Τις λεπτομέρειες εφαρμογής του νέου πλαισίου καθορίζει εγκύκλιος του Διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή, που σήμερα Παρασκευή δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ και αφορά την εφαρμογή του άρθρου 19 του νόμου 5313/2026.

Η ρύθμιση αφορά οφειλές που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2023. Υποχρεωτικά εντάσσεται το σύνολο των συγκεκριμένων χρεών που πληρούν τα κριτήρια της απόφασης, έχουν καταχωριστεί στα βιβλία εισπρακτέων εσόδων των αρμόδιων φορολογικών ή τελωνειακών υπηρεσιών και δεν βρίσκονταν σε καθεστώς ρύθμισης στις 21 Απριλίου 2026, ούτε είχαν έως την ημερομηνία υποβολής της αίτησης τακτοποιηθεί με άλλο νόμιμο τρόπο. Υπό προϋποθέσεις, ο οφειλέτης μπορεί επίσης να επιλέξει την ένταξη οφειλών που βρίσκονται σε αναστολή πληρωμής.

Ο πολίτης πρέπει επίσης:

• να έχει τακτοποιήσει νόμιμα τυχόν άλλες ληξιπρόθεσμες οφειλές που δεν μπορούν να ενταχθούν στο νέο σχήμα,
• να έχει υποβάλει όλες τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε ετών, για τις οποίες η σχετική προθεσμία είχε λήξει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, και
• να μην έχει καταδικαστεί αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία.

Από τη ρύθμιση εξαιρούνται, επίσης, συγκεκριμένες οφειλές που αφορούν ανάκτηση κρατικών ενισχύσεων βάσει αποφάσεων ευρωπαϊκών οργάνων.

Το Δημόσιο, πάντως, διατηρεί ορισμένα δικαιώματα:

• Η ένταξη στη ρύθμιση δεν σημαίνει ότι το Δημόσιο παραιτείται από κάθε μέτρο διασφάλισης των απαιτήσεών του.
• Ακόμη και όταν ο οφειλέτης τηρεί κανονικά τη ρύθμιση, το Δημόσιο μπορεί να εγγράψει υποθήκη σε περιουσιακά στοιχεία, εφόσον η οφειλή δεν είναι εξασφαλισμένη.
• Μπορεί επίσης, υπό τις νόμιμες προϋποθέσεις, να μην χορηγήσει αποδεικτικό ενημερότητας για μεταβίβαση ακινήτου ή σύσταση εμπράγματου δικαιώματος.

Με βάση με τον σχεδιασμό της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, τις επόμενες ημέρες θα εμφανιστεί στην πλατφόρμα myAADE η σχετική επιλογή (Ρυθμίσεις οφειλών – Αίτηση ρύθμισης οφειλών ν.5313/2026), η οποία θα μπορεί να παράγει ρυθμίσεις με βάση τον νέο «νόμο Πιερρακάκη» για το ιδιωτικό χρέος. Σύμφωνα με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «αυτή είναι μια πολιτική δεύτερης ευκαιρίας. Αλλά ουσιαστικά είναι μια πολιτική οικονομικής επανένταξης».

Η νέα ρύθμιση έως 72 δόσεων για φορολογικές οφειλές, θα «τρέχει» παράλληλα με εκείνη για χρέη στον e-ΕΦΚΑ από ασφαλιστικές εισφορές. Και οι δύο αφορούν παλαιές οφειλές, που έχουν δημιουργηθεί έως το τέλος του 2023. Σε συνδυασμό όμως, με την πάγια ρύθμιση για τα νεότερα χρέη, μπορούν να μειώσουν σχεδόν στο μισό τη μηνιαία δόση, για εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες.

Πώς επιλέγουν δόση

Όταν ανοίξει η εφαρμογή για αιτήσεις στην πλατφόρμα myAADE, θα δείχνει στον οφειλέτη πώς διαμορφώνεται η οφειλή και το «δοσολόγιο» το οποίο καλείται να πληρώνει. Όσο περισσότερους μήνες αποπληρωμής επιλέγει, τόσο μειώνεται η μηνιαία δόση που προκύπτει. Όσο λιγότερους μήνες όμως επιλέγει, τόσο μειώνονται οι τόκοι που θα τον βαρύνουν.

Η νέα ρύθμιση είναι έκτακτη και θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Απευθύνεται σε όσους έχουν παλαιές αρρύθμιστες οφειλές προς εφορία, τελωνεία και ασφαλιστικά ταμεία και αναζητούν έναν πιο ρεαλιστικό τρόπο αποπληρωμής. Ειδικά για χρέη στην εφορία, το ποσό της πρώτης δόσης θα πρέπει να καταβληθεί μέσα σε τρεις ημέρες από την υποβολή της αίτησης (ενώ για χρέη σε τελωνεία ή ΚΕΑΟ/ΕΦΚΑ ως το τέλος του επόμενου μήνα) κάτι που σημαίνει ότι ο οφειλέτης πρέπει να είναι προετοιμασμένος και ταμειακά πριν προχωρήσει.

Ποιους και πώς ωφελεί

Το βασικό χαρακτηριστικό της νέας ρύθμισης είναι ότι δεν καλύπτει όλα τα χρέη με τον ίδιο τρόπο. Οφειλές που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 μπορούν να ενταχθούν στις 72 δόσεις. Αντιθέτως, όσα χρέη προέκυψαν (ή έχουν μπει εκ νέου σε διακανονισμό) από 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά, θα συνεχίσουν να ρυθμίζονται με την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.

Ο διαχωρισμός αυτός μπήκε ώστε να μη δημιουργηθεί κίνητρο μαζικής εγκατάλειψης των ενεργών πάγιων ρυθμίσεων. Από την άλλη πλευρά, περιορίζει τις προσδοκίες όσων περίμεναν μια ενιαία ρύθμιση για όλα τα χρέη, χωρίς χρονικούς διαχωρισμούς και με ακόμη περισσότερες δόσεις.

Ωστόσο με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, από τη νέα ρύθμιση μπορούν να επωφεληθούν πάνω από 1,5 εκατομμύριο φυσικά και νομικά πρόσωπα που βαρύνονται ακόμα με παλαιές αρρύθμιστες οφειλές προ του 2024.

Η νέα ρύθμιση δεν καταργεί την πάγια, αλλά λειτουργεί συμπληρωματικά. Για τους οφειλέτες, το αποτέλεσμα είναι πρακτικά μια πιο χαμηλή συνολική μηνιαία δόση, επειδή το παλαιότερο μέρος του χρέους απλώνεται σε έξι χρόνια, ενώ το νεότερο παραμένει στη 24μηνη ρύθμιση.

Στην πράξη, η νέα ρύθμιση μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη για τρεις βασικές κατηγορίες οφειλετών:

• Πρώτον, για όσους έχουν μεγάλα χρέη -άνω των 150.000 ευρώ- και αναζητούν έναν τρόπο να τακτοποιήσουν μέρος των υποχρεώσεών τους και να αποφύγουν συνέπειες όπως η δημόσια έκθεση στη λίστα μεγαλοοφειλετών.
• Δεύτερον, για μικρούς και μεσαίους οφειλέτες με χρέη περίπου από 2.000 έως 50.000 ευρώ, που αποτελούν και τη μεγάλη μάζα των πολιτών που προσπαθούν να μείνουν συνεπείς. Στις περισσότερες από αυτές τις περιπτώσεις, σημαντικό μέρος του χρέους έχει δημιουργηθεί πριν το 2024, άρα μπορεί να μεταφερθεί στις 72 δόσεις και να μειώσει αισθητά τη μηνιαία επιβάρυνση.
• Τρίτον, για οφειλέτες με παλαιά χρέη που τους έχουν ήδη οδηγήσει σε κατασχέσεις. Ειδικά όσοι έχουν σχετικά μικρές οφειλές -της τάξης των 3.000 έως 5.000 ευρώ- έχουν κίνητρο να εξοφλήσουν άμεσα το ένα τέταρτο του χρέους και να εντάξουν το υπόλοιπο στις 72 δόσεις, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για αποδέσμευση από μέτρα αναγκαστικής είσπραξης για τα επόμενα 5-6 χρόνια. «Κέρδος» μισή μηνιαία δόση Το βασικό πλεονέκτημα της νέας ρύθμισης είναι ακριβώς αυτό: μειώνει τη μηνιαία δόση στα παλιά χρέη και κάνει τη συνολική επιβάρυνση πιο διαχειρίσιμη. Για τους οφειλέτες, η μείωση της μηνιαίας καταβολής μπορεί έτσι να φτάσει περίπου στο 30% έως 50%, ανάλογα με το πόσο μεγάλο μέρος της οφειλής έχει δημιουργηθεί πριν από το 2024.

Για παράδειγμα:

• φυσικό πρόσωπο με συνολικό χρέος 7.000 ευρώ, από τα οποία τα 5.000 ευρώ είναι παλαιά, δεν θα χρειαστεί να ρυθμίσει όλο το ποσό σε 24 δόσεις. Θα μπορεί να βάλει τα 5.000 ευρώ στις 72 δόσεις και τα υπόλοιπα 2.000 ευρώ στις 24, με αποτέλεσμα η συνολική μηνιαία δόση να πέσει περίπου στα 171 ευρώ, αντί για 310 ευρώ που θα πλήρωνε αν όλο το ποσό έμπαινε σε 24 δόσεις.
• αντίστοιχα, για χρέος 4.000 ευρώ, από το οποίο τα 3.000 ευρώ είναι οφειλές προ του 2024, η συνολική μηνιαία δόση μπορεί να υποχωρήσει περίπου στα 95 ευρώ, αντί για 177 ευρώ που θα προέκυπταν μόνο με την πάγια ρύθμιση. Για έναν οφειλέτη με περιορισμένη ρευστότητα, αυτή η διαφορά μπορεί να είναι καθοριστική.
• σε μεγαλύτερες οφειλές, όπως για παράδειγμα σε μια επιχείρηση με συνολικό χρέος 300.000 ευρώ από τα οποία τα μισά είναι παλαιά, το όφελος αποτυπώνεται ακόμη πιο καθαρά στη μηνιαία δόση. Αντί για επιβάρυνση άνω των 13.000 ευρώ τον μήνα, η συνδυαστική χρήση των 72 και 24 δόσεων μπορεί να ρίξει τη δόση σχεδόν στις 9.000 ευρώ.

Με άλλα λόγια, η νέα ρύθμιση δεν αποτελεί μια γενική λύση για όλα τα χρέη. Είναι όμως ένα εργαλείο που, σε συνδυασμό με την πάγια ρύθμιση, μπορεί να κάνει την αποπληρωμή πιο ρεαλιστική για πολλούς οφειλέτες. Το κρίσιμο σημείο είναι να γίνει σωστός διαχωρισμός των οφειλών και να υπολογιστεί εκ των προτέρων αν η νέα, χαμηλότερη δόση είναι πράγματι βιώσιμη σε βάθος χρόνου.

«Ξέρουμε καλά ότι για πολλούς συμπολίτες μας, για επαγγελματίες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι εκκρεμότητες του παρελθόντος εξακολουθούν να βαραίνουν το παρόν και να περιορίζουν το μέλλον», ανέφερε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης παρουσιάζοντας τη νέα παρέμβαση.

«Υπάρχουν άνθρωποι που δεν αρνούνται τις υποχρεώσεις τους. Θέλουν να ρυθμίσουν. Θέλουν να είναι συνεπείς. Θέλουν να ξαναμπούν στην κανονική οικονομική ζωή. Αλλά χρειάζονται ένα ρεαλιστικό πλαίσιο για να το πράξουν. Χρειάζονται ένα κράτος που τους δίνει το χέρι και που δεν τους κουνάει το δάχτυλο. Σε αυτούς απευθυνόμαστε. Όχι στους στρατηγικούς κακοπληρωτές. Αλλά σε όσους προσπαθούν. Σε όσους θέλουν να σταθούν ξανά στα πόδια τους», όπως τονίζει ο υπουργός.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η ρύθμιση αφορά χρέη που προέκυψαν πριν από το 2024, πολλά από τα οποία συνδέονται με τις οικονομικές επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης, και αναμένεται να προσφέρει σημαντική ανάσα σε χιλιάδες οφειλέτες. Ωστόσο, η ένταξη στο πρόγραμμα θα συνοδεύεται από συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις.

Παρότι το σχετικό νομοσχέδιο βρίσκεται ακόμη σε στάδιο διαβούλευσης έως τις 15 Ιουνίου, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο τροποποιήσεων πριν από την ψήφισή του, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να προετοιμαστούν εγκαίρως.

Σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, δεν θα αρκεί μόνο η υποβολή αίτησης, καθώς οι οφειλέτες θα πρέπει να διαθέτουν άμεσα το ποσό της πρώτης δόσης, το οποίο θα καθορίζεται ανάλογα με τον αριθμό των δόσεων που θα επιλέξουν.

Η διαδικασία ένταξης θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω των πλατφορμών της ΑΑΔΕ και του ΚΕΑΟ, ενώ η προθεσμία υποβολής αιτήσεων αναμένεται να παραμείνει ανοιχτή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, δίνοντας στους δικαιούχους αρκετό χρόνο για να αξιοποιήσουν τη ρύθμιση.

Τα οφέλη της ρύθμισης

Η νέα ρύθμιση θα προσφέρει τριπλάσιο χρόνο αποπληρωμής -έως και έξι χρόνια αντί για δύο- αλλά και πολύ χαμηλότερες δόσεις από την «πάγια» ρύθμιση των 24 δόσεων.

Ωστόσο για μικρά χρέη (κάτω των 2.200 ευρώ) οι 72 δόσεις περιορίζονται, καθώς προβλέπονται ως ελάχιστο ποσό δόσης τα 30 ευρώ. Για παράδειγμα, για βασική οφειλή 1.800 ευρώ προκύπτουν έως 60 δόσεις. Ενώ η υπαγωγή δεν θα είναι αυτόματη, αλλά θα απαιτείται αίτηση και τήρηση των προβλεπόμενων προϋποθέσεων.

Τα οφέλη πάντως για όσους ενταχθούν και παραμείνουν συνεπείς είναι σημαντικά. Με την υπαγωγή στη ρύθμιση και εφόσον τηρούνται οι όροι, χορηγείται αποδεικτικό φορολογικής ή ασφαλιστικής ενημερότητας (αναλόγως πού χρωστά ο οφειλέτης), αναστέλλεται η ποινική δίωξη για μη καταβολή ασφαλιστικών εισφορών (ή η εκτέλεση ποινής όπου τυχόν έχει ήδη επιβληθεί) και «παγώνουν» τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης σε βάρος της περιουσίας του οφειλέτη.

Παράλληλα, όμως, αναστέλλεται ο χρόνος παραγραφής των οφειλών για όσο διαρκεί η ρύθμιση, σε περίπτωση που δεν την εγκαταλείψει πρόωρα ο οφειλέτης. Ενώ, ακόμη και μετά την υπαγωγή, το Δημόσιο και οι ασφαλιστικοί φορείς διατηρούν ορισμένα δικαιώματα, όπως: εγγραφή υποθήκης, μη χορήγηση ενημερότητας για μεταβίβαση ακινήτου όταν η οφειλή δεν είναι διασφαλισμένη, ή και συμψηφισμό τυχόν απαιτήσεων του οφειλέτη με τις υποχρεώσεις του.

Τι απαιτείται

Βασικές προϋποθέσεις για να υπαχθεί στη ρύθμιση ο οφειλέτης για τα χρέη του, είναι οι εξής:

1. να εντάξει υποχρεωτικά το σύνολο των προ του 2024 οφειλών του -και όχι επιλέγοντας ένα μέρος αυτών μόνον- εφόσον δεν τελούν σε αναστολή πληρωμής. Αν το επιθυμεί ο ίδιος, πάντως, μπορεί να εντάξει και οφειλές που τελούν σε αναστολή, εφόσον εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης (δηλαδή κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως 31.12.2023)
2. οι συγκεκριμένες οφειλές (προ του 2024) να μην τελούσαν κατά την κρίσιμη ημερομηνία της 21ης Απριλίου 2026, σε καμία ενεργή ρύθμιση. Δεν επιτρέπεται δηλαδή «μεταπήδηση» στις 72 δόσεις, από άλλη ρύθμιση. Όποια ρύθμιση τυχόν ήταν ενεργή, πρέπει να συνεχίσει να εξυπηρετείται.
3. ο οφειλέτης θα πρέπει να μην δημιουργήσει άλλες εκκρεμείς ληξιπρόθεσμες οφειλές μετά το 2024. Αν τυχόν έχει και νέες οφειλές πρέπει, πριν την αίτηση υπαγωγής, είτε να τις εξοφλήσει άμεσα , είτε να τις τακτοποιήσει νόμιμα με την πάγια ρύθμιση (24 ή 48 δόσεων, ανάλογα με το είδος των οφειλών αυτών).
4. πριν την αίτηση υπαγωγής στις 72 δόσεις, θα πρέπει να έχει υποβάλει και όλες τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε ετών, για τις οποίες η προθεσμία έχει λήξει έως 31 Δεκεμβρίου 2025. Αν τις υποβάλει εκπρόθεσμα πριν την αίτηση προκειμένου να ενταχθεί στη ρύθμιση, θα πρέπει να τακτοποιήσει ή ρυθμίσει και τις τυχόν οφειλές που θα προκύψουν από τις δηλώσεις αυτές.
5. η υπαγωγή δεν ολοκληρώνεται απλά με την υποβολή της αίτησης, αλλά μόνο εφόσον ολοκληρωθεί και η πληρωμή της πρώτης δόσης η οποία, στην περίπτωση της εφορίας, πρέπει να καταβληθεί άμεσα -εντός τριών εργάσιμων ημερών από την αίτηση.
6. ο οφειλέτης πρέπει να μην έχει αμετάκλητη καταδίκη για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία.

Από την ημερομηνία υπαγωγής η βασική οφειλή κεφαλαιοποιείται και διαγράφονται τυχόν πρόσθετα τέλη και προσαυξήσεις. Ωστόσο επιβαρύνεται με τόκο (5,84% για φορολογικές οφειλές).

Σε περίπτωση καθυστέρησης δόσης, ενεργοποιείται πρόσθετη επιβάρυνση. Η ρύθμιση χάνεται και αναβιώνουν μέτρα είσπραξης και προσαυξήσεις, αν δεν καταβληθούν δύο συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις, ή αν υπάρξει καθυστέρηση άνω των δύο μηνών στις δύο τελευταίες δόσεις. Χάνεται επίσης αν δεν εξοφλούνται -ή δεν τακτοποιηθούν- και οι τυχόν άλλες τρέχουσες οφειλές προς εφορία και φορείς κοινωνικής ασφάλισης, μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες.

Αντίστοιχη ρύθμιση προβλέπεται και για τα χρέη προς τον e-ΕΦΚΑ και το ΚΕΑΟ. Και στην περίπτωση αυτή, η ρύθμιση αφορά οφειλές που σχετίζονται με χρονικές περιόδους έως 31 Δεκεμβρίου 2023, με ελάχιστη δόση 30 ευρώ. Η αίτηση για τις ασφαλιστικές οφειλές θα υποβάλλεται ηλεκτρονικά έως 31 Δεκεμβρίου 2026 στο ΚΕΑΟ για τις βεβαιωμένες οφειλές και για όσες υπάγονται στην αρμοδιότητά του. Ενώ για οφειλές του πρώην ΝΑΤ ή άλλων φορέων, όπου η είσπραξη δεν ανήκει αποκλειστικά στο ΚΕΑΟ, η διαδικασία θα γίνεται στον αρμόδιο φορέα. Για τις ασφαλιστικές εισφορές, η πρώτη δόση θα καταβάλλεται μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα του μήνα υποβολής της αίτησης.

Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του e-ΕΦΚΑ, η ρύθμιση αφορά οφειλές που δημιουργήθηκαν, λόγω των μέτρων για την αντιμετώπιση των αρνητικών συνεπειών της εμφάνισης του κορονοϊού εντός της χρονικής περιόδου Φεβρουαρίου 2020 έως Ιουνίου 2021, με την προϋπόθεση να έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες και να έχουν διαβιβαστεί στο Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ).

Σημειώνεται ότι έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία προσδιορισμού των οφειλών για 767.645 μη μισθωτούς για το χρονικό διάστημα από 01.01.2020 έως 30.09.2021, η ένταξη των οποίων στο ΚΕΑΟ ξεκίνησε επίσης από 01.12.2021. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι οφειλές Φεβρουαρίου-Μαρτίου-Απριλίου-Μαΐου 2020, που είχαν τεθεί σε αναστολή είσπραξης, δεν εντάσσονται στην εν λόγω ρύθμιση, καθώς δεν θεωρούνται ληξιπρόθεσμες. Η περίοδος αναστολής είσπραξης αυτών των οφειλών λήγει στις 31/12/2021.

«Ιδιαιτερότητα της συγκεκριμένης ρύθμισης είναι ότι παρακολουθείται αυτοτελώς, χωρίς να επηρεάζεται από την ύπαρξη τρεχουσών οφειλών ή την τήρηση άλλων παράλληλων ρυθμίσεων του ίδιου οφειλέτη. Για τον λόγο αυτό, έχει δημιουργηθεί ξεχωριστός ειδικός κωδικός πληρωμής, ο οποίος συνδέεται αποκλειστικά με τη συγκεκριμένη ρύθμιση και θα πρέπει να χρησιμοποιείται από τους οφειλέτες για την καταβολή των δόσεων», επισημαίνει ο e-ΕΦΚΑ.

Η αίτηση για την υπαγωγή στη ρύθμιση υποβάλλεται, μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2022, στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες ΚΕΑΟ. Για οφειλέτες που τυχόν εξαιρούνται από την πιστοποίηση στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες ΚΕΑΟ η αίτηση θα μπορεί να υποβάλλεται στις αρμόδιες υπηρεσίες του ΚΕΑΟ, κλείνοντας ένα ηλεκτρονικό ραντεβού μέσα από τον ιστότοπο του e-ΕΦΚΑ.