Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις θα ξεκινήσουν στις 29 Μαΐου για τους υποψηφίους των Γενικών Λυκείων (ΓΕΛ) και στις 30 Μαΐου για τους υποψηφίους των Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ).

Πιο συγκεκριμένα, για τα λύκεια, μετά τη λήξη των μαθημάτων στις 15 Μαΐου, οι προαγωγικές εξετάσεις για την Α’ και Β’ τάξη θα διεξαχθούν από τις 18 Μαΐου έως τις 12 Ιουνίου 2026, ενώ τα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν έως τις 19 Ιουνίου.

Οι μαθητές της Γ’ λυκείου θα δώσουν ενδοσχολικές (απολυτήριες) εξετάσεις από τις 18 έως τις 25 Μαΐου, με την έκδοση των αποτελεσμάτων να έχει οριστεί έως τις 27 Μαΐου.

Πότε κλείνουν δημοτικά και νηπιαγωγεία

Για τους μικρότερους μαθητές, το σχολικό έτος ολοκληρώνεται λίγο αργότερα. Συγκεκριμένα, τα νηπιαγωγεία και τα δημοτικά σχολεία θα παραμείνουν ανοιχτά έως τη Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026.

Πανελλαδικές 2026: Έναρξη και πρόγραμμα

Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις για τους υποψηφίους των ΓΕΛ ξεκινούν στις 29 Μαΐου με το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας.

Στις 3 Ιουνίου θα ακολουθήσουν οι εξετάσεις σε Αρχαία Ελληνικά, Μαθηματικά και Βιολογία, ανάλογα με την Ομάδα Προσανατολισμού, ενώ στις 5 Ιουνίου οι υποψήφιοι θα εξεταστούν σε Λατινικά, Χημεία και Πληροφορική.

Η διαδικασία ολοκληρώνεται στις 8 Ιουνίου με τα μαθήματα Ιστορίας, Φυσικής και Οικονομίας.

Για τους υποψηφίους των ΕΠΑΛ, η έναρξη γίνεται στις 30 Μαΐου με τα Νέα Ελληνικά, ενώ στις 2 Ιουνίου ακολουθούν τα Μαθηματικά (Άλγεβρα). Από τις 4 έως τις 15 Ιουνίου θα πραγματοποιηθούν οι εξετάσεις στα μαθήματα ειδικότητας.

Οι εξετάσεις ειδικών μαθημάτων έχουν προγραμματιστεί για το διάστημα 16 έως 25 Ιουνίου.

Παράλληλα, από τις 15 έως τις 26 Ιουνίου θα διεξαχθούν οι υγειονομικές εξετάσεις και οι πρακτικές δοκιμασίες για τους υποψηφίους που διεκδικούν την εισαγωγή τους στα Τμήματα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού (ΤΕΦΑΑ).

Το Υπουργείο Παιδείας εν τω μεταξύ, έχει ήδη ανακοινώσει το πρόγραμμα για λήξη των μαθημάτων και διεξαγωγή των εξετάσεων στα γυμνάσια και τα λύκεια.

Συγκεκριμένα, στα γυμνάσια η λήξη των μαθημάτων ορίστηκε για την Τετάρτη, 27 Μαΐου και το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα για τις εξετάσεις ορίστηκε από την Τρίτη, 2 Ιουνίου έως και την Δευτέρα, 15 Ιουνίου 2026.

Όσον αφορά στα λύκεια, η λήξη των μαθημάτων ορίστηκε για την Παρασκευή, 15 Μαΐου 2026. 

Οι προαγωγικές εξετάσεις των μαθητών/τριών της Α’ και Β’ λυκείου θα διεξαχθούν από τη Δευτέρα 18 Μαΐου 2026 έως την Παρασκευή 12 Ιουνίου 2026. Ως τελική ημερομηνία έκδοσης αποτελεσμάτων ορίστηκε η Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026.

Οι απολυτήριες εξετάσεις των μαθητών/τριών της Γ΄ τάξης του λυκείου θα διεξαχθούν από τη Δευτέρα 18 Μαΐου 2026 έως τη Δευτέρα 25 Μαΐου 2026, με τελική ημερομηνία έκδοσης αποτελεσμάτων την Τετάρτη 27 Μαΐου 2026.

Όσον αφορά στα Λύκεια η λήξη των μαθημάτων ορίστηκε για την Παρασκευή, 15 Μαΐου 2026 ενώ το πρόγραμμα εξετάσεων ανακοινώνεται στους μαθητές πέντε, τουλάχιστον, ημέρες πριν. 

Οι προαγωγικές εξετάσεις των μαθητών/τριών της Α΄ και Β΄ τάξης των Ημερησίων και Εσπερινών ΓΕ.Λ. και Λυκείων Ε.Α.Ε. διεξάγονται από τη Δευτέρα 18 Μαΐου 2026 έως την Παρασκευή 12 Ιουνίου 2026. Η ημερομηνία έκδοσης αποτελεσμάτων ορίζεται το αργότερο έως την Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026.

Οι απολυτήριες εξετάσεις των μαθητών/τριών της Γ΄ τάξης Ημερησίων και Εσπερινών ΓΕ.Λ. και Λυκείων Ε.Α.Ε. διεξάγονται από τη Δευτέρα 18 Μαΐου 2026 έως τη Δευτέρα 25 Μαΐου 2026. 

Η ημερομηνία έκδοσης αποτελεσμάτων ορίζεται έως την Τετάρτη 27 Μαΐου 2026.

Το χρονοδιάγραμμα, για τη διεξαγωγή των εξετάσεων σε Γυμνάσια και Λύκεια που ανακοίνωσε το Υπουργείο Παιδείας, δίνει στους μαθητές, στους γονείς και την εκπαιδευτική κοινότητα ένα πλήρες πλαίσιο για την ολοκλήρωση της σχολικής χρονιάς.

Στα Γυμνάσια, τα μαθήματα ολοκληρώνονται την Τετάρτη 27 Μαΐου 2026. Οι εξετάσεις θα γνωστοποιούνται στους μαθητές τουλάχιστον τρεις ημέρες πριν από την έναρξή τους, ενώ το προτεινόμενο διάστημα διεξαγωγής τους εκτείνεται από την Τρίτη 2 Ιουνίου έως και τη Δευτέρα 15 Ιουνίου.

Αντίστοιχα, για τα Λύκεια, η λήξη των μαθημάτων έχει οριστεί για την Παρασκευή 15 Μαΐου 2026. Το πρόγραμμα των εξετάσεων θα ανακοινώνεται τουλάχιστον πέντε ημέρες πριν από την έναρξή τους, προκειμένου οι μαθητές να έχουν επαρκή χρόνο προετοιμασίας.

Οι προαγωγικές εξετάσεις για τους μαθητές της Α΄ και Β΄ τάξης των Ημερησίων και Εσπερινών Γενικών Λυκείων, καθώς και των Λυκείων Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης (Ε.Α.Ε.), θα διεξαχθούν από τη Δευτέρα 18 Μαΐου έως την Παρασκευή 12 Ιουνίου 2026. Τα αποτελέσματα αναμένεται να ανακοινωθούν το αργότερο έως την Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026.

Όσον αφορά τους μαθητές της Γ΄ τάξης, οι απολυτήριες εξετάσεις θα πραγματοποιηθούν από τη Δευτέρα 18 Μαΐου έως τη Δευτέρα 25 Μαΐου 2026, με την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων να προγραμματίζεται έως την Τετάρτη 27 Μαΐου 2026.

Το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα σηματοδοτεί την έναρξη της τελικής φάσης της σχολικής χρονιάς, με τους μαθητές να καλούνται να ολοκληρώσουν τις υποχρεώσεις τους μέσα σε ένα σαφώς καθορισμένο πλαίσιο ημερομηνιών.

Για την εγκύκλιο που αφορά στις Εξετάσεις Γυμνασίου

Για την εγκύκλιο που αφορά στις εξετάσεις Λυκείων

Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί πάνω από 1 εκατομμύριο ψηφιακές μαστογραφίες, με δεκάδες χιλιάδες γυναίκες να παραπέμπονται για περαιτέρω ιατρική διερεύνηση, δίνοντας τη δυνατότητα για έγκαιρη φροντίδα και παρέμβαση.

Το πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» για τον καρκίνο του μαστού αποτελεί μέρος του πρώτου ολοκληρωμένου Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης που εφαρμόζεται στη χώρα μας. Η πρωτοβουλία στοχεύει στον έγκαιρο εντοπισμό βασικών χρόνιων νοσημάτων που συνδέονται με υψηλά ποσοστά θνησιμότητας, όπως ο καρκίνος και οι καρδιαγγειακές παθήσεις.

Μέσω της καθιέρωσης δωρεάν προληπτικών εξετάσεων επιδιώκεται η έγκαιρη διάγνωση ασθενειών πριν εμφανιστούν σοβαρά συμπτώματα.

Το πρόγραμμα για τον καρκίνο του μαστού απευθύνεται σε όλες τις γυναίκες ηλικίας 45 έως 74 ετών που βρίσκονται στην Ελλάδα και διαθέτουν Α.Μ.Κ.Α., είτε είναι ασφαλισμένες είτε ανασφάλιστες. Σημαντικό στοιχείο της εφαρμογής του είναι η αξιοποίηση ψηφιακών τεχνολογιών, οι οποίες διευκολύνουν την ενημέρωση των δικαιούχων και την οργάνωση των εξετάσεων. Μέσω της ψηφιακής ειδοποίησης και των ηλεκτρονικών υπηρεσιών, οι ωφελούμενες μπορούν να προγραμματίσουν εύκολα και άμεσα τη μαστογραφία τους χωρίς οικονομική επιβάρυνση.

Οι εξετάσεις που καλύπτονται από το πρόγραμμα συνθέτουν ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο προληπτικού ελέγχου. Η βασική εξέταση είναι η ψηφιακή μαστογραφία, η οποία παρέχεται δωρεάν σε όλες τις γυναίκες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Η μαστογραφία αποτελεί τη σημαντικότερη μέθοδο έγκαιρης ανίχνευσης πιθανών αλλοιώσεων στον μαστό.

Σε περιπτώσεις όπου προκύπτει κάποιο εύρημα ή κρίνεται απαραίτητη περαιτέρω διερεύνηση, το πρόγραμμα καλύπτει και πρόσθετες διαγνωστικές εξετάσεις. Συγκεκριμένα, παρέχεται δωρεάν υπερηχογράφημα μαστού, ενώ όπου απαιτείται πραγματοποιείται και κλινική εξέταση από ιατρό για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.

Η υλοποίηση του προγράμματος γίνεται μέσω ενός εκτεταμένου δικτύου δημόσιων και ιδιωτικών δομών υγείας σε ολόκληρη τη χώρα. Διαγνωστικά κέντρα και νοσοκομεία συμμετέχουν στη διαδικασία, προσφέροντας τη δυνατότητα στις γυναίκες να πραγματοποιούν τις εξετάσεις τους κοντά στον τόπο κατοικίας τους. Με αυτό τον τρόπο επιδιώκεται η ενίσχυση της συμμετοχής στον προληπτικό έλεγχο και η άρση γεωγραφικών ή οικονομικών εμποδίων.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» για τον καρκίνο του μαστού αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εθνικής στρατηγικής πρόληψης που καλύπτει σχεδόν το σύνολο του πληθυσμού. Στο πλαίσιο του ίδιου προγράμματος παρέχονται επίσης δωρεάν προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και τον καρκίνο του παχέος εντέρου, καθώς και εξετάσεις για την εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου. Παράλληλα, στο ίδιο πλαίσιο, περιλαμβάνονται προγράμματα που σχετίζονται με την πρόληψη της νεφρικής δυσλειτουργίας και την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας ενηλίκων.

Όπως τονίζει χαρακτηριστικά η αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, «η ενίσχυση των προγραμμάτων προληπτικού ελέγχου αποτελεί βασική προτεραιότητα για την πολιτική δημόσιας υγείας που έχει χαράξει η χώρα μας, καθώς η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να συμβάλλει ουσιαστικά στη βελτίωση της υγείας του πληθυσμού και στη μείωση των πρόωρων θανάτων».

Τα έως σήμερα αποτελέσματα του προγράμματος αναδεικνύουν τον καθοριστικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η συστηματική πρόληψη στη δημόσια υγεία. Ο μεγάλος αριθμός εξετάσεων και τα ευρήματα που εντοπίστηκαν σε πρώιμο στάδιο υπογραμμίζουν τη σημασία της συμμετοχής των πολιτών σε οργανωμένα προγράμματα προληπτικού ελέγχου.

Ο Πάνος Ρούτσι δήλωσε ότι η απόφαση γνωστοποιήθηκε αργά το απόγευμα της Τρίτης, υποστηρίζοντας πως δεν υπήρχε χρονικό περιθώριο για ενέργειες, ενώ έκανε λόγο για διαδικασίες που έγιναν «εξπρές» για τους συγγενείς. 

Όπως δήλωσε: «Δεν είχαμε τα περιθώρια για ενέργειες καθότι η απόφαση ήρθε αργά το απόγευμα της Τρίτης. Οι διαδικασίες για όλους εμάς του συγγενείς έγιναν εξπρές. Περιμέναμε η εισαγγελέας Λάρισα να ορίσει εμπειρογνώμονα και ιατροδικαστή και μετά με τη σειρά μας θα ορίζαμε τους δικούς μας, πράγμα που δεν έγινε. Δεν υπάρχουν τα κατάλληλα εργαστήρια για τις εξετάσεις που θέλουμε και δεν υπάρχουν ιατροδικαστές να κάνουν αυτές τις εξετάσεις.»

Στο ίδιο πλαίσιο, η Μαίρη Χατζηκωνσταντίνου, εκπροσωπώντας συγγενείς θυμάτων της τραγωδίας στα Τέμπη, έθεσε ζητήματα που αφορούν το χρονικό διάστημα που έχει μεσολαβήσει αλλά και τις συνθήκες διαχείρισης των σορών μετά το δυστύχημα.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Έχει περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα για τις εκταφές, ο τρόπος με τον οποίον έγιναν οι παραλαβές των σορών, δεν ξέρουμε καταρχήν μέσα τι υπάρχει. Η συλλογή των σορών από τον τρόπο του δυστυχήματος έγινε με τρόπο που δεν ήταν αξιόπιστος. Δεν ξέρουμε αυτή τη στιγμή ανοίγοντας αυτά που θα ανοίξουμε τι θα βρούμε μέσα. Και όσον αφορά την ποιότητα την κατάσταση που θα βρίσκεται η σορός και αν πράγματι βρίσκεται μέσα το παιδί του Πάνου.»

Ο γνωστός τραγουδιστής εισήχθη το απόγευμα της Τρίτης 10 Φεβρουαρίου, έπειτα από έντονο κοιλιακό άλγος. Σύμφωνα με πληροφορίες, μετέβη ο ίδιος στο θεραπευτήριο οδηγώντας το προσωπικό του όχημα, προκειμένου να αναζητήσει ιατρική βοήθεια.

Όπως μετέφερε ο Γιώργος Λιάγκας μέσα από την εκπομπή «Το Πρωινό» του ΑΝΤ1, ο καλλιτέχνης πιθανότατα θα παραμείνει και σήμερα στο νοσοκομείο, ώστε να ολοκληρωθεί δεύτερος κύκλος εξετάσεων. Παράλληλα, όλα δείχνουν πως δεν θα πραγματοποιήσει την προγραμματισμένη του εμφάνιση.

Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν, υπάρχουν αυξημένα μέτρα προστασίας έξω από το μονόκλινο δωμάτιό του, ενώ δεν έχει υπάρξει καμία επικοινωνία με την οικογένειά του από την ημέρα της εισαγωγής του.

Όπως επισημάνθηκε, οι γιατροί δεν έχουν εντοπίσει μέχρι στιγμής κάτι σοβαρό, ωστόσο συνεχίζονται οι εξετάσεις, μεταξύ των οποίων και μία που θα πραγματοποιηθεί με μέθη, προκειμένου να υπάρξει πλήρης εικόνα για την κατάσταση της υγείας του.

Όπως μεταδίδει η ΕΡΤ, το παιδί είχε μείνει για σχεδόν μία ώρα χωρίς αναπνοή και επανήλθε χάρη στις προσπάθειες των γιατρών να το επαναφέρουν.

Το ιατρικό προσωπικό έκανε ΚΑΡΠΑ στο παιδί επί 40 λεπτά, ενώ τις πρώτες βοήθειες του έδωσε τόσο αυτόπτης μάρτυρας, όσο και οι αστυνομικοί που έφτασαν στο σημείο.

Σχεδόν 9.000 βιοψίες έχουν διενεργηθεί σε πολίτες που υποβλήθηκαν σε αυτοδιαγνωστικό τεστ για την πρόληψη του καρκίνου του παχέος εντέρου και έχουν πραγματοποιηθεί πολλά χειρουργεία, ενώ περισσότερες από 5.200 γυναίκες έχουν παραπεμφθεί για περαιτέρω έλεγχο στο πλαίσιο των ελέγχων για τον έγκαιρο εντοπισμό καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

Ακόμα 4.000 άτομα έχουν παραπεμφθεί για διαγνωστικό έλεγχο ισχαιμίας στο πλαίσιο του μεγαλύτερου επιμέρους προγράμματος που εντάσσεται στο «Προλαμβάνω», το οποίο αφορά στην αποτροπή καρδιαγγειακών παθήσεων και καλύπτει το μεγαλύτερο το εύρος ηλικιών, 30 έως 70 ετών.

«Μιλάμε για δεκάδες χιλιάδες ζωές που σώθηκαν χάρη στις προληπτικές εξετάσεις. Δεν υπάρχει κάτι παραπάνω να πει κανείς», τόνισε κυβερνητικό στέλεχος που είχε ενεργό ρόλο στη συνεργασία μεταξύ του υπουργείου Υγείας και του Μεγάρου Μαξίμου. Η ίδια πηγή προσέθεσε ότι εξίσου σημαντικό αποτέλεσμα του «Προλαμβάνω» είναι η καλλιέργεια μίας κουλτούρας πρόληψης στη χώρα μας, η οποία απουσίαζε στο παρελθόν και εφόσον «ριζώσει» θα αποδειχθεί πολύτιμη στο μέλλον.

Πάνω από 2,5 εκατομμύρια πολίτες έχουν εξεταστεί δωρεάν

Η συμμετοχή σε αυτά τα τέσσερα μεγάλα προγράμματα, αλλά και στις υπόλοιπες μικρότερες δράσεις που περιλαμβάνονται στο «Προλαμβάνω» που έχει ξεκινήσει η κυβέρνηση Μητσοτάκη από το 2022, έχει ξεπεράσει κάθε προσδοκία, καθώς περισσότεροι από 2,5 εκατομμύρια πολίτες έχουν αξιοποιήσει μέχρι σήμερα την ευκαιρία να κάνουν εξετάσεις, χωρίς κόστος, σε 15.000 δομές υγείας.

Στο πλαίσιο του «Φώφη Γεννηματά», που απευθύνεται σε γυναίκες ηλικίας 45 έως 74 ετών, έχουν γίνει 765.065 ψηφιακές μαστογραφίες. Για καρκίνο του τραχήλου της μήτρας έχουν εξεταστεί 370.573 γυναίκες 21 έως 65 ετών, ενώ για την πρόληψη του καρκίνου παχέος εντέρου, 808.356 πολίτες έχουν υποβληθεί σε self-test και 25.779 έχουν κάνει  κολονοσκόπηση.

Στους 512.593 ανέρχονται, για την ώρα, οι πολίτες που έχουν κάνει αιματολογικές εξετάσεις για την καρδιαγγειακή υγεία. Για όσους διαπιστωθεί αυξημένος καρδιαγγειακός κίνδυνος, πραγματοποιείται ηλεκτροκαρδιογράφημα, μέτρηση αρτηριακής πίεσης και υπερηχοκαρδιογράφημα. Εφόσον απαιτηθεί, ο κύκλος των προνοιών ολοκληρώνεται με περαιτέρω έλεγχο για τη διαπίστωση ισχαιμίας.

Αρκούν το ΑΜΚΑ και λίγα λεπτά – Η πρόληψη σώζει ζωές

Όσοι δεν έχουν κάνει μέχρι τώρα προληπτικές εξετάσεις μπορούν να αδράξουν την ευκαιρία και να συμμετέχουν στο πρόγραμμα «Προλαμβάνω», εντελώς δωρεάν, είτε είναι ασφαλισμένοι είτε ανασφάλιστοι, με το ΑΜΚΑ τους.

Για εκείνους που έχουν ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση, η διαδικασία είναι ακόμη πιο απλή καθώς σε αυτήν την περίπτωση λαμβάνουν με SMS ή/και email το ηλεκτρονικό τους παραπεμπτικό.

Ακόμη, όμως, και εάν δεν έχουν άυλη συνταγογράφηση, αρκεί να μπουν στο site https://proliptikes.gov.gr/, να βρουν τα συνεργαζόμενα κέντρα στην περιοχή τους και να κλείσουν ραντεβού εύκολα και γρήγορα δίνοντας απλά το ΑΜΚΑ τους.

«Η πίεση γίνεται πολυπρόσωπη και το άγχος, αν δεν το αναγνωρίσουμε και δεν το διαχειριστούμε, κινδυνεύει να μας παραλύσει».

Ο Ψυχολόγος Ακης Μακρυγιάννης, συνεργάτης του Φορέα ΚΛΙΜΑΚΑ, δίνει χρήσιμες συμβουλές για τη διαχείριση του άγχους, την αναγνώριση των συμπτωμάτων και την μετατροπή του σε κινητήριο δύναμη.

«Προσδοκίες, άγχος, κόπωση, αγωνία, συγκίνηση. Η περίοδος των πανελληνίων κουβαλάει αρκετά φορτία. Πολλές φορές η φράση «δίνει πανελλήνιες» λειτουργεί σαν φράση-κλειδί ώστε αυτόματα, χωρίς παραπάνω λόγια, ο συνομιλητής μπαίνει νοερά σε ένα σπίτι όπου όλα περιστρέφονται γύρω από τις εξετάσεις και συν-αισθάνεται την ένταση αυτής της διαδικασίας», αναφέρει ο κ. Μακρυγιάννης στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Η πίεση των πανελλαδικών εξετάσεων είναι πολυπρόσωπη, σημειώνει. «Στο επίκεντρο βρίσκονται φυσικά οι μαθητές, οι οποίοι κουβαλούν την πίεση της επίδοσης και την εξαντλητική προετοιμασία. Τις δικές τους «εξετάσεις» όμως δίνουν και οι γονείς, με την ανάγκη να φανούν όσο πιο υποστηρικτικοί δίπλα στο παιδί τους».

Το πολυπαραγοντικό άγχος των εξετάσεων και τα συμπτώματα

Το άγχος πριν και κατά τη διάρκεια των εξετάσεων μπορεί να εμφανίζεται με ποικίλους τρόπους: αϋπνία, μειωμένη ή αυξημένη όρεξη για φαγητό, εκνευρισμός, ξεσπάσματα, κρίσεις άγχους ή πανικού, φόβος αποτυχίας.

«Η παγίδα των πανελληνίων είναι πως τοποθετούν τον υποψήφιο μπροστά σε ένα παραπλανητικό δίλημμα «άσπρου – μαύρου»: «ή θα τα καταφέρω ή θα έρθει το τέλος του κόσμου». Το δίπολο αυτό δημιουργεί μια άδικη πίεση, η οποία πολλές φορές ενισχύεται από τη σύγκριση με συνομηλίκους, από την πίεση της οικογένειας, και από την θέσπιση της «επιτυχίας» ως αυτοσκοπό», εξηγεί ο κ. Μακρυγιάννης.

Η μετουσίωση / διαχείριση του άγχους

Και όμως, το άγχος αυτό, μπορεί να μετατραπεί σε κινητήριο δύναμη, αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Ψυχολόγος Ακης Μακρυγιάννης. «Εάν αναγνωριστεί και αντιμετωπιστεί, μπορεί να μετουσιωθεί σε δημιουργικότητα, σε όρεξη. Μπορεί να μετατοπιστεί από αποδιοργανωτικό σε λειτουργικό.

Το άγχος φέρει μια ψυχική ενέργεια, η οποία έχει την ικανότητα να μας παραλύσει. Αν όμως το διαχειριστούμε καταλλήλως, μπορούμε να «στρέψουμε» αυτή την ενέργεια προς κάτι ωφέλιμο και να την διοχετεύσουμε εκεί που θέλουμε εμείς».

Συμβουλές για τους μαθητές:

– Οργάνωση με γνώμονα την πραγματικότητα: Όλοι οι μαθητές θα θέλανε να διαβάσουν «λίγο παραπάνω». Να κάνουν «λίγο καλύτερη» την προετοιμασία τους. Η αποδοχή ότι δεν είναι ρομπότ, αλλά άνθρωποι, είναι καθοριστική. Ένα ευέλικτο πρόγραμμα, με ρεαλιστικούς στόχους, με παύσεις και διαλείμματα, βοηθά στη σταθερότητα και μειώνει την αίσθηση χαοτικής προετοιμασίας.

– Διαλείμματα που ξεκουράζουν στα αλήθεια: Είναι προτιμότερο να διαβάσει κανείς για λίγες ώρες αλλά συγκεντρωμένος, παρά να κάθεται πάνω από τα βιβλία για ώρες, χωρίς να εστιάζει σε αυτά που διαβάζει. Όσο πιο ποιοτικά είναι τα διαλείμματα τόσες περισσότερες οι πιθανότητες να είναι ποιοτικό το διάβασμα. Βόλτες σε ευχάριστο περιβάλλον, φυσική δραστηριότητα, σύντομες επαφές με φίλους, λειτουργούν προς αυτή την κατεύθυνση.

– Εξατομικευμένη προσέγγιση: Κάθε άνθρωπος έχει την δική του προσωπικότητα και τα δικά του «κουμπιά». Μπορεί ένας μαθητής να διαβάζει καλύτερα ακούγοντας παράλληλα μια ήπια μελωδία, ενώ το ίδιο σενάριο για άλλον μαθητή μπορεί να είναι καταστροφικό. Κάποιος μπορεί να συγκεντρώνεται καλύτερα τα απογεύματα, άλλος τα βράδια. Το να ξέρουμε τον εαυτό μας, και να σέβεται – προσαρμόζεται και το περιβάλλον μας στις «ρουτίνες» μας, είναι σημαντικό.

– Αυτό-φροντίδα: Όπως ένα αμάξι δεν μπορεί να κινηθεί χωρίς βενζίνη, έτσι και κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά -ειδικά σε περιόδους πίεσης- χωρίς καλό ύπνο, σωστή διατροφή, επαρκή ενυδάτωση.

– Έκφραση σκέψεων και συναισθημάτων: Είτε σε γονείς, είτε σε φίλους, είτε σε κάποιον ειδικό, είτε ακόμα και στον ίδιο τους τον εαυτό με ένα προσωπικό ημερολόγιο, μπορεί να λειτουργήσει ως αποφόρτιση.

– Εστίαση στο παρόν: Έχω στο μυαλό μου τον στόχο μου, αλλά ταυτόχρονα εστιάζω στο εδώ και τώρα. Στο επόμενο διάβασμα, στο επόμενο ιδιαίτερο που έχω, στην επόμενη μέρα.

– Αντικατάσταση του δίπολου επιτυχία – αποτυχία: Ας επιχειρήσουμε όσο γίνεται να αλλάξουμε την λογική «θα πετύχω / θα αποτύχω» με το «θα δώσω τον καλύτερο μου εαυτό». Αυτή είναι η πραγματική επιτυχία. Και σε αυτό οφείλει να συνδράμει το οικογενειακό περιβάλλον.

Συμβουλές για του τους γονείς:

– Υποστηρικτικοί και διαθέσιμοι: Η ερώτηση «πώς είσαι;» ή η δήλωση «αν θελήσεις να εκφράσεις συναισθήματα ή σκέψεις, είμαστε διαθέσιμοι», έχουν μεγάλη αξία και δίνουν χώρο στον μαθητή να εκφραστεί όποτε το θελήσει, χωρίς να φέρνουν πίεση. Οι γονείς επίσης μπορούν αυτή την περίοδο να γίνουν πιο ευέλικτοι με τους κανόνες και τις εξαιρέσεις τους: «ναι, μπορείς να το κάνεις αυτό σήμερα κατ’ εξαίρεση, αλλά δεν είναι ο κανόνας». Έτσι διατηρείται η οριοθέτηση, ενώ ταυτόχρονα δίνεται χώρος στην αποφόρτιση.

– Αποδοχή ανεξαρτήτως αποτελέσματος: Το παιδί έχει ανάγκη να ξέρει ότι είναι αγαπητό και αποδεκτό όπως και να έχει. Δεν δίνει εξετάσεις για κανέναν άλλον πέρα από τον εαυτό του και η επίδοση του δεν θα αλλάξει κάτι στη σχέση που έχει με τους γονείς, ούτε προς το καλύτερο, ούτε προς το χειρότερο.

«Το σημαντικότερο μήνυμα αυτής της περιόδου είναι πως η ζωή δεν τελειώνει στις πανελλήνιες και η αξία ενός εφήβου δεν καθορίζεται από μια βαθμολογία. Οι εξετάσεις αυτές δεν είναι ο τερματικός σταθμός διότι η επαγγελματική σταδιοδρομία δεν καθορίζεται μόνο από μία επιτυχία ή από μία αποτυχία.

Πίσω από το γραπτό υπάρχει ένας νέος με όνειρα. Τα όνειρα έχουν γερά θεμέλια, δεν γκρεμίζονται. Και ούτε πρόκειται να γκρεμιστούν, ό,τι και αν γίνει στις εξετάσεις», καταλήγει ο Ψυχολόγος Ακης Μακρυγιάννης.

Καλή επιτυχία στους υποψηφίους. Καλή δύναμη σε όσους θα στέκονται έξω από τις αίθουσες περιμένοντάς τους.