Η απομάκρυνση από το ενδεχόμενο σκλήρυνσης των κινητοποιήσεων και η στροφή προς τον διάλογο προέκυψε ύστερα από επικοινωνία μεταξύ κυβερνητικών στελεχών και εκπροσώπων των αγροτών. Καταλυτικό ρόλο φέρεται να έπαιξε το χθεσινοβραδινό μήνυμα του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, το οποίο – σύμφωνα με πληροφορίες – άνοιξε δίαυλο επικοινωνίας ακόμη και με τα λεγόμενα «σκληρά μπλόκα». Το μήνυμα ήταν σαφές: «ανοίξτε τους δρόμους και ελάτε να τα πούμε».

Η επαφή αγροτοσυνδικαλιστών με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα το πρωί της Τετάρτης δημιούργησε συνθήκες συνεννόησης, παρά το γεγονός ότι στη σύσκεψη του Παλαμά είχαν τεθεί επί τάπητος σενάρια καθόδου τρακτέρ στην Αθήνα ή γενικευμένων αποκλεισμών δρόμων. Το τηλεφώνημα του κ. Τσιάρα και η πρόταση για νέα συνάντηση με 25μελή επιτροπή και πέντε παρατηρητές ήταν τελικά η κίνηση που άλλαξε τη ροή των εξελίξεων.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Open, οι αγρότες επέμειναν να συναντήσουν τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, με αποτέλεσμα να συμφωνηθεί παρουσία 30 εκπροσώπων στο Μέγαρο Μαξίμου: 23 γεωργοί, 5 κτηνοτρόφοι, 1 μελισσοκόμος και 1 εκπρόσωπος της αλιείας, με στόχο την αναζήτηση ευνοϊκότερων λύσεων σε σχέση με την προηγούμενη συνάντηση.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι αγρότες θέτουν ως «κόκκινες γραμμές» το υψηλό κόστος παραγωγής, τη συμφωνία Mercosur και το εμβόλιο των αιγοπροβάτων.

Η επικρατέστερη ημέρα για τη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό είναι η ερχόμενη Παρασκευή, υπό την προϋπόθεση ότι θα ανοίξουν οι δρόμοι.

Παράλληλα, από αύριο Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, αναμένεται αποκλιμάκωση των μπλόκων σε όλη τη χώρα, χωρίς ωστόσο – όπως ξεκαθαρίζουν οι ίδιοι – να σημαίνει ολική απόσυρση των τρακτέρ. Οι αγρότες διατηρούν ανοιχτό το ενδεχόμενο συλλαλητηρίου, εφόσον δεν ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους στην επικείμενη συνάντηση.

Οι δύο προτάσεις και το οριακό αποτέλεσμα

Κατά τη διάρκεια της Πανελλαδικής σύσκεψης κατατέθηκαν δύο διαφορετικές προτάσεις:

• η πρώτη προέβλεπε συμμετοχή στον διάλογο, με παράλληλο συλλαλητήριο στην Αθήνα,
• η δεύτερη αφορούσε διάλογο χωρίς κινητοποιήσεις.

Τελικά, επικράτησε η δεύτερη πρόταση, σηματοδοτώντας τη βούληση των αγροτών να προχωρήσουν σε θεσμική συζήτηση με την κυβέρνηση, χωρίς άμεση κλιμάκωση. Ωστόσο, ακόμη και μετά την απόφαση, εκφράστηκαν αντιρρήσεις, οδηγώντας σε νέα ψηφοφορία, με αποτέλεσμα πραγματικού θρίλερ: 19 ψήφοι υπέρ, 19 κατά και 19 λευκά.

Η πρόταση για συλλαλητήριο δεν πέρασε οριακά, ανοίγοντας τον δρόμο για διάλογο με ανοιχτούς δρόμους, αλλά και με το ενδεχόμενο επαναφοράς των κινητοποιήσεων να παραμένει στο τραπέζι.

«Θα ήταν μια πραγματική αναγνώριση της επιτυχίας της Ελλάδας να γυρίσει σελίδα και να ηγηθεί της ευρωζώνης», δήλωσε ο Γερούν Ντάισενμπλουμ, πρώην υπουργός Οικονομικών της Ολλανδίας, ο οποίος προήδρευσε του Eurogoroup κατά το μεγαλύτερο μέρος της κρίσης του δημόσιου χρέους της χώρας. «Όλη η σκληρή δουλειά και οι μεταρρυθμίσεις απέδωσαν καρπούς. Ένα παράδειγμα για πολλά άλλα κράτη μέλη» είπε.

Σε εκτενές άρθρο του του Bloomberg θυμίζει τον Ιούνιο του 2015, όταν, όπως γράφει ο συντάκτης του, ο Ντάισελμπλουμ ήταν πρόεδρος κατά τη διάρκεια της χειρότερης, κατά πολλούς, στιγμής της Ελλάδας, μετά το δημοψήφισμα. Όταν ο τότε υπουργός Οικονομικών της χώρας αποχώρησε, τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας προχώρησαν σε συζήτηση για το πώς θα προστατεύσουν τις οικονομίες τους από την πιθανή έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ, γράφει χαρακτηριστικά.

Τέτοια επεισόδια κατά τη διάρκεια της κρίσης του δημόσιου χρέους που έπληξε μεγάλο μέρος των χωρών του ευρωπαϊκού Νότου και την Ιρλανδία κατέστησαν στη συνείδηση των ευρωπαίων πολιτών αντιπαθές το Eurogroup, με τους Έλληνες να το θεωρούν ως έναν από τους βασικούς θεσμούς που λάμβαναν σκληρές αποφάσεις για τη ζωή τους.

Σήμερα, πλέον, οι δημοσκοπήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης δείχνουν ότι η χώρα έχει το υψηλότερο ποσοστό ψηφοφόρων που υποστηρίζουν ότι πρέπει να υπάρχει «μεγαλύτερος συντονισμός» στην οικονομική πολιτική μεταξύ των μελών της ευρωζώνης, παρόλο που το 28% των ερωτηθέντων εξακολουθεί να θεωρεί ότι το νόμισμα αυτό καθαυτό είναι «κακό» για τη χώρα.

Από δημοσιονομική άποψη, η Ελλάδα έχει σημειώσει δραματικά βήματα προόδου, αν και το χρέος της ως ποσοστό του ΑΕΠ παραμένει το μεγαλύτερο στην ΕΕ, ο λόγος μειώνεται ραγδαία, επισημαίνει το έγκυρο μέσο. Η χώρα είναι μία από τις λίγες στην Ένωση που παρουσιάζει πλεόνασμα στον προϋπολογισμό, και η οικονομία της αναπτύσσεται ταχύτερα από πολλές άλλες χώρες, αν και έχει ακόμη πολύ δρόμο να καλύψει μετά από χρόνια χαμένης ανάπτυξης, γράφει.

Εν τω μεταξύ, το Βέλγιο, όπου εδρεύουν οι μεγαλύτεροι ευρωπαϊκοί θεσμοί και το ΝΑΤΟ, δίνει μάχη για να περιορίσει τα ελλείμματα που υπερβαίνουν κατά πολύ το ανώτατο όριο της ΕΕ. Το χρέος του Βελγίου βρίσκεται σε τροχιά να ξεπεράσει το χρέος της Ελλάδας μέχρι το 2030.

Σε προηγούμενο πρόσφατο σχετικό άρθρο του, το Bloomberg, δίνοντας το περίγραμμα του βιογραφικού του κ. Πιερρακάκη, έγραφε: «Παρά το γεγονός ότι βρίσκεται στη θέση του μόνο για περίπου οκτώ μήνες, ο Πιερακάκης, ο οποίος είναι στην αρχή της τετάρτης δεκαετίας της ζωής του, έχει κερδίσει το σεβασμό των Ευρωπαίων συναδέλφων του.

»Πριν αναλάβει τη θέση του Έλληνα υπουργού Οικονομικών, διετέλεσε υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης από το 2019 έως το 2023, ηγούμενος μιας σημαντικής προσπάθειας ψηφιοποίησης των υπηρεσιών του δημόσιου τομέα με σκοπό την απλοποίηση των γραφειοκρατικών διαδικασιών.

»Με εκπαίδευση στον τομέα της πληροφορικής και της πολιτικής οικονομίας, έχει επίσης διατελέσει υπουργός Παιδείας, επιβλέποντας τη δημιουργία ενός νομικού πλαισίου που επιτρέπει τη λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα».

Η αλλαγή ηγεσίας του Eurogroup πραγματοποιείται σε ένα κλίμα αυξανόμενων προκλήσεων, όπως η προσπάθεια της ΕΕ να παραμείνει ανταγωνιστική, η αυξανόμενη οικονομική επιρροή της Κίνας και οι αυστηρότερες εμπορικές πολιτικές των ΗΠΑ. Οι χώρες αντιμετωπίζουν επίσης το βάρος των δεσμεύσεων του ΝΑΤΟ να δαπανήσουν το 5% του ΑΕΠ για την άμυνα.

Κατά τη σχετική ψηφοφορία, υπέρ της τροπολογίας Πιερρακάκη τάχθηκαν ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, Νέα Αριστερά, Ελληνική Λύση και ΝΙΚΗ (η Πλεύση Ελευθερίας θα καταθέσει αργότερα τα πρακτικά των ψηφοδελτίων της).

Σχετικά με την τροπολογία για τη σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, οι ρυθμίσεις υπερψηφίστηκαν από ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, Ελληνική Λύση και ΝΙΚΗ, ενώ ΚΚΕ και Νέα Αριστερά δήλωσαν «παρών».

Ο συνταγματολόγος και πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να θεωρεί πως η συμπολίτευση μεθόδευσε την κοινοβουλευτική διαδικασία προς όφελος αυτής.

Το βράδυ της Παρασκευής (01/08), ο κ. Βενιζέλος εξαπέλυσε νέα «βέλη» κατά της κυβέρνησης, λέγοντας ότι από τη μία «φοβάται την εσωτερική συνοχή της» και από την άλλη «ευτελίζει τους θεσμούς», σε παρέμβαση στο MEGA.

Συνολικά, ο Ευάγγελος Βενιζέλος τόνισε ότι «μία συμπολίτευση που τριχοτομείται οργανωμένα σε 10 βουλευτές που παραμένουν στη διαδικασία και 145 που αποχωρούν από τους οποίους οι 68 κωλύονται μαζικά και αποστέλλουν επιστολικές ψήφους ενώ οι υπόλοιποι απλώς εξαφανίζονται, είναι μία συμπολίτευση που επειδή φοβάται για την εσωτερική της συνοχή και το αποτέλεσμα της μυστικής ψηφοφορίας ευτελίζει τους θεσμούς. Πρωτίστως παραβιάζει το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής».

Στην επίμαχη ανακοίνωσή του, ο κ. Βενιζέλος αναφέρει ότι «κατά το άρθρο 86 παρ. 3 απαιτείται η απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, όχι ως απαρτία αλλά ως ελάχιστη πλειοψηφία», διαχωρίζοντας έτσι την απαιτούμενη πλειοψηφία από την απαρτία του Σώματος.

Η κυβέρνηση, μέσω ανώνυμων πηγών, σχολίασε την τοποθέτηση του πρώην προέδρου του ΠΑΣΟΚ, υποστηρίζοντας ότι η απαιτούμενη απαρτία για τη Βουλή είναι 75 βουλευτές, αριθμός που καλύφθηκε, καθώς κατά τη διάρκεια της ψηφοφορίας στην αίθουσα υπήρχαν 91 παρόντες.

«Είναι σαφές ότι η καταληκτική αναφορά της ανάρτησης σε δήθεν κρίση εσωτερικής εμπιστοσύνης που καθίσταται κρίση νομιμοποίησης δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα της σύγχρονης ελληνικής δημοκρατίας», σημειώνουν χαρακτηριστικά κυβερνητικές πηγές.

Ειδικότερα, οι κυβερνητικές πηγές, μετά την ανακοίνωση Βενιζέλου, αναφέρουν: 

1. Κατά την πρωινή ανάρτηση του Ευ. Βενιζέλου «δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις έγκυρης λήψης απόφασης για την οποία απαιτούνται τουλάχιστον 151 και όχι τουλάχιστον 75 βουλευτές». Κατά τη νέα ανάρτηση «κατά το άρθρο 86 παρ. 3 απαιτείται η απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, όχι ως απαρτία αλλά ως ελάχιστη πλειοψηφία». Άρα συνομολογείται εν τέλει ότι δεν απαιτείται η παρουσία 151 βουλευτών για την έγκυρη λήψη απόφασης.

2. Κατά τη νέα ανάρτηση, με επίκληση του προηγουμένου του 2008-2009, θα έπρεπε η Βουλή να κληθεί να αποφασίσει ως προς το διαδικαστικό ζήτημα αναβολής της ψηφοφορίας «λόγω απουσίας των βουλευτών της συμπολίτευσης». Η αναφορά δεν λαμβάνει υπόψη ότι α) το 2008-2009 ουδεμία ψηφοφορία επί του διαδικαστικού ζητήματος έλαβε χώρα, β) εν προκειμένω, κατά τη χθεσινή διαδικασία, δεν υπήρχε «απουσία των βουλευτών της συμπολίτευσης», η οποία εκπροσωπούνταν κανονικά στην αίθουσα.

Η ανακοίνωση Βενιζέλου:

Στην ανακοίνωσή του, με την οποία απαντούσε στις κυβερνητικές πηγές που είχαν αντιδράσει στην πρωινή του ανάρτηση, ο κ.Βενιζέλος υποστήριξε ότι με βάση το Σύνταγμα, δεν υπάρχει ελάχιστος αριθμός βουλευτών για να υπάρχει απαρτία αλλά «ελάχιστος αριθμός θετικών ψήφων για να αποφασίζει η Βουλή».

Ο πρώην υπουργός μάλιστα έκανε λόγο για «μεθοδευμένη απομάκρυνση από την αίθουσα της Βουλής των βουλευτών της συμπολίτευσης και οργανωμένη μαζική χρήση της επιστολής ψήφου» για να υπάρξει απαρτία. «Πρόκειται για «επιτελικά» οργανωμένη καταστρατήγηση του άρθρου 70 Α του Κανονισμού της Βουλής και ευθεία προσβολή του θεσμικού ρόλου του βουλευτή». Σχολίασε.

Στην απάντησή του, ο κ. Βενιζέλος επιμένει στα περί κρίσης νομιμοποίησης, λέγοντας ότι «η κρίση εσωτερικής εμπιστοσύνης που καθίσταται κρίση νομιμοποίησης δεν τελεί υπό τον έλεγχο του ενδιαφερόμενου αλλά όλων των άλλων και κυρίως των γεγονότων».

Το πλήρες κείμενο της ανακοίνωσης έχει  ως εξής: 

1. Μια από τις βασικές τομές που επέφερε το ισχύον Σύνταγμα του 1975 στο κοινοβουλευτικό δίκαιο είναι η κατάργηση της απαρτίας με την έννοια της αναγκαίας παρουσίας ελάχιστου αριθμού βουλευτών για να συνεδριάζει έγκυρα η Βουλή. Το άρθρο 67 Συντ. δεν θεσπίζει ελάχιστο αριθμό βουλευτών (75/ 300) για να υπάρχει απαρτία, αλλά ελάχιστο αριθμό θετικών ψήφων για να αποφασίζει η Βουλή όταν εφαρμόζεται ο γενικός κανόνας ότι η Βουλή αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών της.

2. Απαιτούμενος ελάχιστος αριθμός παρόντων βουλευτών προκειμένου να συνεδριάσει εγκύρως η Βουλή, δεν υπάρχει κατά το Σύνταγμα. Αντιθέτως υπάρχει ελάχιστος αναγκαίος αριθμός θετικών ψήφων για την έγκυρη λήψη απόφασης. Αυτός είναι ως γενικός κανόνας οι 75 βουλευτές (300/4). Σε πλήθος όμως συνταγματικών διατάξεων απαιτείται αυξημένη πλειοψηφία επί του όλου αριθμού των βουλευτών, αλλού απόλυτη πλειοψηφία (151/300), αλλού πλειοψηφία τριών πέμπτων (180/300), αλλού πλειοψηφία δύο τρίτων (200/300). Στην προκειμένη περίπτωση κατά το άρθρο 86 παρ.3 απαιτείται η απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, όχι ως απαρτία αλλά ως ελάχιστη πλειοψηφία. Όμως όταν τίθεται διαδικαστικό ζήτημα αναβολής της ψηφοφορίας λόγω απουσίας των βουλευτών της συμπολίτευσης, η απόφαση λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων που δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 75. Αυτή η πλειοψηφία είχε συγκροτηθεί χθες από τους βουλευτές της αντιπολίτευσης λόγω της οργανωμένης απουσίας των βουλευτών της συμπολίτευσης και εκφράστηκε υπέρ της αναβολής της μυστικής ψηφοφορίας. Δυστυχώς αυτή η επί της διαδικασίας κρίσιμη απόφαση της Βουλής αγνοήθηκε βάναυσα χθες ενώ είχε γίνει δεκτή τρεις φορές το 2008-2009 σε ίδια ζητήματα. Το σαφές κοινοβουλευτικό και ερμηνευτικό προηγούμενο αγνοήθηκε με θεσμική προπέτεια.

3. Η διαπίστωση του απαιτούμενου κατά το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής αριθμού βουλευτών για τη διεξαγωγή ψηφοφορίας και άρα τη λήψη απόφασης (στην προκειμένη περίπτωση επί των προτάσεων συγκρότησης Επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης) γίνεται κατά το άρθρο 69 παρ. 4 του Κανονισμού, από τον Πρόεδρο της Βουλής. Όταν όμως προκύπτουν αμφιβολίες και αντιρρήσεις, γεννάται παρεμπίπτον ζήτημα, εφαρμόζεται το άρθρο 67 του Κανονισμού, εξετάζεται το παρεμπίπτον ζήτημα και τελικά εφαρμόζεται η παρ. 7 που προβλέπει ότι για τα παρεμπίπτοντα αποφασίζει ο Πρόεδρος της Βουλής αλλά αν προβληθούν αντιρρήσεις αποφαίνεται η Βουλή με ανάταση ή έγερση, με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων που δεν μπορεί να είναι κατώτερη των 75 και χωρίς άλλη συζήτηση. Αυτό δεν έγινε χθες ενώ έγινε τρεις φορές το 2008-2009 υπό παρόμοιες συνθήκες.

4. Είναι άλλο ζήτημα η διευκόλυνση βουλευτών όλων των κομμάτων μέσω της επιστολικής ψήφου και άλλο η μεθοδευμένη απομάκρυνση από την αίθουσα της Βουλής των βουλευτών της συμπολίτευσης και η οργανωμένη μαζική χρήση της επιστολικής ψήφου για 68 από αυτούς ώστε μαζί με τους ελάχιστους παρόντες βουλευτές της ΝΔ να διαμορφώνουν τον αριθμό 75 που κάποιοι θεωρούν ότι διασφαλίζει την νομικώς ανύπαρκτη έννοια της απαρτίας. Πρόκειται για «επιτελικά» οργανωμένη καταστρατήγηση του άρθρου 70 Α του Κανονισμού της Βουλής και ευθεία προσβολή του θεσμικού ρόλου του βουλευτή.

5. Η κρίση εσωτερικής εμπιστοσύνης που καθίσταται κρίση νομιμοποίησης δεν τελεί υπό τον έλεγχο του ενδιαφερόμενου αλλά όλων των άλλων και κυρίως των γεγονότων.

Την ανακοίνωση του κ.Βενιζέλου, προκάλεσαν τα όσα είχε υποστηρίξει δια πηγών της η κυβέρνηση αναφορικά με την πρωινή ανάρτησή του. Ειδικότερα, οι κυβερνητικές πηγές ανέφεραν: 

«1. Σύμφωνα με το άρθρο 67 του Συντάγματος, η Βουλή δεν μπορεί να αποφασίσει χωρίς την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών που όμως ποτέ δεν μπορεί να είναι μικρότερη από το ένα τέταρτο του όλου αριθμού των βουλευτών, άρα σήμερα για τη λήψη απόφασης από τη Βουλή απαιτείται η παρουσία τουλάχιστον 75 βουλευτών. Δεδομένου ότι δεν υφίσταται άλλη συνταγματική διάταξη περί απαρτίας, η απαιτούμενη απαρτία για τη λήψη απόφασης της Βουλής προϋποθέτει την παρουσία 75 βουλευτών, χωρίς να υφίσταται καμία σχετική εξαίρεση στο Σύνταγμα.

2. Ως προς την αναγκαία πλειοψηφία για τη λήψη απόφασης της Βουλής, το Σύνταγμα αφενός προβλέπει τον κανόνα του άρθρου 67 του Συντάγματος (απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών που όμως ποτέ δεν μπορεί να είναι μικρότερη από το ένα τέταρτο του όλου αριθμού των βουλευτών), ως προς τον οποίο όμως κανόνα υφίστανται εξαιρέσεις με ειδικές συνταγματικές διατάξεις, όπως αυτή του άρθρου 86 παρ. 3 που απαιτεί την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών για τη σύσταση της ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης (άρα 151 θετικές ψήφους). Πρόκειται για ειδική πλειοψηφία που θεσπίζει απόκλιση από τον κανόνα του άρθρου 67 του Συντάγματος, όχι ως προς τον απαιτούμενο αριθμό παρόντων βουλευτών για τη λήψη απόφασης, αλλά ως προς την απαιτούμενη πλειοψηφία για την υπερψήφιση της πρότασης. Τυχόν αντίθετη ερμηνεία καταλήγει να συγχέει, και μάλιστα ερμηνευτικά, χωρίς σχετικό έρεισμα στο Σύνταγμα, τον απαιτούμενο αριθμό παρόντων βουλευτών με την απαιτούμενη πλειοψηφία για τη λήψη απόφασης, καταλήγοντας να απαιτεί έως και 200 παρόντες βουλευτές για τη λήψη απόφασης (στις περιπτώσεις που απαιτείται κατά το Σύνταγμα η ειδική αυξημένη πλειοψηφία των δύο τρίτων του όλου αριθμού των βουλευτών).

3. Ως προς τη διαπίστωση του απαιτούμενου κατά το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής αριθμού βουλευτών για τη διεξαγωγή ψηφοφορίας και τη λήψη απόφασης, ρητώς ο Κανονισμός της Βουλής προβλέπει τη σχετική αρμοδιότητα του Προεδρεύοντος (άρθρο 69 παρ. 4). Από τη στιγμή που αυτό το ζήτημα έχει κριθεί, δεν υφίσταται το οποιοδήποτε ζήτημα προτάσεων που εκκρεμούν για να τεθούν σε ψηφοφορία.

4. Τα τελευταία χρόνια, η κοινοβουλευτική πρακτική κατά την εφαρμογή του άρθρου 70Α του Κανονισμού της Βουλής αναγνωρίζει αυξημένες δυνατότητες συμμετοχής βουλευτή στην ψηφοφορία με επιστολική ψήφο, των οποίων πάντως έχει κάνει χρήση σε μικρότερο βαθμό η Νέα Δημοκρατία σε σχέση με τα περισσότερα κόμματα της αντιπολίτευσης. Σε 57 περιπτώσεις ονομαστικών ψηφοφοριών κατά τις δύο πρώτες συνόδους της τρέχουσας βουλευτικής περιόδου το ποσοστό των βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας που ψήφισαν με επιστολική ψήφο ανήλθε σε 22%, έναντι 42% του ΠΑΣΟΚ, 47% του ΣΥΡΙΖΑ, 34% της Ελληνικής Λύσης, 55% της Νέας Αριστεράς και 27% της Νίκης (ενώ το αντίστοιχο ποσοστό του ΚΚΕ ανήλθε σε 16% και της Πλεύσης Ελευθερίας σε 13%). Η σχετική κριτική πρέπει να λαμβάνει πάντως υπόψη αυτά τα πραγματικά δεδομένα.

5. Σε κάθε περίπτωση, και ανεξαρτήτως της όποιας επιχειρηματολογίας ως προς την αναγκαία απαρτία και πλειοψηφία, είναι σαφές ότι η καταληκτική αναφορά της ανάρτησης σε δήθεν κρίση εσωτερικής εμπιστοσύνης που καθίσταται κρίση νομιμοποίησης δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα της σύγχρονης ελληνικής δημοκρατίας».

Ανδρουλάκης: Δεν κρατιέται όρθιος ένας πρωθυπουργός που δεν εμπιστεύεται τους βουλευτές του

Για ένα πρωθυπουργό που φοβάται ακόμη και τους βουλευτές του, έκανε λόγο ο Νίκος Ανδρουλάκης, σε παρέμβασή του στη Βουλή, εξαπολύοντας ευθεία επίθεση στον Κυριάκο Μητσοτάκη για τα όσα συνέβησαν στη Βουλή με την επιστολική ψήφο των βουλευτών της ΝΔ. «Φοβάται και τη Δικαιοσύνη και τη ΚΟ της ΝΔ, γι΄ αυτό οδήγησε τη διαδικασία σε φιάσκο», τόνισε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής και πρόσθεσε ότι «για να προστατεύσει τους κ. Βορίδη και Αυγενάκη οδήγησε σε γελοιοποίηση τη Βουλή και το κόμμα του». «Δεν κρατιέται όρθιος ένας πρωθυπουργός που δεν εμπιστεύεται τους βουλευτές του», υπογράμμισε.

Ανέφερε ότι συνιστούν «πρωτοφανή θεσμική εκτροπή από τον κ. Μητσοτάκη και τη ΝΔ» η χθεσινοβραδινή διαδικασία, κατηγορώντας παράλληλα τους βουλευτές της κυβερνητικής πλειοψηφίας, λέγοντας ότι είναι τριών κατηγοριών. «Είναι οι αυτοφωράκηδες, οι ημι-ελεγχόμενοι και οι επίφοβοι», υποστήριξε ο κ. Ανδρουλάκης.

«Χθες πάθατε ομαδική δυσανεξία στη διαφάνεια», συνέχισε και ανέφερε ότι η ΝΔ το 2009, επί Κώστα Καραμανλή, είχε αποχωρήσει από αντίστοιχη διαδικασία. «Ούτε φύγατε με ευθύτητα, ούτε μείνατε με ευθύνη. Δεν καταφέρατε τίποτα. Είστε υπόλογοι κι επικίνδυνοι για τους θεσμούς και τη Δημοκρατία», συμπλήρωσε ο κ. Ανδρουλάκης.

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής απευθυνόμενος στη κυβερνητική πλειοψηφία τόνισε: «Το δικό μας μήνυμα είναι καθαρό: αν νομίζετε ότι ο θεσμικός σας κατήφορος έχει τέλος, γελιέστε. Το τέλος θα το βάλει ο ελληνικός λαός με τη ψήφο του στις εκλογές».

Σφοδρή κριτική άσκησε ο κ. Ανδρουλάκης για τους χειρισμούς της κυβέρνησης για τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Μονή Σινά. «Με την σοκαριστική απόφαση αιγυπτιακού Εφετείου, ξυπνήσατε από τα “απατηλά” σας όνειρα και είδατε πραγματικό εφιάλτη και αντί να ζητήσετε συγγνώμη, είχε το θράσος ο Μαρινάκης να κάνουν διαρροές ότι δεν υπάρχει θέμα. Πως υπερβάλουμε κι είμαστε προπονητές της εξέδρας. Εσείς είστε προπονητές παρασκηνίων, ανεύθυνοι κι επικίνδυνοι».

Μίλησε για αδράνεια να θέσει αποφασιστικά το θέμα στο Ευρωκοινοβούλιο και ψήφισε υπέρ της χρηματοδότησης της Αιγύπτου, κάνοντας λόγο για διπλωματία εσωτερικού δωματίου του υπ. Εξωτερικών. «Μας πάτε από στραπάτσο σε στραπάτσο», είπε. 

Επίσης, ο Νίκος Ανδρουλάκης κατέκρινε τη στάση της κυβέρνησης στην τραγωδία της Γάζας, τονίζοντας πως «ο πρωθυπουργός είναι ο μόνος απόλυτα ταυτισμένος με τον Νετανιάχου». «Στρατηγική σχέση έχουμε με το Ισραήλ. Συνενοχή δεν θα έχουμε με Νετανιάχου για την εθνοκάθαρση στη Γάζα», τόνισε και ζήτησε από την κυβέρνηση να προσέξει πολύ τους επικίνδυνους ακτιβισμούς που εκθέτουν τη χώρα χωρίς να αναδεικνύουν πρόβλημα.

Φάμελλος: Ο Μητσοτάκης επέλεξε να γελοιοποιηθεί – Η συζήτηση για την Προανακριτική θα συνεχιστεί, θέλει δεν θέλει

Για «ομολογημένο σχέδιο ακυρότητας της διαδικασίας» έκανε λόγο ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Σωκράτης Φάμελλος κατά την παρέμβαση του στην Ολομέλεια για τα όσα συνέβησαν χτες το βράδυ, παραπέμποντας στην ανακοίνωση που εξέδωσε η ΝΔ.

Χαρακτήρισε τον πρωθυπουργό «επικίνδυνο για τη χώρα», σημειώνοντας πως ο στόχος του ήταν διπλός: Από τη μια να μην γίνει η προανακριτική, μετά από «έμμεσες και άμεσες απειλές» από Βορίδη και Αυγενάκη και από την άλλη να μην υπάρχει ελεύθερη διατύπωση της γνώμης των βουλευτών της ΚΟ, φοβούμενος ότι κάποιοι βουλευτές ήθελαν να ψηφίσουν κατά συνείδηση, υπέρ της προανακριτικής.

«Η χθεσινή εικόνα και το αποτύπωμα της συμμετοχής στη διαδικασία τής τελικά άκυρης εν εξελίξει ψηφοφορίας, δείχνει το σκάνδαλο της εκτροπής, αλλά και ότι ο κ. Μητσοτάκης δεν ελέγχει πάνω από τη μισή κοινοβουλευτική του ομάδα. Και αυτό του προκαλεί πανικό», είπε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι 79 βουλευτές ήταν «εξαφανισμένοι» και άφησαν «μετέωρο» τον πρωθυπουργό.

Όπως είπε, ο κ. Μητσοτάκης επέλεξε να «γελοιοποιηθεί», γιατί «δεν άντεχε να υποστεί μία κοινοβουλευτική ήττα και προτίμησε μία αντιδημοκρατική εκτροπή». «Αυτός είναι ο κύριος Μητσοτάκης που παρουσιάστηκε στην κοινή γνώμη ως νέο-εκσυγχρονιστής», σχολίασε, κάνοντας λόγο για «ανεξίτηλο στίγμα ανεπάρκειας, απονομιμοποίησης και ήττας».  

Όσον αφορά τη στάση της αντιπολίτευσης, είπε πως αποχωρώντας, σύσσωμη κατήγγειλε την μεθόδευση, υπερασπιζόμενη τους θεσμούς και τη Δημοκρατία.

Εκτός όμως από την ευθύνη της κυβέρνησης για την «ξεκάθαρη παραβίαση του Συντάγματος» και τον «ακραίο διασυρμό του Κοινοβουλίου», ευθύνες καταλόγισε και στο προεδρείο της Βουλής, το οποίο, όπως υποστήριξε, όφειλε «να προστατέψει το κύρος της Βουλής». Κάλεσε, δε, τον πρόεδρο, Νικήτα Κακλαμάνη, ο οποίος απουσίαζε χτες, να έρθει σήμερα και να αναλάβει την ευθύνη, ενώ κατηγόρησε τον προεδρεύοντα της χτεσινής διαδικασίας ότι παραβίασε τον κανονισμό, καθώς από τη μία οι βουλευτές της ΝΔ απουσίαζαν με σχέδιο, και από την άλλη δεν επετράπη στους βουλευτές που ήταν παρόντες να ψηφίσουν για την αναβολή της διαδικασίας, όπως έχει γίνει στο παρελθόν. Ζητώντας έκτακτη διάσκεψη πρόεδρων για να συζητήσει την επανάληψη της συζήτησης, δήλωσε πως για τον ΣΥΡΙΖΑ, η χθεσινή διαδικασία «δεν είναι περαιωμένη και παραμένει σε εκκρεμότητα».

«Η συζήτηση θα συνεχιστεί, θέλει δεν θέλει ο κ. Μητσοτάκης, με ή χωρίς τον κ. Μητσοτάκη, αλλά θα είναι εδώ οι βουλευτές της ΝΔ γιατί τους έχει εκλέξει ο ελληνικός λαός», υπογράμμισε, ενώ ζήτησε και πάλι την παραίτηση του κ. Μητσοτάκη και της «κυβέρνησης των σκανδάλων».

Συνεχίζοντας την παρέμβασή του, αναφέρθηκε και στο ζήτημα που προέκυψε χτες με τον υπουργό Δικαιοσύνης, Γιώργο Φλωρίδη και την επίθεση που εξαπέλυσε στον ΣΥΡΙΖΑ, τονίζοντας πως ήταν «βαλτός» από τον πρωθυπουργό για να αλλάξει ατζέντα και να «δημιουργήσει εντάσεις», «πουλώντας παραμύθι στους Έλληνες» και ζητώντας εκ νέου την αποπομπή του. 

Κλείνοντας, αναφέρθηκε και στο υπό ψήφιση νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας για τα ΑΕΙ, κατηγορώντας την κυβέρνηση ότι και πάλι απαξιώνει τα πανεπιστήμια, αφήνοντας κενές θέσεις προκειμένου να δημιουργήσει «πελάτες για τα κολλέγια».

«Όχι, αυτό δεν είναι μεταρρύθμιση. Είναι ένα καθαρό σχέδιο μετατροπής της Παιδείας σε εμπόρευμα», είπε.

Όσον αφορά την πρόβλεψη για πειθαρχικές διώξεις φοιτητών, κατηγόρησε την κυβέρνηση για «ποινικοποίηση» των πανεπιστημίων και έκανε λόγο για νομοσχέδιο με αυταρχισμό, αυθαιρεσία και καταστολή. «Κάθε ενέργεια ελεύθερης έκφρασης ή συλλογικής διεκδίκησης μέσα στα ΑΕΙ θα είναι πλέον πειθαρχική παράβαση. Μόνο αυταρχισμός και τρόμος», υπογράμμισε, δηλώνοντας την πλήρη αντίθεση του ΣΥΡΙΖΑ στην παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία και την δέσμευσή του για την κατάργησή της στην πράξη.

ΣΥΡΙΖΑ: Ένας τέτοιος ευτελισμός του ελληνικού Κοινοβουλίου δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός

Με μία σκληρή ανακοίνωση, ο ΣΥΡΙΖΑ κατηγορεί τον Κυριάκο Μητσοτάκη για δειλία, κάνει λόγο για έναν «ανεπαρκή» και «απονομιμοποιημένο» πρωθυπουργό, «που εξευτέλισε, προσέβαλλε και διέσυρε το ελληνικό Κοινοβούλιο για να κρύψει τα σκάνδαλα της κυβέρνησής του» και ζητεί την παραίτηση της κυβέρνησης και την κήρυξη εκλογών. «Από το σύνολο των 155 βουλευτών της ΝΔ, μόλις 75 εξ αυτών έλαβαν μέρος στην άθλια μεθόδευση που σχεδίασε ο κ. Μητσοτάκης, οι 67 από αυτούς με επιστολική ψήφο, άρα διαμεσολαβημένη από τη γραμματεία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της ΝΔ. Οι υπόλοιποι 80 απείχαν από το σχέδιό του», αναφέρεται στην  ανακοίνωση.

ΠΑΣΟΚ: Ο πρωθυπουργός επέλεξε να εξευτελίσει τους βουλευτές του

Μιλώντας νωρίτερα στην ΕΡΤ, ο εκπρόσωπος τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστας Τσουκαλάς, ανέφερε ότι «η χθεσινή απόφαση είναι μία άκυρη απόφαση διότι δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις για τη λήψη μίας έγκυρης απόφασης». Όπως υποστήριξε, ο Κυριάκος Μητσοτάκης «όταν κατάλαβε πως δεν μπορεί να ελέγξει τους βουλευτές του, με ένα τεχνητό offside προσπάθησε να απορριφθεί η πρόταση γιατί τον καίει να παραγραφεί το θέμα του κ. Βορίδη».

Ο εκπρόσωπος της αξιωματικής αντιπολίτευσης διερωτήθηκε: «Ξέρετε, η επιστολική ψήφος προβλέπεται όταν υφίσταται ζήτημα υγείας ή κάποιος είναι στο εξωτερικό. Δάκος έπεσε σε 70 άτομα; Πέντε ήρθαν και ψήφισαν. Οι υπόλοιποι τι έπαθαν και δεν ήρθαν;»

Πυρά της αντιπολίτευσης

Ενδεικτικές του κλίματος που επικρατεί στην αντιπολίτευση ήταν οι αντιδράσεις των κοινοβουλευτικών τους εκπροσώπων στη Βουλή:

«Αυτά που έγιναν χθες από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία και προσωπικά από τον κ. Μητσοτάκη, που επέβαλε την επιστολική ψήφο- φιάσκο για να ελεγχθούν οι βουλευτές του, αποτελούν μαύρη μέρα και στίγμα για την δημοκρατία», υπογράμμισε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, Παύλος Χρηστίδης και συμπλήρωσε: «Ήταν ένα κοινοβουλευτικό πραξικόπημα αυτό που έγινε. Ο τακτικισμός της ΝΔ δεν έχει όρια. Και θα έπρεπε και το προεδρείο της Βουλής να πάρει πρωτοβουλία. Το χθεσινό κατάντημα της ΝΔ δεν έχει προηγούμενο. Βάζετε νάρκη στο δημοκρατικό μας πολίτευμα, αλλά εμείς θα ασκήσουμε κάθε θεσμικό, συνταγματικό και κοινοβουλευτικό μέσον για να κηρυχθεί άκυρη η ψηφοφορία και να παραμείνει η δίωξη ανοιχτή των δύο υπουργών».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ, Χρήστος Γιαννούλης, έκανε λόγο για «ευτελισμό και παραβίαση κάθε δημοκρατικής και κοινοβουλευτικής δεοντολογίας», «καρναβαλίστικο φιάσκο με εργαλοποίηση της επιστολικής ψήφου» και «άκυρη ψηφοφορία» και τόνισε ότι το κόμμα του «θα ασκήσει με κάθε νομικό συνταγματικό τρόπο τα κοινοβουλευτικά μέσα, για να επαναφέρει τη δημοκρατική λειτουργία στη χώρα».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ, Νίκος Καραθανασόπουλος, ζήτησε «την έκτακτη σύγκλιση της Διάσκεψης των Προέδρων της Βουλής για να συζητηθεί η ακυρότητα του αποτελέσματος της ψηφοφορίας και να παραμείνει ανοιχτή η δίωξη κατά των δύο υπουργών», σημειώνοντας ότι «η χθεσινή τραγελαφική διαδικασία ήταν επιστέγασμα, χωρίς όρια, της προσπάθειας της κυβέρνησης να συγκαλύψει και να τους απαλλάξει από τις ευθύνες». «Εμείς θα εξαντλήσουμε κάθε δυνατότητα θεσμική, κοινοβουλευτική, για την άσκηση δίωξης των πολιτικών που εμπλέκονται στο σκάνδαλο».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Ελληνικής Λύσης, Κωνσταντίνος Χήτας, μίλησε για «απαράδεκτη πραξικοπηματική διαδικασία για να μπαζωθεί ένα ακόμα σκάνδαλο της κυβέρνησης, η οποία προσβάλει και τη Βουλή και τους ίδιους τους βουλευτές της».

«Για μαύρη μέρα του Κοινοβουλίου που δεν πρέπει να επαναληφθεί» έκανε λόγο ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΝΙΚΗΣ, Σπύρος Τσιρώνης, τονίζοντας ότι η πίεση της συνείδησης των βουλευτών προσβάλει και τους ίδιους και τους κοινοβουλευτικούς θεσμούς.

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας, έκανε λόγο «για θεσμική εκτροπή» και πρόσθεσε ότι «ακόμα και το αποτέλεσμα της στημένης διαδικασίας και του μαγειρέματος, είναι ξεκάθαρη ήττα της κυβέρνησης, με τους μισούς, σχεδόν, βουλευτές της να μην θέλουν να ακολουθήσουν την γραμμή Μητσοτάκη».

Αίτημα ΣΥΡΙΖΑ για έκτακτη σύγκληση της Διάσκεψης των Προέδρων

Από την πλευρά της Κουμουνδούρου ανακοινώθηκε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ κατέθεσε αίτημα προς τον Πρόεδρο της Βουλής για έκτακτη σύγκληση της Διάσκεψης των Προέδρων, προκειμένου να προγραμματιστεί η συνέχιση της συζήτησης και της ψήφισης επί των προτάσεων συγκρότησης Ειδικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για την διενέργεια Προκαταρκτικής Εξέτασης για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. «Είναι δεδομένο ότι, λόγω των χθεσινών μεθοδεύσεων της κυβερνητικής πλειοψηφίας, η συζήτηση και η λήψη απόφασης επί των ανωτέρω προτάσεων εκκρεμεί και δεν έχει περαιωθεί», λέει ο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος, ταυτόχρονα, «καταγγέλλει ότι όσα συνέβησαν κατά τη χθεσινή συνεδρίαση της Ολομέλειας αποτελούν κοινοβουλευτικό εκφυλισμό και εκτροπή, με ευθύνη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Ν.Δ. και του Προεδρεύοντα της Βουλής. Ένας τέτοιος εκφυλισμός του Ελληνικού Κοινοβουλίου, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός».

Απαντήσεις Κακλαμάνη: Δεν υπήρξε ακυρότητα, όλα έγιναν με βάση τον Κανονισμό

Απαντήσεις για τις ενστάσεις περί ακυρότητας της διαδικασίας και έλλειψης νομιμοποίησης, έδωσε και ο πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης, σε συνομιλία του με κοινοβουλευτικούς συντάκτες, τονίζοντας πως το όριο των 151 βουλευτών αφορά την τελική απόφαση – όχι την έναρξη ψηφοφορίας.

«Οι 151 απαιτούνται για τη λήψη απόφασης. Για την απαρτία, που αφορά τη δυνατότητα συνεδρίασης και εκκίνησης ψηφοφορίας, απαιτούνται 75 βουλευτές», σημείωσε. Μάλιστα, όπως είπε, τη στιγμή που ο Δημήτρης Μάντζος από το ΠΑΣΟΚ έθεσε ζήτημα απαρτίας, στην αίθουσα ήταν παρόντες 91 βουλευτές, άρα δεν υπήρχε κανένα θέμα.

Σε σχέση με την αναφορά της αντιπολίτευσης σε προηγούμενες κοινοβουλευτικές πρακτικές, ο κ. Κακλαμάνης ξεκαθάρισε πως το παράδειγμα του 2008 δεν έχει σχέση με τη χθεσινή συνεδρίαση. Τότε, η ΝΔ, αν και είχε την πλειοψηφία, αποχώρησε πλήρως από τη διαδικασία, και ο ίδιος ο κ. Βενιζέλος, από την πλευρά του ΠΑΣΟΚ, είχε δηλώσει ότι «ούτε με όλες τις ψήφους της αντιπολίτευσης δεν συμπληρώνονται οι 151, άρα δεν έχει νόημα η ψηφοφορία». Αντιθέτως, χθες η ΝΔ ήταν παρούσα μέχρι τέλους, με τους βουλευτές της να ψηφίζουν είτε δια ζώσης είτε με επιστολική ψήφο.

«Να ανέβω στην έδρα και να πω τι; Επί μιας εικαζόμενης αποχώρησης της ΝΔ; Όταν ήταν όλοι εκεί;», διερωτήθηκε ο πρόεδρος της Βουλής.

Απαντώντας και στις επικρίσεις για τη χρήση της επιστολικής ψήφου, ο κ. Κακλαμάνης παρέθεσε αναλυτικά στατιστικά που δείχνουν συχνή χρήση του μηχανισμού από όλα τα κόμματα:

• ΣΥΡΙΖΑ: 47%
• ΠΑΣΟΚ: 42%
• Νέα Δημοκρατία: 22%
• ΚΚΕ: 16%
• Ελληνική Λύση: 34%
• Νέα Αριστερά: 55%
• ΝΙΚΗ: 27%
• Πλεύση Ελευθερίας: 13%

«Άρα ποιο είναι το πραξικόπημα;», αναρωτήθηκε, απαντώντας στις αιτιάσεις περί παρατυπίας.

Σχετικά με τα αιτήματα της αντιπολίτευσης για έκτακτη Διάσκεψη των Προέδρων ή γνωμοδότηση του Επιστημονικού Συμβουλίου, ο πρόεδρος της Βουλής ξεκαθάρισε πως δεν υπάρχει κανένας λόγος για τέτοια ενέργεια: «Ο Κανονισμός είναι σαφής και τα περιστατικά συγκεκριμένα».

Ωστόσο, αν υπάρξει νέα πρόταση για σύσταση Προκαταρκτικής Επιτροπής, τότε, όπως είπε, θα απευθύνει σχετικό ερώτημα στο Επιστημονικό Συμβούλιο για να διευκρινιστεί εάν μπορεί να κατατεθεί εκ νέου.

Τέλος, απαντώντας σε επικριτικά σχόλια για τη δική του ψήφο, περιορίστηκε να πει: «Αυτά είναι σαχλαμάρες».

Η ονομαστική ψηφοφορία ξεκίνησε λίγο μετά τις 10:00 και ολοκληρώθηκε στις 11:00. Αρκετή ώρα πριν από την έναρξη της διαδικασίας η αίθουσα της Ολομέλειας στο Κοινοβούλιο άρχισε να γεμίζει.

ΔΕΙΤΕ ΕΙΚΟΝΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΒΟΥΛΗ

Έλαβαν:

• Κώστας Τασούλας 160
• Λούκα Κατσέλη 40
• Τάσος Γιαννίτσης 34
• Κώστας Κυριακού 14
• Παρών 52

Σε σχέση με τη πρώτη ψηφοφορία ψήφισαν και οι 300 βουλευτές και οι τρεις “ανεξάρτητοι” που απουσίαζαν στην πρώτη ψηφοφορία Γιώτα Πούλου, Μιχαλης Γαυγιωτάκης και Γιώργος Ασπιώτης στη δεύτερη ψήφισαν “παρών”.

Ο Κώστας Τασούλας αναμένεται, με βάση τα πολιτικά δεδομένα και τις θέσεις των κομμάτων, να εκλεγεί στην 4η κατά σειρά ψηφοφορία που απαιτεί απόλυτη πλειοψηφία (πάνω από 150 βουλευτές), καθώς η 3η ψηφοφορία -που θα πραγματοποιηθεί σε 5 ημέρες- απαιτεί 180 βουλευτές, αριθμό που δύσκολα συγκεντρώνει.

Η επόμενη ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Παρασκευή 5 Φεβρουαρίου στις 10:00 το πρωί.

Ανδρέας Μαραθιάς

Ανδρέας Μαραθιάς

Η ενδεχόμενη αρνητική στάση των δύο κομμάτων δεν έχει να κάνει τόσο με το πρόσωπο του βουλευτή της ΝΔ, καθώς τυγχάνει γενικής αναγνώρισης, αλλά με την πολιτική συγκυρία εξαιτίας των επιλογών του πρωθυπουργού Κ. Μητσοτάκη και της ασκούμενης κυβερνητικής πολιτικής.

• Υπενθυμίζεται ότι ο Νικήτας Κακλαμάνης το 2019 είχε κάνει ρεκόρ ψήφων καθώς  290 βουλευτές από τους 300 τον ψήφισαν για τη θέση του Α΄ Αντιπροέδρου.

Η Ολομέλεια της Βουλής θα κληθεί αύριο Τετάρτη 22/1 στις 12 το μεσημέρι να εκλέξει επόμενο πρόεδρο του Σώματος, ο οποίος εκλέγεται με ονομαστική ψηφοφορία και με την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, με την  ψηφοφορία να είναι φανερή μετά την τροποποίηση που επήλθε στον Κανονισμό της Βουλής, επί προεδρίας Νίκου Βούτση, το 2017.

Μέχρι στιγμής υπέρ της μοναδικής υποψηφιότητας του Ν. Κακλαμάνη τάσσονται οι 156 βουλευτές της ΝΔ,  οι 11 βουλευτές της Ελληνικής Λύσης, οι 5 ανεξάρτητοι βουλευτές που πρόσκεινται στο Κίνημα Δημοκρατίας του Στέφανου Κασσελάκη και οι “ανεξάρτητοι” επίσης βουλευτές Χάρης Κατσιβαρδάς, Αθηνά Λινού, Γιάννης Σαρακιώτης και Αρετή Παπαϊωάννου.

Παράλληλα συνεχίζεται το κοινοβουλευτικό έργο με τη συζήτηση στις αρμόδιες κοινοβουλευτικές επιτροπές δύο νομοσχεδίων

– του νομοσχεδίου Υγείας με θέμα “Αναμόρφωση του Εθνικού Συστήματος Τραύματος” και του
– του υπουργείου Δικαιοσύνης με θέμα “Αντιμετώπιση νέων μορφών βίας κατά των γυναικών – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1385 – Πρόσθετες ρυθμίσεις στον νόμο περί ενδοοικογενειακής βίας – Αναδιοργάνωση των ιατροδικαστικών υπηρεσιών – Ενίσχυση της λειτουργίας της Eurojust – Μέτρα για την προστασία των ανηλίκων και την καταπολέμηση της εγκληματικότητας – Δικονομικές διατάξεις αρμοδιότητας των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων και άλλες ρυθμίσεις”.

Οι υπολογισμοί ενόψει της πρώτης ψηφοφορίας του επόμενου Σαββάτου για την Προεδρία της Δημοκρατίας βγάζουν πως ο Κώστας Τασούλας θα λάβει κοντά στις 165 ψήφους. Στους 156 της Ν.Δ. προστίθενται και οι δύο πρώην «γαλάζιοι» Αντώνης Σαμαράς και Μάριος Σαλμάς, οι οποίοι έχουν δηλώσει ότι θα ψηφίσουν Τασούλα, ενώ στην ίδια λογική κινείται και ο ανεξάρτητος βουλευτής, προερχόμενος από την Ελληνική Λύση, Παύλος Σαράκης, αλλά και οι πρώην Σπαρτιάτες Χάρης Κατσιβαρδάς, Μιχάλης Γαυγιωτάκης και Γεώργιος Ασπιώτης, που είχαν ψηφίσει θετικά και τον κρατικό προϋπολογισμό. Οι παραπάνω φτάνουν στους 162, αλλά στην κυβέρνηση θεωρείται βέβαιο πως ακόμη κάποιοι ανεξάρτητοι, χωρίς να λένε όμως ποιοι, θα ταχθούν υπέρ της πρότασης της Ν.Δ. πλησιάζοντας τον αριθμό 165.

Θα είναι, λένε κάποιοι, η μικρότερη θετική καταγραφή σε προεδρική εκλογή εδώ και πολλά χρόνια, ωστόσο η μέτρηση της Opinion Poll για το Action24 έδειξε ότι το δεξιό και κεντροδεξιό εκλογικό ακροατήριο υποδέχεται θετικά την επιλογή του πρωθυπουργού, ενώ δεν σημειώνονται αξιόλογες απώλειες στους κεντρώους. Στην ίδια μέτρηση, πάντως, οι υποψηφιότητες Τασούλα, Κατσέλη, Γιαννίτη (με αυτή τη σειρά) συγκεντρώνουν υποστήριξη στο σύνολο των ερωτηθέντων σε ένα φάσμα δέκα μονάδων, είναι, δηλαδή, σχετικά κοντά η μία στην άλλη.

Νίκος Γιαννόπουλος

Το κοινό που απάντησε χωρίστηκε, ακριβώς βάσει της απάντησής του στο ερώτημα για την οικονομική του κατάσταση, σε τέσσερις μεγάλες υποομάδες. Στα νοικοκυριά στα οποία “τα χρήματα φτάνουν και για να αποταμιεύουμε”, σ’ αυτά που “τα χρήματα φτάνουν αλλά όχι για να αποταμιεύουμε”, σ’ αυτά που “τα χρήματα φτάνουν μόνο για τα αναγκαία” και τέλος σ’ αυτά που “τα χρήματα δεν φτάνουν ούτε για τα αναγκαία”.

• Η πρώτη κατηγορία (“τα χρήματα φτάνουν και για να αποταμιεύουμε”) προφανώς συμπεριλαμβάνει τους έχοντες και κατέχοντες.

Δεν προξενεί εντύπωση ότι σ’ αυτό το γκρουπ η Νέα Δημοκρατία κερδίζει άνετη πρωτιά με 40,5%. Είναι, άλλωστε, ιστορικά αποδεδειγμένο ότι η Νέα Δημοκρατία, το μεγαλύτερο συντηρητικό κόμμα της χώρας (και το περισσότερο σταθερό εκλογικά τα τελευταία 50 χρόνια), εκφράζει την αστική τάξη, τους πολίτες που έχουν χρήματα, εισοδήματα και περιουσία και μάλιστα τους περισσότερους πλούσιους από αυτούς. Ολα τα υπόλοιπα κόμματα καταποντίζονται στην εν λόγω κατηγορία, εκτός του ΠΑΣΟΚ που αποσπά ένα 15% δείχνοντας ότι με τη δεξιά στροφή που πραγματοποίησε μετά το θάνατο του ιδρυτή του Ανδρέα Παπανδρέου μπήκε στα αστικά σαλόνια και αποτέλεσε επιλογή ακόμα και των προνομιούχων (και όχι μόνο των μη προνομιούχων).

Τα δύο μεγάλα κόμματα της Αριστεράς (ΚΚΕ και ΣΥΡΙΖΑ) συγκεντρώνουν ποσοστά σαφώς χαμηλότερα αυτών που αποσπούν στο γενικό πληθυσμό, όμως δεν συμβαίνει το ίδιο με τους μικρότερους σχηματισμούς του χώρου. Η Νέα Αριστερά, ενώ στην εν λόγω δημοσκόπηση “έπιασε” 2%, το ποσοστό της στην κατηγορία των προνομιούχων ανέβηκε στο 4,5%. Το ΜέΡΑ 25 από το 3%, εκτοξεύεται στο 6% και το νεοσύστατο κόμμα Κασσελάκη από το γενικό 2,5%, πηγαίνει στο ειδικό 4,5%. 

Υπάρχει, δηλαδή, ένας αξιοσημείωτος αριθμός πολιτών ο οποίος στηρίζει τη “μικρή” Αριστερά η οποία διατυπώνει ενίοτε, και ανάλογα το σχηματισμό, ιδιαίτερα ριζοσπαστικές απόψεις. Θημηθείτε, ας πούμε, τι λέει κατά καιρούς για το ευρώ και την Ευρωπαϊκή Ενωση ο επικεφαλής του ΜέΡΑ25 Γιάνης Βαρουφάκης. Ισως κάποιοι σπεύσουν να μιλήσουν για βραχμανική, ελιτίστικη Αριστερα αλλά αυτή μάλλον είναι μία πρόχειρη προσέγγιση που δεν παρουσιάζει όλα τα δεδομένα του ζητήματος. Η ανάλυση θα πρέπει να φτάσει πιο βαθιά.

• Στην τελευταία κατηγορία, σ’ αυτή δηλαδή που τα χρήματα δεν φτάνουν ούτε για τα αναγκαία, παρατηρούμε έναν τελείως διαφορετικό εκλογικό κόσμο.

Η Νέα Δημοκρατία ναι μεν προηγείται αλλά το προβάδισμά της είναι εντελώς αναιμικό. Συγκεντρώνει μόλις το 15% των προτιμήσεων, γεγονός που δηλώνει ότι δεν μπορεί να πείσει τα πολύ φτωχά στρώματα του πληθυσμού για το αγαθό των πολιτικών της προθέσεων. Οι όποιες πολιτικές της επιλογές μάλλον δεν διαχέονται τόσο χαμηλά, ή τέλος πάντων, διαχέονται σε πολύ μικρό ποσοστό.

Δεύτερο σ’ αυτήν την κατηγορία είναι το ΚΚΕ μ’ ένα καθαρό 13,5% ενώ καλή επίδοση, σαφώς ανώτερη από τη γενική του, καταγράφει και ο ΣΥΡΙΖΑ με 10%. Η “μεγάλη” αριστερά δηλαδή μετατρέπεται σε μία δεξαμενή υποδοχής ψήφων από τους πολίτες που τα βγάζουν πολύ δύσκολα πέρα και αυτό είναι μάλλον αναμενόμενο με βάση και τις πολιτικές αναφορές των κομμάτων αυτών (ποιους θέλουν να εκπροσωπήσουν, ποια ιδεολογία επικαλούνται κτλ). 

Ομως η δεξαμενη αυτή δεν είναι μοναδική. Το ίδιο “ευρύχωρη” αποδεικνύεται, τουλάχιστον σ’ αυτή τη μέτρηση και η δεξαμενή της ακροδεξιάς αφού Ελληνική Λύση, Φωνή Λογικής και Νίκη αθροίζουν σχεδόν το 20% των προτιμήσεων με το σχηματισμό του Κυριάκου Βελόπουλου να έχει τη μερίδα του λέοντος με 12,5%. Είναι, κοντολογίς, ξεκάθαρο ότι οι φτωχοί νιώθουν να εκφράζονται πολιτικά και από το χώρο της ακροδεξιάς.

• Αν όμως οι δύο κατηγορίες που εκτίμηθηκαν συνιστούν τα δύο οικονομικά “άκρα” του πληθυσμού της χώρας (τους ευκατάστατους, έχοντες, πλούσιους από τη μία πλευρά, τους πολύ φτωχούς από την άλλη), οι δύο άλλες κατηγορίες (“τα χρήματα φτάνουν αλλά όχι για να αποταμιεύουμε” και “τα χρήματα φτάνουν μόνο για τα αναγκαία”) φιλοξενούν ίσως τους περισσότερους, σε μία ερμηνεία που ακόμα και αν δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί με νούμερα μάλλον δεν είναι αυθαίρετη.

Σ’ αυτές τις κατηγορίες, κυρίως στην πρώτη, θα βρίσκονται πιθανότατα και μέλη της τάξης που ονομάζουμε “μεσαία” και για την οποία ερίζουν παραδοσιακά τα κόμματα εξουσίας.

Στις εν λόγω κατηγορίες η Νέα Δημοκρατία προηγείται καθαρά. Και στις δύο. Σ’ αυτούς που δηλώνουν ότι τα χρήματα τους φτάνουν αποσπά ένα 30% και σ’ αυτούς που δηλώνουν ότι τα χρήματα φτάνουν μόνο για τα απαραίτητα παίρνει ένα 24%. Το ΠΑΣΟΚ είναι σταθερά δεύτερο αλλά κοιτά από απόσταση, 11,5% στην πρώτη κατηγορία και 7% στη δεύτερη.

Είναι φανερό ότι όσο κατεβαίνουμε σε οικονομική κλίμακα, τόσο το προβάδισμα της Νέας Δημοκρατίας περιορίζεται. Το ΠΑΣΟΚ καταγράφει καλές επιδόσεις στις΄δύο μεσαίες κατηγορίες αλλά όχι τόσο καλή στην κλίμακα αυτών που δηλώνουν πολύ φτωχοί. Η Αριστερά, όπως είπαμε, αυξάνει τα ποσοστά της όσο η κλίμακα της οικονομικής κατάστασης κατεβαίνει αλλά αυτήν την τάση δεν την ακολουθούν οι μικροί σχηματισμοί της. Η Νέα Αριστερά, για παράδειγμα, στην κατηγορία “τα χρήματα φτάνουν αλλά όχι για να αποταμιεύουμε” συγκεντρώνει μόλις και μετά βίας 1,5% των προτιμήσεων (και στους πολύ φτωχούς μόλις 1%).

Συμπεσματικά, η οικονομική “αυτοπεποίθηση” των πολιτών φαίνεται ότι παίζει σημαντικό ρόλο στην πολιτική τοποθέτηση και στην επιλογή της πολιτικής προτίμησης (και ψήφου, αν μιλάμε για εκλογική διαδικασία). Υπάρχουν “σταθερές” που δύσκολα αλλάζουν όπως το γεγονός ότι οι ευκατάστατοι ψηφίζουν το μεγάλο συντηρητικό κόμμα της χώρας και οι πιο φτωχοί προτιμούν (και) τους μεγάλους σχηματισμούς της Αριστεράς.

• Ωστόσο μεταξύ των δύο αυτών καθαρών όψεων, παρατηρούνται “μεσοδιαστήματα” ανθρώπων των οποίων η συμπεριφορά χρήζει περισσότερης διερεύνησης από τα κόμματα και τους πολιτικούς επιστήμονες. 

Τι είναι αυτό ας πούμε που ωθεί ένα μεγάλο κομμάτι των φτωχών στην ακροδεξιά και των πλούσιων στη ριζοσπαστική αριστερά; Γιατί, επίσης, την ακροδεξιά, ιδιαίτερα στις πιο “ψεκασμένες” εκδοχές της δεν την προτιμούν επ’ ουδενί τα εύρωστα οικονομικά στρώματα; Ποιο είναι αυτό το στοιχείο που χαρίζει άνετη πρωτιά στη Νέα Δημοκρατία ακόμα και σ’ αυτούς των οποίων τα χρήματα φτάνουν μόνο για τα αναγκαία;

Πολλά τα ερωτήματα, καθόλου εύκολες απαντήσεις για ένα εκλογικό σώμα το οποίο πολλές φορές μοιάζει με κινούμενη άμμο, που είναι έτοιμη να ρουφήξει κάθε “ασφαλές” συμπέρασμα.