Ρούλα Σκουρογιάννη

Το οικονομικό παράδοξο: Πλεόνασμα €147 δισ. ή Έλλειμμα €47 δισ.;

Η σημασία του κλάδου για την ευρωπαϊκή ευστάθεια αποτυπώνεται σε ένα συγκλονιστικό στατιστικό εύρημα: αν αφαιρεθεί η δραστηριότητα της φαρμακευτικής βιομηχανίας, το εμπορικό ισοζύγιο της ΕΕ θα βυθιζόταν στο κόκκινο, μετατρέποντας το σημερινό πλεόνασμα των €147 δισ. σε ένα τρομακτικό έλλειμμα €47 δισ.

Με εξαγωγές που αγγίζουν τα €320 δισ. ετησίως, ο κλάδος ξεπερνά κατά 30% τη συνδυασμένη συμβολή όλων των άλλων βιομηχανικών τομέων στο εμπορικό πλεόνασμα της Ένωσης. Παρά την αδιαμφισβήτητη αυτή υπεροχή, η Ευρώπη φαίνεται να «τιμωρεί» την επιτυχία της με γραφειοκρατικά εμπόδια και αντικίνητρα.

Η «αιμορραγία» των επενδύσεων προς ΗΠΑ και Κίνα

Η έκθεση της EFPIA κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την απώλεια του 25% του παγκόσμιου μεριδίου επενδύσεων σε βάθος εικοσαετίας.

Η σύγκριση των ρυθμών ανάπτυξης της Έρευνας & Ανάπτυξης (Ε&Α) είναι αποκαρδιωτική για τις Βρυξέλλες:

• Κίνα: +20,7% (ετήσια αύξηση δαπανών Ε&Α)
• ΗΠΑ: +5,5%
• ΕΕ: +4,4%

Η στασιμότητα αυτή, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι οι συστάσεις της εμβληματικής  έκθεσης  Draghi παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεφάρμοστες, δημιουργεί ένα εκρηκτικό κοκτέιλ αβεβαιότητας για τις εταιρείες βιοεπιστημών.

Η βιωσιμότητα υπό διωγμό: Το βάρος των επιστροφών

Μία από τις πιο καίριες αναφορές του κειμένου αφορά τη χρηματοδότηση της καινοτομίας. Τα κράτη-μέλη της ΕΕ βασίζονται όλο και περισσότερο σε υποχρεωτικούς μηχανισμούς επιστροφών (όπως το clawback), με αποτέλεσμα η συμμετοχή της βιομηχανίας στη φαρμακευτική δαπάνη να έχει αυξηθεί από το 15% στο 22%.

Στην ουσία, η καινοτόμος φαρμακευτική βιομηχανία χρηματοδοτεί η ίδια την είσοδο των νέων θεραπειών στο σύστημα, καλύπτοντας τα κενά των δημόσιων προϋπολογισμών. Η πρακτική αυτή χαρακτηρίζεται ως «μακροπρόθεσμα μη βιώσιμη», καθώς υπονομεύει τη δυνατότητα των εταιρειών να επενδύουν σε νέα φάρμακα.

Οι 10 πυλώνες της «ευρωπαϊκής αντεπίθεσης»

Η EFPIA δεν περιορίζεται στην κριτική, αλλά καταθέτει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δέκα σημείων για την επανεκκίνηση της ανταγωνιστικότητας:

1.      Προστασία της Διανοητικής Ιδιοκτησίας: Δημιουργία ενός πλαισίου κινήτρων που θα καταστήσει την Ευρώπη παγκόσμιο πόλο έλξης για επιστήμονες.

2.      Ρυθμιστικό Fast–Track: Εκσυγχρονισμός των διαδικασιών για τις κλινικές μελέτες ώστε να μην χάνεται πολύτιμος χρόνος.

3.      Κανονιστική Συνοχή: Κατάργηση των αντιφάσεων μεταξύ υγειονομικής και περιβαλλοντικής νομοθεσίας.

4.      Απλοποίηση Χρηματοδοτικών Εργαλείων: Εύκολη πρόσβαση σε κεφάλαια για την έρευνα αιχμής.

5.      Εξωστρεφής Εμπορική Πολιτική: Στήριξη των ευρωπαϊκών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.

6.      Στρατηγικός Διάλογος: Τακτική επικοινωνία πολιτείας-βιομηχανίας για την επίλυση δομικών προβλημάτων.

7.      Ενίσχυση Δημόσιων Προϋπολογισμών: Αύξηση της καθαρής δαπάνης για τη φαρμακευτική καινοτομία.

8.      Αξιολόγηση με βάση την Αξία: Ενσωμάτωση των κοινωνικών και οικονομικών οφελών των φαρμάκων στην τιμολόγηση (ΑΤΥ).

9.      Τέλος στα Μέτρα Λιτότητας: Σταδιακή κατάργηση των οριζόντιων περικοπών και εφαρμογή της Οδηγίας Διαφάνειας.

10.  Ευελιξία Τιμολόγησης: Δικαίωμα ελεύθερου καθορισμού τιμών εκκίνησης για την ταχύτερη πρόσβαση των ασθενών.

Nathalie Moll: «Τώρα ή Ποτέ»

Η Γενική Διευθύντρια της EFPIA προειδοποιεί ότι η στρατηγική σημασία του κλάδου συχνά υποεκτιμάται από τους λήπτες αποφάσεων. Η διατήρηση της βιομηχανικής βάσης στην Ευρώπη δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομίας, αλλά και ασφάλειας, καθώς μειώνει την εξάρτηση από τρίτες χώρες σε κρίσιμα υγειονομικά υλικά.

Η Ευρώπη οφείλει να επιλέξει: θα παραμείνει ένας παθητικός καταναλωτής καινοτομίας που παράγεται αλλού ή θα ηγηθεί της παγκόσμιας επανάστασης στις βιοεπιστήμες; 

Σύνδεσμος για τις 10 δράσεις: https://efpia.eu/media/zkhfr3kp/10-actions–for–competitiveness–growth–and–security.pdf