Ρούλα Σκουρογιάννη

Οι παρεμβάσεις του Αμερικανού Προέδρου έχουν χαρακτηριστεί από πολλούς ως αμφισβητούμενες, ψευδείς, ή ακόμα και επικίνδυνες, ενώ οι αποφάσεις του έχουν επηρεάσει την υγειονομική περίθαλψη τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και παγκοσμίως.
Παρακάτω, αναφέρονται τα πιο σημαντικά παραδείγματα ασυλλόγιστων παραινέσεών, δηλώσεων αλλά και πολιτικών του σχετικά με θέματα υγείας.

Αμφισβητούμενες δηλώσεις, προτροπές και πολιτικές

Αντιστροφή του “Obamacare” (2017-2020)

Μία από τις βασικές προεκλογικές υποσχέσεις του Τραμπ ήταν η κατάργηση και αντικατάσταση του νόμου για την Προσιτή Περίθαλψη (Affordable Care Act), γνωστού ως “Obamacare”. Παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες, η κυβέρνηση Τραμπ δεν κατάφερε να το καταργήσει πλήρως, αλλά προέβη σε αλλαγές που αποδυνάμωσαν το νόμο, όπως η κατάργηση της ατομικής εντολής (individual mandate) που απαιτούσε από τους πολίτες να έχουν ασφάλιση υγείας.

Ενέσεις με χλωρίνη (Απρίλιος 2020)

Κατά τη διάρκεια μιας ενημέρωσης του Λευκού Οίκου για την πανδημία COVID-19, ο Τραμπ πρότεινε την πιθανότητα οι ασθενείς να λάβουν ενέσεις με … απολυμαντικά για να καταπολεμήσουν τον ιό! Η δήλωση αυτή προκάλεσε άμεση κατακραυγή από την ιατρική κοινότητα και τους ειδικούς δημόσιας υγείας, οι οποίοι προειδοποίησαν ότι κάτι τέτοιο είναι εξαιρετικά επικίνδυνο και θα μπορούσε να αποβεί μοιραίο. Ο Τραμπ αργότερα υποστήριξε ότι η δήλωσή του ήταν ειρωνική.

Υδροξυχλωροκίνη (Μάρτιος – Μάιος 2020)

Ο Τραμπ προώθησε επανειλημμένα την υδροξυχλωροκίνη, ένα ανθελονοσιακό φάρμακο, ως θεραπεία για την COVID-19, παρά τις προειδοποιήσεις από τον FDA (Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων) και τους επιστήμονες ότι δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία για την αποτελεσματικότητά του και ότι θα μπορούσε να έχει σοβαρές παρενέργειες. Μάλιστα, ο ίδιος δήλωσε ότι την έπαιρνε προληπτικά.

Περικοπές στη χρηματοδότηση της Υγείας

Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο Τραμπ επέβαλε περικοπές σε προγράμματα και οργανισμούς υγείας, τόσο στις ΗΠΑ όσο και διεθνώς.

• Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ): Τον Απρίλιο του 2025, ο Τραμπ ανακοίνωσε την αναστολή της χρηματοδότησης των ΗΠΑ προς τον ΠΟΥ, κατηγορώντας τον για κακή διαχείριση της πανδημίας και για ευνοϊκή στάση έναντι της Κίνας. Η απόφαση αυτή θεωρήθηκε ιδιαίτερα αμφιλεγόμενη, καθώς συνέβη εν μέσω μιας παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης.
• Προγράμματα Έρευνας: Η κυβέρνηση Τραμπ πρότεινε επανειλημμένα περικοπές στον προϋπολογισμό των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας (NIH), αν και οι περικοπές αυτές συχνά δεν εγκρίθηκαν πλήρως από το Κογκρέσο. Οι προτάσεις αυτές προκάλεσαν ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα, καθώς η μείωση της χρηματοδότησης θα μπορούσε να επιβραδύνει την έρευνα για ασθένειες όπως ο καρκίνος και το Αλτσχάιμερ.

Πολιτικές για την τιμολόγηση φαρμάκων

Η κυβέρνηση Τραμπ, σε μια προσπάθεια να μειώσει το κόστος των φαρμάκων για τους Αμερικανούς, υπέγραψε εκτελεστικά διατάγματα με επίκεντρο την “τιμολόγηση του πιο ευνοούμενου έθνους” (most-favored nation). Η ιδέα ήταν ότι οι ΗΠΑ θα έπρεπε να πληρώνουν για τα φάρμακα τιμές όχι υψηλότερες από αυτές που πληρώνουν άλλες ανεπτυγμένες χώρες.

• Αντιδράσεις: Η φαρμακοβιομηχανία, καθώς και πολλοί αναλυτές, αντέδρασαν, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια πολιτική θα μπορούσε να μειώσει τα κίνητρα για έρευνα και ανάπτυξη νέων φαρμάκων. . Η λογική πίσω από αυτήν την αντίδραση ήταν ότι τα υψηλά κέρδη στις ΗΠΑ χρηματοδοτούν την καινοτομία, και η μείωση των τιμών θα μπορούσε να παρεμποδίσει την ανακάλυψη θεραπειών για μελλοντικές ασθένειες.

Αντι-εμβολιαστικές δηλώσεις

Ο Τραμπ έχει εκφράσει κατά καιρούς αμφιβολίες για το πρόγραμμα παιδικών εμβολιασμών, χωρίς να παρέχει ωστόσο ιατρικές αποδείξεις. Έχει αναφερθεί στη θεωρία (η οποία έχει απορριφθεί από την επιστημονική κοινότητα) ότι η χορήγηση πολλαπλών εμβολίων σε μικρή ηλικία μπορεί να συνδέεται με τον αυτισμό.

• Χρονικό Ορόσημο: Ενώ έχει επαινέσει την ανάπτυξη των εμβολίων για την COVID-19, έχει κατά καιρούς επιστρέψει σε παλαιότερες δηλώσεις που αμφισβητούν τα εμβόλια, επισημαίνοντας τον κίνδυνο της επαναφοράς παιδικών ασθενειών που είχαν σχεδόν εξαλειφθεί.

Περικοπές και παρεμβάσεις στην ιατρική έρευνα

• Πολιτικοποίηση της Χρηματοδότησης: Η διοίκηση Τραμπ έχει χρησιμοποιήσει τη χρηματοδότηση της ιατρικής έρευνας ως μοχλό πίεσης. Πρόσφατα, η κυβέρνηση Τραμπ πάγωσε ομοσπονδιακές επιχορηγήσεις ύψους 500 εκατομμυρίων δολαρίων προς το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια (UCLA) λόγω κατηγοριών για αντισημιτισμό. Ομοσπονδιακός δικαστής διέταξε την αποκατάσταση της χρηματοδότησης, κρίνοντας ότι η κυβέρνηση ενήργησε παράνομα. Οι επικριτές υποστήριξαν ότι η κίνηση αυτή πολιτικοποιεί την επιστημονική έρευνα και θέτει σε κίνδυνο σημαντικά έργα για ασθένειες όπως το Αλτσχάιμερ και ο καρκίνος.
• “Most-favored-nation” (MFN) Executive Order (2020): Αυτό το διάταγμα, αν και στόχευε στη μείωση των τιμών των φαρμάκων, προκάλεσε την αντίδραση της επιστημονικής κοινότητας, καθώς θεωρήθηκε ότι θα μπορούσε να περιορίσει την καινοτομία.

Διεθνής Υγεία και άλλα προγράμματα

• Περικοπές στον ΟΗΕ: Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιβάλει εκτεταμένες περικοπές στη χρηματοδότηση των ΗΠΑ προς τα Ηνωμένα Έθνη, συμπεριλαμβανομένων οργανισμών όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) και το Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το AIDS (UNAIDS). Αυτές οι περικοπές έχουν επικριθεί από διεθνείς οργανισμούς ως κίνηση που υπονομεύει την παγκόσμια συνεργασία στον τομέα της υγείας και θέτει σε κίνδυνο προγράμματα για την καταπολέμηση του HIV/AIDS και άλλων ασθενειών σε αναπτυσσόμενες χώρες.
• Πολιτική “Mexico City Policy”: Γνωστή και ως “Global Gag Rule”, αυτή η πολιτική, που αποκαταστάθηκε από τον Τραμπ, απαγορεύει τη χρηματοδότηση μη κυβερνητικών οργανισμών που παρέχουν υπηρεσίες ή συμβουλές σχετικά με την άμβλωση στο εξωτερικό, ακόμα και αν χρησιμοποιούν δικά τους κεφάλαια. Η πολιτική αυτή έχει επικριθεί ως οπισθοδρόμηση για την παγκόσμια υγεία των γυναικών.

Σύνδεση Παρακεταμόλης με τον Αυτισμό (Ιούλιος 2025)

Και φτάνουμε στην πρόσφατη δήλωση του Τραμπ ότι η λήψη παρακεταμόλης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης συνδέεται με τον αυτισμό. Αυτή η δήλωση απορρίπτεται από την πλειονότητα της επιστημονικής κοινότητας. Ενώ ορισμένες μελέτες έχουν εξετάσει μια πιθανή συσχέτιση, η αιτιολογική σχέση δεν έχει αποδειχθεί και η γενική συναίνεση είναι ότι η παρακεταμόλη παραμένει ένα ασφαλές φάρμακο για την ανακούφιση από τον πόνο και τον πυρετό κατά την εγκυμοσύνη, όταν χρησιμοποιείται με μέτρο.

Συνοψίζοντας, οι παρεμβάσεις του Ντόναλντ Τραμπ σε θέματα υγείας έχουν προκαλέσει βαθιές διχαστικές αντιδράσεις. Από τις προκλητικές δηλώσεις του για τη θεραπεία του COVID-19 μέχρι τις πολιτικές του για την υγειονομική περίθαλψη, οι ενέργειές του έχουν επηρεάσει όχι μόνο την πολιτική σκηνή αλλά και την εμπιστοσύνη του κοινού στην επιστήμη και στους επίσημους φορείς υγείας. Οι κριτικές του κινήθηκαν γύρω από την αποξένωση από τους ειδικούς, την προώθηση ψευδών πληροφοριών και την αποδυνάμωση των θεσμών που είναι υπεύθυνοι για τη δημόσια υγεία. Οι υποστηρικτές του, από την άλλη πλευρά, βλέπουν τις ενέργειές του ως μια αναγκαία αμφισβήτηση του «κατεστημένου» και ως μια προσπάθεια να μειωθεί η γραφειοκρατία και η εξάρτηση από τους διεθνείς οργανισμούς. Ωστόσο, τα περιστατικά που αναφέρθηκαν παραπάνω υπογραμμίζουν τον κίνδυνο της πολιτικοποίησης της επιστήμης και της υγείας.

Ο λοχαγός Π. Καραναγνώστης, με 18 χρόνια υπηρεσίας, απομακρύνθηκε από το στράτευμα και στερήθηκε τον μισθό του, καθώς επέλεξε να μην εμβολιαστεί, επικαλούμενος την ιατρική του γνώση. Υποστήριξε ότι, ως νέος και υγιής, δεν επιθυμούσε να υποβληθεί σε έναν εμβολιασμό που, κατά την κρίση του, μπορούσε να προκαλέσει παρενέργειες.

Η απομάκρυνσή του από την εργασία του είχε σοβαρές επιπτώσεις στην επαγγελματική του ζωή. Η εργασιακή του κατάσταση ήταν ιδιαίτερα δυσχερής, καθώς, λόγω της στρατιωτικής του ιδιότητας, δεν είχε τη δυνατότητα να εργαστεί αλλού χωρίς να καταβάλει αποζημίωση 150.000 ευρώ στο Ελληνικό Δημόσιο.

Ο στρατιωτικός ιατρός προσέφυγε στη Δικαιοσύνη και το Στρατοδικείο Αθηνών τον δικαίωσε πλήρως, με αμετάκλητη απόφαση. Στην απόφασή του, το δικαστήριο αναφέρθηκε στις πιθανές παρενέργειες των εμβολίων κατά της Covid-19, τονίζοντας ότι αυτά “προκάλεσαν και προκαλούν παρενέργειες σε πολλούς ανθρώπους”. Με αυτή τη διατύπωση, η απόφαση ανοίγει το ενδεχόμενο αμφισβήτησης της κυρίαρχης προσέγγισης για τον εμβολιασμό.

Η νομική νίκη του Π. Καραναγνώστη αποτελεί σημαντικό προηγούμενο για υποθέσεις υγειονομικών, στρατιωτικών και άλλων εργαζομένων που αντιμετώπισαν κυρώσεις λόγω της άρνησής τους να εμβολιαστούν.

Η δικαστική διαδικασία διήρκεσε αρκετά χρόνια και το Τριμελές Στρατοδικείο αποφάσισε ομόφωνα υπέρ του. Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας, ο συνήγορος του ιατρού, ποινικολόγος, Ιωάννης Ζωγράφος, χαρακτήρισε την απόφαση ιδιαίτερα σημαντική, επισημαίνοντας ότι προέρχεται από στρατιωτικό δικαστήριο, γνωστό για την αυστηρότητα των αποφάσεών του.

Μάρτυρες υπεράσπισης του κ. Καραναγνώστη ήταν ο καθηγητής Φαρμακολογίας και Κλινικής Φαρμακολογίας του ΑΠΘ, Δημήτρης Κούβελας, ο πλοίαρχος – στρατιωτικός γιατρός και πρόεδρος της Ένωσης Στρατιωτικών Γιατρών, Ζώης Μπέχλης, καθώς και ο δημοσιογράφος Σπύρος Χατζάρας.

Σε δηλώσεις του, μετά τη δίκη, ο κ. Κούβελας χαρακτήρισε “αστείο” το κατηγορητήριο και τόνισε ότι ο κ. Καραναγνώστης, ο οποίος υπήρξε φοιτητής του ΑΠΘ, με τη στάση του, υποστήριξε όσα διδάχτηκε στην Ιατρική Σχολή. “Εάν αυτά πρέπει να αλλάξουν, θα πρέπει πρώτα να αλλάξει όλη η Ιατρική!”, σχολίασε ο καθηγητής Φαρμακολογίας. Επίσης, εξέφρασε την άποψη ότι η πανδημία ήταν μόνο μία αρχή, αμφισβήτησε την αξία των ηλεκτρονικών πιστοποιητικών εμβολιασμού και άφησε ερωτήματα για τη χρήση τους. Εξέφρασε, τέλος, την αντίθεσή του στα μέτρα περιορισμού που εφαρμόστηκαν, κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

 Γριπώδης συνδρομή – ILI (ανεξαρτήτως παθογόνου)

   Ο αριθμός κρουσμάτων γριπώδους συνδρομής ανά 1.000 επισκέψεις βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα.

Σοβαρή Οξεία Λοίμωξη Αναπνευστικού – SARI (ανεξαρτήτως παθογόνου)

   Ο αριθμός κρουσμάτων SARI ανά 1.000 επισκέψεις βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα.

Ιός SARS-CoV2 – λοίμωξη COVID-19

   Η θετικότητα στο σύνολο των ελεγχθέντων δειγμάτων παρουσίασε μικρή μείωση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.

   Δεν παρατηρήθηκε αξιόλογη μεταβολή στον αριθμό των νέων εισαγωγών σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Καταγράφηκαν 538 νέες εισαγωγές, ενώ ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός νέων εισαγωγών κατά τις προηγούμενες 4 εβδομάδες ήταν 594.

   Ο αριθμός των νέων διασωληνώσεων ήταν δέκα. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός νέων διασωληνώσεων κατά τις προηγούμενες 4 εβδομάδες ήταν εννιά. Ο αριθμός των ασθενών με λοίμωξη COVID-19 που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι 28.

   Ο αριθμός των θανάτων ήταν 20. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός των θανάτων τις προηγούμενες 4 εβδομάδες ήταν 24.

   Από το ECDC έχει αναγνωριστεί ως στέλεχος ενδιαφέροντος η υπο-παραλλαγή KP.3 της ΒΑ.2.86, ενώ υπό παρακολούθηση τέθηκε και η υπο-παραλλαγή XEC της ΒΑ.2.86. Τόσο η KP.3 όσο η XEC δεν έχουν συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσου. Το στέλεχος που συνεχίζει να επικρατεί στις ανιχνεύσεις είναι το KP.3.

   Σε εθνικό επίπεδο, το σταθμισμένο ιικό φορτίο στα αστικά λύματα βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα συγκριτικά με τα ιστορικά δεδομένα, χωρίς να παρουσιάζει αξιόλογη μεταβολή σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Αναλυτικότερα, σε τρεις από τις δέκα ελεγχόμενες περιοχές τα επίπεδα του ιικού φορτίου εμφανίζονται μέτρια (με καταγραφόμενη αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα σε μία από αυτές), ενώ στις υπόλοιπες περιοχές τα επίπεδα είναι χαμηλά.

 Ιός της γρίπης

   Η θετικότητα για γρίπη όπως εκτιμάται από τα δίκτυα επιτήρησης στην κοινότητα (δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ) και στο νοσοκομειακό περιβάλλον (δίκτυο επιτήρησης SARI), βρίσκεται σε πολύ χαμηλά επίπεδα, με ανίχνευση σποραδικών μόνο θετικών δειγμάτων.

   Δεν καταγράφηκε νέο σοβαρό κρούσμα με νοσηλεία σε ΜΕΘ, ούτε θάνατος από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη.

   Συνολικά, από την αρχή επιτήρησης της γρίπης έχει καταγραφεί ένα εργαστηριακά επιβεβαιωμένο κρούσμα με νοσηλεία σε ΜΕΘ (υπότυπος Α(Η3)).

  Αναπνευστικός συγκυτιακός ιός – RSV

   Δεν ανευρέθηκαν θετικά δείγματα στην κοινότητα (δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ), ούτε στα νοσοκομεία (δίκτυο επιτήρησης SARI).

Η Lisa Domski εργαζόταν περίπου 40 χρόνια στο τμήμα Πληροφορικής της ΜΚΟ Blue Cross Blue Shield of Michigan (BCBSM) και λίγο καιρό πριν από την έλευση της πανδημίας μπήκε σε τηλεργασία.

Έτσι, οι εργασιακές αλλαγές που επέφερε ο Covid δεν επηρέασαν την αποδοτικότητά της, αλλά αυτό άλλαξε στη συνέχεια. Η επιχείρηση έδωσε εντολή στους εργαζομένους να εμβολιαστούν έως τις 21 Οκτωβρίου 2021, αλλιώς θα απολύονταν. Εξαίρεση αποτελούσαν όσοι δεν μπορούσαν να κάνουν το εμβόλιο για θρησκευτικούς λόγους, οπότε έπρεπε να συμπληρώσουν σχετική αίτηση, αλλά και να συμμετέχουν σε ειδική συνέντευξη με υπεύθυνους της ΜΚΟ που θα ενέκριναν το αίτημα.

Η «New York Post» έγραψε ότι η γυναίκα υπέγραψε την αίτηση απαλλαγής για λόγους πίστης, υποστηρίζοντας ότι ως ευσεβής καθολική εναντιωνόταν «στα εμβόλια που αναπτύχθηκαν με εμβρυϊκά κύτταρα». Επίσης, παρέθεσε τα στοιχεία του πνευματικού της, ώστε να διαπιστωθεί ότι πράγματι πίστευε και δεν χρησιμοποιούσε την πίστη ως δικαιολογία.

Ωστόσο, η εταιρεία την απέλυσε, υποστηρίζοντας ότι «όλα ήταν αποκύημα της φαντασίας της Domski» για να μη συμμορφωθεί στις συστάσεις που δέχτηκε. Η γυναίκα, λοιπόν, πήγε στα δικαστήρια την BCBSM και κέρδισε αποζημίωση ύψους 12 εκατ. δολαρίων.

«Η Domski εργαζόταν αποκλειστικά μέσω τηλεργασίας εδώ και χρόνια. Δεν σκόπευε να επιστρέψει στο γραφείο, άρα δεν αποτελούσε πιθανή εστία μόλυνσης για τους εργαζομένους. Γιατί λοιπόν να συμμορφωθεί με σύσταση που αφορούσε μόνο τα άτομα που έπρεπε να έχουν φυσική παρουσία;» είπε ο δικηγόρος της, κάτι που έγινε δεκτό στο δικαστήριο.

Πλέον, η γυναίκα σκοπεύει να βγει στη σύνταξη, ενώ η ΜΚΟ θα τη σύρει ξανά στα δικαστήρια για να μην αναγκαστεί να πληρώσει το υπέρογκο ποσό που πρέπει να δώσει στην εργαζόμενη που απέλυσε.

Όπως αναφέρουν η Παθολόγος, Καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής της Θεραπευτικής Κλινικής (Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και η Βιολόγος Παναγιώτα Ζαχαράκη, προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει τη μεσογειακή διατροφή με αυξημένη επιβίωση, με τη μείωση της αρτηριακής πίεσης, της χοληστερόλης και των επιπέδων σακχάρου στο αίμα, καθώς και με μειωμένο κίνδυνο για διάφορες ασθένειες, όπως διαβήτη τύπου 2, παχυσαρκία, καρδιαγγειακές παθήσεις και καρκίνο. Επίσης, μελέτες έχουν συνδέσει τη μεσογειακή διατροφή με χαμηλότερο κίνδυνο αρκετών ασθενειών, συμπεριλαμβανομένων και ιογενών λοιμώξεων, όπως το κοινό κρυολόγημα.

Δημοσιεύτηκε σήμερα (3/9/24) στο έγκριτο διεθνές περιοδικό PLoS ONE συστηματική ανασκόπηση που αφορά τη σχέση της προσήλωσης στο Μεσογειακό πρότυπο διατροφής ως προς τα συμπτώματα και τη βαρύτητα της COVID-19.

Συσχέτιση της μεσογειακής διατροφής και του κινδύνου μόλυνσης από COVID-19

Για αυτήν την ανασκόπηση, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 6 προηγούμενες μελέτες παρατήρησης που ανέφεραν συσχέτιση μεταξύ της μεσογειακής διατροφής και του κινδύνου μόλυνσης από COVID-19, των συμπτωμάτων ή της σοβαρότητας, για συνολικό μέγεθος συμμετεχόντων άνω των 55.000 ατόμων. Παρά την προηγούμενη εμβολιαστική κάλυψη και τα προληπτικά μέτρα, πολλαπλά κύματα μόλυνσης από COVID-19 συνεχίζουν να αναφέρονται παγκοσμίως.

Στους πρόσφατους Ολυμπιακούς Αγώνες πάνω από 40 αθλητές βρέθηκαν θετικοί στον ιό, υπογραμμίζοντας τη συνεχιζόμενη απειλή. Επιπλέον, τα αυξανόμενα στοιχεία επαναμόλυνσης, ακόμη και πολλαπλές επαναμολύνσεις σε ένα άτομο, προκαλούν ανησυχία, όπως και η μακροχρόνια COVID.

Με την καταγραφή των στατιστικών αποτελεσμάτων των μελετών φάνηκε ότι υπήρχαν σταθερά μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης συμπτωματολογίας COVID για όσους ακολουθούσαν μεσογειακή διατροφή, υποδηλώνοντας ότι η υψηλή τήρηση της μεσογειακής διατροφής μπορεί να παρέχει κάποια προστασία έναντι της μόλυνσης από την COVID-19.
Παρόλα αυτά, αυτή η ανασκόπηση, η οποία διεξήχθη ποιοτικά, δεν μπόρεσε να προσδιορίσει την ακριβή έκταση της μείωσης, διότι τα ευρήματά ήταν ασαφή ως προς το μέγεθος και τον μηχανισμό που η μεσογειακή διατροφή είχε θετική επίδραση στα συμπτώματα και τη σοβαρότητα της COVID-19.

Η συσχέτιση μεταξύ διατροφής και ανοσίας είναι αλληλένδετη και πολύπλοκη. Το όφελος της μεσογειακής διατροφής για την προστασία από την COVID-19 φαίνεται να προέρχεται από τη συνεργική δράση κάθε συστατικού.

·         Το ελαιόλαδο είναι πλούσιο σε πολυφαινόλες και ακόρεστα λιπαρά οξέα, γνωστά για την ανοσοτροποποιητική και αντιφλεγμονώδη δράση τους.

·         Η Μεσογειακή διατροφή είναι πλούσια σε βιταμίνες και ιχνοστοιχεία, και συνδέεται με ανοσοτροποποίηση και αντιφλεγμονώδεις παράγοντες, ενώ η φλεγμονή είναι ένας από τους κρίσιμους παράγοντες της COVID-19.

·         Επιπρόσθετα, η υψηλή πρόσληψη φυτικών ινών προάγει την εύρυθμη λειτουργία της εντερικής μικροχλωρίδας, η οποία μπορεί  να επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό το ανοσοποιητικό σύστημα.

Η καλύτερη ποιότητα των διατροφικών προτύπων (όπως η Μεσογειακή διατροφή) και ο τρόπος ζωής φαίνεται να σχετίζονται αντιστρόφως, από τη συγκεκριμένη μελέτη, με τον κίνδυνο μόλυνσης από την COVID-19, την ανάρρωση, τη διάρκεια και/ή τη σοβαρότητα. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η διατροφή από μόνη της δεν καθορίζει τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει η COVID-19 σε ένα άτομο. Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που παίζουν ρόλο, όπως η τρέχουσα κατάσταση υγείας και οι συννοσηρότητες, η γενετική προδιάθεση, το επίπεδο έκθεσης στον ιό, η ηλικία, η μεταβολική λειτουργία και το περιβάλλον.

Η παγκόσμια υιοθέτηση της Μεσογειακής διατροφής, εκτός από ένα υγιεινό πρότυπο, βοηθά και στην κατανάλωση και εξαγωγική δραστηριότητα του πρωτογενούς μας τομέα. Τα ευρήματα σχετικά με την επίδραση της Μεσογειακής διατροφής στα συμπτώματα και τη σοβαρότητα της COVID ήταν κατά αρχήν ενθαρρυντικά, και επομένως η συσχέτιση αυτή είναι σημαντικό να μελετηθεί σε μεγαλύτερους αριθμητικά πληθυσμούς για τη διεξαγωγή πιο αναλυτικών συμπερασμάτων.

Τα μέτρα προφύλαξης εξακολουθούν να είναι ζωτικής σημασίας

Η COVID είναι μια ασθένεια του αναπνευστικού και ενώ η διατροφή μπορεί να έχει κάποια επίδραση στα αποτελέσματα, το πιο σημαντικό πράγμα είναι να αποτραπεί η εμφάνιση της νόσησης από COVID εξαρχής. Η χρήση αναπνευστικών προφυλάξεων, όπως καλά τοποθετημένες μάσκες N95, θα βοηθήσει στην πρόληψη της μόλυνσης από την COVID. Ακόμη και αν υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της διατροφής και των αποτελεσμάτων της COVID, αυτό δεν σημαίνει ότι υπάρχει σχέση αιτίου και αποτελέσματος. 

Στο εδώλιο του δικαστηρίου παραπέμφθηκαν να δικαστούν οι δύο διευθύνοντες σύμβουλοι του οίκου ευγηρίας (αδέλφια), ο πρώτος ως υπεύθυνος σε επιστημονικά θέματα και η δεύτερη ως υπεύθυνη για διοικητικά ζητήματα. Η κατηγορία που τους αποδίδεται είναι αυτή της παραβίασης μέτρων για την πρόληψη ασθενειών που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο μεγάλου αριθμού ανθρώπων.

Η διαδικασία διεκόπη για αύριο, οπότε η δίκη αναμένεται να ξεκινήσει επί της ουσίας με την εξέταση των πρώτων μαρτύρων. Το κατηγορητήριο περιλαμβάνει περισσότερους από 70 μάρτυρες, μεταξύ αυτών συγγενείς των ηλικιωμένων, ενώ η δίκη, σύμφωνα με εκτιμήσεις των συνηγόρων πολιτικής αγωγής και υπεράσπισης, αναμένεται να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες, ίσως και μήνες.

Το βούλευμα με το οποίο παραπέμφθηκαν να δικαστούν οι δύο κατηγορούμενοι στηρίζεται στα συμπεράσματα έρευνας που διενήργησαν επιθεωρητές της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας, την οποία προκάλεσε εισαγγελική έρευνα. Μεταξύ άλλων, διαπιστώθηκε -κατά το παραπεμπτικό βούλευμα- σειρά παραβιάσεων των μέτρων πρόληψης κατά της διασποράς του κορονοϊού, όπως υπεράριθμοι περιθαλπόμενοι (156 αντί για 88), μη τήρηση των αποστάσεων στα δωμάτια φιλοξενίας των ηλικιωμένων και στους κοινόχρηστους χώρους, μη διενέργεια προληπτικών τεστ μοριακής ανίχνευσης του ιού για την έγκαιρη ανίχνευση κρουσμάτων κ.ά.

Από την πλευρά τους οι δύο κατηγορούμενοι -που μετά τις απολογίες τους αφέθηκαν ελεύθεροι χωρίς περιοριστικούς όρους – αρνούνται την κατηγορία. Κατά πληροφορίες, στις απολογίες τους φαίνεται να ισχυρίστηκαν ότι εφάρμοσαν τα μέτρα αποφυγής και περιορισμού διάδοσης του ιού, τονίζοντας ότι τήρησαν τα μέτρα προστασίας προ της εμφάνισης της πανδημίας, καθώς και μετά την εμφάνιση του πρώτου κρούσματος του ιού, ενώ επικαλέστηκαν κοινωνικούς λόγους για την υπέρβαση του αριθμού των περιθαλπόμενων.

Ωστόσο, σύμφωνα με αλληλογραφία που μόλις δημοσιεύτηκε στο διεθνές έγκριτο περιοδικό NEJM (New England Journal of Medicine), στις 22 Φεβρουαρίου 2024 έχουν παρατηρηθεί άτομα που επανειλημμένα βγαίνουν θετικά με γρήγορα τεστ παρά τα ταυτόχρονα αρνητικά μοριακά τεστ. Αυτό το σπάνιο φαινόμενο εμφανίζεται κυρίως σε γυναίκες και άτομα με αυτοάνοσες διαταραχές.

Η Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Παθολόγος, Καθηγήτρια Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής) και η Παναγιώτα Ζαχαράκη (Βιολόγος) της Θεραπευτικής Κλινικής (Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, συνοψίζουν τα ευρήματα της δημοσίευσης.

Η έκθεση αυτή βασίζεται σε δύο μελέτες, στις οποίες οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε σειριακό, αντιστοιχισμένο γρήγορο τεστ αντιγόνου και σε αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης (RT-PCR) για SARS-CoV-2.

Οι συμμετέχοντες θεωρήθηκαν ότι είχαν ψευδές θετικό αποτέλεσμα εάν ανέφεραν θετικό γρήγορο τεστ αντιγόνου με αντίστοιχη αρνητική δοκιμή PCR των δειγμάτων που ελήφθησαν εντός 48 ωρών το ένα από το άλλο.

Τα ψευδώς θετικά τεστ ταξινομήθηκαν ως τυχαία ψευδώς θετικά (σε συμμετέχοντες με τουλάχιστον ένα αρνητικό γρήγορο τεστ αντιγόνου κατά την περίοδο της μελέτης) ή ως επίμονα ψευδώς θετικά (σε συμμετέχοντες με τουλάχιστον 5 ημέρες θετικών γρήγορων τεστ αντιγόνου).

Μεταξύ 11.297 συμμετεχόντων που πραγματοποίησαν 76.610 ημέρες δοκιμών, το 1,7% είχε τουλάχιστον ένα ψευδώς θετικό γρήγορο τεστ αντιγόνου. Από τους 191 συμμετέχοντες με ψευδώς θετικά αποτελέσματα, οι 13 είχαν επίμονα ψευδώς θετικά αποτελέσματα.

Οι περισσότεροι από τους συμμετέχοντες με επίμονα ψευδώς θετικά αποτελέσματα ήταν γυναίκες (12 από 13).

Βρέθηκε υψηλότερος επιπολασμός αυτοάνοσων διαταραχών που αναφέρθηκαν από τους συμμετέχοντες μεταξύ των συμμετεχόντων με επίμονα ψευδώς θετικά από ότι μεταξύ αυτών με τυχαία ψευδώς θετικά (σε 6 από 13 έναντι 10 από 178). Επίμονα ψευδώς θετικά αποτελέσματα λήφθηκαν με δοκιμές από διαφορετικές παρτίδες και δεν ήταν πιθανό να σχετίζονται με ποιοτικά στοιχεία των διαγνωστικών μεθόδων. 

Αυτό το εύρημα έχει ουσιαστική κλινική σημασία. Η επίμονη ψευδής θετικότητα μπορεί να είναι αποτέλεσμα διασταυρούμενης αντιδραστικότητας των αντισωμάτων δοκιμής με ρευματοειδή παράγοντα και θα μπορούσε δυνητικά να συμβεί σε οποιονδήποτε ασθενή που έχει μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από κυκλοφορούντα ρευματοειδή παράγοντα.

Επειδή ο έλεγχος για SARS-CoV-2 πραγματοποιείται συνήθως σε συμπτωματικούς ασθενείς, τα ψευδώς θετικά αποτελέσματα μπορεί να μην αναγνωρίζονται κλινικά. Ωστόσο, τα άτομα που αντιμετωπίζουν επίμονα θετικά τεστ μετά από μόλυνση ή την απουσία συμπτωμάτων μπορεί να έχουν αυτό το φαινόμενο.

Φαίνεται ότι οι ασθενείς με επίμονα ψευδώς θετικά αποτελέσματα και ιστορικό αυτοάνοσης νόσου με ρευματοειδή παράγοντα μπορεί να ωφεληθούν από την επαναλαμβανόμενη εξέταση με διαφορετική εταιρία γρήγορων τεστ αντιγόνου.

Τέλος, η παρουσίαση αυτής της συσχέτισης της αυτοανοσίας ή του γυναικείου φύλου με επαναλαμβανόμενα θετικά αποτελέσματα μπορεί να βοηθήσει τους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης να διακρίνουν μεταξύ της διασταυρούμενης ψευδούς θετικότητας και της ανάκαμψης του SARS-CoV-2.

Η πανδημία COVID-19, τουλάχιστον στα αρχικά της στάδια, χαρακτηρίστηκε από μειωμένη πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη, καθυστερώντας δυνητικά την έγκαιρη αντιμετώπιση καρδιαγγειακών νοσημάτων. Από την άλλη πλευρά, η λοίμωξη από SARS-CoV-2, ως συστηματικό νόσημα που μπορεί να επηρεάσει σειρά οργάνων, σχετίζεται με υψηλότερα ποσοστά καρδιακής ανεπάρκειας, εμφράγματος του μυοκαρδίου και εγκεφαλικού επεισοδίου.

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής) και Γιάννης Ντάνασης συνοψίζουν τα επιστημονικά δεδομένα που μόλις δημοσιεύθηκαν στις 5 Ιανουαρίου 2024 στο έγκριτο διεθνές περιοδικό JAMA Health Forum σχετικά με την επιδημιολογία και τα χαρακτηριστικά των οξέων καρδιαγγειακών συμβαμάτων κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.

Οι ερευνητές συνέλεξαν δεδομένα από το Harvard Pilgrim Health Care, στο οποίο είναι ασφαλισμένοι πάνω από 1 εκατομμύριο μέλη στην περιοχή της Νέας Αγγλίας (Μασαχουσέτη, Νιου Χαμσάιρ, Μέιν, Κονέκτικατ) στις ΗΠΑ.

Τα δεδομένα αφορούσαν τις νοσηλείες για έμφραγμα του μυοκαρδίου και εγκεφαλικό επεισόδιο κατά τη χρονική περίοδο από το Μάρτιο 2017 έως τον Δεκέμβριο 2021.

Συγκεκριμένα, καταγράφηκαν καρδιαγγειακά συμβάματα, όπως εμφράγματα, αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια, επεισόδια συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας, στηθάγχης και παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου. 

·         Τα σύνθετα, οξέα καρδιαγγειακά συμβάματα μειώθηκαν κατά την αρχική φάση της πανδημίας τον Απρίλιο του 2020 κατά 26,6%. Τα ποσοστά παρέμειναν κάτω από τα αναμενόμενα επίπεδα τον Μάρτιο του 2021 (-9,6%) και τον Δεκέμβριο του 2021 (-19,8%).

·         Οι νοσηλείες για εγκεφαλικά επεισόδια μειώθηκαν αρχικά κατά 27,0%, παρέμειναν χαμηλότερες από τις αναμενόμενες τον Φεβρουάριο του 2021 (-11,8%) και ήταν χαμηλότερες από τα αναμενόμενα επίπεδα τον Δεκέμβριο του 2021 (-27,3%).

·         Οι νοσηλείες για έμφραγμα του μυοκαρδίου μειώθηκαν αρχικά κατά 27,8%, αλλά δεν διέφεραν στατιστικά από τα αναμενόμενα επίπεδα τον Ιανουάριο του 2021.

·         Τα επεισόδια συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας μειώθηκαν αρχικά κατά 26,1%, ήταν χαμηλότερα από τα αναμενόμενα επίπεδα τον Μάρτιο του 2021 (-15,8%) και ήταν χαμηλότερα από τα αναμενόμενα έως τον Δεκέμβριο του 2021 (-22,1%).

·         Τα επεισόδια στηθάγχης ακολούθησαν παρόμοιες τάσεις διαρκούς μείωσης, ενώ

·         Τα επεισόδια παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου δεν διέφεραν σημαντικά από τα αναμενόμενα μέχρι τον Αύγουστο του 2020.

Συνολικά, η πανδημία COVID-19 δεν συσχετίστηκε με μακροπρόθεσμη αύξηση των καρδιαγγειακών συμβαμάτων μεταξύ ασφαλισμένων κατοίκων της Νέας Αγγλίας των ΗΠΑ, αλλά, αντίθετα, εντοπίστηκαν διαρκείς μειώσεις στα επεισόδια παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου, συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας και στηθάγχης.

Οι πιθανοί λόγοι που εξηγούν αυτές τις τάσεις είναι: 

1. έλλειψη προσέλευσης ασθενών στα νοσοκομεία κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης των 21 μηνών της μελέτης (για παράδειγμα φόβος να μην κολλήσουν),

2. οι καρδιαγγειακοί θάνατοι να γίνουν εκτός του ιατρικού συστήματος ( πχ στο σπίτι),

3. θάνατοι ατόμων από COVID-19, ενώ ταυτόχρονα διατρέχουν κίνδυνο για μείζονα καρδιαγγειακά συμβάματα,

4. μείωση της υπερδιάγνωσης λόγω της χαμηλότερης προσέλευσης στα τμήματα επειγόντων περιστατικών, 

5. διαχείριση της καρδιακής ανεπάρκειας στο σπίτι και των άλλων νοσημάτων στο σπίτι. 

Η παρούσα μελέτη, σε συνδυασμό με άλλες μελέτες δείχνει ότι στις ΗΠΑ άλλες πολιτείες είχαν αύξηση και άλλες μείωση των καρδιαγγειακών συμβαμάτων κατά την διάρκεια της πανδημίας. Το πιο σημαντικό για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής υγείας είναι να διευκολύνουν την πρόσβαση στα συστήματα υγείας ασθενών με καρδιαγγειακά νοσήματα και άλλα σοβαρά νοσήματα που χρήζουν νοσοκομειακής αντιμετώπισης, κατά τη διάρκεια περιόδων περιορισμένης πρόσβασης στην υγειονομική περίθαλψη (όπως για παράδειγμα στην πρώτη περίοδο της πανδημίας).

«Υπάρχει διαθεσιμότητα σε αντιιικά φάρμακα για την αντιμετώπιση της Covid-19 και οι ανάγκες καλύπτονται μέχρι στιγμής παρότι έχει αυξηθεί η ζήτηση», όπως ενημερώνει σήμερα Πέμπτη 4 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων Δημόσιων Νοσοκομείων (ΠΟΕΔΗΝ), κ. Μ. Γιαννάκος, ωστόσο, επισημαίνει ταυτόχρονα ότι: «Ταλαιπωρούνται αφάνταστα οι ασθενείς να προμηθευτούν τα αντιιικά φάρμακα επειδή πάσχει το δίκτυο διανομής του φαρμάκου».

Η ισχύουσα διαδικασία προμήθειας των αντιιικών φαρμάκων

Οι γιατροί συνταγογραφούν τα αντιιικά φάρμακα για την COVID-19 σε ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού και τα αιτήματα υποβάλλονται ηλεκτρονικά για έγκριση στον ΕΟΠΥΥ. «Αμέσως μετά την έγκριση, αρχίζει ο ‘Γολγοθάς’ των ασθενών με Covid-19 για να προμηθευτούν τα αντιιικά φάρμακα», δηλώνει ο κ. Γιαννάκος, «τα οποία χωρίς κανένα λόγο και χωρίς κανένα κέρδος για το σύστημα δεν χορηγούνται από τα φαρμακεία της γειτονιάς, παρόλο που έχουν εγκριθεί οι συνταγές από τον ΕΟΠΥΥ. Ζήτημα   υπερκατανάλωσης δεν υπάρχει, αφού ούτως ή άλλως οι εγκεκριμένες συνταγές από τον ΕΟΠΥΥ θα εκτελεστούν. Επιμένουν οι αρμόδιοι στο λάθος να χορηγούνται μόνο από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ και τα νοσοκομεία».

«Τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ δεν δέχονται δια ζώσης να εκτελούν συνταγές. Εκτελούν τις συνταγές μόνο με κούριερ. Μέχρι πέρσι όμως, δέχονταν και εκτελούσαν συνταγές αντιιικών φαρμάκων για COVID-19 δια ζώσης. Και δεν φθάνει μόνο αυτό. Τις εορτές, ήταν κλειστά όλα τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ. Δεν γίνονταν αποστολές φαρμάκων με κούριερ.  Γενικά, μόνο ένα φαρμακείο του ΕΟΠΥΥ -του Αμαρουσίου- από τα πολλά που διαθέτει στην Αττική και άλλες πόλεις κάνει αποστολές των αντιιικών  φαρμάκων.
Έτσι για άλλη μια φορά, όλοι οι δρόμοι των ασθενών για εξεύρεση των αντιιικών φαρμάκων για την Covid-19 οδηγούν στα πολύπαθα νοσοκομεία με τα αποδεκατισμένα από φαρμακοποιούς φαρμακεία τους.

Τα νοσοκομεία λόγω των ελλείψεων φαρμακοποιών έχουν συγκεκριμένο ωράριο και συγκεκριμένες ώρες που χορηγούν τα αντιιικά φάρμακα, που δεν έχει ανακοινωθεί, δεν το  γνωρίζει ο κόσμος, ούτε καν οι φύλακες της πύλης των νοσοκομείων για να καθοδηγούν τους ασθενείς σε διπλανά νοσοκομεία. Άλλα νοσοκομεία δεν χορηγούν τα αντιιικά φάρμακα καθόλου, άλλα νοσοκομεία δίνουν μια ή δυο φορές την εβδομάδα, κάποιες ώρες κάθε μέρα, χωρίς συντονισμό, χωρίς ενημέρωση του  κόσμου.

Οι ασθενείς πάνε ψάχνοντας…

Κάτοικοι της Αττικής αναγκάζονται να ψάχνουν τα αντιιικά φάρμακα από νοσοκομείο σε νοσοκομείο και τα βρίσκουν στην άλλη άκρη της Αττικής από εκεί που είναι το σπίτι τους. Έχουμε ασθενείς από Κορινθία, από Χαλκίδα που βρήκαν τα αντιιικά φάρμακα στην Αθήνα… Από το Αγρίνιο και άλλες περιοχές βρήκαν τα αντιιικά φάρμακα στα Ιωάννινα…

Παντού, σε όλη τη χώρα, ταλαιπωρούνται ψάχνοντας οι ασθενείς.

Πολλοί έχουν σοβαρά συμπτώματα και αναγκάζονται να ψάχνουν επιβαρύνοντας την υγεία τους, χρησιμοποιούν τα μέσα μαζικής μεταφοράς και διασπείρουν τον ιό.

Πού είναι η ενημέρωση του κόσμου για το δίκτυο διανομής των αντιιικών φαρμάκων για να γνωρίζουν που πρέπει να απευθυνθούν;».

Ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ δίνει ένα παράδειγμα για την επιβάρυνση που δέχονται τα φαρμακεία των νοσοκομείων το οποίο είναι ενδεικτικό της έξαρσης και της διασποράς του κορονοϊού:

Το φαρμακείο του Γενικού Νοσοκομείου Γεννηματάς, που έχει ωράριο διανομής 9πμ έως 2μμ. και 11πμ έως 8μμ., τις ημέρες των εφημέριών, χορήγησε

·         τον Οκτώβριο περίπου 160 κουτιά αντιιικών φαρμάκων,

·         τον Νοέμβριο περίπου 130 κουτιά και

·         τον Δεκέμβριο 560 κουτιά αντιιικών φαρμάκων για την COVID-19.

«Κρίμα να ταλαιπωρούνται  οι  ασθενείς και τα νοσοκομεία. Να ανατεθεί η χορήγηση των αντιικών φαρμάκων για covid-19 στα ιδιωτικά φαρμακεία. Να πηγαίνουν οι ασθενείς στα φαρμακεία της γειτονιάς με τις εγκεκριμένες από τον ΕΟΠΥΥ συνταγές και να λαμβάνουν δωρεάν τα αντιιικά φάρμακα. Όπως συμβαίνει και με τα αντιιικά φάρμακα κατά της γρίπης», προτείνει καταλήγοντας ο κ. Γιαννάκος.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν αναδρομικό σχεδιασμό κοόρτης και ηλεκτρονικά δεδομένα υγείας από 11.990.730 άτομα ηλικίας ≥12 ετών στο Ηνωμένο Βασίλειο, και συνέκριναν τις σχετιζόμενες με τη νόσο COVID-19 νοσηλείες, τις εισαγωγές ΜΕΘ και τους θανάτους μεταξύ διαφορετικών ομάδων ανοσοκατεσταλμένων ατόμων και του γενικού πληθυσμού από την 1η Ιανουαρίου 2022 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022.

Συνολικά, καταγράφηκαν:

·         20.910 εισαγωγές σε νοσοκομείο λόγω COVID-19,

·         440 εισαγωγές σε ΜΕΘ λόγω COVID-19 και

·         4.810 θάνατοι λόγω COVID-19.

Τα άτομα με ανοσοκαταστολή αντιπροσώπευαν το 3,9% του πληθυσμού της μελέτης, αλλά το 21,9% (4.585/20.910) των εισαγωγών σε νοσοκομείο λόγω COVID-19, το 28,4% (125/440) των εισαγωγών σε ΜΕΘ λόγω COVID-19 και το 23,8% (1.145/4.810) των θανάτων λόγω COVID-19 κατά την περίοδο της μελέτης.

Αντίστοιχα ευρήματα παρατηρήθηκαν κι όταν η ανάλυση περιορίστηκε σε 6.060.635 άτομα που είχαν λάβει τουλάχιστον 3 δόσεις εμβολίου έναντι του SARS-CoV-2 (84,5% των ανοσοκατεσταλμένων και 50,5% του γενικού πληθυσμού).

Σε αυτή την περίπτωση, τα ανοσοκατεσταλμένα άτομα αποτελούσαν το 6,6% του συνολικού πληθυσμού, το 24,8% των εισαγωγών σε νοσοκομείο λόγω COVID-19, το 35,3% των εισαγωγών σε ΜΕΘ και το 25,0% των θανάτων λόγω COVID-19.

Ο υψηλότερος κίνδυνος νοσηλείας λόγω COVID-19 παρατηρήθηκε σε άτομα με μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων, με μέτρια έως σοβαρή πρωτοπαθή ανοσοανεπάρκεια, με μεταμόσχευση αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων και με πρόσφατη θεραπεία για αιματολογική κακοήθεια. Οι ίδιες ομάδες ασθενών είχαν υψηλότερο κίνδυνο για εισαγωγή σε ΜΕΘ και θάνατο λόγω COVID-19.

Συμπερασματικά, η μελέτη έδειξε ότι σε έναν πλήρως εμβολιασμένο πληθυσμό προσαρμοσμένο ανάλογα με το φύλο, την ηλικία και τον αριθμό των συννοσηροτήτων, ο κίνδυνος παρέμεινε αυξημένος σε όλες τις ομάδες ανοσοκαταστολής κατά 1,3 έως 13,1 φορές για νοσηλεία λόγω COVID-19 και κατά 1,3 έως 19,9 φορές για θάνατο λόγω COVID-19, σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό.

Τα αποτελέσματα έχουν ιδιαίτερη αξία για την πολιτική δημόσιας υγείας ώστε να σχεδιαστούν προληπτικές παρεμβάσεις και εμβολιαστικά προγράμματα με προτεραιότητα στις ομάδες υψηλού κινδύνου.

*Τα αποτελέσματα της μελέτης συνοψίζουν οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Προληπτικής Ιατρικής και Επιδημιολογίας) και Γιάννης Ντάνασης.