Παρεμβαίνοντας στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο Θεόδωρος Λιβάνιος κατέθεσε νομοτεχνική βελτίωση που στην ουσία προετοιμάζει το έδαφος για τη δημιουργία άλλου «καναλιού» είσπραξης των τελών από τους Δήμους.

Όπως εξήγησε, με τη σύμφωνη γνώμη της ΚΕΔΕ, και των υπουργείων Εσωτερικών, Οικονομικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης προβλέπεται «να υπάρξει ένα σύστημα καταβολής δημοτικών τελών όχι μέσω της ΔΕΗ αλλά μέσω και άλλων τρόπων».

Απαραίτητη προϋπόθεση για το επόμενο αυτό βήμα είναι η δημιουργία του ανάλογου μηχανισμού είσπραξης από τους Δήμους, όπως με τον ΕΝΦΙΑ που πληρώνεται μέσω της ΑΑΔΕ. Σύμφωνα με τον υπουργό, πρόκειται για ένα αίτημα τόσο των εταιρειών ενέργειας, όσο και της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Αυτό για να οργανωθεί χρειάζεται χρόνος και εκτιμάται ότι η εφαρμογή του νέου σχεδίου θα ξεκινήσει ην 1η Ιανουαρίου 2028.

Η αλλαγή προβλέπει ότι:

• τα δημοτικά τέλη θα μπορούν να εισπράττονται και εκτός λογαριασμών ρεύματος,
• θα καθοριστεί ειδικό πλαίσιο μέσω Προεδρικού Διατάγματος,
• θα απαιτηθεί συνεννόηση με την ΚΕΔΕ και τα αρμόδια υπουργεία,
• η μετάβαση δεν θα γίνει άμεσα,
• η απευθείας καταβολή θα μπορούσε να καταστεί εφικτή από τις αρχές του 2028.

Ορίζοντας εφαρμογής το 2028

Μιλώντας με κοινοβουλευτικούς συντάκτες, ο Θόδωρος Λιβάνιος εκτίμησε ότι η απευθείας καταβολή των δημοτικών τελών από τους πολίτες προς τους δήμους θα μπορούσε να καταστεί εφικτή από τις αρχές του 2028.

Η αλλαγή, εφόσον υλοποιηθεί, θα μεταβάλει ένα μοντέλο που συνδέει επί δεκαετίες τις δημοτικές χρεώσεις με την ηλεκτροδότηση ενός ακινήτου. Το νέο πλαίσιο αναμένεται να απαιτήσει τεχνική προετοιμασία από τους δήμους, καθώς και σαφείς κανόνες για τη βεβαίωση, την είσπραξη και την εξυπηρέτηση των πολιτών.

Πιο αναλογική κατανομή εδρών στους δήμους

Με δεύτερη νομοτεχνική βελτίωση, ο υπουργός Εσωτερικών προχώρησε και σε αλλαγή για τις αυτοδιοικητικές εκλογές που θα διεξαχθούν με το σύστημα του ενός γύρου.

Συγκεκριμένα, όταν ένας συνδυασμός εξασφαλίζει, μαζί με τις συμπληρωματικές ψήφους, ποσοστό κάτω από 42%, η πλειοψηφία που θα λαμβάνει στο δημοτικό συμβούλιο θα περιορίζεται.

Όπως ανέφερε ο κ. Λιβάνιος, αντί για μια κατανομή τύπου 15-10, μπορεί να διαμορφώνεται σε 14-11, με στόχο ένα ελαφρώς πιο αναλογικό σύστημα εκπροσώπησης και μικρότερη απόκλιση από τον κανόνα των τριών πέμπτων.

Η συζήτηση του νομοσχεδίου για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης ολοκληρώνεται σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής με τη σχετική ψηφοφορία.

Όπως ανέφερε, στο νομοσχέδιο θα προστεθεί ρύθμιση που θα προβλέπει την έκδοση Προεδρικού Διατάγματος, προκειμένου με σύμφωνη γνώμη της ΚΕΔΕ και των υπουργείων Εσωτερικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Οικονομικών «να υπάρξει ένα σύστημα καταβολής δημοτικών τελών όχι μέσω της ΔΕΗ αλλά μέσω και άλλων τρόπων».

Σύμφωνα με τον κ. Λιβάνιο, στόχος της ρύθμισης είναι «να αποχωριστούν τα τέλη από τους λογαριασμούς του ηλεκτρικού ρεύματος», κάτι που αποτελεί αίτημα και των εταιρειών ενέργειας και των δήμων.

Στόχος η εφαρμογή του νέου συστήματος από 1η Ιανουαρίου 2028

Μιλώντας αργότερα σε κοινοβουλευτικούς συντάκτες, ο υπουργός Εσωτερικών εξήγησε ότι σε πρώτη φάση δεν θα αλλάξει κάτι στον τρόπο καταβολής των δημοτικών τελών. Στόχος είναι η εφαρμογή του νέου συστήματος από την 1η Ιανουαρίου 2028.

«Δεν αλλάζει κάτι στην είσπραξη, απλά δεν θα εισπράττουν οι εταιρείες ενέργειας τα δημοτικά τέλη», εξήγησε. Το νέο σύστημα, με βάση τον νυν σχεδιασμό, θα θυμίζει αυτό του ΕΝΦΙΑ: θα εκδίδεται μία φορά τον χρόνο και θα μπορεί να αποπληρώνεται σε 12 δόσεις. Η εφαρμογή, διευκρίνισε, δεν θα γίνει άμεσα, καθώς απαιτείται πληροφοριακό σύστημα και ο κατάλληλος μηχανισμός.

Μανώλης Δράκος

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι διαφορές στα τέλη ανάμεσα στις περιοχές είναι μεγάλες και ότι η επιβάρυνση αυτή μεταφέρεται απευθείας στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος των νοικοκυριών, αποτελώντας ουσιαστικό μέρος του ετήσιου κόστους για κάθε σπίτι.

Τα κύρια ευρήματα της έρευνας συνοψίζονται στα εξής:

– Για πρώτη φορά συγκεντρώθηκαν ενιαία οι συντελεστές δημοτικών τελών σε όλους τους δήμους

• Η μελέτη περιλαμβάνει τους συντελεστές ανά τετραγωνικό μέτρο κατοικίας και τη μέση ετήσια επιβάρυνση ανά νοικοκυριό για κάθε έναν από τους 332 δήμους της χώρας.

-Υπάρχουν τεράστιες διαφορές στα δημοτικά τέλη μεταξύ περιοχών

• Ορισμένοι δήμοι έχουν πολύ υψηλότερα τέλη για τις ίδιες υπηρεσίες καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού σε σχέση με άλλους.

-Πρωταθλητές κόστους ανά τετραγωνικό μέτρο (€/τ.μ.)

• Δήμος Ύδρας: 3,28 €/τ.μ.
• Δήμος Άργους‑Μυκήνων: 2,95 €/τ.μ.
• Δήμος Νέας Προποντίδας: 2,85 €/τ.μ.
• Άλλοι δήμοι έχουν πολύ χαμηλότερους συντελεστές (π.χ. Δήμος Τανάγρας: 0,48 €/τ.μ.).

-Τεράστιες διαφορές στην ετήσια επιβάρυνση για νοικοκυριά

• Οι μέσες ετήσιες επιβαρύνσεις ανά νοικοκυριό κυμαίνονται από 28 € σε πολύ φθηνούς δήμους (π.χ. Ανάφη) έως πάνω από 290 € σε δήμους με υψηλά τέλη (π.χ. Άργος‑Μυκήνες).

-Αύξηση ή μείωση τελών για το 2026

• 34 δήμοι αύξησαν τα δημοτικά τέλη για το 2026 — σε κάποιες περιπτώσεις κατά πάνω από 40%.
• Μόλις 6 δήμοι μείωσαν τα τέλη.

Στους μεγάλους δήμους της χώρας, η εικόνα ποικίλει έντονα:

• Στον Δήμο Αθηναίων, ο συντελεστής ανέρχεται περίπου σε 1,40 €/τ.μ., με μέση ετήσια επιβάρυνση γύρω στα 100 €.

• Στη Θεσσαλονίκη, οι χρεώσεις κυμαίνονται γύρω στα 1,40–1,50 €/τ.μ., με ανάλογη επιβάρυνση περίπου 100–110 € για ένα μέσο νοικοκυριό.

• Στην Πάτρα, ο συντελεστής είναι χαμηλότερος (1,00 €/τ.μ.), με μέση ετήσια επιβάρυνση περίπου 85 €.

• Αντίθετα, στη Λάρισα, οι χρεώσεις είναι από τις υψηλότερες (2,47 €/τ.μ.), με μέση επιβάρυνση 219 € για νοικοκυριά, ενώ στο Ηράκλειο η αύξηση το 2026 ανεβάζει τον συντελεστή στα 1,50 €/τ.μ., με κόστος άνω των 150 €.

Η έρευνα δείχνει ότι ορισμένοι δήμοι έχουν αυξήσει σημαντικά τα τέλη φέτος, ενώ άλλοι τα διατήρησαν στα ίδια επίπεδα, δημιουργώντας μεγάλες διαφορές στο ετήσιο κόστος για τα νοικοκυριά. Οι επιβαρύνσεις αυτές αποτελούν σημαντικό παράγοντα στο συνολικό κόστος της ενέργειας, καθώς εισπράττονται μέσω των λογαριασμών ρεύματος, επηρεάζοντας άμεσα τον προϋπολογισμό κάθε οικογένειας.

Συνολικά, η μελέτη αναδεικνύει τις τεράστιες ανισότητες στα δημοτικά τέλη, καθώς και την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια και ισορροπία, ώστε τα νοικοκυριά να μπορούν να υπολογίζουν με ακρίβεια τις υποχρεώσεις τους, ανεξάρτητα από τον δήμο στον οποίο κατοικούν.

Βέβαια, το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι ο μισθός είναι ένας. Κι απ΄αυτόν πρέπει να βγουν όλες οι υποχρεώσεις σε ένα νοικοκυριό. Γι αυτό και δεν φτάνει (ο μισθός) παρά μόνο για το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα…

Οι μεγαλύτερες μέσες ετήσιες επιβαρύνσεις νοικοκυριών λόγω τελών

• Δήμος Άργους – Μυκηνών – 292 €
• Δήμος Ύδρας – 286 €
• Δήμος Πυλαίας – Χορτιάτη – 255 €
• Δήμος Επιδαύρου – 247 €
• Δήμος Εορδαίας – 246 €
• Δήμος Αργοστολίου – 241 €
• Δήμος Νέας Προποντίδας – 241 €
• Δήμος Σπετσών – 236 €
• Δήμος Ναυπλιέων – 232 €
• Δήμος Ηρακλειάς – 227 €

Οι μικρότερες μέσες ετήσιες επιβαρύνσεις νοικοκυριών λόγω τελών

• Δήμος Ανάφης – 28 €
• Δήμος Χάλκης – 36 €
• Δήμος Τανάγρας – 43 €
• Δήμος Αργιθέας – 47 €
• Δήμος Ικαρίας – 49 €
• Δήμος Μεγίστης – 54 €
• Δήμος Αστυπάλαιας – 54 €
• Δήμος Οιχαλίας – 56 €
• Δήμος Γαύδου – 61 €
• Δήμος Ελευσίνας – 65 €