Η ημερομηνία της τηλεδιάσκεψης δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αλλά ΑΔΜΗΕ, ΡΑΑΕΥ και ΡΑΕΚ έχουν ήδη ενημερωθεί. Το κλίμα παραμένει συγκρατημένο, καθώς το «κλειδί» για την εκταμίευση των κονδυλίων βρίσκεται στα χέρια του υπουργού Οικονομικών της Κύπρου, Μάκη Κεραυνού.

Η μεγαλύτερη εκκρεμότητα αφορά τα 25 εκατομμύρια ευρώ που η ΡΑΕΚ έχει εγκρίνει από τις 31 Ιουλίου ως δαπάνες που πρέπει να ανακτήσει ο ΑΔΜΗΕ το 2025. Ωστόσο, η τελική απόφαση εξαρτάται από τον Κεραυνό, ο οποίος έχει ήδη εκφράσει δημόσια την αντίθεσή του, προκαλώντας ένταση στις σχέσεις Αθήνας – Λευκωσίας.

Κατά τη διάρκεια της τηλεδιάσκεψης, το ενδιαφέρον θα στραφεί και στη στάση που θα τηρήσει ο ΑΔΜΗΕ απέναντι στη Nexans, όσον αφορά τις εκκρεμείς πληρωμές.

Η στάση της ΡΑΕΚ θα έχει καθοριστική σημασία, καθώς θα δείξει αν υπάρχει περιθώριο για συμβιβασμό μεταξύ των δύο πλευρών. Πολιτικά, οι τόνοι έχουν προς το παρόν χαμηλώσει και οι επαφές συνεχίζονται. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης προγραμματίζει να θέσει το θέμα στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη συνάντηση που θα έχει αύριο στη Νέα Υόρκη, ενώ προγραμματίζεται και συνάντηση με τον πρόεδρο της Κύπρου, Νίκο Χριστοδουλίδη.

Στις συζητήσεις της τηλεδιάσκεψης θα τεθούν όλα τα ανοιχτά ζητήματα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η πλήρης αναγνώριση των επενδυτικών δαπανών του ΑΔΜΗΕ, καθώς μέχρι σήμερα η ΡΑΕΚ έχει εγκρίνει μόνο 82 εκατομμύρια ευρώ από τα συνολικά 250 εκατομμύρια ευρώ που έχουν δαπανηθεί.

Επιπλέον, θα συζητηθεί ο τρόπος καθορισμού των χρεώσεων στους Κύπριους καταναλωτές ώστε να ανακτηθούν τα 25 εκατομμύρια ευρώ του 2025, η έγκριση του λειτουργικού κόστους για το 2025 από ΡΑΑΕΥ και ΡΑΕΚ, αλλά και η έγκριση πρόσθετων δαπανών που προέκυψαν μέσα στο έτος, όπως οι σταλίες πλοίων, οι οποίες δεν εμπίπτουν στην ευθύνη του ΑΔΜΗΕ.

Τέλος, θα συζητηθεί η μεταβίβαση των Αδειών κυριότητας και Διαχείρισης του έργου στον ΑΔΜΗΕ, μια δέσμευση της ΡΑΕΚ από το καλοκαίρι που παραμένει εκκρεμής. Η εξέλιξη αυτών των ζητημάτων θα καθορίσει τη συνέχεια του έργου και το ρυθμιστικό πλαίσιο που θα επιτρέψει την ομαλή χρηματοδότησή του.

Παράλληλα, είπε ότι ενημερώθηκε το απόγευμα από τη Νομική Υπηρεσία ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αρχίζει έρευνα σε σχέση με πιθανά ποινικά αδικήματα αναφορικά με το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους, προσερχόμενος σε εκδήλωση, στη Λευκωσία, των Συνδέσμων Αγωνιστών ΕΟΚΑ 1055-59 για τους ήρωες του Αχυρώνα Λιοπετρίου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ρωτήθηκε ποια είναι η θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας στο ζήτημα του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

«Η θέση της Λευκωσίας είναι ξεκάθαρη, η θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι ενιαία. Το έργο είναι στρατηγικής σημασίας. Η βιωσιμότητά του εξαρτάται από την υλοποίηση δεσμεύσεων που έχει αναλάβει ο φορέας υλοποίησης που είναι ο ΑΔΜΗΕ και αναμένουμε την υλοποίηση των συγκεκριμένων δεσμεύσεων», ανέφερε.

Πρόσθεσε ότι ενημερώθηκε το απόγευμα ότι η Νομική Υπηρεσία ενημερώθηκε με τη σειρά της από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ότι έπειτα από διάφορες καταγγελίες που έγιναν εδώ και καιρό και που έχουν διερευνηθεί, αποφάσισε να ανοίξει υπόθεση διερεύνησης για ενδεχόμενα ποινικά αδικήματα σε σχέση με το συγκεκριμένο έργο.

Ερωτηθείς ποιους αφορά απάντησε πως «δεν αναφέρεται σε ποιους». «Αλλά επειδή ακούω διάφορα για έργα και μεγάλες δηλώσεις που κάποιοι κάνουν, αυτή η κυβέρνηση, το είπα πολλές φορές, το επαναλαμβάνω, δεν θα κουραστώ να το λέω και να το κάνουμε με τις ενέργειες μας, είναι εδώ για να μην υπάρχει η οποιαδήποτε σκιά για την Κυπριακή Δημοκρατία. Σε αυτό το θέμα δεν υπάρχει κανένα μα κανένα περιθώριο συζήτησης. Άρα, κάποιοι όταν προβαίνουν σε δηλώσεις να είναι λίγο πιο προσεκτικοί ειδικότερα όταν αφορά το όνομα, τη φήμη, την αξιοπιστία της χώρας μας, κανένας δεν είναι πάνω από την αξιοπιστία και τη φήμη αυτής της χώρας», ανέφερε.

Σε ερώτηση είπε επίσης ότι δεν υπάρχουν διαφορές με την ελληνική κυβέρνηση. «Υπάρχουν υποχρεώσεις που έχει αναλάβει ο ΑΔΜΗΕ και για να είναι βιώσιμο το έργο αυτές τις υποχρεώσεις πρέπει να τις υλοποιήσει», ανέφερε.

Ερωτηθείς εξάλλου αν θα αποδοθούν ευθύνες για το Βασιλικό, ο Πρόεδρος επανέλαβε ότι υπάρχει σε εξέλιξη και για εκείνο το έργο έρευνα από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.

«Αναμένουμε και τα αποτελέσματα της έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και φυσικά θα αναμένουμε και την έκθεση από την εταιρεία που έχει αναλάβει να μας ενημερώσει για το ποια είναι η κατάσταση πραγμάτων σε σχέση με το έργο», ανέφερε.

Σε άλλη ερώτηση αν οι δύο έρευνες από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η μια για το καλώδιο και η άλλη για το Βασιλικό, φέρνουν καθυστερήσεις στην υλοποίηση των έργων, ο Πρόεδρος είπε ότι φυσικά και φέρνουν καθυστερήσεις. Σημείωσε όμως ότι πάνω από όλα είναι η φήμη, η αξιοπιστία της χώρας μας, της Κυπριακής Δημοκρατίας και κανένας δεν έχει δικαίωμα να παίζει με αυτή τη φήμη και αξιοπιστία.

Ο κ. Παπασταύρου επεσήμανε ότι δημιουργούνται εύλογα ερωτηματικά, «ιδιαίτερα όταν το έργο αυτό είναι στρατηγικής σημασίας για την Κύπρο καθώς θα τερματίσει την ενεργειακή της απομόνωση, και επίσης όταν στις 31 Ιουλίου, η ρυθμιστική Αρχή της Κύπρου, η ΡΑΕΚ, ενέκρινε τα 25 εκατ. για την υλοποίηση του έργου. Συμμετέχει δε στις τακτικές εβδομαδιαίες τηλεφωνικές επικοινωνίες που γίνονται με την Επιτροπή και τον Έλληνα ρυθμιστή για την υλοποίηση του έργου».

Ο κ. Παπασταύρου αποκάλυψε επίσης ότι η Ελλάδα δεν έχει δει τις εκθέσεις που επικαλείται ο Κύπριος υπουργός Οικονομικών και κάλεσε την κυπριακή πλευρά να «ξεκαθαρίσει τη θέση της».

Πρόσθεσε ότι το θέμα θα συζητηθεί την Πέμπτη στην Κοπεγχάγη, όπου θα παρευρεθεί ο Έλληνας υφυπουργός Νίκος Τσάφος.

Σε ερώτηση για το αν το γεγονός πως η Τουρκία έχει εκφράσει τις αντιρρήσεις της για την πραγματοποίηση του έργου έχει παίξει κάποιο ρόλο, ο κ. Παπασταύρου απάντησε ότι «εδώ μιλάμε για τη βιωσιμότητα του έργου, που είναι πολύ πιο πριν από αυτό».

Ερωτηθείς τέλος αν η Κύπρος κάνει πίσω, τότε το έργο πώς μπορεί να πραγματοποιηθεί, ο κ. Παπασταύρου είπε λακωνικά: «Η ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου περνά και από την Κύπρο».

Σύμφωνα, πάντως με τον «Φιλελεύθερο» η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ) άλλαξε τις δύο ρυθμιστικές αποφάσεις και εκκρεμεί η απόφαση για το γεωπολιτικό ρίσκο με την πρόταση να προβλέπει την κατανομή του κατά 50% σε Ελλάδα και Κύπρο.

Το Υπουργικό φέρεται να έχει εγκρίνει την συμφωνία που επιτεύχθηκε σε υπουργικό επίπεδο το γεωπολιτικό ρίσκο μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας (50%-50%) καθώς και την ανάκτηση εξόδων του έργου με το ποσό των €25 εκατ. για πέντε χρόνια από το Ταμείο Ρύπων. Άγνωστο παραμένει αν στην απόφαση συγκαταλέγεται και η συμμετοχή με 100 εκατ. της Κύπρου στο μετοχικό σχήμα του καλωδίου.

Την Πέμπτη θα γίνει η συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Νίκο Χριστοδουλίδη προκειμένου να ανακοινωθεί κι επίσημα – εκτός απροόπτου – η έναρξη του έργου.

Υπενθυμίζεται ότι η γαλλική εταιρεία που κατασκευάζει το καλώδιο, η Nexans έχει δώσει διορία μέχρι τις 19 Σεπτεμβρίου, δηλαδή την ημέρα της συνάντησης στο Μέγαρο Μαξίμου.

Οπως έγραψε το πρωί το mononews, η κυπριακή πλευρά, όμως φέρεται, επισήμως, να έχει λάβει τις αποφάσεις για τη συμφωνία των 4 σημείων για την ηλεκτρική διασύνδεση τα οποία είναι τα εξής:
-Συμμετοχή της κυπριακής δημοκρατίας στο έσοδο του ΑΔΜΗΕ με 125 εκ. για τα πέντε χρόνια της κατασκευής του έργου.

-Συμμετοχή των καταναλωτών μέσω του συμφωνημένου WACC 8,3% για 17 χρόνια.

-Επιμερισμός 50-50 του γεωπολιτικού ρίσκου, δηλαδή του κόστους το έργου στην περίπτωση που δεν επιτευχθεί η ολοκλήρωσή του.

-Το θέμα της συμμετοχής του κυπριακού δημοσίου στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector, με 100 εκατ. ευρώ και περίπου 30% των μετοχών.

Πληροφορίες αναφέρουν, ότι στις προθέσεις της κυπριακής πλευράς, είναι να διατυπωθεί λεκτικά η πρόθεση συμμετοχής στο μετοχικό κεφάλαιο του Great Sea Interconnector, χωρίς όμως και να υλοποιηθεί αυτό άμεσα.