Ρούλα Σκουρογιάννη

Το θετικό σε όλο αυτόν τον θόρυβο που ξέσπασε για τον Candidozyma auris είναι το Πανελλήνιο Πρόγραμμα για την Πρόληψη και τον Έλεγχο των Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και της Μικροβιακής Αντοχής, που υλοποιείται στη χώρα μας και για το οποίο αξίζει να γνωρίζουμε κάποια στοιχεία.

Γιατί είναι τόσο επικίνδυνος είναι ο Candidozyma auris;

Σε αντίθεση με άλλους μύκητες, ο Candida auris διαθέτει τρία ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που τον καθιστούν απειλητικό:

·         Επιβιώνει σε επιφάνειες και ιατρικό εξοπλισμό όπως κρεβάτια και συσκευές,

·         Μεταδίδεται ταχύτατα από ασθενή σε ασθενή,

·         Αντιστέκεται σε πολλές θεραπείες, καθιστώντας δύσκολη την αντιμετώπισή του.

Για τους ασθενείς που νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, μια λοίμωξη από Candida auris μπορεί να αποδειχθεί μοιραία.

Η κατάσταση στην Ελλάδα

Το 2019, στην Ελλάδα καταγράφηκαν λίγα μεμονωμένα περιστατικά. Ωστόσο, μέσα σε λίγα χρόνια η εικόνα άλλαξε δραματικά.

·         Μέχρι το 2023, ο Candida auris είχε εξελιχθεί σε κύρια αιτία μυκηταιμίας σε ορισμένα ελληνικά νοσοκομεία.

·         Το 2025, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ο μύκητας είναι πλέον ενδημικός: τα κρούσματα έχουν αυξηθεί τόσο ώστε δεν καταγράφονται πλέον μεμονωμένα.

·         Πάνω από 850 επιβεβαιωμένα περιστατικά έχουν αναφερθεί, εδραιώνοντας την Ελλάδα ως τη δεύτερη πιο πληγείσα χώρα στην Ε.Ε.

Συγκεκριμένα:

·         Στην Αττική, μεταξύ 2019–2021 καταγράφηκαν 20 λοιμώξεις μετά από χειρουργικές επεμβάσεις και 25 περιπτώσεις ασυμπτωματικής φορείας. Η θνησιμότητα στις μετεγχειρητικές λοιμώξεις έφτασε το 53%.

·         Στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο «Αττικόν», την περίοδο 2021–2023 σημειώθηκαν 89 περιστατικά μυκηταιμίας, με τον Candida auris να ευθύνεται πλέον για το 34% όλων των περιπτώσεων καντινταιμίας.

Η πρόληψη ως μοναδικό «όπλο»

Ο μύκητας εξαπλώνεται σχεδόν αποκλειστικά εντός των νοσοκομείων. Αυτό σημαίνει πως ο μόνος αποτελεσματικός τρόπος περιορισμού του είναι η πρόληψη και ο έλεγχος των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων.

Τα βασικά μέτρα περιλαμβάνουν:

·         Σχολαστική υγιεινή χεριών,

·         Αυστηρή απομόνωση των περιστατικών και περιορισμό επαφών,

·         Συστηματικό καθαρισμό και απολύμανση των χώρων,

·         Έγκαιρη διάγνωση και επιτήρηση των κρουσμάτων,

·         Ορθολογική χρήση αντιβιοτικών και αντιμυκητιασικών.

Η συμβολή των οργανωμένων προγραμμάτων

Σημαντικό παράδειγμα αποτελεί το Πανελλήνιο Πρόγραμμα για την Πρόληψη και τον Έλεγχο των Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και της Μικροβιακής Αντοχής (GRIPP – SNF), που υλοποιείται από το Κέντρο Κλινικής Επιδημιολογίας και Έκβασης Νοσημάτων (CLEO), σε συνεργασία με τον ΕΟΔΥ και τον ΟΔΙΠΥ.

Στα δέκα δημόσια νοσοκομεία όπου εφαρμόστηκε, το πρόγραμμα:

·         αύξησε τα ποσοστά συμμόρφωσης στην υγιεινή χεριών κατά 20%–50%,

·         μείωσε τις μικροβιαιμίες έως και 50%–80%.

Αποτελέσματα δείχνουν πως η κρίση μπορεί να αναχαιτιστεί, εφόσον τα μέτρα επεκταθούν και υιοθετηθούν συστηματικά σε όλα τα νοσοκομεία της χώρας.

Το στοίχημα για τη δημόσια υγεία

Η εξάπλωση του Candida auris υπενθυμίζει ότι οι ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις αποτελούν ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα δημόσιας υγείας. Η συστηματική εφαρμογή μέτρων πρόληψης δεν προστατεύει μόνο από έναν «υπερμύκητα», αλλά διασφαλίζει μια πιο ασφαλή και βιώσιμη περίθαλψη για όλους.

Σύμφωνα με το zarpanews.gr, o διοικητής του Γενικού Νοσοκομείου Χανίων, Γιώργος Μπέας, επιβεβαίωσε ότι το κρούσμα αφορά περιστατικό ασθενούς ο οποίος πρόσφατα διεκομίσθη από το Βενιζέλειο Νοσοκομείο Ηρακλείου, μετά από μακρά νοσηλεία.

Η ασθενής από την πρώτη στιγμή νοσηλευόταν στην απομόνωση και στις καλλιέργειες που ελήφθησαν την ημέρα της εισαγωγής στο νοσοκομείο, ανιχνεύτηκε ο ο συγκεκριμένος μύκητας.

Άμεσα τέθηκε σε εφαρμογή το σχετικό πρωτόκολλο και έχουν ληφθεί τα προβλεπόμενα μέτρα με τις οδηγίες της Προέδρου Επιτροπής Λοιμώξεων.

Συχνά, η καντιντίαση, ως ενδονοσοκομειακή λοίμωξη προσβάλλει ασθενείς με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα (ανοσολογική ανεπάρκεια).

Η Corriere della Sera τονίζει πως «ο άνδρας εισήλθε στο νοσοκομείο πριν από λίγες ημέρες και έχοντας φτάσει από την Ελλάδα, δεν φαίνεται να μολύνθηκε στην Ιταλία».

Ο μύκητας Candida Auris δεν αποτελεί κίνδυνο για το ευρύ κοινό εκτός νοσοκομείου, αλλά ούτε και για τα άτομα που μπαίνουν στο νοσοκομείο για λίγες ημέρες, και των οποίων το ανοσοποιητικό λειτουργεί καλά, δηλαδή δεν έχουν ανοσοκαταστολή, είχε δηλώσει την 1η Απριλίου ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ και καθηγητής Παιδιατρικής, Θεοκλής Ζαούτης στο Πρακτορείο Fm.

Τι είναι ο μύκητας Candida Auris

Ο Candida Αuris, πρωτοαπομονώθηκε και ταυτοποιήθηκε σε ασθενή με μυκητίαση στο αυτί, στην Ιαπωνία το 2009. Όμως, αναδρομικές μελέτες έδειξαν ότι προϋπήρχε ως αίτιο σηψαιμίας από το 1996, αλλά δεν μπορούσε να αναγνωριστεί με τα τότε διαθέσιμα εργαστηριακά μέσα.

Σύμφωνα με την καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ Αριστέα Βελεγράκη, ο μύκητας Candida Αuris βρίσκεται σε νοσοκομειακούς χώρους αλλά και στην κοινότητα. Την τελευταία τριετία, τα προηγμένα συστήματα ανάλυσης που χρησιμοποιούν τα εξειδικευμένα μυκητολογικά εργαστήρια κάνουν ακόμη ευκολότερη την ταυτοποίηση του μύκητα. Αυτό έχει συνεισφέρει στην αύξηση της συχνότητάς του, που παρατηρείται τελευταία.

Δημοσιευμένες ή υπό δημοσίευση μελέτες από το Εργαστήριο Ερευνητικής Μυκητολογίας, της Ιατρικής Σχολής Αθηνών καταδεικνύουν ότι οι κλώνοι Candida auris, που απαντώνται συχνότερα στην Ελλάδα προέρχονται από την Ινδία και ακολουθούν αυτοί από την Αυστρία και το Κουβέιτ.

Σύμφωνα με την βρετανική Daily Mail το Αμερικανικό Κολέγιο Ιατρικής (ACAP) δήλωσε ότι η αύξηση της εξάπλωσης του Candida auris, γνωστό και ως C auris, είναι «ανησυχητική».

Πρόκειται για ένα μικροσκοπικό στέλεχος ζυμομύκητα που δεν σχηματίζει μικροβιακούς σωλήνες και δεν έχει ανιχνευθεί στο φυσικό περιβάλλον. Τα Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) περιέγραψαν ήδη τον μύκητα, ο οποίος σκοτώνει έως και το 60% των ανθρώπων που μολύνει, ως «επείγουσα απειλή» το 2019.

Ωστόσο, νέα έρευνα αποκάλυψε ότι οι “αριθμοί των κρουσμάτων υπερτριπλασιάστηκαν σε ολόκληρη την Αμερική μεταξύ 2020 και 2021, με τα στελέχη που είναι ανθεκτικά σε πολλά φάρμακα. “Το μεγαλύτερο μέρος της μετάδοσης συμβαίνει σε εγκαταστάσεις υγειονομικής περίθαλψης, ειδικά μεταξύ ασθενών μακροχρόνιας περίθαλψης ή μεταξύ ατόμων με μηχανικούς αναπνευστήρες. Οι υγιείς άνθρωποι συνήθως δεν αρρωσταίνουν, αλλά μεταξύ των αδύναμων και ευάλωτων, σκοτώνει μεταξύ 30% και 60%”.

Ο Candida auris, πρωτοαπομονώθηκε και ταυτοποιήθηκε σε ασθενή με μυκητίαση στο αυτί, στην Ιαπωνία το 2009. Όμως, αναδρομικές μελέτες έδειξαν ότι προϋπήρχε ως αίτιο σηψαιμίας από το 1996, αλλά δεν μπορούσε να αναγνωριστεί με τα τότε διαθέσιμα εργαστηριακά μέσα. Σύμφωνα με τους ειδικούς μύκητας Candida auris βρίσκεται σε νοσοκομειακούς χώρους αλλά και στην κοινότητα.

Την τελευταία τριετία, τα προηγμένα συστήματα ανάλυσης που χρησιμοποιούν τα εξειδικευμένα μυκητολογικά εργαστήρια κάνουν ακόμη ευκολότερη την ταυτοποίηση του μύκητα. Αυτό έχει συνεισφέρει στην αύξηση της συχνότητάς του, που παρατηρείται τελευταία.

Δημοσιευμένες ή υπό δημοσίευση μελέτες από το Εργαστήριο Ερευνητικής Μυκητολογίας, της Ιατρικής Σχολής Αθηνών καταδεικνύουν ότι οι κλώνοι Candida auris, που απαντώνται συχνότερα στην Ελλάδα προέρχονται από την Ινδία και ακολουθούν αυτοί από την Αυστρία και το Κουβέιτ.

Πρόκειται για 64χρονο ασυμπτωματικό άνδρα, ο οποίος μεταφέρθηκε στο ΠΑΓΝΗ για άλλο πρόβλημα υγείας, μετά από παραπομπή γιατρών άλλου νοσηλευτικού ιδρύματος του νησιού.

Την διάγνωση του νέου αυτού περιστατικού σύμφωνα με την ΕΡΤ, λίγες ημέρες μετά την γνωστοποίηση της νοσηλείας ηλικιωμένου άνδρα με τον ίδιο μύκητα στο νοσοκομείο του Ρεθύμνου, επιβεβαίωσε στην ΕΡΤ Ηρακλείου ο διοικητής του ΠΑΓΝΗ, Γιώργος Χαλκιαδάκης.

Εκλογές ΣΥΡΙΖΑ: Μάχη στήθος με στήθος Αχτσιόγλου – Δούρου για την πρωτιά στην Κεντρική Επιτροπή

Όπως εξήγησε, ο 64χρονος βρέθηκε ότι έχει προσβληθεί από τον ανθεκτικό μύκητα σε τυχαίο έλεγχο, ο μύκητας τυποποιήθηκε χθες και ήδη ο ασθενής, που παραμένει ασυμπτωματικός, έχει απομονωθεί και ακολουθεί την προβλεπόμενη θεραπευτική αγωγή. Σύμφωνα με τον κ. Χαλκιαδάκη ήδη έχει γίνει η ιχνηλάτηση του περιβάλλοντός του και δεν έχουν εντοπισθεί άλλες προσβολές. «Η κατάσταση είναι ελεγχόμενη και δεν εμπνέει καμία ανησυχία», τόνισε ο διοικητής του ΠΑΓΝΗ.

Ο εντοπισμός του νέου κρούσματος Candida Auris προβληματίζει τις διοικήσεις των νοσοκομείων και τις υγειονομικές αρχές, καθώς πρόκειται για μύκητα ανθεκτικό στα αντιμυκητιασικά φάρμακα, που αντιμετωπίζεται πιο δύσκολα από άλλα στελέχη.

Σημειώνεται, πάντως, πως στην περίπτωση του 70χρονου που νοσηλεύθηκε στο νοσοκομείο Ρεθύμνου με τον Candida Auris, οι τελευταίες καλλιέργειες έδειξαν ότι ήταν αρνητικός.https://3c615f85427363fb2b4320aca981558f.safeframe.googlesyndication.com/safeframe/1-0-38/html/container.html

πηγή newsbeast.gr

Σύμφωνα με το cretapost ο μύκητας candida auris ανιχνεύθηκε σε τυχαίο εργαστηριακό έλεγχο που έγινε στον 64χρονο ασθενή ο οποίος έφτασε στο ΠΑΓΝΗ για νοσηλεία και εξειδικεύμενες ιατρικές εξετάσεις ως διακομιδή από άλλο νοσοκομείο της Κρήτης.

Μάλιστα, ο Διοικητής του Νοσοκομείου κ. Γιώργος Χαλκιαδάκης αναφέρει ότι «όταν ο μήκυτας είναι παρασιτικός και δεν δημιουργεί φλεγμονές, δεν είναι επικίνδυνος για την υγεία των ασθενών».

Ταυτόχρονα εμφανίζεται καθησυχαστικός και επισημαίνει ότι «ελήφθησαν όλα τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία τόσο του ιδίου του ασθενούς όσο και για την προστασία του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού. Ο 64χρονος τέθηκε σε καραντίνα και είναι καλά στην υγεία του».

Σύμφωνα με την ΕΡΤ, ο μύκητας αντιμετωπίστηκε ικανοποιητικά, ενώ ο ασθενής συνεχίζει να νοσηλεύεται στην εντατική με την υγεία του να πηγαίνει προς το καλύτερο.

Όπως ήταν αναμενόμενο, το νοσοκομείο βρίσκεται υπό την επιτήρηση του ΕΟΔΥ και ακολουθεί ειδικά πρωτόκολλα.

Υπενθυμίζεται ότι ο συγκεκριμένος μύκητας εντοπίζεται στις ΜΕΘ και προσβάλει ανοσοκατασταλμένους ασθενείς ή ασθενείς με σοβαρά προβλήματα υγείας προκαλώντας τους σοβαρές ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις. 

Νωρίτερα, η προϊσταμένη Διεύθυνσης Επιδημιολογικής Επιτήρησης για τα λοιμώδη Νοσήματα του ΕΟΔΥ, επιδημιολόγος Κασσιανή Μέλλου, δήλωσε στο Πρακτορείο Fm ότι αυτή τη στιγμή δεν έχουμε κάποια ενεργή συρροή από Candida Auris που να μας έχει δηλωθεί, να είμαστε σε εγρήγορση και να διερευνάται από τον Οργανισμό.

Πρόσθεσε ότι σχεδόν σε όλες τις μονάδες έχουν υπάρξει κατά καιρούς παθογόνα που έχουν μεταδοθεί ενδονοσοκομειακά, ενώ επισήμανε: «Δεν υπάρχει μονάδα εντατικής θεραπείας διεθνώς που να είναι αποστειρωμένη, χωρίς κανένα παθογόνο».

Candida auris: Από που προήλθε και γιατί συνδέεται με την κλιματική αλλαγή

Η διάγνωση του Candida auris είναι εξαιρετικά δύσκολη καθώς με τις κλασσικές μεθόδους ταυτοποίησης των μυκήτων συγχέεται συχνά με άλλους σπάνιους μύκητες και απαιτείται η χρήση νεότερων μεθόδων ταυτοποίησης, (όπως η φασματομετρία μάζας MALDI-TOF), που δεν είναι ευρύτερα διαθέσιμες.

Για την παράκαμψη αυτού του προβλήματος, έχουν δοθεί νέες ακριβείς και γρήγορες διαγνωστικές μέθοδοι που έχουν αναπτυχθεί πρόσφατα.

Το αίνιγμα της προέλευσης και της εξέλιξης του C.auris δεν είναι επί του παρόντος γνωστό. Οι Casadevall, Kontoyiannis και Robert (mBio 2019 Jul 23;10(4):e01397-19) πρότειναν την τολμηρή υπόθεση ότι η εμφάνιση του C. auris θα μπορούσε ενδεχομένως να είναι το πρώτο παράδειγμα μυκητιακού παθογόνου που θα εμφανιστεί ως συνέπεια της κλιματικής αλλαγής.

Οι συγγραφείς υποστήριξαν ότι με βάση τη φυλογενετική και θερμοανθεκτική ανάλυση του C. auris, η αύξηση των θερμοκρασιών περιβάλλοντος ως αποτέλεσμα της υπερθέρμανσης του πλανήτη μπορεί να έχει εγκλιματίσει τον οργανισμό να προσαρμοστεί και να επιβιώσει σε θερμοκρασίες πτηνών και θηλαστικών, με τη μετάδοση από τα πουλιά στις αγροτικές περιοχές να αποτελεί έναν πιθανό μηχανισμό ανάδυσής του.

Πράγματι, μια πρόσφατη ενδιαφέρουσα μελέτη από τους Arora και συνεργάτες από την Ινδία (Parth Arora et al. mBiο 2021. Environmental Isolation of Candida auris from the Coastal Wetlands of Andaman Islands, India) υποστηρίζει αυτήν την υπόθεση.

Οι συγγραφείς διερεύνησαν τον παράκτιο υγρότοπο γύρω από τα πολύ απομονωμένα νησιά Ανταμάν στον Ινδικό Ωκεανό. Το C. auris απομονώθηκε από τους παρθένους οικοτόπους της αλυκής περιοχής χωρίς ανθρώπινη δραστηριότητα και από μια αμμώδη παραλία.

Η απομόνωση του C. auris από τους θαλάσσιους υγροτόπους υποδηλώνει ότι πριν από την αναγνώρισή του ως ανθρώπινο παθογόνο, υπήρχε ως περιβαλλοντικός μύκητας.

Αυτή τη στιγμή δεν έχουμε κάποια ενεργή συρροή από Candida Auris που να μας έχει δηλωθεί, να είμαστε σε εγρήγορση και να διερευνάται από τον ΕΟΔΥ, δήλωσε στο Πρακτορείο Fm η προϊσταμένη Διεύθυνσης Επιδημιολογικής Επιτήρησης για τα λοιμώδη Νοσήματα του ΕΟΔΥ, επιδημιολόγος κ. Κασσιανή Μέλλου, μετά την ανησυχία που προκλήθηκε από δηλώσεις επιστημόνων περί εντοπισμού του συγκεκριμένου παθογόνου στον Ευαγγελισμό και άλλα νοσοκομεία της Αθήνας.

Η κ. Μέλλου διευκρινίζει ωστόσο ότι σχεδόν σε όλες τις μονάδες έχουν υπάρξει κατά καιρούς παθογόνα που έχουν μεταδοθεί ενδονοσοκομειακά. «Δεν υπάρχει μονάδα εντατικής θεραπείας διεθνώς που να είναι αποστειρωμένη, χωρίς κανένα παθογόνο. Και για να εκφράσω και την προσωπική μου άποψη, θα προτιμούσα να πάω σε ένα νοσοκομείο όπως ο Ευαγγελισμός, που έχει ανακοινώσει ότι έχει βρει candida στο παρελθόν, γιατί αυτό σημαίνει ότι οι γιατροί είναι ενημερωμένοι για να το ψάξουν, έχουν την εργαστηριακή δυνατότητα, και έλαβαν γρήγορα μέτρα για να μην έχουμε κάποια μεγάλη συρροή. Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι πολλές φορές, υπηρεσίες που μας δηλώνουν ότι έχουν κρούσματα δεν είναι αυτές που είναι πιο επικίνδυνες».

Δεν έχει δηλωθεί θάνατος στην Πάτρα που να έχει αποδοθεί στον μύκητα candida auris

Όσον αφορά δηλώσεις με τις οποίες συσχετίζεται ο Candida Auris με θανάτους στην Πάτρα, η εκπρόσωπος του ΕΟΔΥ σημειώνει: «Δεν υπήρξε κάποια επίσημη επιβεβαίωση αυτής της δήλωσης, ούτε έχει δηλωθεί κάποιος θάνατος που να έχει αποδοθεί στην candida στην Πάτρα, και να το γνωρίζουμε».

Υπενθυμίζουμε, ότι στις 10/05 η πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Πάτρας Άννα Μαστοράκου σε δηλώσεις της στον Max Fm, δήλωσε ότι μέχρι και τέσσερις θανάτους πιθανολογούν ότι έχει προκαλέσει ο φονικός μύκητας, Candida Auris στην Πάτρα.

Έχει παρατηρηθεί αύξηση του εν λόγω παθογόνου στην πανδημία που οι εντατικές επιβαρύνθηκαν όσο ποτέ; προκύπτει εύλογα το ερώτημα. «Διεθνώς υπάρχουν κάποια δεδομένα που μιλούν για αύξηση. Θα ήθελα όμως να διευκρινίσω, ότι είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι υπάρχει δυσκολία στη διάγνωση της candida. Έτσι τα τελευταία χρόνια έχουμε βελτιώσει την εργαστηριακή μας διερεύνηση και βρίσκουμε πιο εύκολα το συγκεκριμένο παθογόνο. Κατά συνέπεια η αυξημένη ανίχνευση του, δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη αύξηση. Αλλά σημαίνει ότι είμαστε πιο ενημερωμένοι, και ότι οι γιατροί ψάχνουν όταν έχουν κρούσματα, και για candida».

Ποιοι κινδυνεύουν

Ο μύκητας Candida Auris, ο οποίος εμφανίζεται συνήθως στους νοσοκομειακούς χώρους και κυρίως στις μονάδες εντατικής θεραπείας, δεν απειλεί άτομα εκτός νοσοκομείου και εκτός ΜΕΘ, ξεκαθαρίζει η κ. Μέλλου για να προσθέσει στη συνέχεια ότι όσο πιο ανοσοκατεσταλμένος είναι κάποιος, ή φέρει ξένα σώματα, όπως πχ καθετήρα ή είναι διασωληνωμένος, αυξάνεται η πιθανότητα να αποκτήσει σοβαρή νόσηση από τον συγκεκριμένο μύκητα. «Αυτό που θα ήθελα να διευκρινίσω, επειδή τις τελευταίες ημέρες έχει γίνει πολλή συζήτηση για αυτόν τον μύκητα, είναι ότι ουσιαστικά αποτελεί ένα από τα παθογόνα που μπορεί να προκύψει μέσα σε μία ΜΕΘ, και να οδηγήσει σε νοσοκομειακή λοίμωξη, αλλά δεν είναι το μοναδικό. Δεν θα ήθελα να χάσουμε την εικόνα λόγω της δημοσιότητας που έχει πάρει το θέμα. Όλες οι λοιμώξεις που μπορεί να προκύψουν μέσα σε μία μονάδα εντατικής θεραπείας είναι σημαντικές. Σαφώς για όλες, μας ενδιαφέρει να πάρουμε άμεσα μέτρα και σε όλες τα μέτρα είναι τα ίδια, είτε είναι candida, είτε ψευδομονάδα, είτε κάποιο άλλο παθογόνο. Πρέπει να έχουμε πολύ καλή τήρηση των συνθηκών υγιεινής».

Το 2019 απομονώθηκε για πρώτη φορά candida στη χώρα μας, αναφέρει η κ. Μέλλου εξηγώντας ότι αυτό οδήγησε σε μία πιλοτική εφαρμογή (2019-2021) για ενημέρωση των νοσοκομείων σχετικά με το παθογόνο. «Είχαν σταλεί αρκετές φορές υπηρεσιακά σημειώματα ενημέρωσης από μας προς τους γιατρούς των μονάδων για την πιθανότητα εμφάνισης του παθογόνου, πώς θα πρέπει εργαστηριακά να το ελέγχουν, και να μας δηλώνουν κρούσματα. Έτσι πιλοτικά είχαμε καταγράψει μέσα σε αυτά τα χρόνια, (και εν μέσω πανδημίας) κάποια κρούσματα, τα οποία δεν οδήγησαν σε κάποια τραγικά μεγάλη συρροή. Παρόλα αυτά αποφασίσαμε να υπάρξει μία ολική πλέον καταγραφή, να υπάρξει υποχρεωτική δήλωση αυτών των λοιμώξεων. Πλέον έχουμε και την εργαστηριακή δυνατότητα διερεύνησης στα νοσοκομεία και έχουμε και εργαστήριο στο ΕΚΠΑ που μπορεί να επιβεβαιώσει ότι πρόκειται για candida. Κατόπιν όλων αυτών ο candida auris έχει εισαχθεί στη λίστα των παθογόνων που καταγράφουμε πιά τακτικά από όλες τις ΜΕΘ της χώρας. Αυτό έχει εγκριθεί και από τον υπουργό κ. Πλεύρη (είναι γνωστή η ευαισθησία του στο θέμα, λόγω και της προσωπικής του περιπέτειας με ενδονοσοκομειακή λοίμωξη) και αποτελεί την πρώτη προτεραιότητα για τον ΕΟΔΥ. Τους επόμενους μήνες θα κοινοποιηθούν και τα αποτελέσματα».

Ο Candida auris, πρωτοαπομονώθηκε και ταυτοποιήθηκε σε ασθενή με μυκητίαση στο αυτί, στην Ιαπωνία το 2009. Όμως, αναδρομικές μελέτες έδειξαν ότι προϋπήρχε ως αίτιο σηψαιμίας από το 1996, αλλά δεν μπορούσε να αναγνωριστεί με τα τότε διαθέσιμα εργαστηριακά μέσα. Σύμφωνα με την κ. Βελεγράκη ,ο μύκητας Candida auris βρίσκεται σε νοσοκομειακούς χώρους αλλά και στην κοινότητα. Την τελευταία τριετία, τα προηγμένα συστήματα ανάλυσης που χρησιμοποιούν τα εξειδικευμένα μυκητολογικά εργαστήρια κάνουν ακόμη ευκολότερη την ταυτοποίηση του μύκητα. Αυτό έχει συνεισφέρει στην αύξηση της συχνότητάς του, που παρατηρείται τελευταία.

Δημοσιευμένες ή υπό δημοσίευση μελέτες από το Εργαστήριο Ερευνητικής Μυκητολογίας, της Ιατρικής Σχολής Αθηνών καταδεικνύουν ότι οι κλώνοι Candida auris, που απαντώνται συχνότερα στην Ελλάδα προέρχονται από την Ινδία και ακολουθούν αυτοί από την Αυστρία και το Κουβέιτ.

Πόσο επικίνδυνος είναι ο μύκητας Candida auris

Το παθογόνο συνιστά απειλή για τη Δημόσια Υγεία, διότι έχει την ικανότητα να αποικίζει εύκολα το δέρμα, να μεταδίδεται ταχέως από ασθενή σε ασθενή στο νοσοκομειακό χώρο και να προκαλεί λοίμωξη βαριάς πρόγνωσης, ιδιαίτερα σε ασθενείς με ανοσοκαταστολή.

Επιπλέον, παραμένει για αρκετό χρονικό διάστημα στις επιφάνειες αντικειμένων, ενώ κάποια απολυμαντικά δεν τον εξουδετερώνουν, αναφέρει η κ. Βελεγράκη. Κάποια στελέχη Candida auris εμφανίζουν αντοχή στα αντιμυκητιασικά φάρμακα, με αποτέλεσμα να γίνεται δύσκολη η θεραπεία της λοίμωξης.

Να ανησυχούμε;

Προς το παρόν δεν υπάρχουν στοιχεία που να στοιχειοθετούν μεγάλη αύξηση ή σοβαρή έξαρση των μυκητιάσεων που οφείλονται σε Candida auris. Καλό είναι να παραμένουμε ψύχραιμοι και να ακολουθούμε τις συμβουλές των ειδικών. Η τήρηση των βασικών κανόνων υγιεινής και η σχολαστική καθαριότητα των χώρων, όπου κινούμαστε είναι τα πιο αποτελεσματικά μέτρα προστασίας και πρόληψης για κάθε λοίμωξη.

Τα μέτρα που πρέπει να ακολουθούμε

Πλένουμε τακτικά και σχολαστικά τα χέρια μας, με σαπούνι και νερό και ακολούθως με αλκοολούχο διάλυμα, ιδίως πριν το φαγητό και μετά την τουαλέτα.

Απολυμαίνουμε τακτικά τα χέρια μας με αλκοολούχο διάλυμα, εάν δεν έχουμε πρόσβαση σε σαπούνι και νερό.

Καθαρίζουμε και απολυμαίνουμε σχολαστικά τις επιφάνειες των χώρων όπου ζούμε και εργαζόμαστε.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, το χλώριο είναι αποτελεσματικό στην καταπολέμηση του Candida auris.

Χώροι φροντίδας βρεφών, παιδιών και υπερηλίκων, καθώς και ασθενών, όπως τα νοσοκομεία, οφείλουν να ακολουθούν τα ειδικά πρωτόκολλα καθαριότητας και απολύμανσης.

Εφόσον διαγνωσθεί μυκητίαση με Candida auris σε μη νοσηλευόμενο ασθενή, θα πρέπει να γίνει πλήρης και ακριβής ταυτοποίηση του μύκητα, καθώς και αντιμυκητόγραμμα, το οποίο δείχνει την ευαισθησία του μύκητα στα διαθέσιμα φάρμακα. Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να ακολουθούνται πιστά οι οδηγίες του θεράποντα ιατρού.

Σύμφωνα με την πρόεδρο του Ιατρικού Συλλόγου Πάτρας Άννα Μαστοράκου, υπάρχει αναφορά ότι είχαμε 3- 4 περιστατικά και στα νοσοκομεία της Πάτρας, τα οποία  έχουν οδηγήσει και στο θάνατο. 

Το γεγονός επιβεβαιώνεται και από τα νοσοκομεία της περιοχής.

Μιλώντας το thebest.gr ανέφερε ότι είναι μια διαδικασία που απασχολεί τις επιτροπές λοιμώξεων των νοσοκομείων και ανησυχεί γιατί δεν υπάρχει τρόπος αντιμετώπισης.

Die Welt: Αυτοί είναι οι έλληνες εφοπλιστές που μετέφεραν ρωσικό πετρέλαιο τον Απρίλιο

 Επίσης, επεσήμανε ότι ο συγκεκριμένος μύκητας, αφορά κυρίως τους ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς που νοσηλεύονται στις ΜΕΘ και ότι είναι ιδιαίτερα ανθεκτικός στη θεραπεία:

«Είναι ένας μύκητας, ο οποίος ουσιαστικά εντοπίζεται στις ΜΕΘ και προκαλεί σοβαρές ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις σε άτομα που είναι ανοσοκατεσταλμένα δηλαδή άτομα που έχουν χαμηλή άμυνα του οργανισμού διότι δεν μπορούν να το αντιμετωπίσουν. Επίσης, ένα άλλο στοιχείο που έχει εντοπιστεί είναι ότι είναι ανθεκτικός στη θεραπεία γιατί ναι μεν υπάρχει θεραπευτική αγωγή αλλά δεν φαίνεται να ανταποκρίνεται στον συγκεκριμένο μύκητα και αυτό έχει προκαλέσει ανησυχία».

Η Candida auris αποτελεί μύκητα που δυνητικά μπορεί να προκαλέσει λοίμωξη σε σοβαρά πάσχοντες ασθενείς που νοσηλεύονται στις ΜΕΘ. Ο συγκεκριμένος μύκητας επιμολύνει τις επιφάνειες στο χώρο του νοσοκομείου και οι ασθενείς μπορεί να αποτελέσουν φορείς του παθογόνου κατόπιν αποικισμού του γαστρεντερικού συστήματός τους. Κατά συνέπεια, για την πρόληψη των λοιμώξεων από Candida auris αλλά και γενικότερα των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων, η κ. Μαστοράκου τόνισε:

«Ο μύκητας κάθεται επάνω στις επιφάνειες και πολλαπλασιάζεται, μέσα στους χώρους των νοσοκομείων και των Μονάδων Εντατικής Θεραπείας και προκαλεί λοιμώξεις μέσα από αυτή τη διαδικασία. Βέβαια, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι η καθαριότητα και το πλύσιμο των χεριών είναι σημαντικές πρακτικές που πρέπει όλοι να τηρούμαι απαραίτητα κάθε μέρα. Γενικά, ο σχολαστικός καθαρισμός των επιφανειών και των χεριών είναι η μεγαλύτερη προστασία από αυτόν τον μύκητα».

Η ενδονοσοκομειακή λοίμωξη πλέον δημιουργεί μεγάλη ανησυχία στους ειδικούς, καθώς ο συγκεκριμένος μύκητας μπορεί να αποβεί θανατηφόρος, καθώς εμφανίζει μεγάλη ανθεκτικότητα στη θεραπεία. Ο μόνος τρόπος για να εμποδίσουμε τη διασπορά του, λέει η κυρία Μαστοράκου, είναι να τηρούμε όλα τα μέτρα υγιεινής. Όσον αφορά τα νοσοκομεία, θα πρέπει να γίνονται συχνές απολυμάνσεις.

Μάλιστα, κατέληξε στο ότι οι πολίτες δε χρειάζεται να πανικοβληθούν, καθώς πρόκειται για περίπτωση σπάνιου μύκητα, που αν βρεθεί, όμως, στον κατάλληλο χώρο με τους κατάλληλους ανθρώπους, μπορεί να γίνει εξαιρετικά επικίνδυνος. «Ουσιαστικά, πληρώνουμε ό,τι κακό έχουμε κάνει στο περιβάλλον και ό,τι κακό έχουμε κάνει στην οικολογία του ίδιου μας του οργανισμού, με την αλόγιστη χρήση αντιμικροβιακών», ανέφερε στο star.gr η η Γαρυφαλλιά Πουλάκου, Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος, Επίκουρη Καθηγήτρια ΕΚΠΑ στην Γ’ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική στο νοσοκομείο «ΣΩΤΗΡΙΑ». Εξήγησε επίσης, ότι ο μύκητας συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την κλιματική αλλαγή.