Η Moody’s αναγνωρίζει σ’ αυτή τη φάση τη σημαντική βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών, τη συνεχή αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους, τη διατήρηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων και τη βελτίωση της εικόνας του τραπεζικού συστήματος. Παράλληλα, θετικά αξιολογούνται η πορεία των επενδύσεων, η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων και η βελτίωση του τραπεζικού τομέα.

Η σημασία της αναβάθμισης

Η αναβάθμιση του outlook έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Moody’s παρέμενε μέχρι σήμερα ο πιο επιφυλακτικός μεταξύ των μεγάλων οίκων αξιολόγησης, διατηρώντας την Ελλάδα στη βαθμίδα Baa3, στο πρώτο σκαλοπάτι της επενδυτικής κατηγορίας.

Η κίνηση έρχεται μετά και την πρόσφατη αξιολόγηση της DBRS, η οποία επιβεβαίωσε την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας στη βαθμίδα BBB και αναβάθμισε τις προοπτικές σε θετικές, επικαλούμενη τη δημοσιονομική βελτίωση και την πορεία αποκλιμάκωσης του χρέους.

Παρά τη θετική εξέλιξη, οι διεθνείς πιέσεις παραμένουν στο επίκεντρο, καθώς η ενεργειακή αβεβαιότητα, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη αποτελούν παράγοντες που παρακολουθούν στενά οι αγορές.

Κύκλος αξιολογήσεων ως τον Νοέμβρη με τον προϋπολογισμό

Ο κύκλος των αξιολογήσεων του 2026 για την ελληνική οικονομία θα ολοκληρωθεί στις 23 Οκτωβρίου με την ετυμηγορία της Standard & Poor’s και στις 6 Νοεμβρίου με την αξιολόγηση της Fitch.

Σε δήλωσή του, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης ανέφερε: «Η Ελλάδα αναβαθμίζεται σήμερα δύο φορές, από δύο διαφορετικούς διεθνείς οίκους αξιολόγησης, σε μια στιγμή που οι διεθνείς αγορές δοκιμάζονται. Και αυτό έχει τεράστια αξία».

Υποστήριξε πως «οι αποφάσεις αυτές αναγνωρίζουν ότι η ελληνική οικονομία έχει αποκτήσει μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και αξιοπιστία. Επιβεβαιώνουν τις ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις, την ανάπτυξη πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, την άνοδο των επενδύσεων και την πρόοδο των μεταρρυθμίσεων. Αναδεικνύουν, όμως, και μια πολύ συγκεκριμένη επιλογή μας. Να αξιοποιούμε τη δημοσιονομική πρόοδο για να μειώνουμε ταχύτερα το δημόσιο χρέος, προχωρώντας σε πρόωρες αποπληρωμές. Αυτή η στρατηγική ενισχύει τη θέση της Ελλάδας και την κάνει πιο ανθεκτική απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις».

Σημείωσε πως «η αξιοπιστία χτίζεται με αποτελέσματα. Οι σημερινές αποφάσεις, όπως και η επιστροφή του Χρηματιστηρίου της Αθήνας στις ανεπτυγμένες αγορές, είναι σημαντικές κατακτήσεις μιας πορείας που πρέπει να συνεχίσουμε. Με δημοσιονομική συνέπεια, επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις που αυξάνουν την παραγωγικότητα και δημιουργούν καλύτερα αμειβόμενες δουλειές και υψηλότερα εισοδήματα για τους πολίτες».

Παπαθανάσης: Οι ανακοινώσεις Moody’s και Scope Ratings διεθνή αναγνώριση

Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, υπογράμμισε από την πλευρά του:

«Οι σημερινές ανακοινώσεις των οίκων Moody’s και  Scope Ratings αποτελούν ακόμα μια διεθνή αναγνώριση των αντοχών και των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας. Μια ακόμα πιστοποίηση της ορθότητας της αναπτυξιακής οικονομικής πολιτικής με κοινωνικό πρόσημο και δημοσιονομική σοβαρότητα που πιστά ακολουθούν οι κυβερνήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη. Μια ακόμα ψήφο εμπιστοσύνης στη μεταρρυθμιστική πολιτική που υλοποιείται και στο μετρήσιμο αποτέλεσμα που επιφέρει, ενισχύοντας ταυτόχρονα  περαιτέρω την ίδια την αξιοπιστία της χώρας.

Η Ελλάδα, έχοντας πλέον εδραιώσει τη θέση της εντός της επενδυτικής βαθμίδας, παρά τους αντίθετους ανέμους που πνέουν διεθνώς, στον αντίποδα των κραδασμών που δέχονται ακόμα και παραδοσιακά ισχυρές οικονομίες της υπόλοιπης Ευρώπης, μέσα σε ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας, επιδεικνύει αξιοσημείωτη αντοχή και υγιή θεμελιώδη μεγέθη. Γεγονός που με τη σειρά του, επιτρέπει τη δημιουργία αναχωμάτων και τη συνέχιση της στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων απέναντι στις επιπτώσεις που δημιουργούν η γεωπολιτική αβεβαιότητα και η ενεργειακή ρευστότητα.

Ωστόσο, δεν εφησυχάζουμε. Έχοντας πλήρη επίγνωση των δυσκολιών και του έργου που έχουμε μπροστά μας, με την ίδια σύνεση και αποτελεσματικότητα, επιταχύνουμε την υλοποίηση των μεγάλων αλλαγών που χρειάζεται ο τόπος. Αξιοποιούμε στο μέγιστο βαθμό, κάθε διαθέσιμο ευρώ από τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους που εξασφαλίσαμε. Συμβάλλοντας παράλληλα, από θέση ισχύος, στις αλλαγές που απαιτούνται σε επίπεδο Ε.Ε..

   Στόχος μας παραμένει η περαιτέρω ενίσχυση μιας δυναμικής και ανθεκτικής οικονομίας, η στήριξη της επιχειρηματικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας, η προσέλκυση ακόμα περισσότερων ποιοτικών επενδύσεων, η δημιουργία ακόμα περισσότερων θέσεων εργασίας, η συνέχιση της μετατροπής του μερίσματος της ανάπτυξης σε κοινωνικό μέρισμα, τελικά, η μετουσίωση της συλλογικής προόδου σε ατομική ευημερία για κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα».

Σε μια νέα φάση περνά η προσωπική και δημόσια ζωή του πρίγκιπα Λοράν του Βελγίου, καθώς αναγνώρισε επίσημα τον 26χρονο Κλεμάν Βαντενκερκχόβε ως γιο του, πριν λίγους μήνες ενώπιον ληξίαρχου.

Η διαδικασία προσέδωσε στον Κλεμάν τον τίτλο του πρίγκιπα του Βελγίου και το δικαίωμα να φέρει το επώνυμο Σαξ-Κόμπουργκ. Η διαδικασία ξεκίνησε τον περασμένο Φεβρουάριο 2026.

Ο Κλεμάν είναι γιος του πρίγκιπα Λοράν και της γνωστής Βελγίδας τραγουδίστριας και τηλεοπτικής προσωπικότητας Ίρις Βαντενκερκχόβε, που είναι  γνωστή με το καλλιτεχνικό όνομα Wendy Van Wanten. Η γνωριμία των γονέων του έγινε στο Παρίσι το 1995 και διατηρούσαν σχέση για αρκετά χρόνια.

Ο Κλεμάν γεννήθηκε στις 18 Αυγούστου 2000 και, όπως αναφέρουν σχετικές πηγές, έμαθε την ταυτότητα του βιολογικού του πατέρα στα 16 του χρόνια.

Ο πρίγκιπας Λοράν είχε αναγνωρίσει δημοσίως την πατρότητα τον περασμένο χρόνο, ενώ η επίσημη διαδικασία επισφραγίζει πλέον και νομικά τη σχέση πατέρα και γιου.

Παρά τον τίτλο, ο Κλεμάν δεν αποκτά θεσμικό ρόλο στη βελγική μοναρχία και δεν εντάσσεται στη σειρά διαδοχής του θρόνου. Επιπλέον, δεν προβλέπεται να λαμβάνει κρατική επιχορήγηση.

Ωστόσο, η αναγνώριση, σύμφωνα με την εφημερίδα «Τα Νέα», έχει ιδιαίτερη σημασία σε οικογενειακό και κληρονομικό επίπεδο. Ο Κλεμάν αποκτά ίσα κληρονομικά δικαιώματα στην περιουσία του πατέρα του, όπως ακριβώς και τα τρία παιδιά που έχει ο πρίγκιπας Λοράν με την πριγκίπισσα Κλερ.

Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι επιθυμεί να διατηρήσει το επώνυμο της μητέρας του, επισημαίνοντας πως δεν θέλει να αισθανθεί ότι προδίδει όσα εκείνη έχει κάνει για εκείνον.

Η σχέση του με τον πατέρα του φαίνεται να εξελίσσεται σταδιακά. Οι δύο συναντιούνται στις Βρυξέλλες, βγαίνουν μαζί και περνούν πλέον περισσότερο χρόνο ως πατέρας και γιος.

🇧🇪 Belgium’s Prince Laurent formally recognizes 26-year-old man as his son

👑 Clement Vandenkerckhove becomes a prince by right and a legal heir to Laurent, but will receive no public funding or official duties

📌 Laurent publicly acknowledged Vandenkerckhove as his son in… pic.twitter.com/ulH6u99bYm

— Anadolu English (@anadoluagency) August 19, 2026

Πρόκειται για δύο Ελβετίδες, ηλικίας 21 και 16 ετών, και δύο Ελβετούς, ηλικίας 18 και 16 ετών, οι σοροί των οποίων παραδόθηκαν στις οικογένειές τους, όπως ανακοίνωσε η αστυνομία.

Όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της η αστυνομία του καντονιού Βαλαί, η αναγνώριση κατέστη δυνατή έπειτα από «εκτεταμένη» εργασία των αστυνομικών και του Ινστιτούτου Ιατροδικαστικής, ενώ συνεχίζονται οι προσπάθειες για την ταυτοποίηση των υπόλοιπων θυμάτων.

Η πυρκαγιά στο μπαρ Le Constellation στο Κραν-Μοντανά στοίχισε τη ζωή σε 40 ανθρώπους και τραυμάτισε άλλους 119, σύμφωνα με τις αρχές. Καθώς πολλοί από τους τραυματίες έχουν ήδη ταυτοποιηθεί, οι οικογένειες όσων εξακολουθούν να αγνοούνται ζουν ώρες αγωνίας, περιμένοντας νεότερες πληροφορίες.

Σύμφωνα με τα πρώτα ευρήματα της προκαταρκτικής έρευνας, πιθανή αιτία της φωτιάς ήταν σπινθηριστές που υπήρχαν σε μπουκάλια σαμπάνιας και μεταφέρθηκαν πολύ κοντά στην οροφή του καταστήματος.

Ο πρόεδρος της Ελβετίας, Γκι Παρμελέν, χαρακτήρισε το περιστατικό «μία από τις χειρότερες τραγωδίες» που έχει βιώσει η χώρα.

Περισσότερες λεπτομέρειες για τα ταυτοποιημένα θύματα, συμπεριλαμβανομένων των ονομάτων τους, δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα.

Νωρίτερα, είχε γίνει γνωστό ότι ένας έφηβος γκόλφερ από την Ιταλία ήταν το πρώτο θύμα που κατονομάστηκε, ωστόσο μέχρι στιγμής τόσο οι ελβετικές όσο και οι ιταλικές αρχές αποφεύγουν να επιβεβαιώσουν επίσημα τον θάνατό του.

«Η διατήρηση της ενότητας και της ακεραιότητας της Σομαλίας υπό οποιεσδήποτε συνθήκες είναι ύψιστης σημασίας για εμάς. Η απόφαση του Ισραήλ να αναγνωρίσει τη Σομαλιλάνδη είναι παράνομη και απαράδεκτη», τόνισε ο πρόεδρος της Τουρκίας.

«Η κυβέρνηση Νετανιάχου, υπεύθυνη για τον θάνατο 71.000 Παλαιστινίων, επιχειρεί τώρα να αποσταθεροποιήσει το Κέρας της Αφρικής, μετά τις επιθέσεις της σε Γάζα, Λίβανο, Υεμένη, Ιράν, Κατάρ και Συρία», ανέφερε.

Ο Ερντογάν δήλωσε επίσης ότι η Τουρκία σχεδιάζει να ξεκινήσει το 2026 υπεράκτιες γεωτρήσεις στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας, στο πλαίσιο διμερούς συμφωνίας, συμπληρώνοντας πως δύο νέα πλωτά γεωτρύπανα θα προστεθούν στον τουρκικό στόλο.

Η Άγκυρα καταδίκασε την Παρασκευή την αναγνώριση από το Ισραήλ της Σομαλιλάνδης, αποσχισθείσας επαρχίας της Σομαλίας, χαρακτηρίζοντάς την «κατάφωρη παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις» μιας άλλης χώρας. Η Τουρκία παρέχει στρατιωτική και οικονομική υποστήριξη στις αρχές της Σομαλίας, μιας χώρας που βρίσκεται στο Κέρας της Αφρικής και σπαράσσεται από εμφύλιο πόλεμο από τις αρχές της δεκαετίας του ’90. Η Τουρκία συμβάλλει στην ανασυγκρότηση του στρατού και την αποκατάσταση των υποδομών της χώρας, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα την παρουσία της στην Ανατολική Αφρική.

Η Σομαλιλάνδη κήρυξε μονομερώς την ανεξαρτησία της το 1991, την εποχή που η Σομαλία βυθιζόταν στο χάος μετά την ανατροπή του στρατιωτικού καθεστώτος του Σιαντ Μπάρε. Έκτοτε λειτουργεί αυτόνομα, έχοντας δικό της νόμισμα, στρατό και αστυνομία καθώς και σχετική σταθερότητα σε σύγκριση με την υπόλοιπη Σομαλία που μαστίζεται από χρόνια πολιτική αστάθεια και αντιμετωπίζει ταυτόχρονα τις επιθέσεις των ισλαμιστών ανταρτών Σεμπάμπ.

Εκτός του Ισραήλ, η Σομαλιλάνδη δεν αναγνωρίζεται από καμία άλλη χώρα και παραμένει σχετικά απομονωμένη πολιτικά και οικονομικά μολονότι βρίσκεται σε στρατηγικό σημείο, στην είσοδο του στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ, μιας από τις σημαντικότερες εμπορικές θαλάσσιες οδούς που συνδέει τον Ινδικό Ωκεανό με τη Διώρυγα του Σουέζ.

Η διεθνής πολιτική σκακιέρα γύρω από το Παλαιστινιακό αποκτά νέα δυναμική, μετά την απόφαση τριών σημαντικών συμμάχων των ΗΠΑ —της Βρετανίας, του Καναδά και της Αυστραλίας— να αναγνωρίσουν επίσημα την ύπαρξη παλαιστινιακού κράτους. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια συγκυρία έντονων διεθνών αντιδράσεων για τον πόλεμο στη Γάζα, ο οποίος έχει στοιχίσει τη ζωή σε δεκάδες χιλιάδες Παλαιστινίους και έχει καταστρέψει μεγάλο μέρος της Λωρίδας.

Η αναγνώριση από αυτές τις χώρες δεν είναι ένα απλό διπλωματικό βήμα· αποτελεί ένα ηχηρό μήνυμα αποδοκιμασίας της ισραηλινής πολιτικής σε Γάζα και Δυτική Όχθη και ταυτόχρονα, μια προσπάθεια ενίσχυσης της προοπτικής λύσης δύο κρατών.

Τα κριτήρια για την κρατική υπόσταση

Σύμφωνα με τη Σύμβαση του Μοντεβιδέο του 1933, για να θεωρηθεί μια οντότητα κράτος απαιτούνται τέσσερα στοιχεία: Μόνιμος πληθυσμός, καθορισμένη επικράτεια, κυβέρνηση και δυνατότητα διεξαγωγής διεθνών σχέσεων.

Η Παλαιστίνη διαθέτει μόνιμο πληθυσμό και γη, έστω και υπό κατοχή, καθώς και κυβερνητικό φορέα — την Παλαιστινιακή Αρχή. Παρά τις αμφισβητήσεις για τα σύνορα και τις περιορισμένες αρμοδιότητες της Αρχής, πολλοί διεθνολόγοι υποστηρίζουν ότι τα βασικά κριτήρια πληρούνται. Συνεπώς, η αναγνώριση από τρίτα κράτη εδραιώνει μια πραγματικότητα που ήδη υφίσταται σε θεσμικό επίπεδο.

Διπλωματικές και πολιτικές επιπτώσεις

Η αναγνώριση ενός παλαιστινιακού κράτους δεν είναι συμβολική χειρονομία, αλλά φέρνει συγκεκριμένες συνέπειες. Οι χώρες που προχωρούν σε αυτήν οφείλουν να επανεξετάσουν τις σχέσεις τους με το Ισραήλ, ώστε να μην παραβιάζονται τα δικαιώματα της Παλαιστίνης.

Για παράδειγμα, εμπορικές συμφωνίες που αφορούν προϊόντα από ισραηλινούς εποικισμούς στις κατεχόμενες περιοχές θα θεωρούνταν παραβίαση διεθνούς δικαίου. Παράλληλα, η αναγνώριση δίνει νομιμοποιητικό έρεισμα σε κοινωνικά κινήματα και κοινοβούλια για να πιέσουν τις κυβερνήσεις τους σε πιο αυστηρή στάση απέναντι στο Ισραήλ.

Οι ισορροπίες στον ΟΗΕ

Σήμερα, 147 από τα 193 κράτη-μέλη του ΟΗΕ έχουν ήδη αναγνωρίσει την Παλαιστίνη. Η προσθήκη μεγάλων δυτικών χωρών, όπως η Βρετανία και η Γαλλία, δίνει νέο πολιτικό βάρος σε αυτήν την πλειοψηφία.

Ειδικά η Βρετανία και η Γαλλία, ως μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας με δικαίωμα βέτο, καθιστούν τις ΗΠΑ τη μόνη δύναμη του πενταμελούς που εξακολουθεί να απορρίπτει την παλαιστινιακή κρατική υπόσταση. Αυτό απομονώνει διπλωματικά την Ουάσιγκτον και υπογραμμίζει το αυξανόμενο χάσμα ανάμεσα στις ΗΠΑ και σε ορισμένους από τους παραδοσιακούς συμμάχους τους.

Ο στόχος της αναγνώρισης

Κάποιες χώρες θέτουν όρους: το Βέλγιο ζητά απελευθέρωση ομήρων και αποκλεισμό της Χαμάς από την παλαιστινιακή διακυβέρνηση· η Βρετανία είχε προειδοποιήσει ότι θα κινηθεί αν δεν υπάρξει εκεχειρία στη Γάζα. Ο Καναδάς στη δήλωσή του ανέδειξε την ανάγκη ειρήνης και συνεργασίας Ισραήλ-Παλαιστίνης.

Αν και η αναγνώριση δεν αλλάζει άμεσα την καθημερινότητα στη Γάζα ή στη Δυτική Όχθη, ενισχύει το νομικό και πολιτικό οπλοστάσιο υπέρ της λύσης δύο κρατών. Σύμφωνα με διεθνολόγους, πρόκειται για «μικρά βήματα» που συσσωρευτικά ασκούν πίεση προς μια βιώσιμη ειρηνευτική διαδικασία.

Η ισραηλινή αντίδραση

Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου απέρριψε την απόφαση Βρετανίας, χαρακτηρίζοντάς την επιβράβευση της «τρομοκρατίας της Χαμάς» και τιμωρία των θυμάτων της. Η ισραηλινή κυβέρνηση, που στηρίζεται σε ακροδεξιούς εταίρους, φοβάται ότι μια τέτοια εξέλιξη θα αποδυναμώσει το επιχείρημα ασφάλειας και θα ενισχύσει τις διεθνείς πιέσεις για τερματισμό της κατοχής.

Συμπέρασμα

Η αναγνώριση παλαιστινιακού κράτους από Βρετανία, Καναδά και Αυστραλία αποτελεί ιστορικό βήμα. Δεν δημιουργεί άμεσα νέα δεδομένα στο έδαφος, αλλά σηματοδοτεί μια σταδιακή μετατόπιση της διεθνούς κοινότητας, που δείχνει όλο και μεγαλύτερη δυσφορία με την ισραηλινή στρατηγική.

Για τους υποστηρικτές της, πρόκειται για κρίσιμο βήμα προς την ειρήνη και τη λύση δύο κρατών· για το Ισραήλ, μια επικίνδυνη εξέλιξη που, όπως υποστηρίζει ο Νετανιάχου, θέτει σε κίνδυνο την εθνική του ασφάλεια. Το σίγουρο είναι ότι η συζήτηση για το παλαιστινιακό κράτος μπαίνει πλέον με άλλους όρους στο διεθνές προσκήνιο.

Απόδοση από το KREPORT

Σπύρος Σιδέρης

Η αναγνώριση δεν λύνει αυτομάτως τα πρακτικά προβλήματα· αλλάζει όμως το σημείο ισορροπίας, διευρύνει τη διπλωματική ισοτιμία των Παλαιστινίων και επαναφέρει τις παραμέτρους του διεθνούς δικαίου στο τραπέζι.

Η Παλαιστίνη παραμένει ένα παράδοξο του διεθνούς συστήματος: υπάρχει με την έννοια ότι αναγνωρίζεται από τη μεγάλη πλειονότητα των κρατών-μελών του ΟΗΕ, διαθέτει διπλωματική παρουσία και συμμετέχει σε διεθνή fora, όμως δεν υπάρχει με όρους πλήρους κυριαρχίας.

Τα σύνορα του 1967 δεν έχουν συμφωνηθεί de jure, στρατός δεν υφίσταται, η οικονομία παραμένει συμπιεσμένη και διαμεσολαβημένη από ελέγχους του Ισραήλ. Η Παλαιστινιακή Αρχή, γέννημα των συμφωνιών της δεκαετίας του ’90, δεν ασκεί ολοκληρωτικό έλεγχο ούτε επί εδάφους ούτε επί πληθυσμών, εξαιτίας της στρατιωτικής κατοχής στη Δυτική Όχθη και του de facto αποκλεισμού της Γάζας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η αναγνώριση λειτουργεί ως αναβάθμιση υποκειμενικότητας: ανοίγει τον δρόμο για πρεσβείες και ανταλλαγή πρεσβευτών, διευρύνει τη συμμετοχή σε διεθνείς οργανισμούς και δικαιοδοτικά fora και αποτυπώνει καθαρά την πολιτική βούληση τρίτων κρατών να στηρίξουν την αρχιτεκτονική της λύσης που επί δεκαετίες θεωρείται ο διεθνής κανόνας.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει ο βρετανικός παράγοντας. Ο Ντέιβιντ Λάμι έχει μιλήσει για «ειδική ευθύνη» του Λονδίνου έναντι της λύσης των δύο κρατών, επικαλούμενος τη Διακήρυξη Μπάλφουρ (1917), η οποία υποστήριξε «εθνική εστία για τον εβραϊκό λαό» στην Παλαιστίνη, συνοδευόμενη από ρητή δέσμευση να μην πληγούν τα αστικά και θρησκευτικά δικαιώματα των μη εβραϊκών κοινοτήτων. Η αντιφατική αυτή κληρονομιά, σε συνδυασμό με τη Βρετανική Εντολή (1922–1948), τροφοδοτεί το επιχείρημα ότι η αφετηρία του ζητήματος ήταν εξαρχής διεθνής—και άρα η λύση του δεν μπορεί παρά να είναι πολυμερής.

Η αρχή της λύσης είναι γνωστή: κυρίαρχο Παλαιστινιακό Κράτος στη Δυτική Όχθη και στη Λωρίδα της Γάζας, πάνω στις γραμμές πριν από τον πόλεμο του 1967, με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Η υλοποίησή της έχει σκοντάψει τόσο στην αποτυχία των διαπραγματεύσεων όσο και στην επέκταση των εποικισμών στη Δυτική Όχθη, εξέλιξη που ο διεθνής κανόνας θεωρεί παράνομη. Μια πρόσφατη σαουδογαλλική ώθηση—με στήριξη στον ΟΗΕ—επιδιώκει να επαναφέρει την πολιτική σκοπιμότητα και την επιμερισμένη ευθύνη, ωστόσο η απόσταση από το χαρτί στο έδαφος παραμένει μεγάλη.

Διπλωματικά, η αναγνώριση επιφέρει μια ακολουθία μετατοπίσεων:

 –Πρώτον, συμβάλλει σε θεσμική κανονικοποίηση: από το καθεστώς «μόνιμου κράτους-παρατηρητή» στον ΟΗΕ, η Παλαιστίνη αποκτά μεγαλύτερο βάθος διπλωματικών σχέσεων, διευκολύνοντας τον συντονισμό σε αναπτυξιακή βοήθεια, υποδομές, εκπαίδευση και υγεία.

 –Δεύτερον, ενισχύει έναν νομικο-πολιτικό μοχλό: πολλαπλασιάζει τη δυνατότητα επίκλησης του διεθνούς δικαίου—ιδίως του ανθρωπιστικού—σε μια περίοδο όπου οι μηχανισμοί του ΟΗΕ προειδοποιούν για σοβαρές παραβιάσεις και ζητούν λογοδοσία.

 –Τρίτον, στέλνει σαφές μήνυμα προς το Ισραήλ ότι η διεθνής υπομονή με τη διαιώνιση της κατοχής και τη λογική «διαχείρισης» αντί λύσης εξαντλείται· η σκληρή ρητορική περί πιθανών προσαρτήσεων στη Δυτική Όχθη πιστοποιεί ότι η αναγνώριση αναδιατάσσει και το εσωτερικό σκηνικό.

 -Τέταρτον, λειτουργεί ως ενδοπαλαιστινιακός καταλύτης: η διεθνής νομιμοποίηση μπορεί να γίνει κίνητρο μεταρρυθμίσεων στην Παλαιστινιακή Αρχή, να επιταχύνει συνεννόηση για ενιαία διοίκηση στη Δυτική Όχθη και τη Γάζα και να ενισχύσει τη θεσμική αξιοπιστία έναντι εταίρων και δωρητών.

Οι επιπτώσεις στις μελλοντικές σχέσεις Ισραήλ–Παλαιστινιακού Κράτους διαγράφονται αντιφατικές. Βραχυπρόθεσμα, είναι πιθανή μια σκλήρυνση θέσεων στο Ισραήλ, με επίκληση της ασφάλειας και κατηγορίες περί «μονομερών επιβολών».

Η αναγνώριση μπορεί να αξιοποιηθεί για εσωτερική συσπείρωση γύρω από μια γραμμή σκληρής στάσης. Την ίδια στιγμή, ανοίγεται παράθυρο ευκαιρίας για εξωτερικούς μεσολαβητές—την ΕΕ και καίριες αραβικές χώρες—να προτείνουν ένα συνεκτικό πακέτο κινήτρων: πάγωμα εποικισμών, σταδιακή χαλάρωση περιορισμών στην παλαιστινιακή οικονομία, μηχανισμούς ασφάλειας με πολυεθνική συνιστώσα και χρονοδιάγραμμα διαπραγματεύσεων με συγκεκριμένα ορόσημα.

Μεσοπρόθεσμα, η αναγνώριση μπορεί να υποστηρίξει μια διαδικασία κανονικοποίησης σχέσεων, υπό αυστηρές προϋποθέσεις: αξιόπιστες εγγυήσεις ασφαλείας για το Ισραήλ, κυβερνησιμότητα και λογοδοσία από πλευράς παλαιστινιακών θεσμών, δημιουργική προσέγγιση για το καθεστώς της Ανατολικής Ιερουσαλήμ με διεθνείς εγγυήσεις, καθώς και ρεαλιστική, εφαρμόσιμη λύση για τους πρόσφυγες (δικαιώματα, αποζημιώσεις, επανεγκατάσταση). Χωρίς πρόοδο σε αυτά, η πολιτική επένδυση της αναγνώρισης κινδυνεύει να μείνει ανεκμετάλλευτη.

Το ερώτημα «γιατί τώρα;» απαντάται από τη συσσώρευση παραγόντων. Το σοκ της Γάζας επέβαλε έναν κυνικό ρεαλισμό: το «business as usual» απέτυχε. Η ηθική διάσταση είναι πρόδηλη—η αναγνώριση εκφράζει συμπαράσταση σε έναν πληθυσμό που ζει υπό κατοχή ή αποκλεισμό—αλλά η κίνηση διατηρεί ανοιχτό το πλαίσιο ασφάλειας που το Ισραήλ διεκδικεί. Για ορισμένες δυτικές πρωτεύουσες, είναι και επένδυση σε έναν μελλοντικό περιφερειακό συμβιβασμό, με συμμετοχή αραβικών δυνάμεων, ανταλλάγματα σε ενέργεια και τεχνολογία και ισχυρό εποπτικό ρόλο του ΟΗΕ.

Εξίσου σημαντικό είναι το μήνυμα προς τις κοινωνίες. Η αναγνώριση δεν είναι μόνο διπλωματία κορυφής· είναι και υπόσχεση επανένταξης σε μια κανονικότητα δικαίου και αμοιβαίων δεσμεύσεων. Για την ισραηλινή κοινωνία, η αποδοχή μιας παλαιστινιακής κυριαρχίας πλάι της μπορεί να λειτουργήσει ως ασπίδα νομιμοποίησης σε ένα εχθρικό περιφερειακό περιβάλλον. Για τους Παλαιστινίους, η αναγνώριση δίνει πολιτικό ορίζοντα στον αγώνα: όχι μόνο αντίσταση, αλλά και κρατική συγκρότηση, θεσμούς, οικονομία, διεθνείς σχέσεις.

Στο τελικό ισοζύγιο, η αναγνώριση του Παλαιστινιακού Κράτους δεν είναι μαγικό ραβδί. Είναι όμως μια σημειολογική τομή και ένας πρακτικός πολλαπλασιαστής ισχύος: αυξάνει το διπλωματικό βάρος της Παλαιστίνης, αναγκάζει τους παίκτες να επανέλθουν στη γλώσσα των ψηφισμάτων και του διεθνούς δικαίου και δημιουργεί κόστη στη διατήρηση του αδιεξόδου.

Αν μεταφραστεί σε πάγωμα εποικισμών, σαφή χάρτη πορείας, θεσμική μεταρρύθμιση και μηχανισμούς ασφάλειας, μπορεί να αποτελέσει απαρχή μιας νέας φάσης στις σχέσεις Ισραήλ–Παλαιστινιακού Κράτους. Αν όχι, θα καταγραφεί ως ακόμη ένα ισχυρό σήμα που χάνεται στον θόρυβο της σύγκρουσης. Η μπάλα, όπως πάντα, βρίσκεται ταυτόχρονα στα Ιεροσόλυμα, στη Ραμάλα και στις πρωτεύουσες που δηλώνουν διατεθειμένες να μεσολαβήσουν.

Είπε ότι «η Πορτογαλία υποστηρίζει τη λύση των δύο κρατών ως τον μόνο δρόμο για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη… η κατάπαυση του πυρός είναι επείγουσα», προσθέτοντας ότι η Χαμάς «δεν μπορεί να έχει καμία μορφή ελέγχου στη Γάζα ή εκτός αυτής» και απαιτώντας την απελευθέρωση όλων των ομήρων.

Ο Ράνγκελ είπε επίσης ότι η αναγνώριση του κράτους της Παλαιστίνης «δεν εξαλείφει την ανθρωπιστική καταστροφή στη Γάζα» και καταδίκασε επίσης την κατάσταση πείνας που επικρατεί εκεί, την καταστροφή και την «επέκταση των ισραηλινών οικισμών στη Δυτική Όχθη».

Η Πορτογαλία αναγνώρισε την Παλαιστίνη μαζί με τη Βρετανία, τον Καναδά και την Αυστραλία.

«Ο Πρόεδρος του Παλαιστινιακού Κράτους Μαχμούντ Αμπάς χαιρετίζει την ανακοίνωση της αναγνώρισης από το Ηνωμένο Βασίλειο του ανεξάρτητου Παλαιστινιακού Κράτους, δηλώνοντας ότι πρόκειται για ένα σημαντικό και απαραίτητο βήμα προς τη συγκεκριμενοποίηση μιας δίκαιης και διαρκούς ειρήνης», αναφέρει η προεδρία

«Το υπουργείο Εξωτερικών επιβεβαιώνει ότι η Πορτογαλία θα αναγνωρίσει το κράτος της Παλαιστίνης (…) Η επίσημη ανακήρυξη της αναγνώρισης θα λάβει χώρα την Κυριακή 21η Σεπτεμβρίου», παραμονή της εβδομάδας υψηλού επιπέδου της 80ής Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, σύμφωνα με ανακοίνωση Τύπου που αναρτήθηκε στον ιστότοπο της πορτογαλικής διπλωματίας.

Ήδη από τα τέλη Ιουλίου, η Λισαβόνα είχε καταστήσει σαφή την πρόθεσή της να αναγνωρίσει κράτος της Παλαιστίνης έπειτα από «πολλές επαφές» με εταίρους της και λαμβάνοντας υπόψη «την εξαιρετικά ανησυχητική εξέλιξη της σύγκρουσης, στο ανθρωπιστικό επίπεδο και εξαιτίας των επανειλημμένων αναφορών σε ενδεχόμενη προσάρτηση παλαιστινιακών εδαφών», στο Ισραήλ, εξηγούσε τότε το γραφείο του πρωθυπουργού.

Η Πορτογαλία δεν είναι η μόνη χώρα που θα προχωρήσει άμεσα σε αναγνώριση, καθώς μεθαύριο Δευτέρα στη Νέα Υόρκη οργανώνεται σύνοδος στην οποία θα συμπροεδρεύσουν η Γαλλία και η Σαουδική Αραβία, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης, αφιερωμένη στο μέλλον της λύσης των δύο κρατών, ισραηλινού και παλαιστινιακού.

Κατά τη διάρκειά της, σύμφωνα με τη προεδρία, εννιά χώρες σκοπεύουν να αναγνωρίσουν κράτος της Παλαιστίνης (Ανδόρα, Αυστραλία, Βέλγιο, ο Καναδάς, το Λουξεμβούργο, η Μάλτα, η Βρετανία, ο Άγιος Μαρίνος κι η Γαλλία).

Την περασμένη εβδομάδα, η Γενική Συνέλευση υιοθέτησε με μεγάλη πλειοψηφία κείμενο υπέρ του μελλοντικού κράτους της Παλαιστίνης που όμως συμπεριλάμβανε τον αποκλεισμό της Χαμάς.

Η Ισπανία, χώρα που γειτονεύει με την Πορτογαλία αναγνώρισε κράτος της Παλαιστίνης τον Μάιο του 2024, μαζί με την Ιρλανδία και τη Νορβηγία.

Περίπου τα τρία τέταρτα των 193 κρατών μελών του ΟΗΕ έχουν αναγνωρίσει κράτος της Παλαιστίνης, την ίδρυση του οποίου ανακήρυξε η εξόριστη παλαιστινιακή ηγεσία το 1998.

Είναι η ώρα της ευθύνης και των πράξεων, καθώς η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα έχει λάβει εφιαλτικές διαστάσεις, αναφέρει ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ και καλεί την κυβέρνηση να προχωρήσει στην αναγνώριση του κράτους της Παλαιστίνης. Ακριβώς όπως ομόφωνα είχε αποφασίσει η Βουλή από το 2015, με πρωτοβουλία της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ, αναφέρει χαρακτηριστικά.

Αναλυτικά η ανάρτηση Φάμελλου:

«*Άρθρο στο Dnews: Είναι η ώρα η Ελλάδα να κάνει πράξη την ιστορική της απόφαση αναγνώρισης του Παλαιστινιακού Κράτους*

Την ώρα που η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα έχει λάβει εφιαλτικές διαστάσεις, είναι η ώρα της ευθύνης και των πράξεων.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ και το IPC, το 93% του πληθυσμού της Γάζας αντιμετωπίζει επισιτιστική κρίση, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες βρίσκονται σε κατάσταση λιμού.

Δεκάδες άμαχοι και μεταξύ τους παιδιά χάνουν κάθε μέρα τη ζωή τους. Άμαχοι, οικογένειες και μικρά παιδιά βιώνουν μία από τις χειρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις των τελευταίων δεκαετιών. Μια κρίση, την οποία εντείνει εσκεμμένα με την εγκληματική της στάση η ηγεσία του Ισραήλ.

Είναι αναγκαία η άμεση και ανεμπόδιστη αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας, η κατάπαυση του πυρός, ο τερματισμός της Γενοκτονίας, η επιστροφή όλων των ομήρων και η επανεκκίνηση των διαπραγματεύσεων στο πλαίσιο των σχετικών αποφάσεων του ΟΗΕ, για μία βιώσιμη λύση δύο κρατών με πρωτεύουσα του Παλαιστινιακού κράτους την Ανατολική Ιερουσαλήμ.

Και είναι υποχρέωση της Ελλάδας να πάρει διεθνείς πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση και να πάψει ο κύριος Μητσοτάκης να λειτουργεί ως ουρά των εγκληματικών επιλογών των Τραμπ και Νετανιάχου.

Τώρα είναι η ώρα να προχωρήσει επίσημα η Ελλάδα στην αναγνώριση του κράτους της Παλαιστίνης. Ακριβώς όπως ομόφωνα είχε αποφασίσει η Βουλή από το 2015, με πρωτοβουλία της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ.

Αυτό επεσήμανα και κατέθεσα ως πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ από τις 27 Μαΐου, εδώ και δυόμιση μήνες, στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και στη συνέχεια στον υπουργό Εξωτερικών. Την ίδια θέση μετέφερα προσωπικά και στην Παλαιστίνη, αλλά και στο Ευρωκοινοβούλιο, στις αρχές Ιουνίου.

Καλώ τον κ. Μητσοτάκη, έστω και με τραγικά μεγάλη καθυστέρηση, να ακολουθήσει το παράδειγμα των υπόλοιπων ευρωπαϊκών χωρών και να προχωρήσει στην αναγνώριση του Παλαιστινιακού κράτους.

Είναι μια επιλογή που αντιστοιχεί και στο αίσθημα των Ελλήνων πολιτών και στην εθνική γραμμή της εξωτερικής πολιτικής της χώρας μας.

Παράλληλα, είναι μια επιλογή σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου και της Ειρήνης. Είναι η ώρα η Ελλάδα να κάνει πράξη την ιστορική της απόφαση και να σταθεί στο πλευρό του Παλαιστινιακού λαού. Δεν μπορούμε να κλείνουμε τα μάτια μπροστά στο καθημερινό έγκλημα στη Γάζα. Είναι ιστορική και ηθική υποχρέωση όλων μας».