Όπως, επίσης, είπε, η βαθύτερη ενοποίηση των αγορών προϋποθέτει έναν αντίστοιχο βαθμό κεντρικής ευρωπαϊκής εποπτείας. Οι φορείς της αγοράς με συστημική ή ευρεία διασυνοριακή παρουσία, θα πρέπει να εποπτεύονται μέσα από μια κοινή ευρωπαϊκή προσέγγιση. Δεν μπορεί να δημιουργηθεί μια πραγματικά ενοποιημένη κεφαλαιαγορά, όταν οι διασυνοριακές δραστηριότητες εποπτεύονται μέσα από 27 διαφορετικές εποπτικές οπτικές και πρακτικές.

Προσθέτοντας ότι, «εάν είμαστε πραγματικά σοβαροί ως προς τη δημιουργία βαθύτερων και ισχυρότερων κεφαλαιαγορών, περισσότερων επενδύσεων, μεγαλύτερης καινοτομίας και μιας Ευρώπης που μπορεί να χρηματοδοτεί το μέλλον της με τις δικές της δυνάμεις, τότε πρέπει να έχουμε την αυτοπεποίθηση και τη φιλοδοξία να οικοδομήσουμε τους θεσμούς που θα καταστήσουν αυτούς τους στόχους εφικτούς».

Αναλυτικά η παρέμβαση Πιερρακάκη:

Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω συγχαίροντας την Κυπριακή Προεδρία και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και εσάς προσωπικά (σ.σ. αναφέρεται στον υπουργό Οικονομικών της Κυπριακής Δημοκρατίας Μάκη Κεραυνό και την επίτροπο της ΕΕ Μαρία- Λουίζ Αλμπουκέρκε), για την προώθηση αυτού του νομοθετικού πακέτου.

Θα ήθελα να ξεκινήσω επισημαίνοντας κάτι που είναι προφανές για πολλούς από εμάς στις χώρες μας: όταν προσπαθούμε να περιγράψουμε ευρύτερα την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα τεχνικό θέμα.

Και όταν συζητάμε τόσο τεχνικά ζητήματα, μου έρχεται έντονα στο μυαλό μια τηλεοπτική σειρά που πολλοί από εμάς έχουμε παρακολουθήσει, το «Yes Minister». Ο σερ Χάμφρεϊ, μια εμβληματική μορφή της σειράς, είχε τη μοναδική ικανότητα να μετατρέπει τα σημαντικότερα πολιτικά ζητήματα σε εξαιρετικά περίπλοκες τεχνικές συζητήσεις, εξυπηρετώντας τους δικούς του σκοπούς.

Και το MISP (Πακέτο για την Ενοποίηση και την Εποπτεία των Αγορών) αντιμετωπίζει, θα έλεγα, τον κίνδυνο να καταλήξει σαν μια από αυτές τις συζητήσεις. Γιατί, ένας πολίτης, ο οποίος παρακολουθεί αυτή τη συζήτηση, η οποία μεταδίδεται αυτή τη στιγμή τηλεοπτικά, θα μπορούσε εύλογα να αναρωτηθεί: «Τι ακριβώς συζητούν όλοι αυτοί οι άνθρωποι στο Λουξεμβούργο; Τι προσπαθούν να πετύχουν;».

Θα έλεγα ότι ο ευκολότερος τρόπος για να κατανοήσει κανείς το MISP είναι να ξεκινήσει από τον τελικό στόχο και να κινηθεί προς τα πίσω. Θέλουμε βαθύτερες και ισχυρότερες κεφαλαιαγορές, περισσότερες επενδύσεις και περισσότερη καινοτομία. Θέλουμε οι ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις να χρηματοδοτούν την ευρωπαϊκή ανάπτυξη, και μια Ευρώπη που να μπορεί να χρηματοδοτεί το μέλλον της με πιο αποτελεσματικό τρόπο. Κάθε βασικό κεφάλαιο του MISP υπηρετεί ακριβώς έναν από αυτούς τους στόχους.

Οι διατάξεις που αφορούν τις πλατφόρμες διαπραγμάτευσης και τις υποδομές της αγοράς, αποσκοπούν στη δημιουργία μεγαλύτερων ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών με ενισχυμένη ρευστότητα. Οι διατάξεις που αφορούν τους διαχειριστές περιουσιακών στοιχείων και τα επενδυτικά κεφάλαια, αποσκοπούν στο να επιτρέψουν στις ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις να κατευθύνονται με πιο αποτελεσματικό τρόπο προς ευρωπαϊκές επενδυτικές ευκαιρίες.

Αντίστοιχα, οι διατάξεις που αφορούν τα περιουσιακά στοιχεία κρυπτονομισμάτων αποσκοπούν στο να διασφαλίσουν ότι η μελλοντική αρχιτεκτονική της ψηφιακής χρηματοδότησης θα αναπτυχθεί στη βάση συνεκτικών ευρωπαϊκών κανόνων. Τέλος, οι διατάξεις για την εποπτεία αποσκοπούν στην εδραίωση της εμπιστοσύνης και της συνέπειας που απαιτούν οι ολοκληρωμένες αγορές.

Χθες το βράδυ, όλοι μας συμμετείχαμε στο δείπνο του Eurogroup με τον Ζαν- Κλοντ Γιούνκερ. Και πιστεύω ότι δεν παραβιάζω κάποια εμπιστευτικότητα αν πω ότι, όταν τον ρωτήσαμε ποιο είναι το σημαντικότερο επίτευγμα που μπορεί να παραδώσει η σημερινή γενιά Ευρωπαίων υπευθύνων χάραξης πολιτικής, απάντησε αμέσως: η Ένωση Κεφαλαιαγορών. Πιστεύω ότι έχει δίκιο.

Πρόκειται, ίσως, για το σημαντικότερο οικονομικό ευρωπαϊκό εγχείρημα, που παραμένει ακόμη ανολοκλήρωτο. Γι’ αυτό και θα πρέπει να ολοκληρωθεί πριν από το τέλος του έτους, κατά τη διάρκεια της Ιρλανδικής προεδρίας, υπό τον καλό μου φίλο Σάιμον Χάρις. Πρέπει να στηρίξουμε την Ιρλανδική προεδρία, ώστε να φέρει εις πέρας αυτό το έργο.

Σε αυτό το πλαίσιο, θα ήθελα να επαναλάβω ότι η Ελλάδα συνεχίζει να στηρίζει την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς θεωρούμε ότι αποτελεί την πιο συνεκτική και φιλόδοξη προσέγγιση για την υλοποίηση των στόχων της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Πιστεύουμε ότι η βαθύτερη ενοποίηση των αγορών προϋποθέτει έναν αντίστοιχο βαθμό κεντρικής ευρωπαϊκής εποπτείας.

Οι φορείς της αγοράς με συστημική ή ευρεία διασυνοριακή παρουσία, θα πρέπει να εποπτεύονται μέσα από μια κοινή ευρωπαϊκή προσέγγιση. Δεν μπορούμε να αναμένουμε ότι θα δημιουργήσουμε μια πραγματικά ενοποιημένη κεφαλαιαγορά, όταν οι διασυνοριακές δραστηριότητες εποπτεύονται μέσα από 27 διαφορετικές εποπτικές οπτικές και πρακτικές. Η ενίσχυση του ρόλου και των δυνατοτήτων της ESMA δεν αποτελεί, συνεπώς, ζήτημα θεσμικής προτίμησης. Αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη δημιουργία μιας πιο ενοποιημένης, αποτελεσματικής και ανταγωνιστικής ευρωπαϊκής χρηματοπιστωτικής αγοράς.

Ειδικότερα, όσον αφορά τους παρόχους υπηρεσιών κρυπτοπεριουσιακών στοιχείων (CASPs), η Ελλάδα έχει διαχρονικά στηρίξει την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ωστόσο, εάν τα κράτη- μέλη συγκλίνουν σε ένα μοντέλο άμεσης εποπτείας από την ESMA μόνο για τους μεγαλύτερους παρόχους υπηρεσιών κρυπτοπεριουσιακών στοιχείων, τότε τα σχετικά κριτήρια θα πρέπει να είναι φιλόδοξα και να λαμβάνουν υπόψη τις μελλοντικές εξελίξεις.

Τα κριτήρια αυτά θα πρέπει να καλύπτουν όχι μόνο τους μεγαλύτερους παρόχους που δραστηριοποιούνται σήμερα στην αγορά, αλλά και επιχειρήσεις που αναπτύσσονται με ταχείς ρυθμούς και εμφανίζουν υψηλό βαθμό διασύνδεσης με την αγορά, καθώς οι δραστηριότητές τους ενδέχεται με την πάροδο του χρόνου να αποκτήσουν συστημική σημασία.

Ταυτόχρονα, αναγνωρίζουμε πλήρως τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι αρμόδιες εθνικές εποπτικές αρχές. Το μελλοντικό πλαίσιο θα πρέπει να βασίζεται σε μια ουσιαστική σχέση συνεργασίας μεταξύ της ESMA και των εθνικών αρμόδιων αρχών, αξιοποιώντας πλήρως την τεχνογνωσία και τις δυνατότητες που διαθέτει κάθε πλευρά. Ο κανόνας είναι απλός: η Ευρώπη πρέπει να ρυθμίζει ό,τι είναι ευρωπαϊκό και οι εθνικές αρχές να εποπτεύουν ό,τι είναι εθνικό.

Επιτρέψτε μου να ολοκληρώσω με μια τελευταία σκέψη. Η Ευρώπη δεν δημιούργησε την Airbus συντονίζοντας 27 εθνικούς πρωταθλητές της αεροναυπηγικής. Δημιούργησε την Airbus οικοδομώντας από το μηδέν ένα πραγματικά ευρωπαϊκό εγχείρημα, ικανό να ανταγωνιστεί σε παγκόσμια κλίμακα. Ούτε δημιούργησε μια Νομισματική Ένωση αφήνοντας τη νομισματική πολιτική εξ’ ολοκλήρου σε εθνικό επίπεδο. Δημιουργήσαμε την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, επειδή οι θεσμοί πρέπει να αντιστοιχούν τόσο στο μέγεθος της αγοράς που υπηρετούν, όσο και στο ύψος των φιλοδοξιών μας.

Η ίδια αρχή ισχύει και σήμερα. Μια Ένωση Κεφαλαιαγορών, χωρίς επαρκή ευρωπαϊκή εποπτεία είναι σαν μια Νομισματική Ένωση, χωρίς την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Αν είμαστε πραγματικά σοβαροί ως προς τη δημιουργία βαθύτερων και ισχυρότερων κεφαλαιαγορών, περισσότερων επενδύσεων, μεγαλύτερης καινοτομίας και μιας Ευρώπης που μπορεί να χρηματοδοτεί το μέλλον της με τις δικές της δυνάμεις, τότε πρέπει να έχουμε την αυτοπεποίθηση και τη φιλοδοξία να οικοδομήσουμε τους θεσμούς που θα καταστήσουν αυτούς τους στόχους εφικτούς.

Ειδικότερα, απόψε στο δείπνο εργασίας των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης προσκεκλημένος θα είναι ο πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και πρώην πρόεδρος του Eurogroup, Ζαν- Κλοντ Γιουνκέρ. Η συζήτηση αναμένεται να επικεντρωθεί στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη και στις προοπτικές της ευρωπαϊκής οικονομίας σε ένα περιβάλλον διαρκών γεωπολιτικών και οικονομικών μεταβολών.

Οι υπουργοί της ευρωζώνης θα εξετάσουν τις πρόσφατες μακροοικονομικές και δημοσιονομικές εξελίξεις, ενώ στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης η ευρωπαϊκή τεχνολογική κυριαρχία και οι οικονομικές της προεκτάσεις.

Στο πλαίσιο του Eurogroup, η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, θα παρουσιάσει τα συμπεράσματα της ετήσιας διαβούλευσης του Ταμείου για τις πολιτικές της ευρωζώνης. Ο νέος υπουργός Οικονομικών της Λετονίας, Māris Kučinskis, και ο νέος υπουργός Οικονομικών της Σλοβενίας, Andrej Šircelj, θα ενημερώσουν τους ομολόγους τους για τις προτεραιότητες των κυβερνήσεων τους στον τομέα της οικονομικής πολιτικής.

Στο επίκεντρο του ECOFIN θα βρεθούν ζητήματα που συνδέονται με την πράσινη μετάβαση, την οικονομική ασφάλεια και τη δημοσιονομική πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι υπουργοί αναμένεται να επιδιώξουν συμφωνία για την επέκταση του Μηχανισμού Συνοριακής Προσαρμογής ‘Ανθρακα (CBAM) και σε τελικά προϊόντα, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ευρωπαϊκού πλαισίου για τη μείωση των εκπομπών.

Παράλληλα, οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν στην πρόοδο υλοποίησης του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης η εαρινή δέσμη μέτρων του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2026, η εφαρμογή του νέου ευρωπαϊκού δημοσιονομικού πλαισίου και η χρηματοδότηση των αμυντικών αναγκών της Ευρώπης.

Οι υπουργοί θα συζητήσουν επίσης τη δέσμη μέτρων για την ολοκλήρωση και την εποπτεία της αγοράς, βασικό στοιχείο της στρατηγικής για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investments Union- SIU), καθώς και τις ευρύτερες πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της ανθεκτικότητας και της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επισήμανε δε, παράλληλα, ότι «απαιτεί πολιτικό θάρρος για να επιτευχθεί ο οικονομικός μετασχηματισμός». Επίσης, είπε ότι «στηρίζουμε την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Πρέπει να ενισχύσουμε τις δυνατότητες της ESMA (Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών)».

Ακολουθεί η παρέμβαση του κ. Πιερρακάκη:

«Τα διλήμματα πίσω από τη συζήτηση για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων φαίνεται να επανέρχονται συνεχώς. Αν έπρεπε να το θέσω με απλά λόγια, το βασικό ερώτημα είναι το εξής: Θα μείνουμε στη συζήτηση ή θα περάσουμε στις πράξεις; Θα συνεχίσουμε να επαναλαμβάνουμε ότι συμφωνούμε με την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, αλλά μετά να προτάσσουμε τις εθνικές μας επιφυλάξεις – το “ναι μεν αλλά” ή θα προχωρήσουμε στην υλοποίηση;

Δύο ιστορίες μου έρχονται έντονα στο μυαλό σε αυτές τις συζητήσεις, γιατί και οι δυο, η καθεμία με το δικό της τρόπο, έχουν κοινά χαρακτηριστικά είτε μιλάμε για τη διασυνοριακή ενοποίηση τραπεζών είτε για το ψηφιακό ευρώ είτε για τα στοιχεία της Ένωσης Κεφαλαιαγορών.

Θα επανέλθω σε αυτές τις ιστορίες στο τέλος της ομιλίας μου, αλλά ας περάσουμε πρώτα στα τεχνικά ζητήματα.

Στηρίζουμε την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Πρέπει να ενισχύσουμε τις δυνατότητες της ESMA (Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών), γιατί, ειλικρινά, δεν μπορούμε να κάνουμε το ίδιο πράγμα 27 φορές. Και ειδικά όσο επιταχύνονται οι τεχνολογικές εξελίξεις, αυτό θα γίνεται όλο και πιο δύσκολο.

Μπορούμε να διατηρήσουμε δυνατότητες σε εθνικό επίπεδο; Ναι, μπορούμε. Το έχουμε ήδη κάνει μέσω του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Είναι ένα πολύ χρήσιμο παράδειγμα. Το έχουμε εφαρμόσει στο παρελθόν: η κεντρική εποπτεία μπορεί να συνδυαστεί με την αποκεντρωμένη εφαρμογή και εκτέλεση. Συνολικά, ο βαθμός της εποπτείας μπορεί να διαφοροποιείται με βάση τις λειτουργικές ανάγκες.

Υπάρχουν αντικειμενικά κριτήρια που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε: η διασυνοριακή δραστηριότητα, η λειτουργική σημασία για την αγορά, η ανάγκη διασφάλισης ίσων όρων ανταγωνισμού. Αυτά μπορούν να κατευθύνουν την εποπτεία κάθε φορά. Και νομίζω ότι ο Μπέρτραντ (Bertrand Dumont) ανέφερε προηγουμένως ένα πολύ ενδιαφέρον πλαίσιο για να βρούμε κοινό τόπο.

Περνώντας τώρα στις δύο ιστορίες, για να ολοκληρώσω:

Η πρώτη είναι η κατάργηση των Corn Laws το 1846. Το Ηνωμένο Βασίλειο δεν είναι πλέον στο τραπέζι, αλλά πρόκειται για ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα -η Ιρλανδία το γνωρίζει καλά- όπου το Ηνωμένο Βασίλειο επέλεξε τη συστημική αποδοτικότητα έναντι της εθνικής προστασίας. Μιλάμε για δασμούς, ένα θέμα που είναι ξανά επίκαιρο παγκοσμίως.

Αυτή η κίνηση, το να επιλέξει δηλαδή την οικονομική αποδοτικότητα και να κατεδαφίσει τα εμπόδια και τον προστατευτισμό, απελευθέρωσε τότε το οικονομικό δυναμικό της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Απαιτεί πολιτικό θάρρος για να επιτευχθεί οικονομικός μετασχηματισμός. Πιστέψτε με, προέρχομαι από μια χώρα που το έχει αποδείξει αυτό σε εθνικό επίπεδο. Και αποδίδει κοινωνικά, πολιτικά, και οικονομικά.

Η τελευταία ιστορία -και η πρώτη φορά που αναφέρω κάτι από την αρχαία Ελλάδα σε παρέμβασή μου στο ECOFIN- είναι από τους Περσικούς Πολέμους.

Όταν το Μαντείο των Δελφών είπε ότι τα “ξύλινα τείχη” θα σώσουν την πόλη, κάποιοι το ερμήνευσαν κυριολεκτικά: να χτίσουμε πραγματικά τείχη γύρω από την Αθήνα. Όμως οι πιο ανοιχτόμυαλοι της εποχής, και συγκεκριμένα ο Θεμιστοκλής, ερμήνευσαν τα “ξύλινα τείχη” ως πλοία. Και έτσι κερδήθηκε η περίφημη Ναυμαχία της Σαλαμίνας.

Το δίδαγμα είναι σαφές: ανοίγεσαι ή κλείνεσαι; Επιλέγεις να γκρεμίσεις τα τείχη και να απελευθερώσεις το δυναμικό, ή όχι;

Στο τέλος της ημέρας, τέτοιες συζητήσεις είναι περισσότερο φιλοσοφικές παρά τεχνικές. Θέλουμε να είμαστε η γενιά πολιτικών που απλώς προστατεύει τα ίδια πράγματα ξανά και ξανά, ή εκείνη που απελευθερώνει το δυναμικό αυτής της Ένωσης; Νομίζω ότι η ερώτηση είναι ρητορική.

Σας ευχαριστώ».

Κεντρικό θέμα της συνεδρίασης του Eurogroup αποτελεί η εκλογή του νέου Προέδρου από τους Υπουργούς Οικονομικών των είκοσι κρατών-μελών της ζώνης του ευρώ. Υποψήφιος για την προεδρία του Eurogroup είναι ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Στο πλαίσιο των εργασιών που θα προηγηθούν της ψηφοφορίας, οι Υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα εξετάσουν τις τρέχουσες μακροοικονομικές εξελίξεις, τα προσχέδια των κρατικών προϋπολογισμών και τη συνολική δημοσιονομική προοπτική για το 2026, ενώ θα πραγματοποιηθεί και ανταλλαγή απόψεων με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Την ίδια ημέρα, μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας για την εκλογή του Προέδρου του Eurogroup, οι Υπουργοί Οικονομικών, υπό την ιδιότητά τους ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ΕΜΣ/ESM), θα συζητήσουν την προσχώρηση της Βουλγαρίας στον ΕΜΣ, καθώς και τον ορισμό νέου Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού.

Η συνεδρίαση του ECOFIN, την Παρασκευή 12 Δεκεμβρίου, θα επικεντρωθεί στην προώθηση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, στη νομοθετική δέσμη για το ενιαίο νόμισμα με έμφαση στο ψηφιακό ευρώ, καθώς και στη μεταρρύθμιση της Τελωνειακής Ένωσης με στόχο την απλούστευση των διαδικασιών και την ενίσχυση των δημοσίων εσόδων.

Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2026, θα εξεταστούν επίσης οι συστάσεις για την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ και η εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ενώ θα παρουσιαστεί και η Ετήσια Έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου για τον Προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

«Σε αυτές τις δύο ημέρες των συνεδριάσεων του Eurogroup και του ECOFIN, συζητήσαμε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την εισαγωγή του ψηφιακού ευρώ και τη ρύθμιση των stablecoins έως τη φορολόγηση της ενέργειας και την μεταρρύθμιση των τελωνείων.

Ειδικότερα, όσον αφορά τους τελωνειακούς δασμούς, θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι η Ελλάδα στηρίζει πλήρως την πρόταση της Επιτροπής για την κατάργηση του ελάχιστου ποσού των 150 ευρώ, επιτρέποντας έτσι την δυνατότητα επιβολής δασμών σε δέματα χαμηλής αξίας που προέρχονται από τρίτες χώρες εντός των συνόρων της ΕΕ.

Πιστεύουμε ότι η πολιτική αυτή είναι εξαιρετικά σημαντική για τη διαφάνεια του ηλεκτρονικού εμπορίου, για την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών και για τη δημιουργία ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.

Θα ήθελα επίσης να τονίσω ότι η Ελλάδα στηρίζει πλήρως τη θέση της Γαλλίας να εφαρμοστεί το μέτρο αυτό ζητώντας την άμεση εφαρμογή σε ακόμη πιο πρώιμο χρονοδιάγραμμα, από τις αρχές του 2026. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα για τα τελωνεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για την Ένωση συνολικά».

Η ΕΕ ελπίζει ότι θα μπορέσει να εφαρμόσει από το πρώτο τρίμηνο του 2026 αυτό το μέτρο, που έχει σκοπό να αντιμετωπίσει τη μαζική εισροή κινεζικών προϊόντων που παραγγέλλονται σε πλατφόρμες όπως το Temu ή το Shein και δεν τηρούν τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Το μέτρο προτάθηκε τον Φεβρουάριο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και επρόκειτο αρχικά να τεθεί σε εφαρμογή στα μέσα του 2028, μαζί με τη μεταρρύθμιση της τελωνειακής ένωσης, ένα τεράστιο σχέδιο εναρμόνισης και διαμοιρασμού δεδομένων μεταξύ των χωρών μελών.

Όμως οι χώρες μέλη και η Κομισιόν θέλουν να προχωρήσουν πιο γρήγορα και να το εφαρμόσουν από το πρώτο τρίμηνο του 2026, μέσω ενός μεταβατικού συστήματος που αναμένεται να εγκριθεί κατά την προσεχή σύνοδο υπουργών στις 12 Δεκεμβρίου.

Η φορολόγηση αυτών των μικρών δεμάτων αναμένεται εξάλλου να συνοδευθεί από έξοδα διεκπεραίωσης κάθε μικρού δέματος που εισέρχεται στην ΕΕ, τα περισσότερα από αυτά οποία προέρχονται από πλατφόρμες κινεζικής προέλευσης όπως το Shein ή το Temu.

Το ύψος αυτών των εξόδων δεν έχει ακόμη οριστεί, όμως οι Βρυξέλλες πρότειναν τον Μάιο να ανέρχεται στα δύο ευρώ ανά δέμα. Η ΕΕ ευελπιστεί ότι θα μπορέσει να εφαρμόσει αυτό το μέτρο από τα τέλη του 2026.

Πιερρακάκης: Σημαντική πολιτική για τη διαφάνεια του ηλεκτρονικού εμπορίου

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης προσερχόμενος στη συνεδρίαση του Ecofin στις Βρυξέλλες, αναφέρθηκε στην ατζέντα των θεμάτων που θα συζητήσει σήμερα με τους ομολόγους του, αλλά και στις θέσεις της Ελλάδας.

Ο κ. Πιερρακάκης δήλωσε ότι «στις δύο αυτές ημέρες των συνεδριάσεων του Eurogroup και του Ecofin, συζητήσαμε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την εισαγωγή του ψηφιακού ευρώ και τη ρύθμιση των κρυπτονομισμάτων, έως τη φορολόγηση της ενέργειας και τη μεταρρύθμιση των τελωνείων.

 Ειδικότερα, όσον αφορά τα τελωνεία, θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι η Ελλάδα υποστηρίζει πλήρως την πρόταση της Επιτροπής για την κατάργηση του ορίου απαλλαγής από δασμούς των 150 ευρώ, και, κατά συνέπεια, τη δυνατότητα επιβολής δασμών σε δέματα χαμηλής αξίας που προέρχονται από τρίτες χώρες, εντός των συνόρων της ΕΕ. Oυσιαστικά, το μέτρο βάζει στο στόχαστρο τις πλατφόρμες Temu και Shein, οι οποίες έχουν κάνει γερό… μπάσιμο τα τελευταία χρόνια σε χώρες της ΕΕ.

Πιστεύουμε ότι αυτή η πολιτική είναι εξαιρετικά σημαντική για τη διαφάνεια του ηλεκτρονικού εμπορίου, για την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών και για τη δημιουργία ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις. Θα ήθελα επίσης να τονίσω ότι η Ελλάδα υποστηρίζει πλήρως τη θέση της Γαλλίας για την εισαγωγή αυτού του μέτρου σε ακόμη πιο πρώιμο χρονοδιάγραμμα, από τις αρχές του 2026. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για τα τελωνεία της ΕΕ και για την ΕΕ συνολικά».

Ο υπουργός αναφέρθηκε σε τρεις τομείς οικονομικής δραστηριότητας -αεροπλοΐα, ναυσιπλοΐα και γεωργία- που είναι στρατηγικής σημασίας για τη χώρα και απαιτούν στοχευμένη και προσεκτική φορολογική αντιμετώπιση.

Ακολουθεί η πλήρης παρέμβαση του υπουργού:

Θα ξεκινήσω υπογραμμίζοντας δύο σημεία πριν αναφερθώ σε ορισμένες ανησυχίες μας.

Πρώτον, συμμεριζόμαστε πλήρως τους στόχους της ενεργειακής μετάβασης. Εμείς, ως Ελλάδα, είμαστε στην πρωτοπορία της πράσινης μετάβασης, με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην Ευρώπη, με σημαντικές επενδύσεις σε δίκτυα, αποθήκευση και καθαρές τεχνολογίες.

Δεύτερον, πρέπει όλοι να αναγνωρίσουμε ότι έχει σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος στις συζητήσεις αναφορικά με την Οδηγία για τη Φορολογία τής Ενέργειας μετά από μακρές διαπραγματεύσεις. Και χαιρετίζουμε τόσο τις προσπάθειες της προεδρίας όσο και της Επιτροπής να προωθήσουν λύσεις συμβιβασμού και πεδία σύγκλισης.

Ωστόσο, συνολικά, καθώς προχωρούμε στην ενεργειακή μετάβαση, οφείλουμε να εστιάσουμε σε ένα ευρύτερο στρατηγικό αφήγημα και τρόπο σκέψης, διότι προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε πολλά ζητήματα ταυτόχρονα. Έχουμε πολλούς παράλληλους στόχους: κοιτάζουμε τη βιωσιμότητα, την ανταγωνιστικότητα, την κοινωνική συνοχή, την εδαφική συνοχή.

Η δουλειά μας είναι να τα εξισορροπήσουμε όλα αυτά και να βρίσκουμε βέλτιστες λύσεις για κάθε κοινωνικό πρόβλημα που έχουμε μπροστά μας. Και υπό αυτή την έννοια, πρέπει να εστιάσουμε στην ανταγωνιστικότητα του ενεργειακού κόστους, γιατί υπάρχουν ορισμένα κράτη-μέλη που ακόμα εξακολουθούν να βασίζονται στον άνθρακα για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά και στο πετρέλαιο θέρμανσης για τα σπίτια και τις επιχειρήσεις τους.

Επομένως, αν έπρεπε να εφαρμόσουμε ακριβώς την ίδια λύση με μία προσέγγιση «one-size-fits-all» ταυτόχρονα και στα 27 κράτη- μέλη, αυτό δεν θα ήταν συνταγή επιτυχίας. Και γι’ αυτό πιστεύουμε, ως Ελλάδα, ότι υπάρχουν ορισμένοι τομείς που τόσο για εμάς όσο και συνολικά για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι κρίσιμης σημασίας.

Θα υπογράμμιζα ειδικά τους τομείς της ναυσιπλοΐας, της αεροπλοΐας και της αγροτικής οικονομίας. Ειδικότερα για την ναυσιπλοΐα και την αεροπλοΐα, αυτό αποτελεί σημαντικό ζήτημα για εμάς, δεδομένης της γεωγραφίας μας, της θέσης μας στον ευρωπαϊκό χάρτη και του μήκους των ακτογραμμών μας.

Εάν επιβάλλονταν φόροι στους τομείς της ναυσιπλοΐας και της αεροπλοΐας, αυτό θα δημιουργούσε συγκριτικό μειονέκτημα έναντι άλλων μεσογειακών χωρών που δεν έχουν αντίστοιχη φορολόγηση. Επομένως, πρέπει να το λάβουμε αυτό σοβαρά υπόψη. Επιπλέον, δεδομένου ότι τα εναλλακτικά καύσιμα δεν έχουν ακόμη αναπτυχθεί σε κλίμακα στους συγκεκριμένους τομείς, στηρίζουμε πλήρως την παράταση της δεκαετούς εξαίρεσης από τη φορολογία στους τομείς αυτούς. Οποιοδήποτε μικρότερο χρονικό διάστημα δεν θα ήμασταν διατεθειμένοι να το συζητήσουμε.

Και θα πρόσθετα ότι, λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, αν δεν εφαρμόσουμε αυτή τη δεκαετή εξαίρεση, θα υπάρξει αρνητικός αντίκτυπος συνολικά στην εδαφική συνοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τώρα, για τον αγροτικό τομέα συγκεκριμένα, θα έλεγα ότι έχουμε έναν ακόμη υπαρξιακό στόχο: την επισιτιστική ασφάλεια. Υπό αυτή την έννοια, ενώ κατανοώ ότι το χρονοδιάγραμμα της εξαίρεσης για την γεωργία έχει ήδη επεκταθεί στις συζητήσεις, εμείς εξετάζουμε και στηρίζουμε μια μόνιμη εξαίρεση από τη φορολόγηση στα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιούνται στον αγροτικό τομέα, από την ίδια στρατηγική οπτική που περιέγραψα προηγουμένως.

Το Eurogroup θα εξετάσει τις τελευταίες μακροοικονομικές και δημοσιονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, καθώς και τις προκλήσεις που διαμορφώνει το ταχέως μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον. Στο τραπέζι βρίσκεται και ο συντονισμός της δημοσιονομικής πολιτικής την επόμενη περίοδο.

Οι υπουργοί Οικονομικών θα ενημερωθούν παράλληλα για τις νεότερες εξελίξεις στην Τραπεζική Ένωση από τους προέδρους του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού (SSM) και του Ενιαίου Συμβουλίου Εξυγίανσης (SRB).

Σε διευρυμένη σύνθεση, με τη συμμετοχή και των 27 κρατών-μελών, το Eurogroup θα ανταλλάξει απόψεις για το μέλλον της ψηφιακής χρηματοδότησης. Θα υπάρξει ενημέρωση για την πρόοδο του ψηφιακού ευρώ καθώς και για τις εξελίξεις στα stablecoins.

Το ECOFIN αναμένεται να συζητήσει μια σειρά από κομβικά ζητήματα που συνδέονται με τη φορολογική πολιτική, τη δημοσιονομική σταθερότητα, την πράσινη μετάβαση και τη διεθνή συνεργασία.

Ξεχωρίζει η αναθεώρηση της Οδηγίας για τη Φορολόγηση της Ενέργειας, η οποία στοχεύει στην ευθυγράμμιση της φορολόγησης των καυσίμων με τις περιβαλλοντικές τους επιπτώσεις. Πρόκειται για ένα θέμα με ιδιαίτερη σημασία για όλες τις ευρωπαϊκές οικονομίες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, δεδομένων των ενεργειακών μεταβολών και των ευρωπαϊκών στόχων για μείωση εκπομπών.

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται επίσης στη μεταρρύθμιση για τη δασμολογική μεταχείριση των μικροδεμάτων που εισάγονται από τρίτες χώρες, κυρίως από την Ασία. Το Συμβούλιο επιδιώκει πολιτική συμφωνία για την κατάργηση του ορίου απαλλαγής από δασμούς και την εφαρμογή ενός νέου, απλουστευμένου πλαισίου που θα ενισχύσει τη διαφάνεια, θα περιορίσει την υποτιμολόγηση και θα προστατεύσει τους Ευρωπαίους καταναλωτές.

Στην ατζέντα βρίσκεται και η εφαρμογή του Πυλώνα 2 της διεθνούς φορολογικής μεταρρύθμισης του ΟΟΣΑ, που θεσπίζει παγκόσμιο ελάχιστο φορολογικό συντελεστή 15% για τις πολυεθνικές επιχειρήσεις.

Στο πλαίσιο του ECOFIN θα πραγματοποιηθεί ο ετήσιος διάλογος ΕΕ – ΕΖΕΣ (Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελευθέρων Συναλλαγών), με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ).

Επιπλέον, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου (ΕΔΣ), Pieter Hasekamp, θα παρουσιάσει την Ετήσια Έκθεση του Συμβουλίου, με ανάλυση των δημοσιονομικών εξελίξεων και συστάσεις για τη διασφάλιση υγιών δημόσιων οικονομικών.

Θα εξεταστούν, επίσης, οι επιπτώσεις της ρωσικής επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας, καθώς και τα οικονομικά και δημοσιονομικά μέτρα στήριξης που παρέχει η ΕΕ.

Τέλος, η Προεδρία και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενημερώσουν για τα αποτελέσματα της Συνόδου των υπουργών Οικονομικών και διοικητών Κεντρικών Τραπεζών της G20 (15-16 Οκτωβρίου 2025, Ουάσινγκτον), ενώ το Συμβούλιο θα εγκρίνει Συμπεράσματα για τις στατιστικές της ΕΕ.

“H ελληνική κυβέρνηση κατέθεσε το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2026, έναν προϋπολογισμό που προβλέπει αύξηση του ετήσιου ρυθμού ανάπτυξης στο 2,4%, πρωτογενές πλεόνασμα 2,8%, περαιτέρω αποκλιμάκωση του χρέους και τη μεγαλύτερη αύξηση επενδύσεων σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση — αύξηση περίπου 10%.”, ανέφερε ο υπουργός και πρόσθεσε: “Οι παραπάνω αριθμοί αποτυπώνουν μια οικονομία ανθεκτική, μια οικονομία που αναπτύσσεται, μια οικονομία που καταφέρνει να αντιμετωπίζει τα κοινωνικά προβλήματα. Ταυτόχρονα, αποτελούν απόδειξη του γεγονότος ότι ο μόνος δρόμος για βιώσιμη ανάπτυξη είναι να είμαστε, αφενός, δημοσιονομικά συνετοί και, αφετέρου, οικονομικά φιλόδοξοι.

Κάθε κράτος-μέλος μπορεί να βελτιωθεί ακόμη περισσότερο, και αυτό θα το πετύχουμε εάν εμβαθύνουμε την Ένωσή μας και αν εξαλείψουμε τα κρυφά εμπόδια που εξακολουθούν να υπάρχουν μεταξύ των κρατών-μελών. Αυτό ακριβώς θα συζητήσουμε στο Λουξεμβούργο: ένα πλήρες φάσμα θεμάτων, από την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων έως την εξάλειψη των κρυφών εμποδίων στη μεταποίηση και στις υπηρεσίες, μέχρι και τον ψηφιακό μετασχηματισμό του νομισματικού μας συστήματος.

Όλες αυτές οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να υλοποιηθούν με ευελιξία και ταχύτητα. Αυτή είναι η αποστολή μας· αυτή είναι η ευθύνη μας απέναντι στους πολίτες της Ένωσής μας”.

Στο επίκεντρο των εργασιών θα βρεθούν ζητήματα με ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική οικονομία, καθώς αφορούν την ενίσχυση των επενδύσεων, την ανταγωνιστικότητα και τη συμμετοχή των πολιτών στις ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές.

Σήμερα, κατά τη συνεδρίαση του Eurogroup, οι υπουργοί Οικονομικών θα συζητήσουν για τη μακροοικονομική και δημοσιονομική πορεία των κρατών-μελών, ενώ σε διευρυμένη σύνθεση θα πραγματοποιηθεί συζήτηση για:

• την απόδοση των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών,
• την πρόοδο της Ενοποίησης Κεφαλαιαγορών,
• και τις τελευταίες εξελίξεις στα stablecoins και τα ψηφιακά χρηματοοικονομικά εργαλεία.

Η ατζέντα του ECOFIN

Στο πλαίσιο του ECOFIN, θα συζητηθούν:

• η δημιουργία της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union – SIU), που στοχεύει στην κινητοποίηση αποταμιεύσεων προς επενδύσεις και στην ευρύτερη συμμετοχή πολιτών και επιχειρήσεων στις κεφαλαιαγορές,
• η απλούστευση του ευρωπαϊκού νομοθετικού πλαισίου, με σκοπό τη μείωση της γραφειοκρατίας και του κόστους για τις επιχειρήσεις.

Επιπλέον, θα εξεταστούν:

• η τροποποίηση του Συστήματος Ίδιων Πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
• η αναθεώρηση της Οδηγίας για τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στον καπνό,
• το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο 2025, με στόχο τη βελτίωση του συντονισμού των οικονομικών πολιτικών,
• καθώς και οι οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία και η στήριξη μέσω του Ukraine Facility.

Στο πλαίσιο αυτό, θα εγκριθούν τα συμπεράσματα της Συνόδου G20 και οι θέσεις της ΕΕ ενόψει της COP30, με έμφαση στη χρηματοδότηση δράσεων για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στο περιθώριο των συνεδριάσεων, ο κ. Πιερρακάκης θα πραγματοποιήσει διμερείς επαφές με Ευρωπαίους ομολόγους και αξιωματούχους, ενώ θα συμμετάσχει και στο άτυπο γεύμα εργασίας του Competitiveness Lab — μια πρωτοβουλία Υπουργών Οικονομικών που στοχεύει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, μέσα από δράσεις για την Ενοποίηση Κεφαλαιαγορών, την απλούστευση κανονισμών και την κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων.