Νίκος Γιαννόπουλος

Η βιβλιογραφία, έστω και εμμέσως, λέει ναι εξετάζοντας όμως διαφορετικές, κάθε φορά, παραμέτρους.

Ενα γενικό συμπέρασμα από τη σύγχρονη πολιτική ψυχολογία δείχνει ότι το φαινόμενο δεν εξηγείται μόνο από την προσωπική ανηθικότητα. Αντίθετα, αποτελεί αποτέλεσμα ενός συνδυασμού επιβολής εξουσίας, διαμόρφωσης κομματικής ταυτότητας, κοινωνικής ψυχολογίας και επικοινωνιακής στρατηγικής. Είναι, δηλαδή, κάτι πιο σύνθετο από αυτό που φανταζόμαστε. Οι πολιτικοί δεν είναι άνθρωποι που έχουν μία εκ φύσεως τάση προς το ψέμα αλλά χρησιμοποιούν τη μέθοδο για να αποκομίσουν πολιτικά οφέλη.

Το χειρότερο είναι όμως ότι το πολιτικό ψέματα καθιστά το γενικό πληθυσμό πιο ανεκτικό στην έλλειψη της αλήθειας. Έρευνα των Jérémy Celse και Kirk Chang στο περιοδικό “Psychological Research” κατέληξε σε ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον συμπέρασμα: όταν οι πολίτες αντιλαμβάνονται τους πολιτικούς ως ανέντιμους, αυξάνεται η ανοχή τους στο ψέμα. Σε τρία πειράματα, οι συμμετέχοντες που εκτέθηκαν σε πολιτικούς συνειρμούς ψέματος εμφάνισαν μεγαλύτερη τάση να ψεύδονται σε σύγκριση με όσους εκτέθηκαν σε πρόσωπα υψηλής ηθικής αξιοπιστίας, όπως θρησκευτικούς ηγέτες.

Την ίδια ώρα προκύπτει και το ζήτημα της “προσαρμογής” στο ψέμα ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση και το είδος του αφηγήματος.

Σύμφωνα με μελέτη στο Current Opinion in Psychology, οι άνθρωποι συχνά αποδέχονται ψευδείς πολιτικές πληροφορίες όχι επειδή τις πιστεύουν πλήρως, αλλά επειδή εξυπηρετούν την πολιτική τους ταυτότητα. Η έρευνα έδειξε ότι τρεις παράγοντες αυξάνουν την ανοχή στην παραπληροφόρηση: η κομματική πόλωση, η επανάληψη των ίδιων αφηγημάτων και η συναισθηματική ταύτιση με έναν πολιτικό χώρο. 

Όσο μεγαλύτερη η πόλωση, τόσο μεγαλύτερη η ανοχή στο ψέμα, ιδιαίτερα αν αυτή βολεύει στο πολιτικό αφήγημα που πιστεύουμε εξ’ αρχής. Αυτό εξηγεί ίσως την τάση πολιτικών που συνεχίζουν να ψεύδονται αν και έχουν διαψευστεί πολλάκις από αντικειμενικές καταγραφές.

Ολα τα παραπάνω, όπως γίνεται κατανοητό, μεγεθύνονται μέσα από τα social media. Μελέτη του 2025 που ανέλυσε περισσότερα από 400.000 tweets πολιτικών σε ΗΠΑ, Βρετανία, Γερμανία και Ιταλία βρήκε ότι η παραπληροφόρηση παράγει πολύ μεγαλύτερη αλληλεπίδραση από την αξιόπιστη ενημέρωση. To ψέμα στα social κατά το κοινώς λεγόμενο πουλάει γιατί χαρίζει διάδραση, “μεταφέρει” σε ποιο μεγάλα κοινό το περιεχόμενο.

Στις ΗΠΑ, μάλιστα, χώρα στην οποία το φαινόμενο της μεταλήθειας αποκτά εκρηκτικές διαστάσεις, οι αναρτήσεις με ψευδές ή παραπλανητικό περιεχόμενο συγκεντρώνουν πάνω από 2,5 φορές περισσότερη απήχηση από τις τεκμηριωμένες πληροφορίες. Οι ερευνητές κατέληξαν ότι αρκετοί πολιτικοί χρησιμοποιούν την παραπληροφόρηση ως στρατηγικό εργαλείο για να αυξήσουν την ορατότητα και τη συσπείρωση των οπαδών τους. Αυτό φαντάζει ως μετεξέλιξη του παλιού του “πες, πες, κάτι θα μείνει” δωσμένο με όρους μετανεωτερικότητας.

Ο Petter Tornberg, Καθηγητής Κοινωνικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο του Αμστερνταμ εξέτασε, από την πλευρά του 32 εκ. αναρτήσεις πολιτικών από 26 χώρες. Η μελέτη του διαπίστωσε ότι τα λαϊκιστικά και κυρίως ακροδεξιά κόμματα είχαν σημαντικά μεγαλύτερη πιθανότητα να διαδίδουν ψευδείς ειδήσεις σε σχέση με τα παραδοσιακά κόμματα. Όπως και ο ίδιος ο τραμπισμός έχει δείξει η η παραπληροφόρηση χρησιμοποιείται συχνά ως εργαλείο κλιμάκωσης της πολιτικής πόλωσης και αποσταθεροποίησης των δημοκρατικών θεσμών.

Για όλα τα παραπάνω, το κόστος που φαίνεται ότι πληρώνουν οι πολιτικοί και τα κόμματα είναι μάλλον μικρό. Κρυπτόμενοι πίσω από το δικαίωμα της ελευθερίας του λόγου αυτοί που έχουν μεγάλη ροπή προς το ψέμα, απλώς συνεχίζουν να ψεύδονται μέχρι τελικής πτώσεως αφού χειροπιαστές συνέπειες, νομικής μορφής, δεν προκύπτουν.

Είναι, άρα, σαφές ότι σ’ ένα περιβάλλον έντονης πόλωσης, συναισθηματικής φόρτισης και ψηφιακής υπερπληροφόρησης, η πολιτική αλήθεια γίνεται λιγότερο σημαντική από την πολιτική αποτελεσματικότητα. Το ψέμα λειτουργεί ως εργαλείο συσπείρωσης, δημιουργίας φόβου ή ενίσχυσης της κομματικής ταυτότητας. Και όσο οι πολίτες συνεχίζουν να αποδέχονται ή να δικαιολογούν την παραπληροφόρηση όταν εξυπηρετεί τις πεποιθήσεις τους, το πολιτικό ψέμα δύσκολα θα εξαφανιστεί.

Ας τα έχουμε στο νου μας όλα αυτά τώρα που πλησιάζουν οι επόμενες βουλευτικές eklog;ew  στην πατρίδα μας και ας είμαστε ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σ’ αυτά που ακούμε και διαβάζουμε. Στο χέρι μας είναι να ζητάμε περισσότερη τεκμηρίωση, περισσότερη αλήθεια και εν τέλει την αξιοπιστία των λεγομένων που σαν πολίτες αξίζουμε. Το ψέμα πάντως δεν εντοπίζεται τόσο δύσκολο όσο πιστεύουμε. Με λίγη παραπάνω προσοχή γίνεται εύκολα αντιληπτό.

«Το ψέμα είναι μια πολύ σημαντική κοινωνική δεξιότητα», επισημαίνει ο Colwell. «Λιπαίνει τους τροχούς της κοινωνίας και βοηθά τις σχέσεις μας να λειτουργούν καλύτερα». Ωστόσο, τα πιο επιζήμια ψέματα —δηλαδή οι σκόπιμες παραποιήσεις ουσιωδών γεγονότων— έχουν το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα. Το να πέφτει κανείς θύμα ψεύδους μπορεί να επηρεάσει σοβαρά την ψυχική του υγεία και να επιφέρει καταστροφικές συνέπειες στις σχέσεις του, σημειώνει ο Colwell.

Πώς να εντοπίσετε το ψέμα σε μια συζήτηση

Πολλοί από εμάς προσπαθούμε να ξεχωρίσουμε την αλήθεια από το ψέμα, παίζοντας τον ντετέκτιβ. Αλλά πώς μπορούμε πραγματικά να διακρίνουμε το ψεύδος; Το κλειδί είναι να προσεγγίσουμε τη συζήτηση χωρίς προκαταλήψεις, τονίζει ο Colwell, που έχει εκπαιδεύσει στελέχη της αστυνομίας και ερευνητές σε οργανισμούς όπως το National Counterterrorism Center. «Δεν πρέπει να υποθέτετε εξαρχής ότι σας λένε ψέματα, γιατί τότε θα αλλάξει ο τρόπος που αλληλεπιδρούν μαζί σας», εξηγεί. «Να είστε φιλικοί και να δημιουργείτε ένα κλίμα άνεσης στη συζήτηση». Δεν θα μπορείτε πάντα να είστε σίγουροι, αλλά υπάρχουν ενδείξεις που αξίζει να προσέξετε.

Θα εμφανιστούν φυσικά σημάδια. Για να καταλάβετε αν κάποιος λέει ψέματα, πρέπει πρώτα να γνωρίζετε πώς συμπεριφέρεται συνήθως, εξηγεί ο Jim Clemente, πρώην εισαγγελέας της Νέας Υόρκης και συνταξιούχος ειδικός πράκτορας του FBI. Όσο περισσότερο χρόνο περνάτε με κάποιον, τόσο καλύτερα αναγνωρίζετε αλλαγές στη συμπεριφορά ή στην επικοινωνία του.

Για παράδειγμα, κάποιοι δυσκολεύονται πάντα στην οπτική επαφή· για άλλους όμως αυτό αποτελεί ένδειξη ότι κάτι δεν πάει καλά. Μόλις γνωρίζετε τη “βάση” τους, προσέξτε φυσιολογικές αλλαγές από το στρες: μπορεί να αρχίσουν να ιδρώνουν ή ο παλμός τους να φαίνεται έντονα στον λαιμό. Όταν αυξάνεται η καρδιακή συχνότητα και η πίεσή τους, μειώνεται η σιελόρροια — ίσως τους δείτε να καταπίνουν συχνά ή να γλείφουν τα χείλη τους. Κάποιοι αρχίζουν να κινούνται νευρικά: μετακινούν τον κορμό τους, απομακρύνουν την καρέκλα ή επιχειρούν να φύγουν. Συνηθισμένες κινήσεις είναι το τρίψιμο ή το στρίψιμο των χεριών, το τράβηγμα των μαλλιών ή το καθάρισμα του λαιμού — όλα αυτά είναι μηχανισμοί εκτόνωσης της έντασης.

Γλωσσικές ενδείξεις του ψεύδους

Επαναλαμβάνουν συνεχώς την ίδια ιστορία. Αν ρωτήσετε τον σύντροφό σας τι έκανε το βράδυ της Τετάρτης και μετά πείτε “Φαίνεται ενδιαφέρον — πες μου περισσότερα”, οι ειλικρινείς άνθρωποι αφηγούνται με φυσικό τρόπο και προσθέτουν νέες λεπτομέρειες κάθε φορά. Οι ψεύτες, αντίθετα, επαναλαμβάνουν σχεδόν κατά λέξη όσα είπαν ήδη — αποφεύγοντας έτσι αντιφάσεις ή πληροφορίες που θα μπορούσαν να τους προδώσουν. Αν ακούτε συνεχώς τα ίδια, συνεχίστε με συγκεκριμένες ερωτήσεις· σύντομα πιθανότατα θα φανερωθεί το ψέμα.

Διηγούνται τα γεγονότα με αυστηρή χρονική σειρά. Οι ψεύτες συνήθως αφηγούνται τις ιστορίες τους χρονολογικά — από την αρχή ως το τέλος — σαν σενάριο που έχουν αποστηθίσει. Αντίθετα, οι ειλικρινείς άνθρωποι ξεκινούν από τα σημαντικότερα σημεία και μετά θυμούνται τα υπόλοιπα.

Μιλούν με μεγαλύτερη ευφράδεια. Παραδόξως, όταν κάποιος λέει ψέματα συχνά χρησιμοποιεί πιο σύνθετο λεξιλόγιο απ’ ό,τι συνήθως — προσπαθεί έτσι να “διαχειριστεί τις εντυπώσεις”. Αν εκπλαγείτε από την ξαφνική γλωσσική δεινότητα ενός φίλου σας; Ίσως εκείνη τη στιγμή σας εξαπατά.

Αλλάζουν ή παραλείπουν αντωνυμίες. Όταν μια γυναίκα ρωτάει τον σύζυγό της για τη μέρα του κι εκείνος απαντά “Πήγα στο πάρκο. Έφαγα μεσημεριανό”, προσέξτε ότι παραλείπει το “εγώ” πριν από το “έφαγα”. Μπορεί έτσι να αποκρύπτει ότι έφαγε με κάποιον άλλον (“εμείς”). Παρόμοια παραδείγματα παρατηρούνται σε ανακριτικές καταθέσεις.

Οι προτάσεις γεμίζουν με επιφυλάξεις. Κάποιοι λένε έμμεσα ψέματα: παραλείπουν κρίσιμες λεπτομέρειες ή προσποιούνται αμνησία. Συχνά απαντούν σε ερωτήσεις με άλλες ερωτήσεις (“Γιατί πιστεύεις ότι έχω σχέση με τον Γιώργο;”). Ή χρησιμοποιούν φράσεις όπως “νομίζω”, “μάλλον”, “κάπως”, “ίσως ήμουν”, “άρχισα να…”. Αν κάποιος πει “Άρχισα να οδηγώ στη δουλειά και όταν έφτασα…”, πιθανόν έχει αποσιωπήσει τι έγινε στο μεταξύ.

Φωνή, βλέμμα και συμπεριφορά: Τα μη λεκτικά στοιχεία

Η φωνή τους αλλάζει. Προσέξτε μη γλωσσικά στοιχεία όπως τόνο, ένταση, ρυθμό και ύψος φωνής. Οι ειλικρινείς άνθρωποι μιλούν σταθερά· οι ψεύτες παρουσιάζουν διακυμάνσεις στον τόνο ή μιλούν είτε πολύ γρήγορα λόγω νευρικότητας είτε πολύ αργά επειδή σκέφτονται τι θα πουν.

Τα μάτια μπορεί να κρύβουν μυστικά. Υπάρχει η κοινή πεποίθηση ότι οι ψεύτες αποφεύγουν την οπτική επαφή· όμως η έρευνα δείχνει ότι η αποστροφή βλέμματος συμβαίνει συχνά όταν σκεφτόμαστε γενικά και όχι απαραίτητα όταν λέμε ψέματα. Όσοι έχουν έτοιμο ένα ψέμα συνήθως κοιτούν επίμονα στα μάτια για να δουν αν πείθουν τον συνομιλητή τους.

Επιπλέον, όσοι λένε ψέματα συνήθως δεν χαμογελούν με τα μάτια — δεν σχηματίζονται οι χαρακτηριστικές ρυτίδες στις γωνίες των ματιών (“πόδι της χήνας”). Όταν βλέπετε αυτή τη φυσική χαλάρωση στο πρόσωπο κάποιου ενώ μιλάει, πιθανότατα μπορείτε να τον εμπιστευτείτε.

Οι χειρονομίες δεν ταιριάζουν με το περιεχόμενο. Η διάθεση και η γλώσσα του σώματος ενός ανθρώπου που λέει την αλήθεια ταιριάζουν με τα λεγόμενά του. Αν δείτε ασυμφωνία — π.χ., χαμόγελο ή γέλιο ενώ μιλούν για σοβαρό θέμα — αυτό είναι καμπανάκι κινδύνου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Christopher Watts, που χαμογελούσε κατά τη διάρκεια ανάκρισης για τη δολοφονία της εγκύου συζύγου του (την οποία τελικά παραδέχτηκε).

Αν και δεν υπάρχει απόλυτος τρόπος για να εντοπίσετε κάθε ψεύτη, οι παραπάνω ενδείξεις μπορούν να σας βοηθήσουν να διαβάζετε καλύτερα τις προθέσεις των ανθρώπων γύρω σας.

Πηγή: TIME

Ο κ. Φλωρίδης υπενθύμισε ότι τις πρώτες ημέρες μετά το δυστύχημα διακινούνταν καταγγελίες ότι 53 επιπλέον άνθρωποι είχαν σκοτωθεί όμως ήταν αδύνατο να βρεθούν διότι είχαν επιβιβαστεί στο μοιραίο Intercity στον σταθμό της Λάρισας, δίχως να έχουν εισιτήρια. «Αποδείχτηκε ψέμα», είπε, τη στιγμή που ο επίσημος απολογισμός δεν αμφισβητείται από κανέναν.

Ακολούθησε η θεωρία ότι εξαφανίσθηκαν ή αγνοούνταν τρία βαγόνια της εμπορικής αμαξοστοιχίας, όμως «αποδείχτηκε ότι τίποτα δεν εξαφανίστηκε», συνέχισε ο υπουργός.

Το τρίτο ψέμα, υπογράμμισε ο κ. Φλωρίδης, ήταν η θεωρία περί ενός βαγονιού που τάχα εξαϋλώθηκε, όμως «ήρθαν οι πραγματογνώμονες από την πλευρά των συγγενών και είπαν ότι τέτοιο βαγόνι δεν υπήρξε».

Το τέταρτο ψέμα, όπως ανέφερε ο Υπουργός Δικαιοσύνης, ήρθε με το αφήγημα πως η έκρηξη στα Τέμπη προκλήθηκε από ένα φορτίο ξυλολίου που είχε κατασχεθεί στον Προμαχώνα εβδομάδες πριν. Συγκεκριμένα, όπως τόνισε ο κ. Φλωρίδης, έλεγαν ότι «στο τελωνείο Προμαχώνα κατασχέθηκε ποσότητα 25 τόνων ξυλολίου, την οποία πήρε άγνωστη εταιρία και δεν ήξεραν τάχα τι έγινε η ποσότητα αυτή, ενώ γνώριζαν ότι την ποσότητα πήρε συγκεκριμένη εταιρία στη Θεσσαλονίκη, η οποία απέδειξε στον ανακριτή πού χρησιμοποίησε την ποσότητα αυτή».

«Το πέμπτο ψέμα, το οποίο είδε όλη η ελληνική κοινωνία μέσα από πρωτοσέλιδα, ήταν ότι οι δίσκοι που έδωσε ο ΟΣΕ και που περιείχαν τις συνομιλίες των σταθμαρχών και των μηχανοδηγών, είχαν αλλοιωθεί, είχαν αφαιρεθεί 11 λεπτά και επομένως έγινε μία μονταζιέρα», κατέληξε ο κ. Φλωρίδης, στον απόηχο της πιστοποίησης από τον πραγματογνώμονα του Μετσόβιου Πολυτεχνείου ότι τα ηχητικά αρχεία που έχουν κατατεθεί στη δικογραφία είναι αναλλοίωτα.

Συγκεκριμένα ο κ. Χατζηδάκης με ανάρτησή του στο Facebook ανέφερε για τις δηλώσεις του Αλέξη Τσίπρα κατά τη συνάντηση που είχε με απεργούς της «Μαλαματίνας» πως «Ψέματα και Α. Τσίπρας είναι έννοιες ταυτόσημες. Επιβεβαιώθηκε πάλι σήμερα με τις δηλώσεις του για τους εργαζόμενους της Μαλαματίνα. Για ορισμένες απολύσεις που έγιναν εκεί φταίει δήθεν ο «τρισκατάρατος νόμος Χατζηδάκη» τον οποίο και θα καταργήσει».

Χατζηδάκης: Οι απολύσεις θα μπορούσαν να γίνουν και με τους νόμους του ΣΥΡΙΖΑ -Τι τον νοιάζει όμως τον κ. Τσίπρα

«Προσέξτε τώρα: Οι απολύσεις αυτές θα μπορούσαν να γίνουν με όλους τους νόμους που ίσχυαν από το 1982 και μετά! Όλους ανεξαιρέτως. Κι αυτών που ίσχυαν επί ΣΥΡΙΖΑ. Τι τον νοιάζει όμως τον κ. Τσίπρα; Του φταίνε ο Μητσοτάκης και ο Χατζηδάκης!».

«Τι είναι αυτό που θα καταργήσει επίσης; Ένας νόμος του οποίου τις περισσότερες διατάξεις υπερψήφισε. Ο νόμος που αύξησε τις γονικές άδειες. Ο νόμος που εξίσωσε προς τα πάνω για τις απολύσεις το καθεστώς των εργατοτεχνιτών με των υπόλοιπων υπαλλήλων. Ο νόμος που εισήγαγε θετικά μέτρα για τη βία και τη σεξουαλική παρενόχληση στην εργασία. Ο νόμος που εισήγαγε το δικαίωμα της αποσύνδεσης στην τηλεργασία κ.ο.κ. Αυτά θα καταργήσει!» ανέφερε χαρακτηριστικά στην ανάρτησή του ο Κωστής Χατζηδάκης.

Και κάτι ακόμα. Ο ίδιος και η παρέα του διαλαλούν ότι οι συγκεκριμένες απολύσεις είναι παράνομες. Μα αν αυτό ισχύει, τότε ο «επαίσχυντος» νόμος Χατζηδάκη είναι τελικά φιλεργατικός. Διότι προστατεύει τους απολυμένους!

Με αλλά λόγια: ψευδολογία, δημαγωγία και κυρίως… τρεις λαλούν και δυο χορεύουν!

Τσίπρας: Συνάντηση με τους απεργούς της «Μαλαματίνα»

Πριν από την περιοδεία του στην 86η ΔΕΘ ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ – Προδευτική Συμμαχία μετέβη στο εργοστάσιο της εταιρίας «Μαλαματίνα» στο Καλοχώρι και συναντήθηκε με τους απεργούς. Ο κ. Τσίπρας εξέφρασε την αμέριστη υποστήριξή του στον αγώνα που κάνουν, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι ο αγώνας τους είναι αγώνας όλων των εργαζομένων στη χώρα.

Στη συνομιλία που είχε με τους απεργούς χαρακτήρισε «έκτρωμα» το νόμο Χατζηδάκη και δεσμεύτηκε για την κατάργησή του διότι όπως είπε «αυτό αυτό θα είναι το μέλλον αν αφήσουμε αυτό το έκτρωμα μα εφαρμοστεί στην πράξη».

«Η τουρκική προκλητικότητα έχει ξεπεράσει κάθε όριο ακραίας ρητορικής» δήλωσε ο κ. Θεοδωρικάκος. Ο κ. Θεοδωρικάκος τόνισε επίσης ότι υλοποιείται το σχέδιο «Ακρίτας» για να μην επιτρέπεται σε κανένα να αμφισβητεί τα σύνορά μας στον Έβρο εργαλειοποιώντας δυστυχισμένους ανθρώπους.

Όπως, μάλιστα, τονίζεται στην ανακοίνωση, “ειδικά σε ό,τι αφορά τα φορτηγά και μετά από παρεμβάσεις Περιφερειαρχών κατά της προληπτικής απαγόρευσης κυκλοφορίας τους, ο Υπουργός Πολιτικής Προστασίας τοποθετήθηκε σαφώς λέγοντας ότι πρέπει να διασφαλιστεί η οικονομική – εφοδιαστική αλυσίδα. Συγκεκριμένα, υπογράμμισε ότι το Κράτος δεν μπορεί να κλείνει δρόμους προληπτικά”.

Στην ανακοίνωση, επίσης, υπογραμμίζεται ότι “ένας αυτοκινητόδρομος όπως είναι η Αττική Οδός απαιτεί έγκαιρο προγραμματισμό για αυτό και ήταν επίμονη η προσπάθεια των εκπροσώπων της εταιρείας να απαγορευτεί η κυκλοφορία, ειδικά των βαρέων οχημάτων, από την προηγούμενη ημέρα”.

Η εταιρεία επικαλείται και τα πρακτικά των συσκέψεων με την Πολιτεία, από τα οποία όπως λέει προκύπτει ότι “έθεσε εξαρχής ρητώς αιτήματα προληπτικής απαγόρευσης των φορτηγών – βαρέων οχημάτων από το βράδυ της Κυριακής 23 Ιανουαρίου (όπως είχε αποφασισθεί σε αντίστοιχες συγκυρίες στο παρελθόν), ενώ επισημάνθηκε με ιδιαίτερη έμφαση ότι παρά την ετοιμότητα της εταιρείας με 35 εκχιονιστικά οχήματα σε 70 χιλιόμετρα, η αυξημένη κυκλοφορία οχημάτων σε συνδυασμό με τα αναμενόμενα ακραία καιρικά φαινόμενα, μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους τόσο για την ασφάλεια των οδηγών όσο και για την ομαλή λειτουργία του αυτοκινητόδρομου”.

Επιπλέον, αναφέρει ότι “η συντονιστική ομάδα του Τμήματος Τροχαίας Αττικής Οδού επιχειρούσε δια ζώσης από τις πρωινές ώρες της Δευτέρας 24 Ιανουαρίου στο κέντρο επιχειρήσεων της Αττικής Οδού έχοντας πλήρη εικόνα της κατάστασης και των προβλημάτων που επέφερε η ακαριαία συγκέντρωση των βαρέων οχημάτων στην Αττική Οδό”.

“Η απαγόρευση ήρθε πολύ αργά, με το φαινόμενο σε πλήρη εξέλιξη, και αφού είχαν ήδη προκύψει μεγάλα κυκλοφοριακά ζητήματα. Συγκεκριμένα, το κλείσιμο της Νέας Οδού αλλά και της Εθνικής Οδού το πρωί της Δευτέρας, μετακύλησε όλο τον όγκο των βαρέων οχημάτων στην Αττική Οδό, με αποτέλεσμα στις 09.00 π.μ. και με τη χιονοκαταιγίδα να έχει κάνει νωρίτερα την εμφάνισή της, να έχουμε μια πρωτοφανή κίνηση 38.557 οχημάτων και 3.772 φορτηγών τα οποία μέχρι τις 14.00 έφτασαν τα 68.000 οχήματα, 5.700 φορτηγά και 35 εκχιονιστικά ανάμεσά τους που προσπαθούσαν να επιχειρήσουν. Και όλα τα παραπάνω χωρίς καμία απαγόρευση κυκλοφορίας ή σύσταση μη κυκλοφορίας στους δρόμους από την Πολιτεία την προηγούμενη μέρα”, μέρα σημειώνει η εταιρεία, τονίζοντας ότι “η ΑΤΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ Α.Ε. όπως και κάθε λειτουργός ή παραχωρησιούχος [δεν νομιμοποιείται] δεν έχει την εξουσία, σύμφωνα με την εφαρμοστέα νομοθεσία, απόφασης ή εντολής για τον περιορισμό ή την απαγόρευση της κυκλοφορίας στον αυτοκινητόδρομο που λειτουργεί”.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Στην αντεπίθεση η Πολιτική Προστασία: Ψεύδεται η Αττική Οδός

Το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας εξέδωσε ανακοίνωση-απάντηση στην Αττική Οδό, σχετικά με τις συνθήκες εγκλωβισμού χιλιάδων πολιτών στον αυτοκινητόδρομο.
Στην ανακοίνωση, το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, κάνει λόγο για ψευδείς ισχυρισμούς της Αττικής Οδού και διαψεύδει ότι τέθηκε από τη συγκεκριμένη εταιρεία αίτημα “προληπτικής απαγόρευσης των φορτηγών-βαρέων οχημάτων από το βράδυ της Κυριακής 23 Ιανουαρίου”. Όπως σημειώνει το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης “στη σύσκεψη της 23ης Ιανουαρίου αποφασίστηκε ότι σε ό,τι αφορά στα βαρέα οχήματα θα γινόταν αξιολόγηση της κατάστασης νωρίς το πρωί της Δευτέρας”.

Τονίζει δε πως όλες οι εταιρείες διαχείρισης, μεταξύ των οποίων και οι Αττικές Διαδρομές, εγγυήθηκαν ότι μπορούν να διαχειριστούν το φαινόμενο και να μείνουν ανοιχτοί οι δρόμοι. «Ειδικά για την εταιρεία “ΑΤΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ ΑΕ» επαναλαμβάνουμε ότι διαβεβαίωσαν ότι ήταν σε πλήρη ετοιμότητα για την αντιμετώπιση προβλημάτων λόγω χιονοπτώσεων και παγετού στο οδικό δίκτυο αρμοδιότητάς τους» αναφέρει το υπουργείο και υπογραμμίζει ότι “επιπρόσθετα, η εταιρεία διαβεβαίωσε ότι διαθέτει περισσότερα οχήματα εκχιονισμού από τη συμβατική της υποχρέωση. Συγκεκριμένα, 35 εκχιονιστικά οχήματα σε 70 χλμ (δηλαδή, ένα όχημα ανά δύο χλμ)”.

Επιπλέον, το υπουργείο σημειώνει ότι στην Νέα Οδό “σε πλήρη συνεργασία με την Τροχαία είχαμε μια πετυχημένη διαχείριση της δύσκολης κατάστασης» και διερωτάται: “Γιατί, λοιπόν, στην περίπτωση της Νέα Οδού (Αθηνών-Λαμίας) είχαμε την απόλυτα επιτυχημένη διαχείριση ενώ στην περίπτωση της Αττικής Οδού τη χείριστη διαχείριση, σε πλήρη αντίθεση με τις υποσχέσεις και δεσμεύσεις της εταιρείας και της εξουσιοδότησης από τη σύσκεψη;”.

Το υπουργείο διερωτάται μάλιστα: “Η αποδοχή της απαίτησης για 2000 ευρώ αποζημίωση σε κάθε εγκλωβισμένο αυτοκίνητο, δεν σημαίνει ταυτόχρονα και αποδοχή της ευθύνης για την τραγική διαχείριση της Αττικής Οδού;”.

Για να καταλήξει το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης: “Είναι κατανοητό ότι η εταιρεία προσπαθεί να υπερασπιστεί τα συμφέροντα της, ενόψει πιθανών νομικών διεκδικήσεων και επιβολής διοικητικών κυρώσεων. Δική μας υποχρέωση είναι η προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος”.

Νωρίτερα, η Αττική Οδός σε ανακοίνωσή της είχε επιρρίψει την ευθύνη στο υπουργείο και στην Τροχαία, υποστηρίζοντας πως η ίδια είχε ζητήσει την απαγόρευση κυκλοφορίας των φορτηγών από την Κυριακή το βράδυ -όπως είχε γίνει και στην κακοκαιρία “Μήδεια” (13-17 Φεβρουαρίου 2021)-, κάτι που, όπως αναφέρει, επανέλαβε και στη συντονιστική σύσκεψη της 23ης Ιανουαρίου. Η Αττική Οδός υποστηρίζει ακόμη πως “ειδικά σε ό,τι αφορά τα φορτηγά […] ο Υπουργός Πολιτικής Προστασίας τοποθετήθηκε σαφώς λέγοντας ότι πρέπει να διασφαλιστεί η οικονομική-εφοδιαστική αλυσίδα” και ότι υπογράμμισε πως “το Κράτος δεν μπορεί να κλείνει δρόμους προληπτικά και πρότεινε να υπάρχει στενή συνεργασία Τροχαίας και Παραχωρησιούχων, με σύσταση η Τροχαία να παρεμβαίνει όπου απαιτείται είτε με ακινητοποίηση των φορτηγών ή να διοχετεύονται πίσω από αλατιέρες για να μπορούν να κινηθούν. Στην πρόταση αυτή συμφώνησε και η Αστυνομία”.

Υπενθυμίζεται ότι από το βράδυ της Δευτέρας ο υπουργός Πολιτικής Προστασίας Χρήστος Στυλιανίδης είχε επιρρίψει ευθύνες στην Αττική Οδό για το χάος, ενώ την επομένη παραιτήθηκε ο διευθύνων σύμβουλος της Αττικής Οδού, Βασίλης Χαλκιάς. Επίσης, είχε προηγηθεί η αποδοχή από την Εταιρεία της αποζημίωσης 2.000 ευρώ ανά όχημα, έπειτα από αίτημα του πρωθυπουργού, κάτι το οποίο ζήτησε να καταβληθεί άμεσα ο υπουργός Υποδομών Κώστας Καραμανλής σήμερα, σε συνάντησή του με εκπροσώπους της Αττικής Οδού.

Ο Αλέξης Γεωργούλης μίλησε στη συνέχεια στην εκπομπή της Κατερίνας Καινούργιου, αναφέροντας πως η εκπομπή του ΑΝΤ1 είπε ψέματα και έκαναν μοντάζ στη συνέντευξή του. Παράλληλα, δήλωσε πως πέρσι που βρισκόταν στο YFSF τον εκθείαζαν, ενώ φέτος που είναι σε άλλο κανάλι, προσπαθούν να του ρίξουν λάσπη.

«Το περίεργο είναι τι είπαν σε αυτή την εκπομπή! Και πώς έκαναν μοντάζ σε όλα όσα είπαμε και μας κατηγορούν! Ήθελαν να πετάξουν λάσπη και να πουν ψέματα. Εγώ όταν άκουσα τι έχει συμβεί, ήταν πλέον αργά. Γιατί είχαν ήδη βγει στα sites. Άλλο ένα χοντρό ψέμα που ανέφεραν ήταν ότι κανείς άλλος Ευρωβουλευτής δεν δουλεύει αλλού, μόνο εγώ. Πέρσι που δούλεψα στο δικό τους κανάλι, τους είχα πει για τους άλλους, από παίκτες πόκερ μέχρι αγρότες. Είπαν ψέματα. Ο κ. Περρής ανέφερε πως κανένας ευρωβουλευτής, μόνο ο Γεωργούλης συνεχίζει τη δουλειά που είχε πριν εκλεγεί. 530 Ευρωβουλευτές συνεχίζουν τη δουλειά τους, άσχετα με το κοινοβουλευτικό τους έργο.

Αναρωτιέμαι θέλω να επικοινωνήσω μαζί τους; Όταν λένε τόσο ξόφθαλμα ότι θέλουν να σου ρίξουν λάσπη; Ξέρουν ότι ξέρουμε ότι είναι λάθος. Έχουν δόλο. Όλη η ομάδα ξέρει ότι είναι όλα ψέματα. Υπάρχει μεγάλος δόλος. Δεν έχω σκεφτεί αν θα κινηθώ νομικά. Αυτό που έκαναν ήταν εντελώς ανήθικο και αντίθετο από την ιδεολογία τους» ανέφερε χαρακτηριστικά ο Αλέξης Γεωργούλης.

«Η ΝΔ τόσα χρόνια ξέπλενε τη Χρυσή Αυγή και τώρα κουνάει το δάχτυλο – Ένα προς ένα τα ψέματα της ΝΔ»

Η ΝΔ, που τόσα χρόνια φλερτάρει με τη Χρυσή Αυγή, συνεχίζει τη χυδαία προσπάθεια διαστρέβλωσης της πραγματικότητας. Εν αναμονή της ανακοίνωσης των ποινών για τους νεοναζί, στέλνει μήνυμα «να πέσουν στα μαλακά».

Ο κ. Μητσοτάκης ξέπλενε τα εγκλήματα και τις δολοφονίες της Χρυσής Αυγής πριν δύο χρόνια δηλώνοντας πως «η Χρυσή Αυγή είναι σαν να μην υπάρχει, η βία προέρχεται σχεδόν αποκλειστικά από την Αριστερά τα τελευταία χρόνια».

Ο βουλευτής της ΝΔ κ. Παπαδημητρίου ζητούσε «μία σοβαρή Χρυσή Αυγή» που «να συνεργαστεί με τη ΝΔ».

Ο γ.γ. του υπουργικού Συμβουλίου του κ. Σαμαρά συνωμοτούσε με τα στελέχη της Χρυσής Αυγής.

Η ΝΔ χέρι χέρι με τη Χρυσή Αυγή δίχασε τους Έλληνες με τις φασιστικές δηλώσεις για «προδοσία» για τη Συμφωνία των Πρεσπών.

Ο κ. Μητσοτάκης έχει κάνει τα παιδιά του Παττακού και του Παπαδόπουλου υπουργούς στην κυβέρνησή του.

Σήμερα έρχονται αυτοί να κουνήσουν το δάχτυλο στον ΣΥΡΙΖΑ Προοδευτική Συμμαχία και την Αριστερά για σύμπλευση με τους νεοναζί.

Για να τελειώνουν τα παραμύθια χυδαία ψέματα της ΝΔ

Ως προς τη διάρκεια της δίκης:

Η δίκη της Χρυσής Αυγής ξεκίνησε το 2015 με την κυβέρνηση της ΝΔ να μην έχει φροντίσει καν για την ύπαρξη αίθουσας ώστε να διεξαχθεί μία τόσο μεγάλη δίκη. Αν δεν είχε πάρει μία σειρά από θεσμικά μέτρα επίσπευσης της δίκης η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, αυτή θα τελείωνε το 2025.

• Ξεκίνησε η δημιουργία νέων αιθουσών στο Εφετείο και απελευθερώθηκε η Αίθουσα Εκδηλώσεων του Εφετείου, που ορίστηκε ως χώρος διενέργειας της δίκης της Χρυσής Αυγής.
• Κατά την εξάμηνη αποχή των δικηγόρων, ο ΔΣΑ αρνήθηκε αίτημα της πολιτικής αγωγής για εξαίρεση της δίκης της Χρυσής Αυγής ώστε να μην καθυστερήσει.
• Επί υπουργίας Καλογήρου προωθήθηκε η υλοποίηση των αυτονόητων αιτημάτων της πολιτικής αγωγής, αφού προβλέφθηκε απαλλαγή των μελών του δικαστηρίου από άλλες υποχρεώσεις τους για την επίσπευση της δίκης.
• Επίσης ορίστηκαν πάνω από 15 δικάσιμες ανά μήνα για την επίσπευση της δίκης.

Οι ίδιοι οι συνήγοροι πολιτικής αγωγής αναγνώρισαν πως αυτά τα μέτρα οδήγησαν στην επίσπευση της δίκης.

Ως προς το νέο ΠΚ:

Ο νέος Ποινικός Κώδικας που ψηφίστηκε το 2019 καταρτίστηκε από ειδική νομοπαρασκευαστική επιτροπή μετά από εργασίες δέκα ετών και δεν ήταν δουλειά στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά κορυφαίων καθηγητών, δικαστών, δικηγόρων κλπ της χώρας. Προβλέπει μεγαλύτερη και πραγματική έκτιση ποινών σε σχέση με τον παλαιό ΠΚ.

Με τον παλιό ΠΚ οι ποινές ήταν ονομαστικές και ψευδείς. Μπορεί να ήταν πολύ μεγάλες στα χαρτιά, αλλά εν τέλει εκτιόταν μικρότερο μέρος τους. Αντίθετα, με το νέο ΠΚ οι ποινές είναι ειλικρινείς, αφού οι καταδικασθέντες εκτίουν μεγαλύτερο μέρος της ποινής που επιβάλλεται. Π.χ. για ποινές κάθειρξης αν κάποιος καταδικαζόταν με τον παλιό ΠΚ θα έπρεπε για να απολυθεί με καλή διαγωγή να εκτίσει 1/3 της ποινής του, ενώ με τον νέο ΠΚ θα πρέπει για να απολυθεί με καλή διαγωγή να εκτίσει τα 2/5 της ποινής. Αντίστοιχα, για ισόβια κάθειρξη με τον παλιό ΠΚ έπρεπε να εκτίσει 15 έτη, ενώ βάσει του νέου ΠΚ 16 έτη. Η τελική ευθύνη για την ακριβή ερμηνεία και εφαρμογή των διατάξεων κάθε νόμου ανήκει, βέβαια, πάντα στο δικαστήριο που τις εφαρμόζει.

Εξάλλου, η ΝΔ ως κυβέρνηση έκανε αναθεώρηση του νέου ΠΚ για επιμέρους διατάξεις και δεν άλλαξε τίποτα από όσα δήθεν την ενοχλούν σήμερα. Το μόνο που έσπευσε να νομοθετήσει αλλάζοντας τον ΠΚ ήταν να επιστρέψει τους δεσμευμένους λογαριασμούς όσων ελέγχονται για ξέπλυμα μαύρου χρήματος και να δώσει ασυλία σε τραπεζικά στελέχη.

Ως προς τη στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων:

Ακόμη και με τον προηγούμενο ΠΚ και με βάση το Σύνταγμα, η στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων θα επερχόταν μόνο όταν η δικαστική απόφαση γίνει αμετάκλητη. Δηλαδή μετά και τη διαδικασία αναίρεσης στον Άρειο Πάγο, σε περίπου δέκα χρόνια από σήμερα. Με λίγα λόγια και με τον παλιό ΠΚ οι καταδικασμένοι πρωτόδικα χρυσαυγίτες δεν θα στερούνταν σήμερα των πολιτικών τους δικαιωμάτων. Ο νέος ΠΚ προέβλεψε μετά από αμετάκλητη απόφαση την αυτοδίκαιη έκπτωση από κάθε δημόσιο αξίωμα, όπως προβλέπει και το Σύνταγμα. Αυτό που απαιτείται, όπως είχε επισημάνει και η νομοπαρασκευαστική Επιτροπή, είναι τροποποίηση στην εκλογική νομοθεσία, ώστε να ρυθμιστεί και το ζήτημα της ανακήρυξης πολιτικών κομμάτων και των κωλυμάτων εκλογιμότητας, κάτι το οποίο δεν έγινε λόγω των πρόωρων εκλογών τον Ιούλιο, ένα μήνα μετά τις αλλαγές στον ΠΚ και για το οποίο η ΝΔ δεν έχει κάνει τίποτα ενάμισι χρόνο και τώρα κουνάει το δάχτυλο στον ΣΥΡΙΖΑ. Για αυτόν τον λόγο και η ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία προτείνει γίνει διακομματικά νομοθετική πρόβλεψη που να λύνει το συγκεκριμένο ζήτημα.

Των Σάββα Γ. Ρομπόλη, και  Βασίλειου Γ. Μπέτση

Τον  δεύτερο  πυλώνα ασφάλισης που είναι τα επαγγελματικά ταμεία ασφάλισης (εισαγωγή  στην Ελλάδα με  τα  άρθρα 7  και  8 του Ν.3029/2002 και Ν.4680/2020), προαιρετικής ασφάλισης νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και το τρίτο  πυλώνα ασφάλισης που είναι η ιδιωτική ασφάλιση σε ασφαλιστικές εταιρείες κερδοσκοπικού χαρακτήρα.

Επιπλέον  τoυ  Συντάγματος (άρθρο 20, παράγρ. 5)  και το  περιεχόμενο των   αποφάσεων (2287/2015 και 1890/2019) του ΣτΕ  το  οποίο υιοθετήθηκε  από  τον Ν. 4670/2020, καταλήγουν  με  τεκμηριωμένο  τρόπο  στο  συμπέρασμα ότι  ο πρώτος πυλώνας της κοινωνικής ασφάλισης  περιλαμβάνει  την  κύρια και την επικουρική κοινωνική ασφάλιση.

Κατά  συνέπεια  αποδεικνύεται  με σαφήνεια  ότι η επικουρική  ασφάλιση-σύνταξη  προστατεύεται από  το  Σύνταγμα, τη Νομοθεσία  και  τη Νομολογία  με «τον  ίδιο  ακριβώς  τρόπο  και  εύρος  όπως  και  η  κύρια  ασφάλιση-σύνταξη», γεγονός που αναδεικνύει  ότι η  απόπειρα ένταξης  της  επικουρικής  ασφάλισης, από  κυβερνητικούς  παράγοντες,  στο δεύτερο  πυλώνα  αποτελεί  από  κάθε  άποψη  σοβαρό λάθος.

Κι αυτό γιατί δεν συνιστά επαγγελματικό  ταμείο αλλά  κοινωνική ασφάλιση  και  ως  εκ  τούτου  δεν  επιδέχεται  καμία  τροποποίηση ή αλλαγή  της  φύσης, του  χαρακτήρα, της  οργάνωσης  και της  παραχώρησης  των  δραστηριοτήτων  της  σε  ιδιωτικά  συμφέροντα αφού πρόκειται  περί αποκλειστικής  δημόσιας  λειτουργίας (Α.Μητρόπουλος, 2018).

Αυτό  σημαίνει  ότι  η επιλογή, σύμφωνα  με  κυβερνητικούς  παράγοντες,  της  κρατικής (π.χ. ΑΕΔΑΚ)  και  όχι  της  ιδιωτικής  συγκέντρωσης ή  διαχείρισης  των  πόρων (εισφορών)  της  κεφαλαιοποιημένης  επικουρικής  ασφάλισης-σύνταξης, αποτελεί  ουσιαστικά  λανθασμένη  απόπειρα  παράκαμψης  του  Συντάγματος, της  Νομοθεσίας  και  της  Νομολογίας  της  χώρας  μας. Επιπλέον,  σε  λειτουργικό  επίπεδο οι  εργασίες  συγκέντρωσης  ή  διαχείρισης  των  πόρων (εισφορών) θα  εκχωρηθούν  σε  εξωτερικούς  επιχειρηματικούς  σχηματισμούς (outsourcing ή ΣΔΙΤ), δηλαδή  σε  ιδιωτικές  ασφαλιστικές  εταιρείες  και  εταιρείες  διαχείρισης  κεφαλαίων.

Παράλληλα, υποστηρίζεται λανθασμένα ότι με την κεφαλαιοποίηση της επικουρικής ασφάλισης υιοθετείται το Σουηδικό μοντέλο. Όμως  στην Σουηδία,  είναι  ενδιαφέρον  να  γνωρίζουμε ότι  η κύρια ασφάλιση-σύνταξη  λειτουργεί  με το διανεμητικό σύστημα νοητών ατομικών λογαριασμών, όπως λειτουργεί σήμερα η επικουρική ασφάλιση στην χώρα μας και έχουν δημιουργήσει από  την  αρχή  και  ένα  κεφαλαιοποιητικής  λειτουργίας δεύτερο πυλώνα  χωρίς να  προκαλείται κάποιο κόστος μετάβασης. Δηλαδή, δεν έχει μετατραπεί ένα διανεμητικό σύστημα σε κεφαλαιοποιητικό,  φροντίζοντας  ακριβώς  να μην επιβαρύνουν τους φορολογούμενους πολίτες   με  το κόστος μετάβασης.

Επομένως,  είναι  λάθος  να  συγχέεται  το Σουηδικό μοντέλο  με  αυτό  που  επιχειρείται  εκ μέρους της   κυβέρνησης  αφού δεν έχει καμία σχέση με το  μοντέλο συντάξεων  που  ισχύει  στην  Σουηδία.

Επιπλέον, η επιλογή να ενταχθούν στην κεφαλαιοποιητική  επικουρική ασφάλιση και  οι  ήδη εργαζόμενοι-ασφαλισμένοι στο υπάρχον  σύστημα (ΕΤΕΑΕΠ), προκειμένου να ενισχυθεί πληθυσμιακά η κεφαλαιοποιητική ασφάλιση, θα επιβαρύνει ακόμα περισσότερο το ισχύον σύστημα, με αποτέλεσμα να αυξάνεται το κόστος μετάβασης το  οποίο  θα  επιβαρυνθούν οι σημερινοί και οι μελλοντικοί φορολογούμενοι πολίτες  διαμέσου  της φορολογίας τους.

Ειδικότερα, η επιλογή  ένταξης στο νέο κεφαλαιοποιητικό σύστημα και πληθυσμιακών ομάδων που δεν έχουν σήμερα επικουρική σύνταξη,  όπως οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αγρότες, δεν αποτελεί ορθολογική επιλογή γιατί οι συγκεκριμένες επαγγελματικές ομάδες μπορούν να δημιουργήσουν προαιρετικά και μη  κερδοσκοπικού  χαρακτήρα κεφαλαιοποιητικά επαγγελματικά ταμεία από το μηδέν, χωρίς  την  πρόκληση  του  κόστους μετάβασης, με όποιο ποσοστό εισφορών επιθυμούν και  αυτοτελούς  διαχείρισης από  τις ίδιες ομάδες προς όφελος των  εργαζομένων-ασφαλισμένων  του επαγγελματικού τους κλάδου. Έτσι  κατ΄αυτόν  τον  τρόπο  θα  αποφευχθεί  κάθε  εκμετάλλευση  των  κεφαλαίων τους  από  εταιρείες που θα διαχειριστούν τα κεφάλαια των εισφορών τους.

Παράλληλα, υποστηρίζεται  λανθασμένα ότι η επένδυση των εισφορών των ασφαλισμένων της κεφαλαιοποιητικής επικουρικής σύνταξης θα έχει ως τελικό αποτέλεσμα την αύξηση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης, αφού  ένα  τέτοιο  συμπέρασμα δεν έχει αποδειχθεί επιστημονικά από καμία μελέτη (Orszag and Stiglitz, 2000, N. Barr, 2000).

Επίσης, δεν επαληθεύεται  η  άποψη  που  διατυπώνεται  από  κυβερνητικούς  παράγοντες ότι με την κεφαλαιοποιητική επικουρική σύνταξη, διαφοροποιείται ο ασφαλιστικός κίνδυνος. Κι αυτό  γιατί  ο ασφαλιστικός κίνδυνος δεν είναι σαν τον χρηματοοικονομικό επενδυτικό κίνδυνο, προκειμένου να εφαρμοσθούν κάποιες τεχνικές διαφοροποίησης κινδύνων. Ο δημογραφικός κίνδυνος είναι εγγενής σε όλα τα συνταξιοδοτικά συστήματα είτε λειτουργούν με το αναδιανεμητικό, είτε με το κεφαλαιοποιητικό σύστημα.

Επιπλέον υποστηρίζεται ότι στο νέο  κεφαλαιοποιητικό σύστημα θα ασφαλίζεται ο κίνδυνος του γήρατος και της αναπηρίας.

Όμως, επειδή  η παροχή καθορίζεται μόνο από τις ατομικές εισφορές του κάθε ασφαλισμένου και ως  εκ  τούτου  δεν ενυπάρχει κανένα στοιχείο αλληλεγγύης, ένας ασφαλισμένος που καταστεί ανάπηρος από ατύχημα σε μικρή ηλικία θα έχει συσσωρεύσει έναν μικρό ποσό  στον  ατομικό  του  λογαριασμό (κουμπαρά) με αποτέλεσμα να λάβει μια πενιχρή σύνταξη.

Στην περίπτωση που επιλεγεί να υπάρχει ένα ελάχιστο όριο, δηλαδή να  χορηγείται ένα ποσό που μπορεί να μην αντιστοιχεί στις καταβαλλόμενες  εισφορές του ασφαλισμένου, δηλαδή να λάβει σύνταξη μεγαλύτερη από τις εισφορές του, τότε θα προκύψουν δύο προβλήματα.

Το πρώτο είναι  η  δημιουργία εγγύησης από το κράτος  το  οποίο  θα πρέπει να υπολογίζει αυτή την αναλογιστική του υποχρέωση κάθε χρόνο και να την καταγράφει στον Κρατικό  Προϋπολογισμό, αυξάνοντας έτσι  το έλλειμμα της χώρας. Το δεύτερο  είναι  ότι  αυτοί που θα χρηματοδοτούν το κατώτατο αυτό όριο θα είναι οι εργαζόμενοι-ασφαλισμένοι που ζουν  κατά μέσο όρο λιγότερο από το προσδόκιμο ζωής, δηλαδή αυτοί που  αποβιώνουν σε μικρότερη ηλικία από το προσδόκιμο ζωής. Αξίζει  να  σημειωθεί  ότι  σύμφωνα  με  σχετικές  μελέτες  είναι αυτοί που δεν έχουν καλή υγεία, εργάζονται, κατά βάση, κάτω από δύσκολες και  ανθυγιεινές  συνθήκες  εργασίας και  δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα  διάθεσης  ιδιωτικών πόρων  για την βελτίωση  του  επιπέδου  της  υγείας  τους.

Τέλος, το κόστος μετάβασης υποστηρίζεται ότι θα κυμανθεί ανάλογα με τις υποθέσεις εργασίας από 35 μέχρι 55 δισ. ευρώ. Όμως, η πραγματικότητα είναι ότι με τα σημερινά οικονομικά δεδομένα το κόστος μετάβασης εκτιμάται από 57  μέχρι 67 δισ. ευρώ,  ανάλογα με το μέσο ύψος της σύνταξης που θα χορηγείται στους ασφαλισμένους και το επιτόκιο, προκειμένου να  υπολογισθούν οι μελλοντικές παροχές σε παρούσες αξίες.

Αν υποθέσουμε ότι το μέσο μηνιαίο  επίπεδο της επικουρικής  σύνταξης  διατηρηθεί  στο  επίπεδο  του Αυγούστου του 2020 (190 ευρώ) και χρησιμοποιηθεί για την προεξόφληση των χρηματοροών η καμπύλη επιτοκίων της EIOPA (Ευρωπαϊκή Εποπτική Αρχή Ασφάλισης), τότε το κόστος μετάβασης θα προσεγγίσει τα 67 δισ. ευρώ. Ενώ χρησιμοποιώντας ως επιτόκιο προεξόφλησης το επιτόκιο των μελετών του Ν. 4670/2020 και μέσο επίπεδο μηνιαίας  σύνταξης  190 ευρώ, τότε το κόστος μετάβασης εκτιμάται στα 62 δις ευρώ.

Άρα, η εκτίμηση των 35 δισ. μέχρι των 55 δισ. ευρώ αναδεικνύει δύο σοβαρά ζητήματα.

Είτε υπονοείται μεγάλη μείωση των επικουρικών συντάξεων δηλαδή κάτω  των 140 ευρώ τα επόμενα έτη, είτε  χρησιμοποιείται ένα επιτόκιο προεξόφλησης τόσο υψηλό, το οποίο λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες οικονομικές συνθήκες και τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες, είναι βέβαιο ότι δεν  θα  είναι  αποδεκτό  αφού θα θεωρείται υπερβολικά αισιόδοξο σενάριο, το  οποίο  θα  προσεγγίζει τα   εκτός  πραγματικότητας  όρια του  προεξοφλητικού  επιτοκίου.

*ομότ. καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου, υποψ. διδάκτορας Παντείου Πανεπιστημίου

Ο Γιώργος Τρούλης, αντιπρόεδρος διδασκαλικής ομοσπονδίας Ελλάδος είπε μιλώντας στο Open TV, ότι «δυστυχώς η κυρία Κεραμέως είπε ψέματα για ακόμη μία φορά» αναφερόμενος σε σχετική ερώτηση που της τέθηκε χθες, Δευτέρα, κατά την παρουσίαση του σχεδίου του υπουργείου Παιδείας για την επανέναρξη των μαθημάτων στα δημοτικά σχολεία και το άνοιγμα νηπιαγωγείων και παιδικών σταθμών, αναφορικά με το αν υπήρξε συνεννόηση με τους δασκάλους για το όλο θέμα.

«Είπε ότι υπήρχε επικοινωνία. Το διαψεύδω κατηγορηματικά.

»Ζητήσαμε συνάντηση με το υπουργείο Εσωτερικών, δεν υπήρξε καμία απάντηση, ενώ με το υπ. Παιδείας έγινε μια συζήτηση εν μέσω της πανδημίας, όπου ουσιαστικά μας είπαν ότι όταν είναι να ανοίξουν τα σχολεία θα συζητούσαμε.

»Δεν έγινε ποτέ συνάντηση και προγραμματίστηκε για σήμερα μια συνάντηση με την υφυπουργό Παιδείας, την κα Ζαχαράκη, υπό το βάρος της πίεσης μετά τις χθεσινές δηλώσεις της υπουργού.

»Εμείς τα μάθαμε από τα μέσα ενημέρωσης.

»Το έχει συνηθίσει η κα Κεραμέως να μην κάνει συζήτηση.

»Βάζουμε πολλά στο τραπέζι.

»Όλες οι καθαρίστριες έχουν πάει από την πρωτοβάθμια στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση.

»Πώς θα ανοίξουν τα σχολεία;

»Πώς θα επιβάλουμε τους κανόνες σε μικρά παιδιά;

»Πώς θα μεταφερθούν τα μικρά παιδιά στα σχολεία;».

Ο Κώστας Χρονέας γονέας δύο παιδιών, ένα σε δημοτικό κι σε νηπιαγωγείο εξέφρασε τον προβληματισμό του, που εκφράζει και πολλούς γονείς:

«Για το παιδί στο δημοτικό δεν ξέρω αν θα το στείλω.

»Τα νηπιαγωγεία είναι πολύ ευάλωτα, τα παιδιά είναι πολύ μικρά.

»Πώς θα λειτουργήσουν τα σχολεία που συστεγάζονται που θα είναι μια μέρα δημοτικό μια μέρα νηπιαγωγείο;

»Τι θα μάθουν τα παιδιά σε 15 μέρες; Τι θα κερδίσουν αν πάνε;

»Τα παιδιά μας θέλουν να πάνε σχολείο και στους φίλους τους, αλλά εμείς δεν θέλουμε να τα στείλουμε υπό αυτές τις προϋποθέσεις».

«Ήταν πολύ δύσκολο το τρίμηνο και για τους γονείς και για τα παιδιά, αλλά είναι βιαστική η απόφαση και δεν θα προσφέρει τίποτα σε μαθησιακό επίπεδο, παρά μόνο ψυχολογικά οφέλη θα έχει για τα παιδιά» λέει ο Μιχάλης Χατζηαρσενίου, έτερος γονέας παιδιών που καλούνται να επιστρέψουν στις τάξεις.

«Δεν είμαστε σίγουροι ότι μπορούν να επιβληθούν τα μέτρα στα παιδιά.

»Εγώ θα το στείλω το παιδί μου, γιατί είναι στην έκτη τάξη και θέλει και το ίδιο να πάει.

»Είναι κρίμα να χαθεί η χρονιά να μην μπορέσει να χαιρετήσει τον δάσκαλο και του συμμαθητές του, που έχει να τους δει τρεις μήνες και του χρόνου θα πάει στο Γυμνάσιο.

»Μάλλον είμαστε μέρος ενός μεγάλου επιστημονικού πειράματος» κατέληξε…