε ότι την ερχόμενη Τετάρτη (2/3) θα γίνει η παραλαβή των πρώτων εμβολίων από τη χώρα μας και έτσι η πλατφόρμα θα ανοίξει αύριο μέχρι το μεσημέρι.

Ο κ. Θεμιστοκλέους υπενθύμισε πως το συγκεκριμένο παρασκεύασμα αφορά μόνο τον βασικό εμβολιασμό και όχι τις αναμνηστικές δόσεις.

Όπως διευκρίνισε όμως δεν έχει οριστικοποιηθεί η ακριβής ημερομηνία παράδοσης γι αυτό δεν έχουν ανοίξει ραντεβού στην πλατφόρμα εμβολιασμού.

Επίσης ο κ. Θεμιστοκλέους ανέφερε ότι τις επόμενες ημέρες, ίσως και αύριο,θα υπάρξει διευκρίνιση για τα πιστοποιητικά δεύτερης φοράς νόσησης.

Σε ότι αφορά τα στοιχεία για τους εμβολιασμούς στη χώρα μας ο κ. Θεμιστοκλέους ανέφερε ότι ξεπεράσαμε τους 19.840.000, ποσοστό 74,4 % επί του γενικού πληθυσμού και 84,1% επί των ενηλίκων.

Συνολικά 7.440.000 πολίτες έχουν ολοκληρώσει τον εμβολιασμό τους που αντιστοιχεί σε ποσοστό 70,8% επί του γενικού πληθυσμού και 80% επί του ενήλικου.

Τρόπος παρασκευής: Το NVX-CoV2373 είναι ένα εμβόλιο υπομονάδας που κατασκευάζεται από μια σταθεροποιημένη μορφή της πρωτεϊνικής ακίδας S του SARS-CoV-2 με τη χρήση τεχνολογίας νανοσωματιδίων. Τα συγκεκριμένα πρωτεϊνικά αντιγόνα που εμπεριέχονται στο εμβόλιο δεν μπορούν να αναπαραχθούν ή να προκαλέσουν COVID-19. Το εμβόλιο περιέχει επίσης ένα ανοσοενισχυτικό ώστε να ενισχύσει την ανταπόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος και τη δημιουργία ανοσιακής μνήμης. Μια εφάπαξ δόση εμβολίου περιέχει 5 μικρογραμμάρια (mcg) πρωτεΐνης και 50 mcg ανοσοενισχυτικού.

Τρόπος χορήγησης και αποθήκευσης: Το NVX-CoV2373 χορηγείται με ένεση σε υγρή μορφή και μπορεί να αποθηκευτεί και να διανεμηθεί σε συνήθεις θερμοκρασίες ψυγείου (1,7°C έως 7,5°C), χωρίς να απαιτείται βαθιά κατάψυξη.

Το εμβόλιο χορηγείται ως δύο ενδομυϊκές ενέσεις σε απόσταση 21 ημερών (3 εβδομάδες). Οι ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς μπορεί να έχουν μειωμένη ανοσολογική ανταπόκριση στον εμβολιασμό και γι΄ αυτό είναι υποψήφιοι για χορήγηση αναμνηστικής δόσης.

Το εμβόλιο Novavax μπορεί να συνδυαστεί με άλλα εγκεκριμένα εμβόλια, αν και η διαδικασία συλλογής δεδομένων για την αποτελεσματικότητα αυτής της στρατηγικής είναι σε εξέλιξη.

Προκαταρκτικά δεδομένα έχουν δείξει ότι η χορήγηση του εμβολίου της Novavax μετά από μια δόση του εμβολίου της AstraZeneca οδηγεί στην παραγωγή υψηλών τίτλων εξουδετερωτικών αντισωμάτων και ιδιαίτερα ισχυρής Τ-ανοσιακής απόκρισης, η οποία υπερτερεί του συνδυασμού δύο δόσεων του εμβολίου της AstraZeneca. Αυτό είναι πολύ σημαντικό καθώς και τα δύο εμβόλια διατηρούνται στη ψύξη και όχι στην κατάψυξη και επομένως είναι ευκολότερη η ευρεία διάθεσή τους χωρίς την ανάγκη ειδικών υποδομών.

Κλινική αποτελεσματικότητα:

Τα αποτελέσματα κλινικής μελέτης φάσης 3 PREVENT-19 στην οποία συμμετείχαν 29.960 ενήλικες εθελοντές άνω των 18 ετών στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Μεξικό έδειξαν ότι το ερευνητικό εμβόλιο NVX-CoV2373 της Novavax είχε 90,4% αποτελεσματικότητα ως προς την πρόληψη της συμπτωματικής νόσου COVID-19.

Ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι το νέο εμβόλιο έδειξε 100% προστασία από COVID-19 μέτριας και σοβαρής βαρύτητας. Σε άτομα με υψηλό κίνδυνο εμφάνισης επιπλοκών από τη COVID-19 (άτομα 65 ετών και άνω, άτομα κάτω των 65 ετών με ορισμένες συννοσηρότητες ή με πιθανή τακτική έκθεση στον SARS-CoV-2), το εμβόλιο έδειξε 91% αποτελεσματικότητα ως προς την πρόληψη της συμπτωματικής νόσου COVID-19.

Δεν υπάρχουν διαθέσιμα σαφή στοιχεία για την αποτελεσματικότητα του εμβολίου ως προς το δυναμικό μετάδοσης του SARS-CoV-2. Οι συμμετέχοντες έλαβαν τυχαία με αναλογία 2:1 είτε το νέο εμβόλιο είτε το εικονικό φάρμακο σε δύο δόσεις με απόσταση 21 ημερών. Η κλινική δοκιμή ήταν διπλά τυφλή, δηλαδή ούτε οι ερευνητές ούτε οι συμμετέχοντες ήξεραν ποιος έλαβε το υποψήφιο εμβόλιο.

Η μελέτη PREVENT-19 σχεδιάστηκε για να αξιολογήσει εάν το NVX-CoV2373 μπορεί να αποτρέψει τη συμπτωματική νόσο COVID-19 επτά ή περισσότερες ημέρες μετά τη δεύτερη δόση σε σχέση με το εικονικό φάρμακο. Κατά την περίοδο πραγματοποίησης της μελέτης τα κυρίαρχα στελέχη σε αυτές τις χώρες ήταν το Άλφα, το Βήτα και το Δέλτα. Τα δεδομένα για την ακριβή αποτελεσματικότητα έναντι της Όμικρον συλλέγονται τώρα σε πραγματικό χρόνο. Κλινικές μελέτες βρίσκονται σε εξέλιξη για να συλλεχθούν δεδομένα ασφάλειας και ανοσογονικότητας για άτομα ηλικίας κάτω των 18 ετών.

Ασφάλεια:

Τα δεδομένα ασφαλείας δείχνουν ότι το εμβόλιο Novavax είναι γενικά καλά ανεκτό. Ο ήπιος έως μέτριος πόνος και η ευαισθησία στο σημείο της ένεσης ήταν τα πιο κοινά εντοπισμένα συμπτώματα. Η κόπωση, ο πονοκέφαλος και ο μυϊκός πόνος που κράτησε λιγότερο από δύο ημέρες ήταν τα πιο συνηθισμένα συστηματικά συμπτώματα που εμφάνισαν οι εμβολιασθέντες.

Εγκυμοσύνη και Θηλασμός: Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα σχετικά με την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα της χρήσης του εμβολίου Novavax (NVX-CoV2373) σε εγκύους. Ωστόσο, με βάση προηγούμενα στοιχεία από άλλα εμβόλια που βασίζονται σε πρωτεΐνες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, η αποτελεσματικότητα αναμένεται να είναι συγκρίσιμη με τις μη έγκυες γυναίκες παρόμοιας ηλικίας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει τη χορήγηση του εμβολίου COVID-19 σε εγκύους όταν τα οφέλη του εμβολιασμού υπερτερούν των πιθανών κινδύνων. Καθώς το εμβόλιο Novavax (NVX-CoV2373) δεν περιέχει ζωντανό ιό, είναι βιολογικά και κλινικά απίθανο να ενέχει κίνδυνο για το παιδί που θηλάζει.

Αντενδείξεις: Άτομα με ιστορικό αναφυλαξίας σε οποιοδήποτε συστατικό του εμβολίου δεν συστήνεται να το λάβουν. Τα άτομα με ενεργό λοίμωξη COVID-19 δε θα πρέπει να εμβολιάζονται μέχρι να αναρρώσουν και να έχουν ολοκληρώσει την περίοδο της καραντίνας.

Μιλώντας για τα τεχνικά χαρακτηριστικά του εμβολίου, είπε ότι μπορεί να συντηρηθεί σε ψύξη για 9 μήνες και οι 10 δόσεις που περιέχονται σε κάθε μπουκαλάκι, μπορούν να μείνουν για έξι μέρες σε θερμοκρασία δωματίου. Το εμβόλιο χορηγείται σε δύο δόσεις και το μεσοδιάστημα ανάμεσα στην πρώτη και στην δεύτερη είναι 28 ημέρες και μπορεί να γίνει από τους ενήλικες άνω των 18 ετών. Η ανάπτυξη αντισωμάτων και η παροχή προστασίας ξεκινά μετά από 14 ημέρες. Η ίδια εκτίμησε ότι το εμβόλιο αυτό θα συμβάλει ώστε να πειστούν και οι πλέον δύσπιστοι να εμβολιαστούν και πρόσθεσε ότι η εταιρεία παρασκευής έχει δεσμευτεί για ένα δισ. δόσεις, τις οποίες θα παράγει και οι οποίες σε μεγάλο βαθμό θα διοχετευθούν και στις μη προνομιούχες χώρες όπως χαρακτηριστικά τόνισε.

Αναφερόμενη σε δύο κλινικές δοκιμές είπε ότι η μέτρια και σοβαρή συμπτωματική νόσος περιορίζεται σε ποσοστό που αγγίζει το 90% για όσους έχουν κάνει το εμβόλιο. Ωστόσο η ίδια είπε ότι δεν υπάρχουν δεδομένα για το αν μπορεί να χορηγηθεί το νέο αυτό εμβόλιο ως αναμνηστική δόση αλλά ούτε και επαρκή δεδομένα για την αποτελεσματικότητα του όσον αφορά την μετάδοση του ιού και την διάρκεια της ανοσίας.

Η κυρία Θεοδωρίδου επανέλαβε ότι τα παιδιά και οι έφηβοι ηλικίας 5 έως 17 ετών κάνουν δύο δόσεις του εμβολίου, ενώ για την τρίτη δόση είπε ότι έχει εγκριθεί μόνο για παιδιά με θέματα ανοσοκαταστολής. Επίσης, πρόσθεσε ότι η επιτροπή συζητά επέκταση της τρίτης δόσης σε παιδια με προβλήματα λόγω χρόνιων νοσημάτων.Αναφερόμενη σε άλλη μελέτη από το Ισραήλ, τόνισε ότι οι εμβολιασμένοι γονείς βοηθούν ώστε να μειωθεί η διασπορά του ιού στα νοικοκυριά και έμμεσα να προστατευτούν και τα παιδιά τους.

Η κυρία Θεοδωρίδου τόνισε πάντως για μία ακόμη φορά ότι η τήρηση των μέτρων προστασίας είναι πολύ σημαντική για να δούμε το δρόμο της εξόδου της πανδημίας.

  Στις επόμενες 2 με 3 ημέρες υπάρχει η δυνατότητα να εμβολιαστούν με την αναμνηστική δόση, όσων το πιστοποιητικό έληξε χθες

Από χθες 7 Φεβρουαρίου 324.000 πολίτες που δεν πραγματοποίησαν την αναμνηστική δόση, δεν έχουν σε ισχύ το πιστοποιητικό εμβολιασμό τους, ανέφερε ο γενικός γραμματέας Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας του Υπουργείου Υγειάς, Μάριος Θεμιστοκλέους. Ο κ. Θεμιστοκλέους είπε ότι για όλους όσοι δεν έχουν πραγματοποιήσει την αναμνηστική δόση, υπάρχουν διαθέσιμα ραντεβού και θα μπορούν μέσα στις επόμενες 2 με 3 ημέρες να πραγματοποιήσουν την αναμνηστική δόση του εμβολιασμού.

Η πρώτη παραλαβή, 168.000 δόσεων, αναμένεται στις 21 Φεβρουαρίου και σε συγκεκριμένα σημεία της χώρας θα λειτουργήσουν εμβολιαστικά κέντρα από τις αρχές Μαρτίου. Τα παραπάνω ανακοίνωσε ο γενικός γραμματέας ΠΦΥ, Μάριος Θεμιστοκλέους, κατά την ενημέρωση για το Εθνικό Σχέδιο εμβολιαστικής κάλυψης για τη νόσο Covid-19.

πως είπε, σήμερα ξεπεράστηκαν οι 19.400.000 εμβολιασμοί. Με μία δόση έχουν εμβολιαστεί περισσότεροι από 7.760.000 πολίτες, δηλαδή το 73,8% του γενικού πληθυσμού και 83,7% επί του ενήλικου πληθυσμού. Περισσότερα από 7.330.000 πολίτες έχουν ολοκληρώσει τον εμβολιασμό τους που αντιστοιχεί σε ποσοστό 69,8% του γενικού πληθυσμού και 79,3% του ενήλικου πληθυσμού.

Δικαιούχοι αναμνηστικής δόσης είναι 5.816.000 πολίτες, ποσοστό 80% επί των ολοκληρωμένων εμβολιασμών. Έχουν ήδη πραγματοποιηθεί περίπου 4.880.000 εκατ. εμβολιασμοί, ποσοστό 83,8% επί των δικαιούχων και 200.000 πολίτες έχουν προγραμματίσει το ραντεβού τους, ποσοστό 3,4%.

Σε σχέση με τους άνω των 60 ετών, 230.000 πολίτες έχουν εμβολιαστεί τουλάχιστον με μία δόση ή έχουν κλείσει το ραντεβού τους. Χαρακτηριστικά 200.000 έχουν ολοκληρώσει τον εμβολιασμό τους, άλλοι 12.000 έχουν προγραμματισμένο ραντεβού και άλλες 12.000 έχουν κάνει αίτηση για κατ οίκον εμβολιασμό. Από την προηγούμενη Δευτέρα, όπως είπε, συνεχίζουν να κλείνονται ραντεβού και μέχρι σήμερα έχουν κλειστεί 10.000 ραντεβού.

Στο πρόγραμμα κατ’ οίκον εμβολιασμού έχουν υποβληθεί μέχρι σήμερα 110.000 αιτήσεις και έχουν εμβολιαστεί 75.000 πολίτες.

Σύμφωνα με τον κ. Θεμιστοκλέους η Ελλάδα αναμένεται να παραλάβει συνολικά 474.000 δόσεις του νέου πρωτεϊνικού εμβολίου κατά του κοροναϊού.

Όπως είπε στις 21 Φεβρουαρίου η χώρα μας θα παραλάβει 168.000 δόσεις.

Το εμβόλιο από το αμερικανικό εργαστήριο θα είναι το πέμπτο που θα είναι διαθέσιμο στη Γαλλία.

Ακόμη και αν τέσσερα εμβόλια έχουν ήδη εγκριθεί στη Γαλλία, αυτά της Pfizer και της Moderna χρησιμοποιούνται, στην πραγματικότητα, σχεδόν αποκλειστικά. Βασίζονται στην νέα τεχνολογία του αγγελιοφόρου RNA (mRNA).

Τα άλλα δύο, αυτά της AstraZeneca και της Janssen (Johnson & Johnson), αναδιανέμονται σε φτωχές χώρες μέσω του διεθνούς προγράμματος Covax.

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) ενέκρινε ήδη χθες, Δευτέρα, την κυκλοφορία του εμβολίου, του Nuvaxovid.

Σε μια ανακοίνωση ο Π.Ο.Υ. ανέφερε πως πρόκειται για το δέκατο εμβόλιο κατά της Covid για το οποίο δίνεται άδεια επείγουσας χρήσης.

Προστίθεται στα εμβόλια κατά της Covid, Covaxin της ινδικής Bharat Biontech, Covovax που παράγεται από Serum Institute of India με άδεια της αμερικανικής Novovax, Pfizer-Biontech, Moderna, AstraZeneca (ο Π.Ο.Υ. υπολογίζει δύο εμβόλια AZ, το ένα από τα οποία παρασκευάζεται στην Ινδία), Johnson&Johnson, Sinopharm και Sinovac που περιλαμβάνονται στον κατάλογο των εμβολίων που αδειοδοτήθηκαν για επείγουσα χρήση.

Ο Π.Ο.Υ. διευκρινίζει πως το Covovax, το οποίο ενέκρινε για επείγουσα χρήση στις 17 Δεκεμβρίου, προέρχεται από το Nuvaxovid. Τα δύο εμβόλια “παρασκευάζονται με τη βοήθεια των ίδιων τεχνολογιών”.

“Απαιτούν δύο δόσεις και είναι σταθερά σε θερμοκρασίες ψυγείου μεταξύ 2 και 8 βαθμών Κελσίου”, ανέφερε ο Οργανισμός.

Σε ξεχωριστή ανακοίνωση, η επιτροπή των ειδικών για τον εμβολιασμό του Π.Ο.Υ., συνιστούν τη χρήση του Nuvaxovid για τους άνω των 18 ετών και αναφέρουν πως οι δόσεις πρέπει να χορηγούνται “με απόσταση τριών έως τεσσάρων εβδομάδων”.

“Το εμβόλιο δεν πρέπει να χορηγείται σε διάστημα μικρότερο των τριών εβδομάδων”, αναφέρουν.

Η έγκριση από τον Π.Ο.Υ. διευκολύνει τη διεθνή αναγνώριση του εμβολίου και κυρίως τη χρήση του από τις υπηρεσίες του ΟΗΕ και του συστήματος Covax — που δημιουργήθηκε προκειμένου να διευκολύνει την πρόσβαση των πιο φτωχών χωρών στον εμβολιασμό.

Το Nuvaxovid είναι ένα εμβόλιο με βάση πρωτεΐνες που προκαλούν ανοσοαπόκριση, χωρίς ιό.

Η τεχνολογία, που είναι πιο κλασική από εκείνην εμβολίων που είχαν εγκριθεί νωρίτερα, είναι παρόμοια με εκείνην των εμβολίων κατά της ηπατίτιδας Β και του κοκκύτη, που δημιουργήθηκαν πριν από πολλές δεκαετίες και χρησιμοποιούνται ευρέως σε όλο τον κόσμο.

Οι κύριες κλινικές έρευνες –μία στη Βρετανία και η άλλη στις ΗΠΑ και στο Μεξικό– με τη συμμετοχή περισσότερων από 45.000 ανθρώπων, έδειξαν “περίπου 90%” αποτελεσματικότητα στη μείωση των περιπτώσεων συμπτωματικής Covid.