Έτσι, ο αμερικανικός οίκος κράτησε αμετάβλητη τη βαθμολογία του ελληνικού αξιόχρεου σε «ΒΒΒ» με σταθερές προοπτικές.

Θυμίζουμε ότι ο αμερικανικός οίκος είχε προχωρήσει σε αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας σε «ΒΒΒ» από «ΒΒΒ-», μόλις τον περασμένο Νοέμβριο επικαλούμενος την πολιτική και δημοσιονομική σταθερότητα, τη συνετή διαχείριση του κόστους δανεισμού, τα πρωτογενή πλεονάσματα και την σταθερή ανάπτυξη.

Αναλόγως, μόλις χθες έδωσε τα εύσημα στην Ελλάδα για τα στοχευμένα μέτρα στήριξης που έχει υιοθετήσει για την αντιμετώπιση των συνεπειών της ενεργειακής κρίσης, σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, οι οποίες με τις οριζόντιες παροχές θα έχουν μεσοπρόθεσμες συνέπειες στα δημόσια οικονομικά τους.

Πάντως, η σημερινή απόφαση της Fitch δεν προκάλεσε έκπληξη δεδομένης της δύσκολης γεωπολιτικής συγκυρίας. Άλλωστε, την ίδια προσεκτική στάση κράτησαν το προηγούμενο διάστημα και άλλοι διεθνείς οίκοι: Η Morningstar DBRS διατήρησε την Ελλάδα σε BBB με σταθερό outlook στις αρχές Μαρτίου, ενώ την ίδια γραμμή ακολούθησαν μέσα στον Απρίλιο η Moody’s (Baa3 με σταθερές προοπτικές), η Scope (ΒΒΒ με σταθερό outlook) και πιο τελευταία η Standard & Poor’s (ΒΒΒ με σταθερές προοπτικές).

Το επόμενο ραντεβού της Fitch Ratings με την ελληνική οικονομία είναι στις αρχές Νοεμβρίου.

Από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν διαθέσει μέχρι στιγμής πολύ μικρότερα κεφάλαια σε μέτρα στήριξης συγκριτικά με το 2022, όταν ξεκίνησε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Έχουν εστιάσει όμως σε οριζόντια μέτρα, π.χ. μειώσεις φόρων στα καύσιμα, παρότι οικονομολόγοι προειδοποιούν πως θα έπρεπε να εστιάσουν σε στοχευμένα μέτρα – όπως εκείνα για τη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών – δεδομένου ότι τα δημοσιονομικά περιθώρια είναι στενά.

Ο Φεντερίκο Μπαρίγκα-Σαλαζάρ, επικεφαλής των αξιολογήσεων του Fitch στη δυτική Ευρώπη, ανέφερε σε διαδικτυακό σεμινάριο πως τα μέτρα στήριξης στην παρούσα φάση είναι «πολύ μικρά», κυμαινόμενα από 0,3% του ΑΕΠ στην Ισπανία έως λιγότερο από 0,01% του ΑΕΠ σε Γαλλία και Βρετανία.

Εξήγησε πως εάν επαληθευτούν οι ανησυχίες για τις προοπτικές στην αγορά ενέργειας, ορισμένες χώρες ενδέχεται να υποχρεωθούν να προχωρήσουν σε περαιτέρω μέτρα στήριξης, «κάτι που θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις, μεσοπρόθεσμα, στα δημόσια οικονομικά».

«Δυστυχώς, μέχρι αυτό το στάδιο, τα περισσότερα από αυτά τα μέτρα δεν ήταν στοχευμένα. Η μόνη χώρα που πραγματικά έχει εφαρμόσει στοχευμένα μέτρα είναι η Ελλάδα», υπογράμμισε ο αναλυτής του οίκου Fitch.

Σύμφωνα με τη Fitch, η Ελλάδα έχει επιτύχει εντυπωσιακή βελτίωση στο δημόσιο χρέος και στα δημοσιονομικά της μεγέθη, γεγονός που αποτέλεσε βασικό παράγοντα για την αναβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της χώρας σε BBB τον Νοέμβριο του 2025. Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη συνεχιζόμενη πτωτική πορεία του χρέους, τις ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις και το αξιόπιστο πλαίσιο οικονομικής πολιτικής που έχει υιοθετήσει η χώρα.

Η Fitch εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται με ρυθμούς άνω του ευρωπαϊκού μέσου όρου, με το πραγματικό ΑΕΠ να αυξάνεται περίπου κατά 2,1%-2,3% την περίοδο 2025-2027.

Η αγορά εργασίας εμφανίζει επίσης βελτίωση, με την απασχόληση να αυξάνεται σταθερά τα τελευταία χρόνια, ενώ οι επενδύσεις παρουσιάζουν σημαντική ανάκαμψη μετά την κρίση της προηγούμενης δεκαετίας.

Ωστόσο, η Fitch επισημαίνει ότι παραμένουν ορισμένες διαρθρωτικές προκλήσεις. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται η σχετικά χαμηλή παραγωγικότητα, το ακόμη χαμηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και το επίμονο έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών.

Η δημοσιονομική εικόνα

Η Fitch εκτιμά ότι η δημοσιονομική προσαρμογή της Ελλάδας είναι ιδιαίτερα ισχυρή σε σύγκριση με πολλές ανεπτυγμένες οικονομίες. Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω τα επόμενα χρόνια, από περίπου 164% το 2023 σε 132% το 2027, υποστηριζόμενο από υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα και σταθερή οικονομική ανάπτυξη.

Παράλληλα, το δημοσιονομικό ισοζύγιο προβλέπεται να παραμείνει θετικό τα επόμενα χρόνια, ενώ η κυβέρνηση διατηρεί ένα συνετό πλαίσιο πολιτικής. Για το 2026, η Fitch σημειώνει ότι τα μέτρα δημοσιονομικής στήριξης, όπως η μείωση του φόρου εισοδήματος, οι επιδοτήσεις ενοικίου και η ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων, θα έχουν συνολικό κόστος περίπου 2 δισ. ευρώ, χωρίς όμως να εκτροχιάζουν τη δημοσιονομική πορεία.

Οι θετικές δημοσιονομικές εξελίξεις ενισχύονται και από τις ευνοϊκές συνθήκες χρηματοδότησης, καθώς η ανάπτυξη της οικονομίας παραμένει υψηλότερη από το κόστος δανεισμού, γεγονός που συμβάλλει στη σταθερή αποκλιμάκωση του χρέους.

Το τραπεζικό σύστημα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στις ελληνικές τράπεζες, οι οποίες εμφανίζουν ισχυρή κερδοφορία και συνεχιζόμενη επιχειρηματική ανάπτυξη. Σύμφωνα με τη Fitch, η λειτουργική κερδοφορία των τραπεζών παραμένει υψηλή, με τον δείκτη λειτουργικών κερδών προς σταθμισμένα στοιχεία ενεργητικού να κυμαίνεται μεταξύ 2,8% και 3,9% στις μεγάλες τράπεζες.

Η πιστωτική επέκταση παραμένει ισχυρή, με την αύξηση των δανείων να διαμορφώνεται περίπου στο 7%-9% το 2025, κυρίως λόγω της χρηματοδότησης επιχειρήσεων. Παράλληλα, τα έσοδα από προμήθειες αυξάνονται σημαντικά, ενώ η σταθεροποίηση των επιτοκίων και η αύξηση των δανείων στηρίζουν τα καθαρά έσοδα από τόκους.

Στο μέτωπο της κεφαλαιακής επάρκειας, οι δείκτες κεφαλαίου παραμένουν πάνω από τις εποπτικές απαιτήσεις, αν και η Fitch αναμένει σταδιακή μείωση των αποθεμάτων κεφαλαίου τα επόμενα χρόνια λόγω της πιστωτικής επέκτασης και της διανομής μερισμάτων.

Η Fitch διατηρεί θετικές προοπτικές για τις αξιολογήσεις της Eurobank και της Εθνικής Τράπεζας, σημειώνοντας ότι ενδεχόμενη βελτίωση του λειτουργικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα θα μπορούσε να οδηγήσει σε αναβαθμίσεις. Αντίθετα, για την Alpha Bank και την Τράπεζα Πειραιώς απαιτείται περαιτέρω πρόοδος στη βελτίωση της ποιότητας ενεργητικού πριν υπάρξει αντίστοιχη αναβάθμιση.

Παρά τη βελτίωση του τραπεζικού συστήματος, η Fitch υπογραμμίζει ότι ο δεσμός μεταξύ κράτους και τραπεζών παραμένει ισχυρός. Στο πλαίσιο αυτό, εξακολουθούν να υπάρχουν ενδεχόμενες υποχρεώσεις για το Δημόσιο, όπως τα αναβαλλόμενα φορολογικά στοιχεία ύψους περίπου 12 δισ. ευρώ και οι κρατικές εγγυήσεις του προγράμματος «Ηρακλής» που ανέρχονται περίπου σε 18 δισ. ευρώ.

Οι διεθνείς κίνδυνοι

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Fitch εκτιμά ότι τα έσοδα των επιχειρήσεων στις ανεπτυγμένες αγορές της Ευρώπης θα αυξηθούν περίπου κατά 3% το 2026 και το 2027, εξαιρουμένου του πετρελαϊκού κλάδου. Ωστόσο, ο οίκος επισημαίνει ότι η γεωπολιτική αβεβαιότητα, ιδιαίτερα η σύγκρουση με το Ιράν, ενδέχεται να δημιουργήσει πρόσθετες πιέσεις σε ορισμένους κλάδους.

Συνολικά, η Fitch εκτιμά ότι η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα σε σαφώς ισχυρότερη θέση σε σχέση με την περίοδο της κρίσης χρέους, με ισχυρότερη οικονομία, πιο σταθερά δημόσια οικονομικά και πιο ανθεκτικό τραπεζικό σύστημα. Ωστόσο, η διατήρηση της θετικής πορείας θα εξαρτηθεί από τη συνέχιση της δημοσιονομικής πειθαρχίας, την ενίσχυση των επενδύσεων και την αντιμετώπιση των διαρθρωτικών αδυναμιών της οικονομίας.

Με βάση υπόθεση τιμής 85 δολαρίων ανά βαρέλι αργού πετρελαίου, η Fitch εκτιμά ότι ένα κλείσιμο τεσσάρων εβδομάδων του Στενού του Ορμούζ θα επηρεάσει περισσότερο το Ιράκ και το Κατάρ, με επίπτωση που αντιστοιχεί στο 1,9% του ΑΕΠ τους. Αντίθετα, η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία διαθέτουν εναλλακτικές διαδρομές εξαγωγής, αναμένεται να επηρεαστούν λιγότερο, με επιπτώσεις 0,1% και 0,6% του ΑΕΠ αντίστοιχα.

Ο οίκος Fitch εφαρμόζει ήδη μια «προσαρμογή» μιας βαθμίδας στις αξιολογήσεις σε γεωπολιτικά «καυτά» σημεία όπως το Ισραήλ, η Ταϊβάν και η Νότια Κορέα, ώστε να αντικατοπτρίζονται οι αυξημένοι κίνδυνοι. Ο επικεφαλής των κρατικών αξιολογήσεων, James Longsdon, δήλωσε στο Reuters ότι ο οργανισμός μπορεί να εξετάσει μια παρόμοια προσέγγιση στην Ευρώπη εάν η αμυντική συμμαχία αποδυναμωθεί.

«Προφανώς αυτό είναι το μόνο πράγμα που θα έπρεπε να εξετάσουμε για οποιοδήποτε από τα κυρίαρχα κράτη στην Ευρώπη, όπου από διαρθρωτικής άποψης πρέπει να το σκεφτούμε», δήλωσε ο Λόνγκσντον σε συνέντευξή του.

Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν, η οποία έχει προειδοποιήσει ότι μια σύγκρουση με τις ΗΠΑ για τη Γροιλανδία θα σήμαινε το τέλος του ΝΑΤΟ , δήλωσε στο Reuters την Πέμπτη ότι εξακολουθεί να υπάρχει μια «θεμελιώδης διαφωνία» με τις ΗΠΑ, αφότου ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επέμεινε εκ νέου ότι οι ΗΠΑ «χρειάζονται» τη Γροιλανδία.

Ο Λόνγκσντον τόνισε ότι η Fitch «θα πρέπει πρώτα να δει πώς θα εξελιχθούν αυτά τα πράγματα» και ότι οποιαδήποτε ενέργεια αξιολόγησης θα απαιτούσε προσεκτική αξιολόγηση, αν και η εγγύτητα με τη Ρωσία θα ήταν ένας βασικός παράγοντας. «Θα μπορούσε να είναι το σημείο όπου νιώθετε ότι η ευπάθεια σε ένα γεωπολιτικό γεγονός θα ήταν πιο εμφανής», είπε.

«Αυτός είναι ο γενικός εμπειρικός κανόνας, επομένως όσο πιο μακριά βρίσκεστε από τη Ρωσία, τόσο λιγότερο πιθανό είναι να συμβεί αυτό.»

Ο Λόνγκσντον δήλωσε ότι δεν ήταν δυνατόν να καθοριστεί χρονοδιάγραμμα για πιθανές κινήσεις, δεδομένου ότι παραμένει θεωρητικό ή εάν οι περικοπές θα μπορούσαν να συγχρονιστούν ή να συμβούν μεμονωμένα σε περίπτωση που ξεσπάσει σύγκρουση για τη Γροιλανδία.

Τόνισε επίσης ότι η Μολδαβία δεν είχε ακόμη υποστεί αυτό το είδος προσαρμογής προς τα κάτω στην αξιολόγηση B+, παρά το γεγονός ότι η Ρωσία διατηρεί περίπου 1.500 στρατιώτες στην αποσχισθείσα περιοχή της Υπερδνειστερίας, και ότι η κατάσταση ήταν περίπλοκη δεδομένου ότι ορισμένα μέρη της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης είχαν επίσης πιο φιλικές σχέσεις με τη Μόσχα από άλλα.

Ωστόσο, δήλωσε ότι οι εντάσεις για τη Γροιλανδία είναι απίθανο να επηρεάσουν την αξιολόγηση τριπλού ΑΑΑ της Δανίας. Η Δανία συγκαταλέγεται σε μια μικρή ομάδα ευρωπαϊκών χωρών με την κορυφαία πιστοληπτική βαθμολογία, μαζί με τη Γερμανία, την Ελβετία και τη Νορβηγία, και έχει ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα χρέους στη συρρικνούμενη παγκόσμια λέσχη κρατών τριπλού ΑΑΑ.

«Η Γροιλανδία είναι μια μεγάλη χερσαία μάζα, αλλά είναι πολύ μικρή οικονομικά και δημοσιονομικά για τη Δανία», δήλωσε ο Λόνγκσντον. «Είναι μια πολύ ισχυρή αξιολόγηση τριπλού ΑΑΑ, οπότε νομίζω ότι μόνο η διαφορά μεγέθους καθιστά πολύ δύσκολο να δούμε μια κατάσταση που θα ήταν τόσο επακόλουθη».

Την Τρίτη, η Fitch τοποθέτησε την Euroclear Bank σε καθεστώς «rating watch negative», υπογραμμίζοντας ότι η έλλειψη επαρκών νομικών και οικονομικών εγγυήσεων μπορεί να επηρεάσει σοβαρά τον ισολογισμό του βελγικού αποθετηρίου τίτλων. Η πιθανή υποβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης είναι άμεση συνέπεια αυτής της εξέλιξης.

Σύμφωνα με το Reuters, το βασικό πρόβλημα εντοπίζεται στους αυξημένους νομικούς κινδύνους και τους κινδύνους ρευστότητας που προκύπτουν από τα σχέδια της ΕΕ να αξιοποιήσει τα ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για τη χορήγηση δανείου αποζημιώσεων στην Ουκρανία.

Σε ανακοίνωσή της την Τετάρτη, η Euroclear υπογράμμισε την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια και λεπτομερέστερο σχεδιασμό του προτεινόμενου δανείου. Εκπρόσωπος του οργανισμού δήλωσε πως με τις κατάλληλες και ολοκληρωμένες δικλίδες ασφαλείας, υπάρχει εμπιστοσύνη ότι οι ουσιαστικοί κίνδυνοι θα αντιμετωπιστούν επαρκώς, τόσο σε βραχυπρόθεσμο όσο και σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Το βελγικό αποθετήριο προετοιμάζεται ήδη για διάφορα πιθανά σενάρια, καθώς αναμένονται περαιτέρω εξελίξεις.

Το σχέδιο της ΕΕ για τα 165 δισ. ευρώ

Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναζητά λύσεις για τη χρηματοδότηση των αμυντικών και δημοσιονομικών αναγκών της Ουκρανίας κατά τη διετία 2026-2027. Το σχέδιο προβλέπει την αξιοποίηση έως 165 δισεκατομμυρίων ευρώ από περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας που παραμένουν παγωμένα στην Ευρώπη, χωρίς ωστόσο να προχωρήσει σε ολική κατάσχεσή τους.

Η Euroclear, ως Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων του Βελγίου, κατείχε ομόλογα της ρωσικής κεντρικής τράπεζας κατά την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Μετά τη λήξη των ομολόγων, τα μετρητά παρέμειναν στην Euroclear λόγω των ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Αυτή τη στιγμή, τα εν λόγω κεφάλαια επενδύονται στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα με τη μορφή καταθέσεων overnight. Το σχέδιο της ΕΕ προβλέπει την επένδυση αυτών των κεφαλαίων σε ομόλογα μηδενικού κουπονιού που θα εκδοθούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Στη συνέχεια, η Ένωση θα διαθέσει τα χρήματα μέσω δανείου αποζημιώσεων προς την Ουκρανία. Η αποπληρωμή του δανείου θα πραγματοποιηθεί όταν η Ουκρανία λάβει πολεμικές αποζημιώσεις από τη Ρωσία, στο πλαίσιο μελλοντικής ειρηνευτικής συμφωνίας.

Η Fitch τόνισε ότι η έλλειψη επαρκών νομικών και χρηματοοικονομικών εγγυήσεων θα μπορούσε να δημιουργήσει αναντιστοιχία ληκτότητας στον ισολογισμό της Euroclear, ιδίως αν οι υποχρεώσεις της ρωσικής κεντρικής τράπεζας καταστούν πληρωτέες.

Ο οίκος αξιολόγησης ανακοίνωσε ότι θα αποφασίσει για την πιστοληπτική αξιολόγηση της Euroclear μόλις υπάρξει επαρκής σαφήνεια για τη διαδικασία χάραξης πολιτικής και την υλοποίηση του δανείου. Οι αποφάσεις αναμένονται μετά τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ που πραγματοποιείται Πέμπτη και Παρασκευή.

Η κίνηση της Fitch αφορά:

• Τις μακροπρόθεσμες αξιολογήσεις πιστωτικού κινδύνου εκδότη (IDR) της Euroclear Bank και της Euroclear Holding στο επίπεδο “AA”
• Τις βραχυπρόθεσμες αξιολογήσεις IDR “F1+”
• Τις αξιολογήσεις βιωσιμότητας “aa”
• Τις συνολικές αξιολογήσεις χρέους του οργανισμού

«Γιατί είναι σημαντική αυτή η αναβάθμιση; Ή για να το πω λαϊκότερα, όπως ειρωνεύονταν κάποιοι από την αντιπολίτευση, «τρώγεται» η επενδυτική βαθμίδα της ελληνικής οικονομίας; Η απάντηση είναι πως όταν δεν την είχαμε την περασμένη δεκαετία σίγουρα πεινάσαμε ως λαός» έγραψε χαρακτηριστικά ο Πρωθυπουργός. Όπως εξήγησε, «η εμπιστοσύνη των ξένων αγορών και επενδυτών προς το αξιόχρεο της ελληνικής οικονομίας είναι αυτή που δίνει το σήμα ότι διαθέτουμε ένα όλο και πιο ελκυστικό επενδυτικό περιβάλλον, ασφαλή δημόσια οικονομικά και -το κρισιμότερο- πολιτική σταθερότητα που είναι και το σημαντικότερο για την ανάληψη ρίσκου και την υλοποίηση μακροπρόθεσμων επενδυτικών σχεδίων».

Ταυτόχρονα ο κ. Μητσοτάκης ανέδειξε τους πρακτικούς λόγους που φωτίζουν τη σημασία της πιστοληπτικής μας αναβάθμισης: «Η ταχύτερη αποπληρωμή και αποκλιμάκωση του ελληνικού δημόσιου χρέους οδηγεί, σύμφωνα με τον Οργανισμό Δημοσίου Χρέους, σε εξοικονόμηση περίπου 800 εκ ευρώ. Και αυτά είναι χρήματα που αντί να πηγαίνουν στην εξυπηρέτηση χρέους, μένουν και επιστρέφουν στις τσέπες των πολιτών με αύξηση κοινωνικών δαπανών, μείωση φόρων και αύξηση εισοδημάτων, σαν αυτή που μόλις ψηφίσαμε με το πακέτο της ΔΕΘ που ανακοινώθηκε τον Σεπτέμβριο και υλοποιείται ήδη από αυτόν τον μήνα».

Για τους αγρότες

Αναφορά έκανε ο κ. Μητσοτάκης και στον αγροτικό κόσμο, υπενθυμίζοντας ότι η κυβέρνηση ανακοίνωσε αύξηση κατά 50% και σε μόνιμη βάση της ποσότητας του αγροτικού πετρελαίου για το οποίο επιστρέφεται ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης.

Οι αγρότες που έλαβαν λιγότερα χρήματα τον Νοέμβριο, λόγω υπέρβασης του ορίου για τις μέγιστες δικαιούμενες ποσότητες, θα λάβουν το επιπλέον ποσό τον Δεκέμβριο.

Έως σήμερα, με τις 3 πρώτες δόσεις, έχουν καταβληθεί 56,3 εκ. ευρώ σε περίπου 113.000 αγρότες που είχαν συναλλαγές αγοράς αγροτικού πετρελαίου και απομένουν άλλες δύο πληρωμές για το οικονομικό έτος 2025. Παράλληλα, έως το τέλος Νοεμβρίου προχωρούν η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης και η πληρωμή του Μέτρου 23, ενώ μέχρι το τέλος του έτους προγραμματίζουμε να ολοκληρωθούν οι πληρωμές 8 εκκρεμών προγραμμάτων, η εξόφληση της βασικής ενίσχυσης, οι αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ για τις ζημιές από τον παγετό και η προκαταβολή για την ανασύσταση του φυτικού κεφαλαίου στη Θεσσαλία από τον «Daniel».

«Ο αγροτικός κόσμος έχει κεντρικό ρόλο στο σχέδιό μας για την ανάπτυξη της χώρας. Γι’ αυτό είμαστε σε διαρκή διάλογο με τους παραγωγούς, προχωρούμε στην εξυγίανση του συστήματος πληρωμών και διασφαλίζουμε ότι οι πραγματικοί αγρότες και κτηνοτρόφοι είναι αυτοί που θα λαμβάνουν τους ευρωπαϊκούς πόρους, χωρίς καθυστερήσεις, χωρίς αδικίες», έγραψε.

Αναλυτικά η ανάρτηση Μητσοτάκη:

«Καλημέρα! Αν και έχουμε μπει για τα καλά στον Νοέμβριο, ο καιρός σε τίποτα δεν θυμίζει ότι φτάνουμε προς το τέλος του φθινοπώρου. Είναι από εκείνες τις στιγμές που μας υπενθυμίζουν, σχεδόν αθόρυβα αλλά επίμονα, πως η κλιματική αλλαγή δεν είναι μια μακρινή προειδοποίηση, αλλά μια πραγματικότητα που ζούμε ήδη. Κι αυτό το «παράδοξο» του καιρού γίνεται μια ακόμη αφορμή να δούμε πιο καθαρά τις προκλήσεις, αλλά και τις ευθύνες μας, στις οποίες θα αναφερθώ στη συνέχεια.

Πριν όμως, θέλω να ξεκινήσω από τα καλά νέα της ελληνικής οικονομίας που έφτασαν αργά το βράδυ της Παρασκευής, όταν ανακοινώθηκε μια ακόμη αναβάθμιση -η 2η κατά σειρά- της πιστοληπτικής ικανότητας της ελληνικής οικονομίας από τον οίκο Fitch.

Γιατί είναι σημαντική αυτή η αναβάθμιση; Ή για να το πω λαϊκότερα, όπως ειρωνεύονταν κάποιοι από την αντιπολίτευση, «τρώγεται» η επενδυτική βαθμίδα της ελληνικής οικονομίας; Η απάντηση είναι πως όταν δεν την είχαμε την περασμένη δεκαετία σίγουρα πεινάσαμε ως λαός. Διότι η εμπιστοσύνη των ξένων αγορών και επενδυτών προς το αξιόχρεο της ελληνικής οικονομίας είναι αυτή που δίνει το σήμα ότι διαθέτουμε ένα όλο και πιο ελκυστικό επενδυτικό περιβάλλον, ασφαλή δημόσια οικονομικά και -το κρισιμότερο- πολιτική σταθερότητα που είναι και το σημαντικότερο για την ανάληψη ρίσκου και την υλοποίηση μακροπρόθεσμων επενδυτικών σχεδίων. Υπάρχουν όμως και εντελώς πρακτικοί λόγοι που φωτίζουν τη σημασία της πιστοληπτικής μας αναβάθμισης: η ταχύτερη αποπληρωμή και αποκλιμάκωση του ελληνικού δημόσιου χρέους οδηγεί, σύμφωνα με τον Οργανισμό Δημοσίου Χρέους, σε εξοικονόμηση περίπου 800 εκ ευρώ. Και αυτά είναι χρήματα που αντί να πηγαίνουν στην εξυπηρέτηση χρέους, μένουν και επιστρέφουν στις τσέπες των πολιτών με αύξηση κοινωνικών δαπανών, μείωση φόρων και αύξηση εισοδημάτων, σαν αυτή που μόλις ψηφίσαμε με το πακέτο της ΔΕΘ που ανακοινώθηκε τον Σεπτέμβριο και υλοποιείται ήδη από αυτόν τον μήνα. Στόχος μας πλέον είναι να γίνουμε μια οικονομία κατηγορίας Α, να φτάσουμε δηλαδή το συντομότερο δυνατό στην ανώτερη βαθμίδα αξιολόγησης των ξένων οίκων. Εκεί που βρίσκονται και όλες οι χώρες που έχουν εξασφαλίσει την ευημερία των πολιτών τους με καλά εισοδήματα, στιβαρή οικονομία, κοινωνική συνοχή και ποιοτικά δημόσια αγαθά.

Επανέρχομαι τώρα στα της κλιματικής αλλαγής. Η προστασία της χώρας μας από φυσικές καταστροφές δεν μπορεί να περιμένει. Και αυτήν την εβδομάδα κάναμε ένα σημαντικό βήμα μπροστά: παραλάβαμε 3 νέα αεροσκάφη Diamond DA62 MPP, τα πρώτα ιδιόκτητα στην ιστορία του Πυροσβεστικού Σώματος. Πρόκειται για μέσα με εξαιρετικές επιχειρησιακές δυνατότητες που ανεβάζουν ποιοτικά τον πήχη, ενώ μειώνουν και το κόστος πτήσης σε σχέση με τα υπάρχοντα μέσα. Είναι ακόμα ένα βήμα για την αναβάθμιση των μέσων πυρόσβεσης, που υλοποιείται με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και μέσω του προγράμματος «ΑΙΓΙΣ» του Υπουργείου Πολιτικής Προστασίας, τη μεγαλύτερη επένδυση στην ανθεκτικότητα της πατρίδας μας έναντι της κλιματικής αλλαγής. Θα ακολουθήσουν και σύγχρονα ιδιόκτητα ελικόπτερα κατάσβεσης (τα δύο πρώτα θα παραληφθούν το καλοκαίρι του 2026) και η δραστική ανανέωση του στόλου των πυροσβεστικών αεροσκαφών, όχι μόνο με την αναβάθμιση των παλιών Canadair, αλλά κυρίως με την απόκτηση 7 καινούργιων Canadair 515. Το πρώτο εξ αυτών -με τον κωδικό Greece 1- θα παραδοθεί το 2028 και θα έχει δυνατότητα να επιχειρεί και το βράδυ, ώστε να σβήνουμε φωτιές καθόλη τη διάρκεια του 24ώρου.

Αλλαγή παραγράφου, αλλαγή θέματος και έρχομαι στη δημόσια υγεία και σε μια από τις πιο σημαντικές υπηρεσίες του ΕΣΥ, τις Κινητές Ομάδες Υγείας. Μια ομάδα γιατρών και νοσηλευτών που πηγαίνει η ίδια στον πολίτη, δωρεάν, είτε έχει ασφάλιση είτε όχι. Οι ΚΟΜΥ επεκτείνονται πλέον σε όλη την Ελλάδα, με έμφαση τις νησιωτικές, ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές, προκειμένου να παρέχουν πρωτοβάθμια φροντίδα και πρόληψη κατ’ οίκον σε πάνω 500.000 πολίτες ετησίως. Μόνο τον Νοέμβριο θα μεταβούν σε 900 περιοχές. Οποιοσδήποτε πολίτης μπορεί να τους καλέσει δωρεάν μέσω της γραμμής 1135 ή μέσω της κοινότητάς του και να υποβάλει αίτημα για κατ’ οίκον επίσκεψη. Οι ομάδες -σήμερα περίπου 900 επαγγελματίες και σύντομα περισσότεροι- πραγματοποιούν εξετάσεις στο σπίτι, δίνουν οδηγίες και συμβουλές μέσω τηλεϊατρικής, συνταγογραφούν φάρμακα, εμβολιάζουν και αν χρειάζεται συμπληρώνουν και τον ηλεκτρονικό φάκελο υγείας. Το πόσο χρήσιμη είναι η υπηρεσία αυτή φαίνεται στην πράξη. Στη πιλοτική τους λειτουργία σε 175 περιοχές της Ελλάδας, οι ΚΟΜΥ εντόπισαν πολλούς αδιάγνωστους πάσχοντες με υπέρταση, υψηλή χοληστερίνη και καρδιαγγειακά νοσήματα. Μαζί με το πρόγραμμα «Προλαμβάνω», αυτές οι δράσεις αλλάζουν για πρώτη φορά την πρόληψη στον τομέα της υγείας στη χώρα μας.

Αυτήν την εβδομάδα προχωρήσαμε επίσης σε μια σημαντική ενίσχυση προς τον αγροτικό κόσμο: ανακοινώσαμε την αύξηση κατά 50% και σε μόνιμη βάση της ποσότητας του αγροτικού πετρελαίου για το οποίο επιστρέφεται ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης. Ήταν αίτημα των παραγωγών και ικανοποιήθηκε, καθώς διαπιστώθηκε ότι 37.000 δικαιούχοι έλαβαν λιγότερα χρήματα τον Νοέμβριο από την επιστροφή του ΕΦΚ λόγω υπέρβασης του ορίου που υπήρχε για τις μέγιστες δικαιούμενες ποσότητες, βάσει των δεικτών μηχανικής απασχόλησης. Οι αγρότες αυτοί θα λάβουν το επιπλέον ποσό τον Δεκέμβριο. Να θυμίσω ότι, έως σήμερα, με τις 3 πρώτες δόσεις, έχουν καταβληθεί 56,3 εκ. ευρώ σε περίπου 113.000 αγρότες που είχαν συναλλαγές αγοράς αγροτικού πετρελαίου και απομένουν άλλες δύο πληρωμές για το οικονομικό έτος 2025. Παράλληλα, έως το τέλος Νοεμβρίου προχωρούν η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης και η πληρωμή του Μέτρου 23, ενώ μέχρι το τέλος του έτους προγραμματίζουμε να ολοκληρωθούν οι πληρωμές 8 εκκρεμών προγραμμάτων, η εξόφληση της βασικής ενίσχυσης, οι αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ για τις ζημιές από τον παγετό και η προκαταβολή για την ανασύσταση του φυτικού κεφαλαίου στη Θεσσαλία από τον «Daniel». Ο αγροτικός κόσμος έχει κεντρικό ρόλο στο σχέδιό μας για την ανάπτυξη της χώρας. Γι’ αυτό είμαστε σε διαρκή διάλογο με τους παραγωγούς, προχωρούμε στην εξυγίανση του συστήματος πληρωμών και διασφαλίζουμε ότι οι πραγματικοί αγρότες και κτηνοτρόφοι είναι αυτοί που θα λαμβάνουν τους ευρωπαϊκούς πόρους, χωρίς καθυστερήσεις, χωρίς αδικίες.

Η κυβέρνηση υλοποιεί μια ολοκληρωμένη στεγαστική στρατηγική που αφορά όλους τους πολίτες, και φυσικά τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, τα οποία μετακινούνται κάθε χρόνο σε όλη τη χώρα για να υπηρετήσουν την πατρίδα. Παρουσιάσαμε ένα νέο, 15ετές πρόγραμμα στεγαστικής κάλυψης των στρατιωτικών μας, με στόχο έως το 2040 να έχουν προστεθεί πάνω από 10.000 νέες κατοικίες στο οικιστικό απόθεμα του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, ώστε να καλυφθούν στο σύνολό τους οι ανάγκες του προσωπικού. Μέχρι τις αρχές του 2027 θα έχουν παραδοθεί πάνω από 1.000 νέες κατοικίες, ενώ παράλληλα τρέχει και ένα μεγάλο πρόγραμμα συντήρησης των περίπου 7.000 υφιστάμενων παλιότερων κατοικιών. Το σχέδιό μας περιλαμβάνει ακόμη νέους βρεφονηπιακούς σταθμούς, στέγες υποστηριζόμενης διαβίωσης για ηλικιωμένους απόστρατους και νέες φοιτητικές στέγες για τους φοιτητές στις στρατιωτικές μας σχολές. Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο πλέγμα αναβάθμισης και στήριξης των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων, το πρώτο τόσο συνολικό εδώ και δεκαετίες. Ξεκινά από το μισθολόγιο-βαθμολόγιο, συνεχίζεται με την εκπαίδευση και φτάνει μέχρι τη βελτίωση της καθημερινότητάς τους. Είναι το ελάχιστο που τους οφείλουμε για την αποστολή που επιτελούν.

Να έρθω τώρα στην 3η Διακυβερνητική Σύνοδο Ελλάδας-Κύπρου που επιβεβαίωσε τη στρατηγική συνεργασία μας σε όλα τα κρίσιμα μέτωπα και τη σύμπλευσή μας σε όλα τα μεγάλα ζητήματα: από την υγεία, την παιδεία, την ασφάλεια, μέχρι και έργα που ενισχύουν το γεωπολιτικό αποτύπωμα των δύο χωρών. Αποφασίσαμε, έτσι, από κοινού να προχωρήσουμε στην άμεση επικαιροποίηση των οικονομοτεχνικών παραμέτρων για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης, έτσι ώστε να μπορεί αυτό δυνητικά να ενισχυθεί και με την είσοδο νέων ισχυρών επενδυτών. Σε μια περίοδο αβεβαιότητας, Ελλάδα και Κύπρος παραμένουν πυλώνες σταθερότητας στην περιοχή. Αυτό φάνηκε και από τις πρόσφατες συμφωνίες με μεγάλες αμερικανικές εταιρείες στη χώρα μας, που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, από τη Μεσόγειο έως τη Μολδαβία και την Ουκρανία. Ταυτόχρονα, υπάρχει και ένα ισχυρό εθνικό πρόσημο: ακολουθώντας το παράδειγμα της Κύπρου, ανοίγουμε νέο κεφάλαιο στις γεωτρήσεις. Μετά από 40 χρόνια, και μέσα στους επόμενους 18 μήνες, το πρώτο ερευνητικό γεωτρύπανο θα ξεκινήσει εργασίες στο Ιόνιο.

Περνώ τώρα σε μια μεγάλη μεταρρύθμιση που αλλάζει την καθημερινότητα δεκάδων χιλιάδων εργαζόμενων στο Δημόσιο και κάνει το κράτος συνολικά πιο λειτουργικό. Μιλάω για το νέο «Σύστημα Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού», μια μεταρρύθμιση που το ελληνικό κράτος περίμενε εδώ και τουλάχιστον 15 χρόνια. Τι αλλάζει; Ότι επιτέλους τα ψηφιακά συστήματα του Δημοσίου αρχίζουν να «συνομιλούν» μεταξύ τους. Δεν θα χρειάζεται ένας υπάλληλος να συμπληρώνει τα ίδια χαρτιά ξανά και ξανά. Μια φορά θα δηλώνονται τα στοιχεία και από εκεί και πέρα θα τα αντλούν αυτόματα όλες οι υπηρεσίες. Κάθε δημόσιος υπάλληλος θα έχει, για πρώτη φορά, τον δικό του ψηφιακό φάκελο, όπου θα φαίνεται ολόκληρη η επαγγελματική του πορεία, από την πρόσληψη μέχρι τη συνταξιοδότηση. Και για πρώτη φορά επίσης το κράτος θα μπορεί να κάνει πραγματικό προγραμματισμό, βλέποντας πού λείπει προσωπικό, τι ανάγκες υπάρχουν, ποιες ειδικότητες χρειάζονται. Με απλά λόγια: πολλές διαδικασίες που μέχρι σήμερα «κόλλαγαν» σε χαρτιά και διπλολογισμούς, από προσλήψεις και άδειες μέχρι κρίσεις και πιστοποιητικά, τώρα θα γίνονται πιο γρήγορα και με μεγαλύτερη διαφάνεια.

Η μεταρρύθμιση αυτή έρχεται τη στιγμή που και τα διεθνή δεδομένα δείχνουν ότι η Ελλάδα ανεβάζει ταχύτητα στον ψηφιακό της δρόμο. Αυτό δείχνει η πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ που καταγράφει την πρόοδο συνολικά στην Ευρώπη στον ψηφιακό μετασχηματισμό και στην υιοθέτηση τεχνητής νοημοσύνης. Σε πολλούς δείκτες, και ειδικά σε αυτόν που μετρά τις δεξιότητες της τεχνητής νοημοσύνης στον πληθυσμό, ξεπερνάμε πλέον τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Παράλληλα, επενδύουμε σε υποδομές που βοηθούν στην ψηφιακή αναβάθμιση: ενισχύουμε με πόρους ύψους 21 εκ. ευρω από το Ταμείο Ανάκαμψης σημαντικές ερευνητικές μονάδες, όπως η «Αρχιμήδης» στο «Αθηνά» και το «AI Politeia Lab» στον «Δημόκριτο». Στόχος: περισσότερη γνώση, περισσότερη καινοτομία, περισσότερες ευκαιρίες για νέους επιστήμονες, ώστε το ταλέντο να μένει εδώ.

Και καθώς είμαστε σε ψηφιακό περιβάλλον, να κάνω μια αναφορά στο δωρεάν Ψηφιακό Φροντιστήριο, το οποίο ενισχύθηκε με 4 νέα μαθήματα επαγγελματικής εκπαίδευσης, με περισσότερες ώρες διδασκαλίας ανά μήνα και επιπλέον 10 εκπαιδευτικούς. Ταυτόχρονα, εμπλουτίζεται η ασύγχρονη υποστήριξή του με 3 καινούργια μαθήματα Ειδικής Αγωγής. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που στηρίζει έμπρακτα τους μαθητές και τους απόφοιτους δίνοντάς τους δωρεάν και ποιοτική υποστήριξη για την προετοιμασία τους, όπου και αν βρίσκονται. Και έχει ήδη απήχηση: από τις 22 Σεπτεμβρίου που ξεκίνησαν τα μαθήματα τα έχουν παρακολουθήσει 35.000 χρήστες από την Ελλάδα, την Κύπρο και το εξωτερικό.

Στο μέτωπο της ενέργειας, ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα που «τρέχουν» αυτήν την περίοδο είναι το «Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα». Πάνω από 100.000 νοικοκυριά σε όλη τη χώρα εντάσσονται σε αυτό, σύμφωνα με τον πίνακα που δημοσίευσε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Από τους νέους ωφελούμενους, τουλάχιστον 5.000 προέρχονται από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, οι οποίοι θα έχουν αυξημένο ποσοστό επιχορήγησης. Με συνολικό προϋπολογισμό 647 εκ. ευρώ, το πρόγραμμα βοηθά τα νοικοκυριά να αντικαταστήσουν τα παλιά, ενεργοβόρα συστήματα θέρμανσης με πιο αποδοτικές και οικονομικές λύσεις, μειώνοντας το ενεργειακό κόστος.

Να αναφερθώ και στις 3 νέες στρατηγικές επενδύσεις, συνολικού ύψους 205,8 εκ. ευρώ, που εγκρίθηκαν αυτήν την εβδομάδα από την αρμόδια Διυπουργική Επιτροπή. Οι δύο αφορούν στη βιομηχανία και μια στον τουρισμό. Η πρώτη είναι το «Έργο Olympus» της ΑΓΕΤ ΗΡΑΚΛΗΣ-HOLCIM στο Μηλάκι Ευβοίας, που εισάγει στην Ελλάδα μία από τις πιο προηγμένες βιομηχανικές τεχνολογίες στον τομέα των δομικών υλικών στην Ευρώπη. Ακολουθεί η νέα μονάδα παραγωγής προηγμένων μονωτικών και ρητινούχων υλικών της ΝΕΟΤΕΧ ΑΕ στη Μαγούλα Αττικής, μιας ελληνικής εταιρείας με εξαγωγική παρουσία σε 70 χώρες και 4 ηπείρους. Και στον τουρισμό, η ΑΤΟΚΟΣ ΕΠΕ του Ομίλου Τσάκου προχωρά σε μια νέα τουριστική μονάδα στην Ιθάκη, που θα απευθύνεται σε υψηλών εισοδημάτων επισκέπτες. Ο συνολικός αριθμός στρατηγικών επενδύσεων -μαζί με τις ανωτέρω 3- που εγκρίθηκαν τον τελευταίο χρόνο ανέρχεται σε 18, συνολικού ύψους 2,7 δισ. ευρώ, που είναι ο μεγαλύτερος αριθμός στρατηγικών επενδύσεων όλα τα τελευταία χρόνια. Από αυτές, 9 αφορούν τη βιομηχανία, 7 τον τουρισμό, και 2 την έρευνα, την καινοτομία και την τεχνολογία. Και όλα αυτά έχουν σημασία γιατί φέρνουν πραγματική κίνηση στην οικονομία: δουλειές, παραγωγή, εξαγωγές, καλύτερες υπηρεσίες.

Συνεχίζω με δύο σημαντικές παρεμβάσεις στον τομέα του Πολιτισμού. Ξεκινώ από το Ρωμαϊκό Ωδείο της Πάτρας που έπειτα από τρία χρόνια εργασιών για την αναστήλωσή του, παραδόθηκε χθες στους κατοίκους και τους επισκέπτες της αχαϊκής πρωτεύουσας. Το σπουδαίο μνημείο, που έχει συνδέσει την παρουσία του με ορισμένες από τις πιο σημαντικές πολιτιστικές στιγμές της Πάτρας, προσφέρει πλέον ασφάλεια και μεγαλύτερη άνεση για να απολαμβάνουν μουσικές και θεατρικές παραστάσεις όλοι οι πολίτες, καθώς έγινε προσβάσιμο και στα άτομα με κινητικά προβλήματα. Εξίσου εντυπωσιακή και η παρέμβαση στον Ναό της Αφαίας στην Αίγινα, ένα από τα δημοφιλή τοπόσημα της χώρα μας που υποδέχεται κάθε χρόνο 100.000 επισκέπτες. Με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης αναβαθμίστηκε ο περιβάλλων αρχαιολογικός χώρος, τοποθετήθηκε αναβατόριο για ΑμεΑ και εγκαταστάθηκε σύγχρονο σύστημα πυρόσβεσης και πυροπροστασίας. Το μεγαλείο του Ναού αναδεικνύεται από τον νέο φωτισμό από την Ελευθερία Ντεκώ και τους συνεργάτες της. Έτσι, κλείνει ένας κύκλος «φωτεινής» ανάδειξης των τριών ναών, Παρθενώνα, Σουνίου και Αφαίας, αποκαθιστώντας τη «συνομιλία» τους, ακριβώς όπως στην αρχαιότητα.

Και πάνω σε αυτό το νήμα πολιτισμού, έρχεται και μια σημαντική είδηση για την ελληνική γλώσσα: η ομόφωνη απόφαση της UNESCO να ανακηρύξει την 9η Φεβρουαρίου ως Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας. Μια απόφαση ιστορικής σημασίας που αναγνωρίζει διεθνώς τη μοναδική και ανεκτίμητη συμβολή της ελληνικής γλώσσας στην παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά της ανθρωπότητας. Η διαδικασία είχε εκκινήσει τον περασμένο Απρίλιο, με πρόταση της Ελλάδας που είχε την υποστήριξη 90 κρατών-μελών του Οργανισμού. Θα δανειστώ τη φράση του εθνικού μας ποιητή, Διονυσίου Σολωμού: «Μήγαρις έχω άλλο στο νού μου, πάρεξ ελευθερία και γλώσσα». Είναι, και κλείνω με αυτό, μια απόφαση που δείχνει πως όσα χτίζουμε σήμερα πατούν σε μια πλούσια και ζωντανή παράδοση. Με αυτή τη σκέψη προχωράμε και στην επόμενη εβδομάδα. Να περάσετε καλά, ό,τι και αν κάνετε!

Όπως είπε σε δηλώσεις του στην ΕΡΤ, «αν δει κανείς όλη την εικόνα και όχι τη μισή, το ένα φέρνει το άλλο», σημειώνοντας ότι «ο καλύτερος τρόπος να πεις ένα ψέμα είναι να πεις τη μισή αλήθεια» – τακτική που, σύμφωνα με τον ίδιο, ακολουθεί η αντιπολίτευση από το 2019 μέχρι σήμερα.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος απάντησε στο επιχείρημα ότι η Ελλάδα βρίσκεται «μόνο πάνω από τη Βουλγαρία» στους μισθούς, τονίζοντας ότι η σύγκριση πρέπει να γίνεται με βάση την αφετηρία της χώρας. «Δεν εξελέγη ο Κυριάκος Μητσοτάκης το 2019 στη Ζυρίχη ούτε στο Λουξεμβούργο. Παρέλαβε μια οικονομία που είχε πληγεί βαθιά και σταδιακά ανεβάζει το επίπεδο».

Παραδέχτηκε ότι το στατιστικό για τους μισθούς ισχύει, πρόσθεσε όμως τα στοιχεία που, όπως είπε, δεν αναφέρει η αντιπολίτευση:

• Αύξηση μέσου μισθού 28% την τελευταία πενταετία
• Αύξηση κατώτατου μισθού 36%
• Σωρευτικός πληθωρισμός περίπου 20% την ίδια περίοδο

«Ακόμα και με τον πληθωρισμό, το καθαρό διαθέσιμο ατομικό εισόδημα έχει αυξηθεί 11%, ποσοστό τριπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου», τόνισε.

Ως τον πιο «ειλικρινή» δείκτη για την πραγματική κατάσταση των πολιτών, ανέδειξε τον δείκτη ατομικής κατανάλωσης της Eurostat. «Εκεί δεν είμαστε δεύτεροι από το τέλος. Είμαστε έβδομοι, με σημαντική βελτίωση. Στο 81% του ευρωπαϊκού μέσου όρου».

Υπογράμμισε ότι η χώρα έχει προοδεύσει αλλά χρειάζεται να συνεχίσει. «Ο στόχος είναι να φτάσουμε τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Δεν πρέπει ούτε να πανηγυρίζουμε ούτε να μηδενίζουμε. Η Ελλάδα έχει βελτιωθεί πολύ και πρέπει να βελτιωθεί και άλλο. Αυτή είναι η αλήθεια».

Η νέα αξιολόγηση κλείνει τον ετήσιο κύκλο των προγραμματισμένων reviews για το 2025 και έρχεται ως συνέχεια του διπλού σήματος εμπιστοσύνης που έδωσε ο οίκος μέσα στη χρονιά:
πρώτα με τη μετατροπή του outlook σε θετικό και τώρα με την ουσιαστική αναβάθμιση της χώρας σε υψηλότερη βαθμίδα.

Ένα μήνυμα συνέπειας: η χώρα ανεβαίνει σταθερά

Μετά την πολυετή κρίση που οδήγησε την Ελλάδα στον «πάτο» των αξιολογήσεων και για σχεδόν 15 χρόνια στα «σκουπίδια» των αγορών, η νέα κίνηση της Fitch έρχεται ως επιβεβαίωση, όχι ως έκπληξη. Οι υπόλοιποι μεγάλοι οίκοι – S&P, DBRS, Scope – έχουν ήδη δώσει θετικές βαθμολογίες, με μόνο τη Moody’s να διατηρεί τη χώρα χαμηλότερα.

Η βαθμολογία BBB σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν «ισορροπεί» πλέον στο όριο μεταξύ επενδυτικής και μη επενδυτικής βαθμίδας, αλλά εδραιώνεται σε ένα επίπεδο που μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο πιστοληπτικής οπισθοχώρησης με την πρώτη αναταραχή.

Γιατί το κάθε “σκαλί” μετράει

Η αναβάθμιση από BBB- σε BBB έχει πρακτική αξία. Για πολλά διεθνή θεσμικά χαρτοφυλάκια – συνταξιοδοτικά ταμεία, ασφαλιστικούς οργανισμούς και επενδυτικά funds με αυστηρές εντολές – η βαθμίδα BBB- είναι το ελάχιστο όριο συμμετοχής σε κρατικά ομόλογα. Το να ανεβαίνει η χώρα πάνω από αυτό το κατώφλι σημαίνει ότι ανοίγει η πόρτα για:

• ευρύτερη δεξαμενή επενδυτών,
• μεγαλύτερη και πιο σταθερή ζήτηση,
• κεφάλαια που μένουν μακροπρόθεσμα – τα λεγόμενα sticky money.

Αυτή η αλλαγή δεν είναι μόνο ποσοτική· είναι πρωτίστως ποιοτική, καθώς ενισχύει την εμπιστοσύνη και μειώνει το κόστος δανεισμού για όλο το σύστημα.

Το “timing” Πιερρακάκη και η στρατηγική χρέους

Η συγκυρία επίσης δεν ήταν τυχαία. Λίγες ώρες πριν από την ανακοίνωση της Fitch:

• από το Λονδίνο, ο υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης προανήγγειλε στο Bloomberg ότι η Ελλάδα στοχεύει σε δημόσιο χρέος κάτω από 120% του ΑΕΠ πριν από το 2030,
• ο ΟΔΔΗΧ ανακοίνωσε ότι ακυρώνει άλλη μία προγραμματισμένη έκδοση τίτλων,
• και το Δημόσιο εμφανίζει εικόνα χώρας που πληρώνει περισσότερα και δανείζεται λιγότερα σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό.

Η Fitch, στην έκθεσή της, υπογραμμίζει την αξιοπιστία της ελληνικής δημοσιονομικής πολιτικής, σημειώνοντας:

«Η Ελλάδα ξεπέρασε τις απαιτήσεις του νέου δημοσιονομικού πλαισίου της ΕΕ το 2024… Η δημοσιονομική δέσμευση της κυβέρνησης θεωρείται εξαιρετικά αξιόπιστη».

Τα οφέλη της νέας βαθμίδας – Ποιοι κερδίζουν

Το χαμηλότερο country risk λειτουργεί σαν «υδραυλικός μηχανισμός» που διαχέει οφέλη σε όλη την οικονομία:

Για τις τράπεζες:

• καλύτερη στάθμιση κινδύνου για τα ελληνικά ομόλογα,
• φθηνότερη πρόσβαση στις αγορές.

Για τις επιχειρήσεις:

• συμπίεση των spreads στα εταιρικά ομόλογα,
• ευκολότερες και φθηνότερες εκδόσεις.

Για τις επενδύσεις:

• μείωση του WACC,
• έργα που μέχρι χθες θεωρούνταν οριακά βιώσιμα, σήμερα γίνονται χρηματοδοτήσιμα.

Η συνολική εικόνα οδηγεί σε περισσότερες επενδύσεις, νέα έργα, αύξηση της απασχόλησης και ενίσχυση των εισοδημάτων, δηλαδή σε μια αλυσίδα θετικών επιδράσεων που φτάνουν τελικά σε όλη την οικονομία.

«Η ανακοίνωση του οίκου Fitch Ratings, σε συνέχεια όλων αυτών που οδήγησαν στην ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας από τη χώρα μας μετά από μια ολόκληρη 15ετία, αποτελεί μια ακόμα ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα. Έρχεται να επιβεβαιώσει εκ νέου, την διεθνή αναγνώριση για την αξιοπιστία, τη συνέπεια και την αποτελεσματικότητα της ακολουθούμενης αναπτυξιακής οικονομικής με δημοσιονομική σοβαρότητα και κοινωνικό πρόσημο, που ακολουθείται απαρέγκλιτα από τις κυβερνήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη.

Αλλά, και τις θετικές προοπτικές που διανοίγονται για την ελληνική οικονομία. Για τη διατήρηση ρυθμών ανάπτυξης πολύ πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Για την περαιτέρω ενίσχυση των επενδύσεων. Για την ακόμα μεγαλύτερη μείωση του δημόσιου χρέους ως προς το ΑΕΠ. Για την ακόμα μεγαλύτερη μείωση φόρων. Για βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και διεύρυνση της πρόσβασης των επιχειρήσεων στα τραπεζικά ιδρύματα. Κυρίως όμως, για τη δημιουργία ακόμα περισσότερων νέων θέσεων εργασίας για όλους.

Μέσα σε ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας, παρά τους αντίθετους ανέμους που πνέουν διεθνώς, αλλά και εξίσου σταθεροποιημένα μακροοικονομικά μεγέθη, με την ίδια σύνεση, επιταχύνουμε τις μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη ο τόπος, προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της διπλής σύγκλισης με την υπόλοιπη Ευρώπη, τόσο σε επίπεδο εισοδημάτων όσο και σε επίπεδο ισόρροπης ανάπτυξης στο σύνολο της Επικράτειας.

Με την ίδια προσήλωση επιταχύνουμε την έμπρακτη υλοποίηση των δεσμεύσεών μας με στόχο κάθε ευρώ από τους ευρωπαϊκούς και τους εθνικούς πόρους, να αξιοποιηθεί προς όφελος της οικονομίας και της κοινωνίας. Με την ίδια συστηματικότητα και ρεαλισμό, να ανατροφοδοτήσουμε τον ενάρετο κύκλο που μετουσιώνει την συλλογική πρόοδο σε ατομική ευημερία».