Οι κάμερες έχουν τη δυνατότητα να καταγράφουν σε δευτερόλεπτα υπερβάσεις ορίων ταχύτητας, παραβιάσεις κόκκινου σηματοδότη, μη χρήση ζώνης ή κράνους, χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση, αλλά και κίνηση ή στάση σε λεωφορειολωρίδες. Όλες οι παραβάσεις θα αποστέλλονται αυτόματα στην ψηφιακή θυρίδα του gov.gr, καταργώντας τη διαδικασία της χειρόγραφης κλήσης.

Σύμφωνα με όσα αναφέρει το mototriti.gr, η λειτουργία των καμερών βασίζεται σε τρία στάδια. Αρχικά εντοπίζεται η παράβαση, στη συνέχεια φωτογραφίζεται ο οδηγός μαζί με το όχημα και τέλος αναγνωρίζεται η πινακίδα. Το πρόστιμο αποστέλλεται αμέσως σε ψηφιακή μορφή, ενώ ταυτόχρονα ενημερώνεται το point system και μπορεί να ενεργοποιηθεί ακόμη και διαδικασία ηλεκτρονικής αφαίρεσης διπλώματος. Το σύστημα φιλοξενείται σε υποδομές του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και συνεργάζεται απευθείας με το υπουργείο Μεταφορών, την ΑΑΔΕ, το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας και την ΕΛΑΣ. Με αυτό τον τρόπο, κάθε παράβαση συνδέεται ακαριαία με το ψηφιακό προφίλ του οδηγού, χωρίς να μεσολαβεί καθυστέρηση.

Τοποθέτηση σε Βασιλίσσης Σοφίας, Μαραθώνος, Συγγρού και Μεσογείων

Οι έξι πρώτες κάμερες αναμένεται να τοποθετηθούν μέσα στις επόμενες εβδομάδες σε κομβικά σημεία της πρωτεύουσας. Στη διασταύρωση Πανεπιστημίου με Βασιλίσσης Σοφίας θα εγκατασταθεί μία από αυτές, ενώ άλλες θα βρεθούν στη Λεωφόρο Μεσογείων με Χαλανδρίου, στη Λεωφόρο Μαραθώνος με Φλέμινγκ, καθώς και στη Λεωφόρο Συγγρού στα σημεία με Μεγάλου Αλεξάνδρου, Αγίας Φωτεινής και Εφέσου. Τα συγκεκριμένα σημεία επελέγησαν λόγω της υψηλής κυκλοφοριακής φόρτισης αλλά και της συχνότητας παραβάσεων, με στόχο να λειτουργήσουν αποτρεπτικά για τους οδηγούς που συνηθίζουν να αψηφούν τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.

Πάνω από 2.000 κάμερες σε όλη τη χώρα

Το σχέδιο δεν περιορίζεται στην Αθήνα αλλά προβλέπει την τοποθέτηση περισσότερων από 2.000 καμερών σε ολόκληρη τη χώρα, τόσο σε οδικά δίκτυα όσο και σε Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Αντίστοιχες συσκευές θα τοποθετηθούν και σε αστικά λεωφορεία στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, δημιουργώντας ένα εκτεταμένο δίκτυο ελέγχου.

Οι αρχές αποκτούν έτσι ένα ισχυρό εργαλείο για την πρόληψη και την καταστολή της επικίνδυνης οδήγησης, στέλνοντας το μήνυμα ότι οι παραβάσεις πλέον δεν θα περνούν απαρατήρητες. Η μετάβαση στην εποχή της ψηφιακής καταγραφής φέρνει νέα δεδομένα στην οδική ασφάλεια και αναμένεται να επηρεάσει καθοριστικά τη συμπεριφορά των οδηγών στους ελληνικούς δρόμους.

Στον νέο ΚΟΚ εισάγονται παρεμβάσεις που εστιάζουν στην πρόληψη των θανάτων και των σοβαρών τραυματισμών και στην καλλιέργεια κυκλοφοριακής παιδείας. Τίθεται σε ισχύ από σήμερα με ενεργοποίηση των ψηφιακών καμερών στην Αττική . Τα πρόστιμα θα αποστέλλονται απευθείας στους παραβάτες μέσω της πλατφόρμας gov.gr.

Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές είναι η έννοια της υποτροπής: πλέον, οι επαναλαμβανόμενες παραβάσεις δεν συμψηφίζονται, αλλά επιφέρουν σωρευτικές ποινές, αυξάνοντας τόσο τα χρηματικά πρόστιμα όσο και τις διοικητικές κυρώσεις, όπως η αφαίρεση διπλώματος ή ακόμα και ποινικές διώξεις.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη χρήση κινητού κατά την οδήγηση, όπου οι ποινές γίνονται πολύ αυστηρότερες. Για παράδειγμα, η πρώτη παράβαση τιμωρείται με πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 μέρες, ενώ οι επαναλήψεις επιφέρουν πρόστιμα έως 2.000 ευρώ και μεγαλύτερη αφαίρεση άδειας, με ποινικές συνέπειες σε περίπτωση ατυχήματος.

Παράλληλα, η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ τιμωρείται πλέον αυστηρότερα, με πρόστιμα έως 4.000 ευρώ, αφαίρεση διπλώματος για έως 10 χρόνια και ποινικές διώξεις που μπορεί να φτάσουν ακόμα και σε φυλάκιση 10 ετών, ειδικά αν προκληθεί θανατηφόρο ατύχημα.

Επιπλέον, ο νέος ΚΟΚ προβλέπει αυστηρές κυρώσεις και για τη μη χρήση ζώνης και κράνους, όπου το πρόστιμο αφορά και τον οδηγό και τον συνεπιβάτη, ενώ η δεύτερη υποτροπή μπορεί να οδηγήσει σε αφαίρεση διπλώματος για έναν χρόνο.

Ραχοκοκαλιά του νέου σχεδιασμού θα είναι το Ενιαίο Ηλεκτρονικό Σύστημα για την πλήρη ψηφιακή διαχείριση των παραβάσεων του ΚΟΚ – από την βεβαίωση μέχρι την πληρωμή του προστίμου. Παράλληλα, προχωρά και η πιλοτική εφαρμογή ενός εξειδικευμένου Πληροφοριακού Συστήματος Ελέγχου Υποτροπών, με στόχο την αυτόματη ταυτοποίηση οδηγών που επανειλημμένα υποπίπτουν σε παραβάσεις.

Το νέο ψηφιακό οικοσύστημα για την οδική ασφάλεια παρουσιάστηκε από τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρη Παπαστεργίου, στο τελευταίο Υπουργικό Συμβούλιο, ενώ το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση στο τέλος Αυγούστου.

Το νέο σύστημα προβλέπει την εγκατάσταση περισσότερων από 2.800 καμερών, οι οποίες στο σύνολό τους θα έχουν τοποθετηθεί μέσα στο 2026. Η Κοινωνία της Πληροφορίας «τρέχει» ήδη τον διαγωνισμό για το πληροφοριακό σύστημα μέσω του οποίου θα διακινούνται οι κλήσεις, θα υποβάλλονται οι ενστάσεις, κλπ. Στον διαγωνισμό κατατέθηκαν τρεις προσφορές, οι οποίες αυτήν την περίοδο βρίσκονται υπό αξιολόγηση. Εντός του προσεχούς διαστήματος αναμένεται να βγει στον αέρα και ο μεγάλος διαγωνισμός για την προμήθεια περίπου 2.500 καμερών, ενώ θα έχει προηγηθεί μέσα στο 2025 η αντίστοιχη διαδικασία της Περιφέρειας Αττικής που αφορά 388 κάμερες.

Ένα εκτεταμένο δίκτυο καμερών

Πυλώνας του σχεδιασμού είναι η εγκατάσταση ενός εκτεταμένου δικτύου καμερών, που θα λειτουργούν ως οι «ψηφιακοί αισθητήρες» του νέου μηχανισμού. Συνολικά, πάνω από 2.800 κάμερες θα παρακολουθούν την κυκλοφορία, με στόχο την πρόληψη αλλά και την τεκμηριωμένη επιβολή των προστίμων. Ειδικότερα, προβλέπεται:

Η εγκατάσταση 2.000 καμερών σε αστικά οδικά δίκτυα,
Η τοποθέτηση 500 καμερών στα λεωφορεία του Ο.Σ.Υ.,
388 κάμερες από την Περιφέρεια Αττικής,
Η διασύνδεση με τις υφιστάμενες κάμερες της Αττικής Οδού και του ΟΑΣΑ.
Οι κάμερες θα μεταδίδουν σε πραγματικό χρόνο δεδομένα στο Ενιαίο Σύστημα, επιτρέποντας την άμεση ψηφιακή έκδοση πράξεων βεβαίωσης παραβάσεων.

Το Ενιαίο Ηλεκτρονικό Σύστημα υπόσχεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο επιβάλλονται οι κυρώσεις για παραβάσεις του ΚΟΚ. Οι πολίτες θα λαμβάνουν ειδοποιήσεις σε πραγματικό χρόνο για καταγεγραμμένες παραβάσεις, θα υποβάλουν ένσταση ψηφιακά – ακόμη και μέσω βιντεοκλήσης, ενώ θα εξοφλούν το πρόστιμο μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας συνδεδεμένης με την ΑΑΔΕ.

Το σύστημα θα είναι πλήρως διασυνδεδεμένο με υφιστάμενα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου Τομέα (π.χ. Μητρώο Οχημάτων, Μητρώο Πολιτών κ.α.) για την αυτοματοποιημένη και σε πραγματικό χρόνο άντληση δεδομένων που αφορούν το ελεγχόμενο όχημα, ενώ θα εποπτεύεται από το Επιχειρησιακό Κέντρο Οδικής Ασφάλειας του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, με τα έσοδα από τα πρόστιμα να κατευθύνονται σε παρεμβάσεις ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας.

Στα οφέλη που προσδοκούν τα συναρμόδια υπουργεία από τη λειτουργία του βασικού συστήματος προϋπολογισμού 12,85 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ μαζί με το δικαίωμα προαίρεσης για περαιτέρω φυσικό αντικείμενο και την υποστήριξη λειτουργίας, συγκαταλέγονται η μείωση των περιθωρίων του ανθρώπινου λάθους, ο καλύτερος συντονισμός μεταξύ των υπηρεσιών, η παρακολούθηση της απόδοσης και η εξαγωγή στατιστικών για την αξιολόγηση της αποδοτικότητας των ελέγχων, αλλά και η αύξηση της εισπραξιμότητας των προστίμων.

Επιπλέον, τα δεδομένα που θα συγκεντρώνονται μπορούν να αξιοποιηθούν για τη χαρτογράφηση περιοχών με υψηλή επικινδυνότητα, επιτρέποντας στοχευμένες δράσεις πρόληψης και βελτίωσης της οδικής ασφάλειας και τη διασύνδεση με ευρωπαϊκές βάσεις δεδομένων.

Πώς θα βεβαιώνονται τα πρόστιμα
Τα πρόστιμα στο σύστημα θα δημιουργούνται με δύο τρόπους:

• Από έναν αστυνομικό της Τροχαίας στο πεδίο με τη χρήση τερματικής συσκευής και συνδεδεμένου εκτυπωτή προστίμων έπειτα από σχετικό έλεγχο σε οδηγό/όχημα.
• Από οπτικούς αισθητήρες (κάμερες) που εντοπίζουν αυτόματα κυκλοφοριακές παραβάσεις ανά την επικράτεια και τις καταγράφουν σε ειδική ψηφιακή αποθηκευτική υποδομή. Μέχρι την βεβαίωση της πιθανής παράβασης σε πρόστιμο από διαχειριστή της αστυνομίας τέτοιες παραβάσεις θεωρούνται “υποψήφιες”.

Η διαχείριση των προστίμων και των υποψήφιων παραβάσεων θα γίνεται από διαπιστευμένους διαχειριστές του πληροφοριακού συστήματος. Εφόσον η υποψήφια παράβαση εγκριθεί από τον διαχειριστή και κατηγοριοποιηθεί ανάλογα με τον Κ.Ο.Κ, το σύστημα θα εκδίδει αυτόματα το σχετικό πρόστιμο που αντιστοιχεί στην παράβαση και μαζί με το επεξεργασμένο συνοδευτικό αποδεικτικό υλικό (εικόνα-ες, βίντεο) θα καταχωρείται στο υποσύστημα διαχείρισης παραβάσεων και προστίμων, ενώ θα αποστέλλεται ηλεκτρονικά στην ηλεκτρονική θυρίδα του πολίτη.

Για κάθε πρόστιμο θα πρέπει να διατηρείται πλήρες ιστορικό ενεργειών ώστε να είναι εφικτή η ιχνηλασιμότητα του και να διασφαλίζεται η διαφάνεια και η δυνατότητα επαναφοράς ή ελέγχου των δεδομένων. Αυτό περιλαμβάνει ενδεικτικά την αρχική καταχώρηση του προστίμου, τυχόν διορθώσεις , τροποποιήσεις, ακυρώσεις και ενέργειες που αφορούν την πληρωμή του.

Προστασία προσωπικών δεδομένων

Τα δεδομένα των καμερών θα περιλαμβάνουν αρχεία εικόνας και βίντεο καθώς και χρονικά και γεωγραφικά μεταδεδομένα. Τα δεδομένα αυτά θα είναι διαθέσιμα στο υποσύστημα και θα επεξεργάζονται από προηγμένους αλγορίθμους ανάλυσης εικόνας και βίντεο ώστε να είναι δυνατός ο εντοπισμός του αριθμού κυκλοφορίας, του χρώματος και άλλων κρίσιμων στοιχείων που σχετίζονται με την παράβαση.

Για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα προβλέπεται αυτόματη αλλοίωση (blurring) ευαίσθητων δεδομένων, όπως πρόσωπα, πεζοί, οχήματα τρίτων ή αριθμοί κυκλοφορίας που δεν σχετίζονται με την καταγεγραμμένη παράβαση.

Θα διατηρούνται τα μεταδεδομένα που πιστοποιούν τον χρόνο και τον τόπο της παράβασης, ενώ θα εφαρμόζονται κανόνες νομικής συμμόρφωσης για τη διατήρηση ή απόρριψη συγκεκριμένων στοιχείων βάσει της νομοθεσίας περί προσωπικών δεδομένων.

Το σύστημα θα πρέπει να έχει δυνατότητα εξυπηρέτησης τουλάχιστον 300 ταυτόχρονων χρηστών (πολίτες και διαχειριστές). Ειδικότερα, στο διαχειριστικό σύστημα υπολογίζεται ότι το πλήθος των πιστοποιημένων χρηστών/διαχειριστών θα ανέρχεται σε περίπου 1500 άτομα και θα πρέπει να μπορεί να εξυπηρετείται ταυτόχρονα το 10% εξ’ αυτών, δηλαδή 150 πιστοποιημένοι χρήστες.

Στο στόχαστρο οι υπότροποι παραβάτες
Ξεχωριστή θέση στη νέα στρατηγική κατέχει η πιλοτική εφαρμογή του Πληροφοριακού Συστήματος Ελέγχου Υποτροπών, κεφάλαιο στο οποίο εστιάζει ιδιαίτερα και ο νέος ΚΟΚ.

Το σύστημα θα αναζητά προηγούμενες παραβάσεις στα στοιχεία του οδηγού και θα αξιολογεί αν υπάρχει υποτροπή εντός του χρονικού διαστήματος που προβλέπει ο νόμος. Σε αυτές τις περιπτώσεις, θα ενεργοποιείται αυτόματα η αυστηρότερη προβλεπόμενη κύρωση.

Η πιλοτική εφαρμογή θα περιλαμβάνει την εγκατάσταση οκτώ καμερών σε επιλεγμένα σημεία του οδικού δικτύου, με τεχνολογία αναγνώρισης πινακίδων και δυνατότητα καταγραφής παραβάσεων όπως παραβίαση ερυθρού σηματοδότη ή υπερβολική ταχύτητα. Κάθε καταγραφή θα συνοδεύεται από αναλυτικά στοιχεία (τοποθεσία, ώρα, εικόνα) για άμεση έναρξη της διαδικασίας ελέγχου υποτροπής.

Στόχος της εφαρμογής είναι να αποτελέσει μελλοντικά το βασικό εργαλείο ελέγχου και διασταύρωσης των παραβάσεων με το ιστορικό κάθε οδηγού, ώστε να εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες κυρώσεις σε περιπτώσεις υποτροπής. Το σύστημα θα αναζητά προηγούμενες παραβάσεις για τα καταγεγραμμένα στοιχεία του οδηγού και θα αξιολογεί αν υπάρχει υποτροπή εντός των χρονικών ορίων που ορίζει ο νόμος. Σε τέτοιες περιπτώσεις, θα πρέπει να ενεργοποιείται αυτοματοποιημένα η διαδικασία έκδοσης αυστηρότερης πράξης επιβολής προστίμου.

Το σύστημα θα πρέπει να υποστηρίζει έναν πλήρως αυτοματοποιημένο κύκλο λειτουργίας. Μετά την εισαγωγή των δεδομένων παράβασης, θα πραγματοποιείται ταυτοποίηση του οχήματος ή του οδηγού και έλεγχος του ιστορικού για πιθανή υποτροπή. Παράλληλα, το σύστημα θα πρέπει να τηρεί στατιστικά στοιχεία που σχετίζονται με τη συχνότητα και τους τύπους υποτροπών, καθώς και με την απόδοση του μηχανισμού σε συγκεκριμένες περιοχές ή χρονικές περιόδους.

Για παράδειγμα, σε περίπτωση που καταγραφεί χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση και το σύστημα εντοπίσει ότι ο οδηγός είχε υποπέσει στην ίδια παράβαση εντός του τελευταίου έτους, θα πρέπει να ενεργοποιείται αυτόματα η αντίστοιχη ποινή υποτροπής (π.χ. αυξημένο πρόστιμο και αφαίρεση άδειας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα).

Και… χαρτογράφηση των ατυχημάτων σε διαδραστικό χάρτη

Σε παράλληλη τροχιά, η Κοινωνία της Πληροφορίας προχωρά και στην υλοποίηση μιας διαδραστικής εφαρμογής οπτικοποίησης δεδομένων τροχαίων ατυχημάτων. Η εφαρμογή βασίζεται στο χαρτογραφικό περιβάλλον του OpenStreetMap και επιτρέπει στους χρήστες να:

Βλέπουν τροχαία ατυχήματα απευθείας πάνω στον χάρτη,
Φιλτράρουν τα δεδομένα ανά περιοχή ή χρονική περίοδο,
Ομαδοποιούν ατυχήματα σε «θερμές ζώνες» υψηλής συγκέντρωσης,
Εμφανίζουν λεπτομέρειες κάθε ατυχήματος μέσω αναδυόμενων παραθύρων,
Ενημερώνονται δυναμικά για νέα περιστατικά.

Τη θέσπιση διοικητικού προστίμου 700 ευρώ και αφαίρεση του διπλώματος οδήγησης για 60 ημέρες, την πρώτη φορά της παράβασης για αναστροφή, εφόσον έχει προκληθεί τροχαία σύγκρουση. Σε περίπτωση μισθωμένου οχήματος, οι κυρώσεις επιβαρύνουν τον παραβάτη μισθωτή οδηγό.

Επίσης, οι απαγορεύσεις στάθμευσης των αυτοκινούμενων τροχόσπιτων θα αφορούν πλέον τροχόσπιτα μήκους 7,5 μέτρων (αντί 6 μέτρων, όπως προβλεπόταν), σύμφωνα με την τεκμηρίωση που κατέθεσε ο οικείος Σύλλογος Επαγγελματιών Αυτοκινούμενων και Ρυμουλκούμενων Τροχόσπιτων Ελλάδος.

Αναφορικά με την κίνηση των ταξί στις λεωφορειολωρίδες, ο κ. Κυρανάκης είπε πως διευκρινίζεται στη διάταξη του νέου ΚΟΚ πως το χρονικό όριο των 30 δευτερολέπτων για την στάση επιβίβασης-αποβίβασης επιβάτη δεν ισχύει όταν γίνεται σε υπάρχουσα εσοχή, όπως και όταν αφορά επιβάτες με κινητική δυσκολία.

Επίσης, εισάγεται εξουσιοδοτική διάταξη για την έκδοση υπουργικής απόφασης για την κυκλοφορία των ταξί στις λεωφορειολωρίδες, όταν μετακινούν κατηγορίες επιβατών για θεραπευτικούς σκοπούς, όπως π.χ. νεφροπαθών για αιμοκάθαρση.

Με νομοθετική βελτίωση στο άρθρο 17, είπε πως «μια και η τεχνολογία προχωρά, μαζί με την απαγόρευση της χρήσης κινητού κατά την οδήγηση προστίθενται και οι άλλες συσκευές τηλεπικοινωνίας, όπως η χρήση επικοινωνίας μέσω φορητών ηλεκτρονικών συσκευών με τη μορφή ρολογιού χειρός και αντιστοίχως των τάμπλετ».

Ανδρέας Μαραθιάς

Μέχρι χθες τουλάχιστον τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν έχουν εκφέρει άποψη για το νομοσχέδιο, άλλωστε κατατέθηκε στη Βουλή το Σάββατο, καθώς μέχρι την τελευταία στιγμής είναι αντικείμενο μελέτης ενόψει της επεξεργασίας στις Επιτροπές, καθώς προωθεί σημαντικές αλλαγές και παρεμβάσεις στη συμπεριφορά οδηγών οχημάτων, δικύκλων, φορτηγών ακόμη και των πεζών .

Όπως τονίζουν στελέχη του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών “Η μεγάλη πρόκληση δεν είναι η ψήφιση του νέου Κώδικα. Είναι η κοινωνική του αποδοχή. Γιατί δεν αρκεί να υπάρχουν κανόνες – πρέπει και να τηρούνται. Και αυτό είναι ένα στοίχημα που αφορά όχι μόνο το κράτος και την αστυνομία, αλλά τον κάθε οδηγό ξεχωριστά” και επισημαίνουν “Ο νέος ΚΟΚ δεν τιμωρεί. Προλαμβάνει. Γιατί κάθε χειρισμός πίσω από το τιμόνι έχει συνέπειες. Γιατί η ανθρώπινη ζωή δεν μπορεί να μετριέται με ευρώ, αλλά με πρόληψη, σεβασμό και αλληλεγγύη”.

Πάντως το μείζον ζήτημα που είχε προκύψει για τα ταξί φαίνεται πως έχει κλείσει αφού στις λεωφορειολωρίδες θα μπορούν να κινούνται μόνο ηλεκτρικά οχήματα και ταξί, όπως και τα έμφορτα επιβατικά δημόσιας χρήσης που μεταφέρουν ανάπηρους, ενώ για τα υπόλοιπα ταξί θα επιτρέπεται η είσοδος για επιβίβαση ή αποβίβαση για χρόνο έως 30 δευτερόλεπτα και μόνο πίσω από τα αστικά λεωφορεία ή τα τρόλεϊ. Το πρόστιμο για τους παραβάτες θα είναι 150 ευρώ.

Ένα ζήτημα που μάλλον θα προκαλέσει αντιδράσεις από εξωκοινοβουλευτικούς φορείς και κόμματα είναι το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας  κατοικημένες περιοχές, το οποίο ορίζεται σε 30 χλμ/ώρα, ενώ σε μονόδρομους με τουλάχιστον δύο λωρίδες κυκλοφορίας ή δρόμους διπλής κατεύθυνσης με τουλάχιστον δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση, το όριο ορίζεται σε 50 χλμ/ώρα. Επίσης το ανώτατο όριο των ηλεκτρικών πατινιών ορίζεται στα 25 χιλιόμετρα, ενώ τα ποδήλατα και οι μηχανές θα μπορούν να κινούνται ανάμεσα από ακινητοποιημένα οχήματα σε φανάρια οχήματα, με ταχύτητα που δεν θα ξεπερνά τα 20 χλμ/ώρα.

Η αναθεώρηση του ΚΟΚ περιλαμβάνουν τις  εξής σημαντικές αλλαγές:

– Υπέρβαση ταχύτητας άνω των 50 χλμ/ώρα επί του ορίου: Πρόστιμο 700 ευρώ συν αφαίρεση άδειας οδήγησης για 60 μέρες.
1η υποτροπή: Πρόστιμο 1.000 ευρώ και 180 ημέρες αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας.
2η υποτροπή: πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 365 μέρες.
– Κίνηση με τουλάχιστον 200 χλμ/ώρα: Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση της άδειας για ένα έτος.
– Κόντρες: Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για ένα έτος.
1η υποτροπή: πρόστιμο 4.000 ευρώ με αφαίρεση άδειας για 2 έτη.
2η υποτροπή: πρόστιμο 8.000 ευρώ, στέρηση διπλώματος για 4 έτη.
– Κράνος: 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 30 μέρες.
1η υποτροπή: πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 180 ημέρες.
2η υποτροπή: πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 365 μέρες.
Εάν ο συνεπιβάτης δεν φοράει κράνος, κλήση λαμβάνει τόσο ο ίδιος όσο και ο οδηγός, ακόμη και εάν ο τελευταίος φοράει κράνος. Ύψος προστίμου 350 ευρώ.
– Χρήση κινητού: 350 ευρώ και αφαίρεση του διπλώματος για 30 μέρες.
1η υποτροπή: πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 180 μέρες.
2η υποτροπή πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για ένα έτος.

Από τις παραπάνως περιπτώσεις προκύπτει ότι η πιο σημαντική αλλαγή που φέρνει ο νέος ΚΟΚ είναι η εισαγωγή της έννοιας της υποτροπής. Για πρώτη φορά, οι ποινές για συχνές ή επαναλαμβανόμενες παραβάσεις δεν θα συμψηφίζονται, αλλά θα λειτουργούν σωρευτικά και σκοπός είναι να μην αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο ένας οδηγός που υποπίπτει σε μια παράβαση από αμέλεια και κάποιος που επιμένει να παρανομεί με συστηματικότητα βάζοντας σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές, οδηγών και πεζών με κυκλοφοριακή κουλτούρα και αγωγή.

Το νέο πλαίσιο ποινών θα είναι κλιμακωτό και κάθε παράβαση θα καταγράφεται, και αν επαναληφθεί, η ποινή αυξάνεται σημαντικά, όχι μόνο χρηματικά, αλλά και διοικητικά. Δηλαδή από αφαίρεση διπλώματος έως και ποινικές διώξεις, ανάλογα με τη σοβαρότητα και τις συνέπειες.

Έτσι ο νέος ΚΟΚ ταξινομεί τις παραβάσεις σε τρεις κατηγορίες: χαμηλής, μεσαίας και υψηλής επικινδυνότητας και η διαβάθμιση θα γίνει μετά από εισήγηση της Επιτροπής Οδικής Ασφάλειας. Προβλέπονται επίσης και δύο πρόσθετες κατηγορίες: Της πολύ υψηλής συχνότητας και τις αντικοινωνικής συμπεριφοράς και στις δύο θα αφαιρείται η άδεια οδήγησης για 60 ημέρες.

Σε όλες αυτές τις παραβάσεις (πλην προσπεράσεων φορτηγών που η ποινή ορίζεται σε 30 μέρες χωρίς αφαίρεση πινακίδων την πρώτη φορά) δεν θα υπάρχουν πρόστιμα, αλλά διοικητικά μέτρα που είναι η αφαίρεση διπλώματος και πινακίδων για 60 ημέρες.

Ακόμη σοβαρές παραβάσεις όπως η κατανάλωση αλκοόλ, η παραβίαση κόκκινου, οι διατάξεις για τον τρόπο προσπέρασης οχημάτων κ.τ.λ, εξαιρούνται από την κατηγορία της επιβολής προστίμων με εισοδηματικά κριτήρια.

Ενόψει καλοκαιριού  να σημειωθεί ότι από το νομοσχέδιο απαλείφθηκε η πρόβλεψη για την επιβολή ελάχιστης χρέωσης στη μίσθωση τουριστικών οχημάτων και σύμφωνα με το άρθρο 31 του νομοσχεδίου, οι τετράτροχες μοτοσικλέτες (“γουρούνες”)  με κινητήρες έως 125 κ.εκ. δεν επιτρέπεται να κυκλοφορούν σε ασφαλτοστρωμένες οδούς, ωστόσο επιτρέπεται να τις διασχίζουν κάθετα. Επιπλέον, το άρθρο 31 ξεκαθαρίζει πως αν εκμισθωθεί “γουρούνα” σε πρόσωπο που δεν έχει απαιτούμενη άδεια οδήγησης, επιβάλλεται στον εκμισθωτή, στον μισθωτή και στον οδηγό, αν ο τελευταίος επίσης δεν έχει άδεια οδήγησης, πρόστιμο 1.000 ευρώ. Σε περίπτωση υποτροπής επιβάλλεται πρόστιμο 2.000 ευρώ και κατάσχεση της “γουρούνας”

 Εξάλλου προκειμένου να καταπολεμηθούν τα παράνομα κυκλώματα, προβλέπονται αλλαγές και για τα  εισαγόμενα μεταχειρισμένα αυτοκίνητα. Μεταξύ άλλων, θεσπίζονται συγκεκριμένες βεβαιώσεις που πλέον θα παρέχονται με ηλεκτρονικό τρόπο. Τέτοιες βεβαιώσεις είναι η έγκριση τύπου με την οποία ταξινομήθηκε ένα αυτοκίνητο, η ημερομηνία ταξινόμησης, η βεβαίωση από επίσημους αντιπροσώπους σχετικά με το ποιες ανακλήσεις έχουν γίνει, βεβαίωση του ΚΤΕΟ της χώρας προέλευσης κ.ά. Θα χρειάζεται ακόμη και υπεύθυνη δήλωση του αγοραστή, που θα δηλώνει ότι έχει λάβει υπόψη του όλα τα προαναφερθέντα στοιχεία.

Στο υπουργείο Μεταφορών θα δημιουργηθεί Ψηφιακό Μητρώο Οδικών Μεταφορών, στο οποίο θα καταγράφονται ψηφιακά, ανά επιχείρηση, τα οχήματα, οι οδηγοί, οι σχέσεις εργασίας, κ.λπ.

Και όσον αφορά τις πινακίδες, κάθε πινακίδα κυκλοφορίας οχήματος που θα αφαιρείται, θα καταχωρείται μηχανογραφικά στο αρχείο, στο οποίο θα τηρούνται τα στοιχεία όλων των οχημάτων της οικείας οργανικής μονάδας του υπουργείου Μεταφορών. Στα οχήματα που είναι σε ακινησία, μετά την πάροδο 2 ετών, η αρμόδια ΔΟΥ θα προβαίνει σε καταστροφή των πινακίδων κυκλοφορίας τους. Σε περίπτωση αφαίρεσης των κρατικών πινακίδων οχήματος, η αρμόδια υπηρεσία της Ελληνικής Αστυνομίας θα προβαίνει σε καταστροφή των πινακίδων κυκλοφορίας του οχήματος με την πάροδο 2 ετών από τη λήξη του διοικητικού μέτρου της αφαίρεσης.

Διαβάστε το νομοσχέδιο:  12954166.pdf

Ποινικά αδικήματα για τις επικίνδυνες συμπεριφορές

Το σχέδιο νόμου προβλέπει την προώθηση μιας πιο αυστηρής προσέγγισης σε παραβάσεις που μέχρι σήμερα επιφέρουν μόνο διοικητικά πρόστιμα. Πλέον, θα αντιμετωπίζονται ως ποινικά αδικήματα τα εξής:

• Η οδήγηση με χρήση κινητού τηλεφώνου,
• Η παραβίαση προτεραιότητας σε σιδηροδρομικό όχημα,
• Η παράνομη διέλευση ή στάθμευση σε ισόπεδη σιδηροδρομική διάβαση (συμπεριλαμβανομένου του κόκκινου σήματος ή κινητού φράγματος),
• Η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ,
• Η οδήγηση χωρίς άδεια οδήγησης.

Οι παραβάσεις αυτές θεωρούνται ιδιαίτερα επικίνδυνες για τη δημόσια ασφάλεια και αντιμετωπίζονται πλέον με την αυστηρότητα του Ποινικού Δικαίου.

Ευθύνες στους οδηγούς δικύκλων και αυστηρότερα όρια ταχύτητας

Το νέο πλαίσιο φέρνει σαφείς υποχρεώσεις και για τους οδηγούς δικύκλων, οι οποίοι θα έχουν την ευθύνη να διασφαλίζουν ότι οι συνεπιβάτες φορούν κράνος. Σε περίπτωση παράβασης, προβλέπεται επιβολή προστίμων τόσο στον συνεπιβάτη όσο και στον οδηγό.

Παράλληλα, το σχέδιο νόμου καθιερώνει μειωμένα όρια ταχύτητας σε περιοχές αυξημένης επικινδυνότητας. Συγκεκριμένα:

Στις περιοχές γύρω από σχολεία και βρεφονηπιακούς σταθμούς, το όριο διαμορφώνεται στα 20 χλμ./ώρα.

Στον αστικό ιστό, το γενικό όριο ταχύτητας μειώνεται στα 30 χλμ./ώρα,

Οδήγηση με κινητό: Αυστηρές κυρώσεις για κάθε υποτροπή

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην καταπολέμηση της οδήγησης με κινητό τηλέφωνο, μία από τις συχνότερες αιτίες τροχαίων ατυχημάτων. Το νέο πλαίσιο προβλέπει διαβαθμισμένες ποινές ανάλογα με την υποτροπή:

• Πρώτη παράβαση: Πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες.
• Δεύτερη παράβαση: Πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 180 ημέρες.
• Τρίτη παράβαση: Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 1 έτος.

Νέα όρια ταχύτητας: Μείωση εντός πόλεων, αύξηση στους αυτοκινητόδρομους

Αλλαγές έρχονται και στα όρια ταχύτητας, τα οποία επαναπροσδιορίζονται ανάλογα με τον τύπο του οδικού δικτύου:

• 30 χλμ./ώρα για δρόμους μικρού πλάτους χωρίς νησίδα, όπως σε κατοικημένες περιοχές ή κοντά σε σχολεία.
• 50 χλμ./ώρα για βασικούς αστικούς δρόμους με διαχωριστική νησίδα.
• 140 χλμ./ώρα σε επιλεγμένους αυτοκινητόδρομους, μετά από διαβούλευση και όπου υπάρχουν χαμηλά ποσοστά θανατηφόρων τροχαίων.

Λεωφορειολωρίδες: Εξαιρέσεις υπό προϋποθέσεις – Τι ισχύει για τα ταξί

Το άρθρο 55 του νέου ΚΟΚ καθορίζει νέες ρυθμίσεις για τις λεωφορειολωρίδες:

• Τα ταξί εξαιρούνται γενικά από την κυκλοφορία σε αυτές, εκτός αν πρόκειται για στάση έως 30 δευτερόλεπτα για επιβίβαση ή αποβίβαση επιβατών, υπό την προϋπόθεση ότι δεν παρακωλύεται η κυκλοφορία λεωφορείων και τρόλεϊ.
• Νέα πρόβλεψη επιτρέπει τη χρήση των λεωφορειολωρίδων από: Έμφορτα ταξί μηδενικών ρύπων, Επιβατικά δημόσιας χρήσης οχήματα για μεταφορά ΑμεΑ.

Παραβίαση των παραπάνω διατάξεων επισύρει πρόστιμο 150 ευρώ.

Αυτοσχέδιοι αγώνες: Πολύμηνες αφαιρέσεις διπλωμάτων και πρόστιμα-«φωτιά»

Η νέα νομοθεσία επιχειρεί να πατάξει φαινόμενα «κόντρας» και ιλιγγιώδους ταχύτητας, που παρατηρούνται κυρίως σε αστικά κέντρα:

• Πρώτη φορά: Πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 1 έτος.
• Δεύτερη υποτροπή: Πρόστιμο 4.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 2 έτη.
• Τρίτη φορά: Πρόστιμο 8.000 ευρώ και στέρηση άδειας για 4 έτη.

Οδήγηση σε πεζόδρομους, νησίδες και πλατείες: Αφαίρεση διπλώματος για 70 ημέρες

Το νέο σχέδιο νόμου προβλέπει αυστηροποίηση και για παραβάσεις που σχετίζονται με παράνομη κίνηση σε περιοχές που προορίζονται για πεζούς, όπως:

• Πεζόδρομοι
• Πλατείες
• Πεζοδρόμια
• Νησίδες ασφαλείας
• Διαχωριστικά ερείσματα

Το πρόστιμο αυξάνεται στα 350 ευρώ (από 100 ευρώ), ενώ επιβάλλεται και αφαίρεση διπλώματος για 70 ημέρες.

Σιδηροδρομικές διαβάσεις και τραμ: Φυλάκιση και αυστηρά πρόστιμα

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται στις παραβάσεις σε ισόπεδες σιδηροδρομικές διαβάσεις, που ενέχουν σοβαρούς κινδύνους:

• Μη διακοπή πορείας πριν από διάβαση: Πρόστιμο αυξάνεται από 700 σε 1.200 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 60 ημέρες.
• Προβλέπεται και φυλάκιση από 1 έως 5 έτη, λόγω του αυξημένου κινδύνου για πολλαπλές ανθρώπινες ζωές.
• Παραβίαση προτεραιότητας σε τραμ: Πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 60 ημέρες.
• Παράνομο προσπέρασμα τραμ σε κίνηση: Πρόστιμο παραμένει στα 150 ευρώ, με ανάλογη στέρηση άδειας.

Σύμφωνα με τις τελευταίες ανακοινώσεις του αναπληρωτή υπουργού Μεταφορών, Κωνσταντίνου Κυρανάκη, ο νέος ΚΟΚ είναι έτοιμος προς ψήφιση, καθώς έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία διαβούλευσης.

Βασικές αλλαγές στον νέο ΚΟΚ: Απενοχοποίηση οχήματος και αυστηρές ποινές

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που εισάγει ο νέος ΚΟΚ είναι η απενοχοποίηση του οχήματος. Πλέον, η ποινή θα βαραίνει αποκλειστικά τον οδηγό και όχι το αυτοκίνητο, περιορίζοντας έτσι την αφαίρεση πινακίδων κυκλοφορίας.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο κ. Κυρανάκης: «Δεν θα τιμωρείται το όχημα που μπορεί να χρησιμοποιεί μια οικογένεια. Μπορεί να κάνει λάθος το παιδί μιας οικογένειας και επειδή υπάρχει μόνο ένα όχημα, να μην μπορεί ο πατέρας να πάει στη δουλειά του».

Η δεύτερη καθοριστική αλλαγή αφορά την επιβολή εξουθενωτικών ποινών για τους κατά συρροή παραβάτες. Για αυτούς προβλέπονται διπλές και τριπλές ποινές, με στόχο την αποτροπή επανάληψης των παραβάσεων και την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας

Πρόστιμα και αφαίρεση διπλώματος οδήγησης για επαναλαμβανόμενες παραβάσεις

Σύμφωνα με τον νέο ΚΟΚ, οι παραβάσεις που επαναλαμβάνονται από τον ίδιο οδηγό για δεύτερη φορά μέσα σε ένα έτος επιφέρουν πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για διάστημα έως 180 ημέρες.

Οι παραβάσεις που εμπίπτουν σε αυτή την κατηγορία είναι:

• Οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ
• Παραβίαση σήματος STOP
• Παραβίαση ερυθρού σηματοδότη
• Οδήγηση για επίδειξη ικανότητας και συμμετοχή σε κόντρες
• Χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση
• Μη χρήση ζώνης ασφαλείας
• Υπέρβαση ορίου ταχύτητας
• Χρήση Λωρίδας Έκτακτης Ανάγκης (ΛΕΑ)
• Στάση ή στάθμευση σε θέση ράμπας διάβασης ατόμων με αναπηρία
• Οδήγηση χωρίς δίπλωμα

Αυστηρότερες ποινές για οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ

Ιδιαίτερα αυστηρές είναι οι ποινές για οδήγηση με υψηλή συγκέντρωση αλκοόλ στο αίμα. Συγκεκριμένα, εάν ένας οδηγός βρεθεί μέσα σε ένα έτος να οδηγεί με συγκέντρωση οινοπνεύματος στο αίμα άνω του 1,10g/l (ή άνω των 0,60 χιλιοστών του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα), το πρόστιμο ανέρχεται σε 2.000 ευρώ και το δίπλωμα οδήγησης αφαιρείται για διάστημα έως και 2 έτη.

Αφαίρεση διπλώματος οδήγησης για 7 χρόνια σε περιπτώσεις τρίτης παράβασης

Ο νέος ΚΟΚ προβλέπει ακόμη αυστηρότερες κυρώσεις για τους οδηγούς που υποπίπτουν σε σοβαρές παραβάσεις για τρίτη φορά μέσα σε διάστημα 5 ετών.

Εάν ένας οδηγός παραβιάσει κόκκινο φανάρι, οδηγήσει υπό την επήρεια αλκοόλ, παραβιάσει STOP ή συμμετάσχει σε αυτοσχέδιους αγώνες για τρίτη φορά, η άδεια οδήγησης αφαιρείται για 7 ολόκληρα χρόνια.

Επιπλέον, καθίσταται υποχρεωτική η επανεκπαίδευση και η εκ νέου εξέταση για τη χορήγηση της άδειας οδήγησης μετά το πέρας αυτής της περιόδου.

Ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών τόνισε επίσης ότι υπάρχουν ακόμη «τρία-τέσσερα ζητήματα που θέλουμε να αυστηροποιήσουμε, όπως είναι η παρεμπόδιση σιδηροδρομικού έργου», δείχνοντας την πρόθεση της κυβέρνησης να ενισχύσει περαιτέρω το πλαίσιο ποινών του νέου ΚΟΚ για την προστασία της δημόσιας ασφάλειας.

Μάλιστα, με στόχο τη μείωση της περιβαλλοντικής ρύπανσης, θα δοθούν κίνητρα για τη χρήση μοτοσικλετών και οχημάτων μικροκινητικότητας, κατηγορία στην οποία θα εντάσσονται τα ποδήλατα -συμβατικά ή ηλεκτρικά- και τα ηλεκτρικά πατίνια, σύμφωνα με το newsbeast.gr.

Όρια ταχύτητας

Το όριο ταχύτητας εντός των πόλεων θα μειωθεί στα 30 χλμ./ώρα, από 50 χλμ./ώρα που ίσχυε ως τώρα, και στα 20 χλμ./ώρα έξω από σχολεία.

Η κατηγοριοποίηση των παραβάσεων θα γίνεται με βάση την επικινδυνότητά τους. Οι ποινές που προβλέπονται είναι ιδιαίτερα αυστηρές και σε περίπτωση υποτροπής των ίδιων παραβάσεων οι ποινές θα πολλαπλασιάζονται.

Αν υπάρχει 3η υποτροπή σε διάστημα πέντε ετών, τότε το δίπλωμα θα αφαιρείται για πέντε χρόνια.

Το δίπλωμα θα αφαιρείται και όταν συμπληρωθούν 25 πόντοι στο point system, ενώ πρώτη φορά δεν θα υφίσταται για τροχαία παράβαση η αφαίρεση της άδειας και των πινακίδων κυκλοφορίας του οχήματος, καθώς η ποινή θα εφαρμόζεται στον οδηγό.

Όταν δεν προκύπτει με σαφήνεια ο παραβάτης, σε κλήση από κάμερες π.χ., η ποινή θα επιβάλλεται στον ιδιοκτήτη του οχήματος.

Συνολικά οι κατηγορίες παραβάσεων είναι τρεις:

Ε1, χαμηλή επικινδυνότητα: επιβολή προστίμου 30 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 10 ημέρες.

Ε2, μεσαία επικινδυνότητα: πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 20 ημέρες.

Ε3, υψηλή επικινδυνότητα και αντικοινωνική οδήγηση: ποινές κακουργηματικού χαρακτήρα για σοβαρές παραβάσεις, όπως υπερβολική ταχύτητα, παραβίαση σηματοδοτών και οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ. Προβλέπεται φυλάκιση έως 3 έτη, αν προκύπτει κίνδυνος για ξένη περιουσία, φυλάκιση τουλάχιστον 1 έτους, αν προκύπτει κίνδυνος για άνθρωπο, κάθειρξη έως 10 έτη για βαριά σωματική βλάβη ή σημαντική βλάβη σε κοινωφελείς εγκαταστάσεις, κάθειρξη τουλάχιστον 10 ετών για θάνατο ανθρώπου. Αν προκλήθηκε ο θάνατος μεγάλου αριθμού ανθρώπων, το δικαστήριο μπορεί να επιβάλει ισόβια κάθειρξη.

Για πρώτη φορά προτεραιότητα στα φανάρια για τις μοτοσικλέτες
Με τον νέο ΚΟΚ η διήθηση των μοτοσικλετών γίνεται νόμιμη. Με τον όρο «διήθηση» χαρακτηρίζεται η κίνηση των διτρόχων ανάμεσα στα αυτοκίνητα και θα είναι νόμιμη μόνο όταν τα αυτοκίνητα είναι ακινητοποιημένα.

Επίσης, τα δίκυκλα θα έχουν προτεραιότητα στα φανάρια, δηλαδή, θα επιτρέπεται να περνούν μπροστά από τα αυτοκίνητα, τόσο για λόγους ασφαλείας, όσο και διευκόλυνσης της κυκλοφορίας.

Χρήση κράνους και κλήσεις

Η μη χρήση κράνους θα τιμωρείται πλέον πιο αυστηρά, ενώ σε περίπτωση υποτροπής, θα υπάρχει το ενδεχόμενο αφαίρεσης του διπλώματος έως και 5 χρόνια.

Οι κλήσεις θα καταχωρίζονται σε διαδικτυακή πλατφόρμα και οι παραβάτες θα ενημερώνονται άμεσα μέσω SMS, χωρίς δυνατότητα παρέμβασης για τη διαγραφή τους.

Οι παραβάτες, πάντως, θα έχουν τη δυνατότητα μέσα σε 7 έως 10 ημέρες να καταθέτουν τις ενστάσεις τους.

Θα αναρτώνται απευθείας στον λογαριασμό TAXISnet του παραβάτη και αν αυτός δεν την εξοφλεί εμπρόθεσμα, τότε θα αποτελεί βεβαιωμένη οφειλή προς το Δημόσιο.

Πρόστιμα και για πεζούς

Ο νέος ΚΟΚ προβλέπει πρόστιμα και για πεζούς που καθυστερούν ή παρεμποδίζουν την κυκλοφορία στα πεζοδρόμια, ενώ πρόστιμα θα δίνονται και για επιβάτες αυτοκινήτων που ανοίγουν τις πόρτες απρόσεκτα.

Σε δημόσια διαβούλευση θα τεθεί ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) που έχει ετοιμάσει το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, με τρία σημεία – φωτιά που αναμένεται να προκαλέσουν έντονες συζητήσεις.

Για τη ζούγκλα των ελληνικών δρόμων και το κυκλοφοριακό που χτυπάει κόκκινο, οι αρμόδιοι του υπουργείου έρχονται να προτείνουν τη θέσπιση:

• Των 30 χλμ./ώρα ως ανώτερης ταχύτητας κυκλοφορίας μέσα στις πόλεις, έναντι 50 χλμ./ώρα σήμερα.
• Την αφαίρεση των διπλωμάτων οδήγησης για 5 χρόνια μόλις κάποιος οδηγός συμπληρώσει 25 πόντους ποινής στο point system.
• Τη νομιμοποίηση των γνωστών σφηνών από τους οδηγούς των μοτοσικλετών, που πλέον προτείνεται να κινούνται νόμιμα, ελισσόμενοι ανάμεσα στα άλλα οχήματα.

Κατά τα άλλα, ο νέος ΚΟΚ, σύμφωνα με δηλώσεις της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Μεταφορών, θα διέπεται από μια εντελώς διαφορετική λογική σε σχέση με τον ισχύοντα, καθώς το βάρος των ποινών θα επικεντρώνεται στον παραβάτη οδηγό και όχι στο όχημα, με ειδικές αναφορές στην παραβίαση ερυθρού σηματοδότη, τις αυτοσχέδιες κόντρες, αλλά και την αντικοινωνική οδηγική συμπεριφορά. Στόχος, τονίζεται, είναι η συμμόρφωση των οδηγών, η επιβολή δίκαιων ποινών που να αντιστοιχούν στην επικινδυνότητα της κάθε παράβασης, αλλά και η διασφάλιση της είσπραξης των προστίμων.

Κατηγορίες παραβάσεων

Οι παραβάσεις, ανάλογα με την επικινδυνότητά τους (όπως και στον ΚΟΚ Σπίρτζη) θα χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:

• Παραβάσεις κατηγορίας Ε1: χαμηλής επικινδυνότητας, όπως η έλλειψη εγγράφων που θα πρέπει να φέρει μαζί του ο οδηγός. Το διοικητικό πρόστιμο για τις παραβάσεις αυτές θα είναι 30 ευρώ, ενώ θα προβλέπεται και αφαίρεση του διπλώματος οδήγησης έως  10 ημέρες.
• Παραβάσεις κατηγορίας Ε2: κυρίως μεσαίας επικινδυνότητας, όπως η αντικανονική στάθμευση. Το διοικητικό πρόστιμο θα ανέρχεται σε 150 ευρώ, ενώ θα προβλέπεται και αφαίρεση του διπλώματος για 20 ημέρες.
• Παραβάσεις κατηγορίας Ε3: υψηλής επικινδυνότητας, όπως παραβίαση ερυθρού σηματοδότη, αυτοσχέδιες κόντρες, υπερβολική ταχύτητα ή αντικανονική προσπέραση, οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ. Εδώ το διοικητικό πρόστιμο θα ανέρχεται σε 350 ευρώ, ενώ θα αφαιρούνται το δίπλωμα οδήγησης και οι πινακίδες κυκλοφορίας έως 30 ημέρες.

Ανώτατη ποινή

Ειδικά για τις παραβάσεις που θεωρούνται επικίνδυνες για την πρόκληση ατυχήματος (π.χ. παραβίαση ερυθρού σηματοδότη, χρήση κινητού, οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ κ.λπ.) προβλέπεται η κλιμάκωση των ποινών σε περίπτωση υποτροπής εντός χρονικού διαστήματος ενός έτους.

Μάλιστα, ο πέλεκυς θα είναι βαρύς σε περιπτώσεις σοβαρής υποτροπής. Δηλαδή, σε περίπτωση διάπραξης των ανωτέρω παραβάσεων καθώς και άλλων, όπως η συμμετοχή σε αυτοσχέδιες κόντρες, για τρίτη φορά μέσα σε διάστημα πέντε ετών, θα επιβάλλεται η ανώτατη ποινή της αφαίρεσης του διπλώματος για πέντε έτη!

Οριο ταχύτητας

Στο κείμενο του νέου ΚΟΚ, η διάταξη που αναμένεται να προκαλέσει έντονες συζητήσεις είναι η εισήγηση κάποιων συμβούλων του υπουργείου Μεταφορών να μειωθεί το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας εντός του αστικού ιστού στα 30 χλμ./ώρα από 50 χλμ./ώρα σήμερα.

Σημειώνεται ότι στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης το όριο αυτό παραμένει στα 50 χλμ./ώρα. Στόχος του υπουργείου Μεταφορών, όπως αναφέρουν αρμόδιοι παράγοντες, είναι η «διευκόλυνση» της διάθεσης οχημάτων μικροκινητικότητας, τα οποία όμως θα βρεθούν στο οδόστρωμα, ανάμεσα στα άλλα κανονικά οχήματα που θα υποχρεωθούν να κινούνται με ταχύτητες χελώνας. Πρόκειται, τονίζουν, για μια παράμετρο που «θα ενισχύσει τα ατυχήματα με τα οχήματα μικροκινητικότητας».

Ενα ακόμη πρόβλημα που προκύπτει με την προωθούμενη μείωση του άνω ορίου ταχύτητας μέσα στις πόλεις έχει να κάνει και με την ελάχιστη ταχύτητα κίνησης που σήμερα ορίζεται στα 30 χλμ./ώρα. Εάν εφαρμοστεί η μείωση του ορίου ταχύτητας στα 30 χλμ./ώρα, τότε θα πρέπει και το όριο της ελάχιστης ταχύτητας κίνησης να μειωθεί στα 10 χλμ./ώρα! Εύκολα αντιλαμβάνεται κανείς τι πρόκειται να συμβεί εάν κάποιο όχημα, σε δρόμο με μία λωρίδα κυκλοφορίας, κινείται με μόλις 10 χλμ./ώρα, δηλαδή όριο του να… σπρώχνεις το αυτοκίνητο και όχι να το οδηγείς!

Δίτροχα

Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον αναμένονται και οι προωθούμενες διατάξεις για την υπό όρους νομιμοποίηση της διήθησης των μοτοσικλετών, της κίνησης δηλαδή των δίτροχων στο κενό ανάμεσα σε δύο αυτοκίνητα που κινούνται παράλληλα.

Πρόκειται για τις γνωστές σφήνες που συχνά προκαλούν έριδες ανάμεσα σε μοτοσικλετιστές και άλλους οδηγούς, συχνά μάλιστα οδηγούν και σε χειροδικίες. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με απόφαση του Αρείου Πάγου (ΑΠ 55/2016), οι οδηγοί των δικύκλων που κινούνται ανάμεσα στις λωρίδες κυκλοφορίας ευθύνονται αποκλειστικά για πιθανό τροχαίο ατύχημα.

Τι ισχύει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες

Στις διατάξεις του νέου ΚΟΚ δεν προβλέπεται η ένταξη σημαντικών ρυθμίσεων που ωστόσο ισχύουν ήδη σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Συγκεκριμένα:

Στη Γερμανία, πεζοί ή ποδηλάτες που παραβιάζουν κλειστή μπάρα σε ισόπεδη διάβαση τιμωρούνται με πρόστιμο έως 350 ευρώ. Οι οδηγοί που δεν παραχωρούν προτεραιότητα στους πεζούς στις διαβάσεις τιμωρούνται με πρόστιμο 80 ευρώ και έναν πόντο στην άδεια οδήγησης. Σε υψηλές ταχύτητες, η οδήγηση πολύ κοντά στο προπορευόμενο αυτοκίνητο επιφέρει πρόστιμα έως και 400 ευρώ.

Στην Ελβετία, απαγορεύεται να κλείνουν οι πόρτες των επιβατών  ή του χώρου αποσκευών με… κρότο κατά τη διάρκεια της νύχτας (από τις 10 το βράδυ μέχρι τις 7 το πρωί) σε κατοικημένες περιοχές. Το μέτρο που επισύρει και πρόστιμο αποσκοπεί στο να μη διαταράσσεται η ησυχία των κατοίκων. Παράλληλα, για τον ίδιο λόγο τιμωρούνται το «μαρσάρισμα» και η δυνατή μουσική.

Στην Ισπανία, πέραν των smartphones απαγορεύεται και η χρήση του συστήματος πλοήγησης (GPS) εν κινήσει. Οποιος εντοπιστεί να παραβιάζει αυτόν τον κανόνα, τιμωρείται με πρόστιμο έως 500 ευρώ.

Στην Ιταλία, όταν το όχημα βρίσκεται εν κινήσει, ο σκύλος επιβάλλεται να είναι δεμένος κανονικά με ζώνη ασφαλείας. Η ποινή που προβλέπεται είναι από πρόστιμο μέχρι κακούργημα σε περίπτωση σοβαρού ατυχήματος.

Στη Σουηδία, απαγορεύεται το παρκάρισμα στο ίδιο σημείο για πάνω από 5 μέρες. Στην περίπτωση αυτή, ο κάτοχος του οχήματος απειλείται με πρόστιμο και οι Αρχές απομακρύνουν το αυτοκίνητο με γερανό.

* Σε όλες τις χώρες του κόσμου, οι ζώνες ασφαλείας είναι υποχρεωτικές. Στην Ελλάδα η χρήση των ζωνών ασφαλείας είναι υποχρεωτική για όλους, πλην των οδηγών επιβατηγών αυτοκινήτων δημόσιας χρήσης (ταξί), όταν οδηγούν εντός της περιμετρικής τους ζώνης, όπως και των οδηγών οχημάτων που κάνουν συνεχείς στάσεις (ταχυδρομικοί διανομείς κ.λπ.).

Κάμερες επιτήρησης ταχύτητας

Η Ιταλία διαθέτει 8.073 κάμερες, η Μεγάλη Βρετανία 4.014, η Γερμανία 3.813 και η Γαλλία 2.406. Η Ελλάδα διαθέτει μόλις 325 κάμερες.

Πηγή: Έντυπη έκδοση ΤΑ ΝΕΑ

Πιο συγκεκριμένα αν κάποιος υπερβεί το όριο ταχύτητα στο εθνικό οδικό δίκτυο κατά 20 χλμ./ώρα το πρόστιμο ανέρχεται σε 40 ευρώ. Επιπλέον, σχετικά με την υπέρβαση του ανώτατου ορίου ταχύτητας πάνω από 20 χλμ/ώρα, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο 100 ευρώ. Όσο αναφορά την υπέρβαση του ανώτατου ορίου ταχύτητας πάνω από 30 χλμ/ώρα, αλλά και για κίνηση οχημάτων στους αυτοκινητόδρομους με ταχύτητα πάνω από 150 χλμ/ώρα, στις οδούς ταχείας κυκλοφορίας με ταχύτητα πάνω από 130 χλμ/ώρα και στο υπόλοιπο οδικό δίκτυο με ταχύτητα πάνω από 120 χλμ/ώρα, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο 350 ευρώ και επί τόπου αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 2 μήνες.

Στην περίπτωση που κάποιος κινείται με ταχύτητα κατώτερη του ελάχιστου επιτρεπόμενου ορίου ταχύτητας τότε επιβάλλεται πρόστιμο 80 ευρώ.

Όρια ταχύτητας

1. Το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας των αυτοκινήτων οχημάτων, μέσα στις κατοικημένες περιοχές, ορίζεται σε 50 χιλιόμετρα την ώρα, εκτός αν άλλως ορίζεται με ειδική σήμανση.
2. Εκτός κατοικημένων περιοχών τα ανώτατα επιτρεπόμενα όρια ταχύτητας, για τις διάφορες κατηγορίες αυτοκίνητων οχημάτων και των συνδυασμών αυτών, ορίζονται στον παρακάτω πίνακα:

Πίνακας ανώτατων επιτρεπόμενων ορίων ταχύτητας

3. Για τα φορτηγά αυτοκίνητα που μεταφέρουν πρόσωπα, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε 40 χλμ/ώρα μέσα σε κατοικημένες περιοχές και σε 50 χλμ/ώρα έξω από αυτές.
4. Για τα φορτηγά αυτοκίνητα και τους συνδυασμούς αυτών, που μεταφέρουν επικίνδυνα φορτία, με απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, καθορίζονται ανώτατα επιτρεπόμενα όρια ταχύτητας, χαμηλότερα των πιο πάνω οριζομένων, αναλόγως της επικινδυνότητας του μεταφερομένου φορτίου και των τεχνικών προδιαγραφών του μεταφορικού μέσου.
5. Για τα μοτοποδήλατα, τα αγροτικά μηχανήματα και τα μηχανήματα έργων, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε 40 χλμ/ώρα, αν δεν το αγροτικά μηχανήματα, τα μηχανήματα έργων ή τα υπ’ αυτών ρυμουλκούμενα στερούνται ελαστικών με αεροθάλαμο, σε 15 χιλιόμετρα την ώρα.

Για τα Ε.Π.Η.Ο.:

α) Ορίζεται ως ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας τα 25 χλμ/ώρα.

β) Απαγορεύεται να κυκλοφορούν σε οδούς όπου το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας των αυτοκίνητων οχημάτων υπερβαίνει τα 50 χλμ/ώρα».

6. Με βάση μελέτες που έχουν εκπονηθεί ή εγκριθεί από τις αρμόδιες Τεχνικές Υπηρεσίες των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και με απόφαση του οικείου Περιφερειακού, Δημοτικού ή Κοινοτικού Συμβουλίου, δύνανται να καθορίζονται και μεταβάλλονται τα ανώτατα όρια ταχύτητας στις οδούς για τις οποίες έχουν την αρμοδιότητα επίβλεψης και συντήρησης, τα οποία πρέπει να είναι κατώτερα των ανωτάτων ορίων που προβλέπονται από το άρθρο αυτό.
7. Ειδικά για τους αυτοκινητοδρόμους, τους δρόμους ταχείας κυκλοφορίας και το πρωτεύον εθνικό οδικό δίκτυο, όπως αυτό ορίζεται με τις σχετικές αποφάσεις του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, τα όρια ταχύτητας, εκτός των ανωτάτων επιτρεπόμενων ορίων, που προβλέπονται από το άρθρο αυτό, καθορίζονται και μεταβάλλονται ύστερα από μελέτη και μόνο με απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών. Οι κατά την προηγούμενη και την παράγραφο αυτή αποφάσεις τίθενται σε ισχύ από την τοποθέτηση των οικείων πινακίδων στις ανωτέρω οδούς.
8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Προστασίας του Πολίτη και Υποδομών και Μεταφορών μπορούν να μεταβάλλονται τα υπό του άρθρου αυτού οριζόμενα όρια ταχύτητας.
9. Στα φορτηγά αυτοκίνητα και στα ρυμουλκούμενα από αυτά ως και στα λεωφορεία αυτοκίνητα πρέπει να αναγράφεται στο πίσω μέρος του αμαξώματός τους, με στοιχεία ύψους 0,15 μ. μαύρου χρώματος σε άσπρη κυκλική επιφάνεια, ο αριθμός των χιλιομέτρων την ώρα του επιτρεπόμενου ανώτατου ορίου ταχύτητάς τους.
10. Με απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών μπορεί να επιβάλλεται για τον έλεγχο των στοιχείων πορείας (διανυόμενα χιλιόμετρα, διακοπές πορείας και χρόνος, ταχύτητα) των φορτηγών, λεωφορείων και άλλων κατηγοριών αυτοκινήτων, ο εφοδιασμός τους με αυτόματη συσκευή καταγραφής των στοιχείων αυτών και με μηχανισμό περιορισμού της ταχύτητας του οχήματος, ως και η υποχρέωση λειτουργίας αυτών.

Με την αυτή απόφαση καθορίζεται ο τύπος και οι τεχνικές προδιαγραφές των συσκευών, ως και κάθε άλλη λεπτομέρεια αναγκαία για την εφαρμογή των πιο πάνω διατάξεων.

11. Ο έλεγχος της ταχύτητας των οδικών οχημάτων μπορεί να γίνεται από τις αρμόδιες αστυνομικές αρχές και με ειδικές συσκευές. Με κοινή απόφαση των υπουργών Προστασίας του Πολίτη και Υποδομών και Μεταφορών καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές των ειδικών αυτών συσκευών ως και κάθε άλλη λεπτομέρεια αναγκαία για την εφαρμογή της διάταξης αυτής.
12. Σε αυτόν που υπερβαίνει το ανώτατο όριο ταχύτητας έως 20 χλμ/ώρα, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο σαράντα (40,00) ευρώ. Για υπέρβαση του ανώτατου ορίου ταχύτητας πάνω από 20 χλμ/ώρα, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο εκατό (100,00) ευρώ. Για υπέρβαση του ανώτατου ορίου ταχύτητας πάνω από 30 χλμ/ώρα, καθώς και για κίνηση οχημάτων στους αυτοκινητόδρομους με ταχύτητα πάνω από 150 χλμ/ώρα, στις οδούς ταχείας κυκλοφορίας με ταχύτητα πάνω από 130 χλμ/ώρα και στο υπόλοιπο οδικό δίκτυο με ταχύτητα πάνω από 120 χλμ/ώρα, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο τριακοσίων πενήντα (350,00) ευρώ και επί τόπου αφαίρεση της άδειας οδήγησης, από αυτόν που βεβαιώνει την παράβαση, για εξήντα (60) ημέρες, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία του άρθρου 103 του παρόντος. Σε αυτόν που οδηγεί με ταχύτητα κατώτερη του ελάχιστου επιτρεπόμενου ορίου ταχύτητας και σε αυτόν που παραβαίνει τη διάταξη της παρ. 9 , επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο ογδόντα (80,00) ευρώ.
13. Αυτός που θέτει σε κυκλοφορία και αυτός που οδηγεί αυτοκίνητο όχημα χωρίς να είναι εφοδιασμένο με τις συσκευές που προβλέπονται από την παράγραφο 10 του άρθρου αυτού, καθώς και αυτός που παραλείπει να τοποθετήσει το φύλλο ή άλλο σύστημα καταγραφής ταχογράφου, τιμωρούνται με διοικητικό πρόστιμο επτακοσίων (700,00) ευρώ, καθώς και με αφαίρεση επιτόπου της άδειας ικανότητας οδηγού για τριάντα (30) ημέρες, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία του άρθρου 103 του παρόντος Κώδικα. Οι ίδιες διοικητικές κυρώσεις επιβάλλονται και σε όποιον επενεργεί με οποιονδήποτε τρόπο στο μηχανισμό της ανωτέρω συσκευής, με σκοπό να τον καταστήσει ανενεργό ή να αλλοιώσει τις καταγραφόμενες ενδείξεις και σε περίπτωση που ο οδηγός αμφισβητεί την παράβαση, το όχημα μεταφέρεται, συνοδεία αστυνομικού, στην αρμόδια για τη διενέργεια ελέγχου υπηρεσία της οικείας Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης.
14. Αυτός που οδηγεί μηχανοκίνητο όχημα με εξοπλισμό εντοπισμού συσκευών μέτρησης ταχύτητας χωρίς να διαθέτει για τον εξοπλισμό αυτόν την κατά νόμο άδεια, καθώς και όποιος οδηγεί μηχανοκίνητο όχημα με εξοπλισμό παρεμπόδισης συσκευών μέτρησης ταχύτητας, τιμωρούνται με διοικητικό πρόστιμο δύο χιλιάδων (2.000,00) ευρώ, με αφαίρεση επιτόπου της άδειας ικανότητας οδηγού για τριάντα (30) ημέρες και επιτόπου αφαίρεση των στοιχείων κυκλοφορίας του οχήματος για εξήντα (60) ημέρες, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία του άρθρου 103 του παρόντος Κώδικα.

Ειδικά για τα Ε.Π.Η.Ο.:

α) όποιος οδηγεί Ε.Π.Η.Ο. κατά παράβαση της περ. α’ της παρ. 5Α τιμωρείται με διοικητικό πρόστιμο σαράντα (40,00) ευρώ και σε όποιον το θέτει σε κυκλοφορία επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο εκατό (100,00) ευρώ.

β) όποιος οδηγεί Ε.Π.Η.Ο. και υπερβαίνει τα 35 χλμ/ώρα και όποιος το θέτει σε κυκλοφορία τιμωρείται με διοικητικό πρόστιμο εκατό (100) και διακοσίων (200) ευρώ, αντίστοιχα.

γ) όποιος οδηγεί Ε.Π.Η.Ο. κατά παράβαση της περ. β’ της παρ. 5Α τιμωρείται με διοικητικό πρόστιμο ογδόντα (80,00) ευρώ.».