Toυ Μίλτου Ζαμπάρα, βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας, Τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ

Η απολιγνιτοποίηση, η οποία παρουσιάστηκε ως μια τολμηρή περιβαλλοντική επιλογή, υλοποιήθηκε χωρίς να υπάρχει προηγουμένως ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αντικατάστασης της λιγνιτικής παραγωγής με επαρκείς υποδομές και χωρίς ένα συνεκτικό πρόγραμμα στήριξης των τοπικών κοινωνιών που επηρεάστηκαν δραματικά από αυτή τη μετάβαση. Αντί να μειωθεί η ενεργειακή εξάρτηση της χώρας από εισαγόμενα καύσιμα, αυξήθηκε η εξάρτηση από το φυσικό αέριο, το οποίο έφτασε τα τελευταία χρόνια να καλύπτει πάνω από το 40% της ηλεκτροπαραγωγής. Έτσι, μια επιλογή που παρουσιάστηκε ως πράσινη μεταρρύθμιση κατέληξε να ενισχύσει μια νέα μορφή ενεργειακής εξάρτησης.

Παράλληλα, η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας προχώρησε με γρήγορους ρυθμούς, αλλά χωρίς σοβαρό σχεδιασμό που θα εξασφάλιζε ότι η παραγόμενη ενέργεια μπορεί να αξιοποιηθεί πλήρως από την κοινωνία. Το 2025 απορρίφθηκαν περίπου 1.867 GWh πράσινης ενέργειας, ενώ μόνο στο πρώτο πεντάμηνο της ίδιας χρονιάς χάθηκαν περίπου 975 GWh. Πρόκειται για ένα παράδοξο φαινόμενο: μια χώρα που επενδύει στις ΑΠΕ, αλλά δεν μπορεί να αξιοποιήσει την ενέργεια που παράγει. Και μάλιστα ο πολίτης να την πληρώνει πανάκριβα. Αυτό δεν συνιστά πράσινη μετάβαση με στρατηγικό βάθος, αλλά πολιτική εξυπηρέτησης συμφερόντων εις βάρος του περιβαλλοντος, των τοπικών κοινωνιών και οικονομιών. 

Την ίδια στιγμή, η επιλογή της κυβέρνησης να στηρίξει την ενεργειακή επάρκεια της χώρας σε μεγάλο βαθμό στο εισαγόμενο LNG, κυρίως αμερικανικής προέλευσης, ενίσχυσε περαιτέρω την ενεργειακή εξάρτηση της ελληνικής οικονομίας από διεθνείς αγορές με υψηλή μεταβλητότητα τιμών. Αντί να διαμορφωθεί ένα μοντέλο ενεργειακής αυτονομίας με αξιοποίηση των εγχώριων δυνατοτήτων και μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα καύσιμα, η χώρα οδηγήθηκε σε ένα μοντέλο ενεργειακής αστάθειας, στο οποίο το κόστος μετακυλίεται τελικά στους πολίτες και στις επιχειρήσεις.

Σήμερα, η κυβέρνηση επιχειρεί να παρουσιάσει ως μεγάλη εθνική επιτυχία την επανεκκίνηση των ερευνών για υδρογονάνθρακες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη συμφωνία με τη Chevron. Ωστόσο, ακόμη και με βάση τα πιο αισιόδοξα σενάρια, οι πρώτες δοκιμαστικές γεωτρήσεις δεν αναμένονται πριν από τις αρχές της επόμενης δεκαετίας. Εδώ και επτά χρόνια οι εξορύξεις παρουσιάζονται ως άμεση προοπτική ανάπτυξης, αλλά στην πράξη παραμένουν στο επίπεδο των εξαγγελιών. Είναι εύλογο, επομένως, να τίθεται το ερώτημα αν πρόκειται για πραγματική ενεργειακή στρατηγική ή για ένα επικοινωνιακό εργαλείο πολιτικής διαχείρισης.

Ακόμη όμως και αν θεωρήσουμε ότι οι έρευνες αυτές θα προχωρήσουν, η ίδια η σύμβαση με τη Chevron δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα ως προς το κατά πόσο διασφαλίζει επαρκώς το δημόσιο και εθνικό συμφέρον. Η αλλαγή στο υποχρεωτικό βάθος γεώτρησης, το οποίο μειώθηκε στα 800 μέτρα, προκάλεσε εύλογες επιφυλάξεις ακόμη και από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Τα οικονομικά οφέλη για το ελληνικό Δημόσιο εμφανίζονται σημαντικά μικρότερα από αυτά που παρουσιάζονται στη δημόσια συζήτηση, καθώς για μεγάλο χρονικό διάστημα το Δημόσιο ενδέχεται να περιοριστεί σε ποσοστά της τάξης του 4% έως 6% επί της παραγωγής, ενώ παράλληλα προβλέπεται ειδικό φορολογικό καθεστώς για τον επενδυτή. Επιπλέον, η μείωση της συμμετοχής του Δημοσίου στα Ελληνικά Πετρέλαια τα προηγούμενα χρόνια περιορίζει ακόμη περισσότερο τη δυνατότητα ουσιαστικής συμμετοχής της χώρας στην αξιοποίηση πιθανών κοιτασμάτων. Επίσης, το επίμαχο άρθρο 30 σχετίζεται με δυνητικές εκχωρήσεις των  κυριαρχικών μας δικαιωμάτων. 

Τέλος, πολύ κρίσιμα είναι μείζονα είναι τα ζητήματα περιβαλλοντικής προστασίας και πρόληψης ατυχημάτων που παραμένουν παραμένουν χωρίς σαφείς εγγυήσεις, ειδικά όταν μιλάμε για περιοχές υψηλής περιβαλλοντικής και οικονομικής σημασίας, όπως είναι οι θαλάσσιες ζώνες της χώρας.

Αυτό που αναδεικνύεται μέσα από αυτή τη διαδρομή των τελευταίων ετών δεν είναι μια σταθερή εθνική ενεργειακή στρατηγική, αλλά μια πολιτική που αλλάζει αφήγημα ανάλογα με τη συγκυρία. Όταν επιδιώκει να εμφανιστεί ως σύγχρονη και περιβαλλοντικά ευαίσθητη, η κυβέρνηση μιλά για πράσινη μετάβαση και απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Όταν επιδιώκει να εμφανιστεί ως παράγοντας γεωπολιτικής ισχύος, επαναφέρει στο προσκήνιο τους υδρογονάνθρακες. Και όταν τα προηγούμενα αφηγήματα δεν επαρκούν, ανοίγει ακόμη και τη συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια. Πρόκειται για μια πολιτική που δεν υπηρετεί ένα συνεκτικό ενεργειακό σχέδιο με βάθος και συνέχεια, αλλά επιβεβαιώνει έναν επικίνδυνο ενεργειακό καιροσκοπισμό.

Η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί αναγκαιότητα για όλες τις σύγχρονες κοινωνίες. Το κρίσιμο ερώτημα όμως δεν είναι αν θα γίνει, αλλά με ποιους όρους και προς όφελος ποιων. Η ενέργεια αποτελεί κρίσιμο αγαθό για την ανάπτυξη, την κοινωνική συνοχή και την οικονομική πρόοδο και η μετάβαση σε ένα νέο ενεργειακό μοντέλο οφείλει να υπηρετεί ταυτόχρονα τρεις βασικούς στόχους: την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, την προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας και την ενεργειακή προσιτότητα για όλους τους πολίτες και τις επιχειρήσεις.

Για να επιτευχθεί μια ενεργειακή μετάβαση προς όφελος της κοινωνίας απαιτείται μια ολοκληρωμένη στρατηγική που θα συνδέει την ενεργειακή πολιτική με την κλιματική στρατηγική της χώρας και θα δίνει έμφαση στην ανάπτυξη τεχνολογιών με όρους χωροταξικής ισορροπίας και κοινωνικής αποδοχής. Απαιτείται επίσης ουσιαστική στήριξη της αυτοπαραγωγής καθώς και αποφασιστικές επενδύσεις στην ενεργειακή εξοικονόμηση. Παράλληλα, είναι αναγκαία μια ρεαλιστική μεταβατική στρατηγική που θα αντιμετωπίζει τις κοινωνικές επιπτώσεις της μετάβασης, θα στηρίζει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις και θα αξιοποιεί αποτελεσματικά τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης για έργα υποδομών και ενεργειακής ανθεκτικότητας. Η ανάπτυξη εγχώριας τεχνογνωσίας μέσα από τη συνεργασία πανεπιστημίων, δημόσιων φορέων και επιχειρήσεων αποτελεί επίσης κρίσιμο στοιχείο για να αποφευχθεί μια νέα μορφή ενεργειακής εξάρτησης.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος του Δημοσίου δεν μπορεί να περιοριστεί σε έναν παθητικό ρυθμιστή της αγοράς. Η ενέργεια αποτελεί στρατηγικό τομέα εθνικής σημασίας και απαιτεί έναν ισχυρό δημόσιο πυλώνα σχεδιασμού και υλοποίησης πολιτικών. Η επαναφορά της ΔΕΗ σε ουσιαστικό δημόσιο ρόλο μπορεί να αποτελέσει κρίσιμο εργαλείο για την ενεργειακή ασφάλεια και τη στήριξη της κοινωνίας.

Η ενεργειακή μετάβαση μπορεί να αποτελέσει ταυτόχρονα απάντηση στην κλιματική κρίση και εργαλείο αντιμετώπισης της ενεργειακής φτώχειας. Αυτό όμως προϋποθέτει στρατηγική συνέπεια, κοινωνική δικαιοσύνη και πολιτική βούληση ώστε η ενέργεια να αποτελέσει μοχλό ανάπτυξης προς όφελος των πολλών και όχι πεδίο συγκέντρωσης ισχύος και κερδών για τους λίγους. Η ενέργεια δεν μπορεί να προβάλεται ως  ουδέτερη τεχνική επιλογή. Είναι μια βαθιά πολιτική επιλογή με σαφές κοινωνικό και αναπτυξιακό αποτύπωμα.

Toυ Μίλτου Ζαμπάρα, βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας, Τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ

Οι επανειλημμένες κυρώσεις στις εισαγωγές Ρωσικού Φυσικού Αερίου, οδήγησαν, κατά ένα σημαντικό μέρος, στην εισαγωγή Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG), κυρίως Αμερικανικού, στο ενεργειακό μείγμα, αλλά σε τιμές πολλαπλάσιες από το Ρωσικό αέριο. Αυτό έχει οδηγήσει και το γενικότερο κόστος της ενέργειας (του πετρελαίου και των προϊόντων του καθώς και του ηλεκτρικού ρεύματος) σε δυσθεώρητα ύψη. 

Παράλληλα, στον απόηχο της επαναφοράς της οικονομίας μετά την πανδημία, οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι έχουν καταφέρει ελέγχοντας την αγορά, να εκτοξεύσουν τα κέρδη τους σε επίπεδα υπερδιπλάσια από τα ιστορικά τους. Στο ίδιο μήκος κύματος είναι και η κυβέρνηση, αφήνοντας ανέγγιχτα τα καρτέλ από τη μια, μαζεύοντας παράλληλα έμμεσους φόρους (ΕΦΚ και ΦΠΑ) από την άλλη. Επιπρόσθετα, ειδικά στον Ηλεκτρισμό και το Φυσικό αέριο η μεταβολή της ενέργειας σε χρηματιστηριακό προϊόν έχει δώσει την δυνατότητα απόλυτης χειραγώγησης της αγοράς, αθέμιτη κερδοσκοπία και ουρανοκατέβατα κέρδη. Αυτό ισχύει πολύ περισσότερο στην Ελλάδα που ολιγοπωλείται η αγορά της. 

Κερδοσκοπία και χειραγώγηση της αγοράς

Σήμερα, οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι έχουν καταγράψει σημαντική αύξηση των κερδών τους. Για παράδειγμα, η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή παρουσίασε αύξηση εσόδων κατά 42.6% και καθαρή κερδοφορία κατά 45.3% το εννεάμηνο του 2024, κυρίως λόγω της αυξημένης εγκατεστημένης ισχύος.  Στην Ελλάδα, η ΔΕΗ σημείωσε αύξηση της παραγωγής κατά 44% από ΑΠΕ το ίδιο διάστημα, με την παραγωγή να ανέρχεται σε 4.8 TWh, που αντιστοιχεί στο 31% της συνολικής παραγωγής της εταιρείας.  Ωστόσο, η χειραγώγηση της αγοράς, η αθέμιτη κερδοσκοπία και η αποκόμιση υπερκερδών, ειδικά σε αγορές όπως η ελληνική, όπου επικρατούν ολιγοπωλιακές συνθήκες, είναι η νέα πραγματικότητα. 

Επιπτώσεις στην οικονομία και την κοινωνία

Όλα αυτά έχουν οδηγήσει το ενεργειακό κόστος στην Ευρώπη (στην Ελλάδα ακόμη περισσότερο) σε επίπεδα πολλαπλάσια (π.χ. στο Φυσικό αέριο πενταπλάσια) των ΗΠΑ με συνέπεια την επιτάχυνση της αποβιομηχανοποίησης της Ευρώπης και επιδείνωση της ενεργειακής φτώχειας στα νοικοκυριά. Το κλείσιμο επιχειρήσεων λόγω υπέρογκου κόστους ενέργειας είναι πλέον καθημερινό φαινόμενο. Στην Γερμανία για παράδειγμα, με την βαριά ενεργοβόρα παραγωγική βάση της, ανακοινώνονται ήδη, μεταφορές παραγωγικής δραστηριότητας. 

Η όλη κατάσταση, οδηγεί τις πιο συντηρητικές δυνάμεις να αμφισβητήσουν ακόμα και την κλιματική κρίση, παρά το ότι γίνεται όλο και πιο εμφανής και με μεγαλύτερες εξάρσεις καταστροφών και ακραίων κλιματικών φαινομένων.

Η Ευρώπη, θεωρητικά ηγέτιδα στην «πράσινη μετάβαση», φαίνεται αποσβολωμένη μπροστά στο “Drill baby, Drill” του προέδρου Trump. Η άνοδος των ακροδεξιών κυβερνήσεων σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες έρχεται να αμφισβητήσει δικαιώματα και κατακτήσεις και ταυτόχρονα να επαναπροσδιορίσει το ενεργειακό portfolio. Η αμηχανία όμως των ευρωπαϊκών ελίτ δεν γίνεται στο κενό. Έχουν προηγηθεί οι αποτυχημένες πολιτικές, που στο όνομα της πράσινης μετάβασης, οδήγησαν την μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία σε συνθήκες ενεργειακής φτώχειας και αποκλεισμού. 

Οι πολίτες όμως και οι προοδευτικές δυνάμεις δεν πρέπει να χάσουν τον κρίσιμο στόχο για την ενεργειακή δημοκρατία. Είναι δυνατή και η προστασία του περιβάλλοντος και η μείωση των τιμών.

Η Ευρώπη λοιπόν βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι με τρεις πιθανές κατευθύνσεις:

Α. Οπισθοδρόμηση  

Συνέχιση της υπάρχουσας ανεπαρκούς πολιτικής που βασίζεται μεταβατικά όλο και περισσότερο στο πανάκριβο Υγροποιημένο, κυρίως Αμερικάνικο LNG, που στην πορεία δημιουργεί νέες ενεργειακές εταιρίες με νέα υπερκέρδη ενώ το κόστος της φορτώνεται στους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις. Επίσης η επαναφορά στην υπερ-εξαρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, με ένταση της παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου, είναι η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος. 

Β. Πρόοδος

Αναθεώρηση της ενεργειακής μετάβασης με την κοινωνία και την ευρύτερη οικονομία στο επίκεντρο (σε αντίθεση με την σημερινή επικέντρωση μόνο στις ενεργειακές εταιρίες). Έτσι ώστε η πράσινη ενεργειακή μετάβαση να είναι επιτυχής και δίκαιη. Σήμερα, ότι γίνεται, ενώ παρουσιάζεται ως «πράσινο», επί της ουσίας δεν είναι. Μεγάλα, φαραωνικά έργα ΑΠΕ, χωρίς διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες, μακριά από τις κοινωνικές ανάγκες και την μετατροπή μεγάλων περιοχών (βλέπε Αιτωλοακαρνία κα.) σε ενεργειακές αποικίες με ερημοποίηση του τόπου από το παραγωγικό ανθρώπινο δυναμικό της περιοχής. 

Συνεπώς, αυτά που θα έπρεπε να γίνουν —τόσο άμεσα όσο και στρατηγικά — και δεν έχουν γίνει είναι: 

Άμεσα, είναι απαραίτητο να παρθούν μέτρα που θα κρατήσουν την ενέργεια (τόσο στον ηλεκτρισμό όσο και τα υγρά καύσιμα) σε προσιτό επίπεδο τόσο για τους πολίτες όσο και τις επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα:

• Πρέπει να μονιμοποιηθεί ένα σύστημα περιορισμού (στην πηγή με πλαφόν περιθωρίων κέρδους) ουρανοκατέβατων κερδών απέναντι στις εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας και τα διυλιστήρια. Η σημερινή τακτική των (ισχνών) επιδοτήσεων το μόνο που κάνει είναι να διατηρεί τα υπερκέρδη των μεγάλων επιχειρήσεων με χρήματα του λαού. 

• Πρέπει να επανέλθει η ΔΕΗ σε δημόσιο έλεγχο. Η ιδιωτικοποίηση της έχει φέρει ως αποτέλεσμα να μην υπάρχει κανένας απολύτως έλεγχος στις στρεβλώσεις της αγοράς. Το «αόρατο» χέρι της αγοράς που θα ρύθμιζε το ενεργειακό τοπίο, θα ήταν ανέκδοτο αν δεν ήταν εφιάλτης για τους καταναλωτές. 

• Να επιταχυνθεί η αποφασιστική στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων με επιδότηση στις επενδύσεις αυτοπαραγωγής/ αυτοκατανάλωσης, με στόχο να απεγκλωβιστούν από την ενεργειακή φτώχεια τα νοικοκυριά και ειδικά οι πιο ευάλωτοι. Η κυβέρνηση της ΝΔ επιλεγεί να στηρίζει ενεργειακές επιχειρήσεις (βλ. πρόγραμμα «Απόλλων») βάζοντας μεσάζοντα ιδιωτικές εταιρείες που έχουν σκοπό το κέρδος, αντί να στηρίζει τους ίδιους του Δήμους, τις ΔΕΥΑ, τους ΤΟΕΒ να δημιουργήσουν Ενεργειακές κοινότητες. Μόνο έτσι μπορούν να διαχέονται άμεσα τα οφέλη στην κοινωνία. 

Και ενώ θα έπρεπε εδώ και χρόνια να επιταχυνθούν οι επενδύσεις δικτύων και σε μια νέα αρχιτεκτονική πολύ-πολικών δικτύων ηλεκτρισμού που θα εξισορροπήσει την δομή κεντρικών δικτύων μεταφοράς με περιφερικά δίκτυα διανομής, με στόχο να εκμεταλλευόμαστε τις δυνατότητες αυτοπαραγωγής / αυτοκατανάλωσης (Prosumers), εκχωρούν τον ηλεκτρικό χώρο στα μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα. Με άλλα λόγια δεν γίνεται ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ, που έχουν μονοπωλιακή θέση και έσοδα εγγυημένα από την πολιτεία να μην κάνουν αυτά που εν τέλει η πολιτεία για την ενεργειακή μετάβαση. Και σε ορισμένες περιπτώσεις να γίνονται εμπόδιο. 

• Τέλος, είναι αδήριτη ανάγκη να μειωθεί ο ΕΦΚ στα καύσιμα στο ελάχιστο επιτρεπτό των συντελεστών της ΕΕ.

Με βάση τις παραπάνω βασικές κατευθύνσεις που χρειάζεται η χώρα, θα εξασφαλίσει και τις τρεις κρίσιμες παραμέτρους για την ενέργεια (ενεργειακή ασφάλεια, ενεργειακή συμβατότητα με το περιβάλλον και την προστασία των οικοσυστημάτων, και ενεργειακή προσιτότητα, δηλαδή ενέργεια φτηνή και προσιτή για τον πολίτη) ώστε όλοι να απολαμβάνουν τα οφέλη της και όχι οι λίγοι και πλουσιότεροι. 

Αυτοί οι παραπάνω άξονες στρατηγικής —που βρίσκονται στον αντίποδα των σημερινών κυβερνητικών επιλογών — είναι η μόνη βιώσιμη λύση για το περιβάλλον, την οικονομία, την κοινωνία και τις επόμενες γενιές. 

Του Μίλτου Ζαμπάρα, Βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Τομεάρχης Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Η ενέργεια από κοινωνικό αγαθό μετατρέπεται σε είδος πολυτελείας. Η ανάπτυξη των ΑΠΕ, που τόσο επαίρεται η κυβέρνηση, δεν αφορά τους πολίτες, της μικρές επιχειρήσεις ή τους αγρότες αλλά μεγάλα, φαραωνικά έργα, καταστρέφοντας το περιβάλλον, χωρίς συζήτηση/διαβούλευση με την τοπική κοινωνία και χωρίς ανταποδοτικά οφέλη προς την κοινότητα.

Η πράσινη ανάπτυξη, κατά την άποψη μας πρωτίστως πρέπει να είναι δίκαιη. Χρειάζεται μια συγκεκριμένη και σοβαρά σχεδιασμένη στρατηγική με ξεκάθαρους κανόνες, για τη διαμόρφωση ενός δίκαιου πλαισίου για την ανάπτυξη των ΑΠΕ. Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ήταν και είναι στραμμένη κυρίως στις ενεργειακές κοινότητες και στα έργα αυτοπαραγωγής και αυτοκατανάλωσης. Μία στρατηγική που θα ενισχύει την ΡΑΕ και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, θα αναθεωρεί τον κλιματικό νόμο με στόχο την κλιματική ουδετερότητα μέχρι το 2045, θα χαράσσει έναν νέο εθνικό σχεδιασμό για την Ενέργεια και το Κλίμα – με στόχο την ομαλή απεξάρτηση της χώρας από όλα τα ορυκτά καύσιμα – θα καθιερώνει ένα Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, θα ενισχύει τα κριτήρια για την προστασία της βιοποικιλότητας, θα ολοκληρώνει το πλαίσιο προστασίας της φύσης για να υπάρχουν καθαροί κανόνες και θα θεσπίζει αυστηρούς ελέγχους. Η απολιγνιτοποιηση (βλέπε Δυτική Μακεδονία) δεν έγινε με μέριμνα και φροντίδα προς τις περιοχές και τους κατοίκους που σήκωναν το βάρος της παραγωγής λιγνίτη όλα τα προηγούμενα έτη.

• Αυτή την στιγμή παρατηρούμε μια άναρχη ανάπτυξη των ΑΠΕ χωρίς χωροταξικό σχεδιασμό, χωρίς θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό και χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί τα Προεδρικά Διατάγματα για την προστασία των Περιοχών Natura 2000.

Προτεραιότητα για εμάς είναι η αποκέντρωση των ΑΠΕ, οι ενεργειακές κοινότητες, η έμφαση στα έξυπνα δίκτυα και στις νέες τεχνολογίες, η αποθήκευση ενέργειας, η ηλεκτροκίνηση για τις δημόσιες και τις ιδιωτικές μεταφορές και τους εμπορικούς στόλους. Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι να χρηματοδοτηθούν από το Ταμείο Ανάκαμψης οι ενεργειακές κοινότητες και τα έργα αυτοπαραγωγής/ αυτοκατανάλωσης. Αυτή την στιγμή τα οικιακά συστήματα ενέργειας κατέχουν μόνο το 1.1 % της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος στην Ελλάδα ενώ τα αντίστοιχα στο Βέλγιο είναι στο 66%, στην Πολωνία στο 64%, στην Αυστρία στο 48%, ενώ ο μέσος όρος στην Ευρώπη είναι στο 24%.

Στον τομέα της αποθήκευσης, που αποτελεί το μεγάλο στοίχημα στο κοντινό μέλλον, υπάρχουν τρόποι για να μπορέσει η κυβέρνηση να τροποποιήσει την πολιτική της. Η λύση είναι οι μπαταρίες αλλά και οι αντλιοταμιεύσεις, με την επιλογή όμως να έχουν τη δυνατότητα ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ να συμμετέχουν σε έργα αποθήκευσης. Αυτήν τη στιγμή το μεγάλο ζήτημα είναι η αποθήκευση. Χρειάζονται πολιτικές αποκέντρωσης των μονάδων έτσι ώστε να καλύπτουν όλη τη χώρα, η διασύνδεση τους με τις γειτονικές χώρες και βέβαια οι μπαταρίες σε κάθε σπίτι για να υπάρχει η δυνατότητα αποθήκευσης και σε ατομικό επίπεδο.  

Τα τελευταία χρόνια είμαστε πρωταθλητές στο ακριβότερο ρεύμα στην Ευρώπη και ταυτόχρονα οι εταιρείες ενέργειας έχουν ρεκόρ υπερκερδών! Πως θα σπάσει αυτό προς όφελος των καταναλωτών; Με ανάπτυξη των ΑΠΕ, των ενεργειακών κοινοτήτων και έργων παραγωγής και κατανάλωσης, με επιστροφή του δημόσιου χαρακτήρα στην ΔΕΗ και με πλαφόν στα κέρδη των εταιρειών ενέργειας.

Εάν δεν υπάρξει μέριμνα για να αποτρέψουμε την ενεργειακή φτώχεια και να προστατέψουμε ταυτόχρονα το περιβάλλον τότε η ανάπτυξη δεν θα μπορέσει να είναι ούτε δίκαιη ούτε πράσινη.