Σύμφωνα με την ανακοίνωση που εξέδωσε το ΥΠΟΙΚ υποστηρίζει πως η κριτική της ΕΛ.Α.Σ. βασίζεται σε «στρεβλώσεις, ανακρίβειες και παραπλανητική ανάγνωση των στοιχείων». Παραθέτει στοιχεία, που, όπως λέει, δείχνουν μία διαφορετική εικόνα για το δημόσιο χρέος, τις επενδύσεις, τη φορολογία, την ανταγωνιστικότητα, τους πλειστηριασμούς και το ιδιωτικό χρέος.

Στην ανακοίνωση επισημαίνεται μάλιστα πως ο Αλέξης Τσίπρας αντιφάσκει διότι σε πρόσφατη συνέντευξή του, αναγνώρισε πως «η ελληνική οικονομία υπεραποδίδει» από το 2019 και μετά. Και προσθέτει πως «για  κάθε δική τους παραπληροφόρηση, υπάρχουν γεγονότα. Για κάθε εσφαλμένο ισχυρισμό, υπάρχουν τα πραγματικά δεδομένα».

Η ανακοίνωση του ΥΠΟΙΚ για τους 20 «μύθους» της ΕΛ.Α.Σ. και τις 20 αλήθειες για την ελληνική οικονομία, αναφέρει:

1. Έχουμε ανάπτυξη χωρίς αποτέλεσμα για την κοινωνία. Η ανάπτυξη είναι 2,3% το 2019 και 2,1% σήμερα. Με άλλα λόγια: επτά χρόνια διακυβέρνησης και η οικονομία μένει σχεδόν αμετακίνητη. Το αφήγημα της “εκτόξευσης” δεν φαίνεται στους αριθμούς παρά τα 70 δισεκατομμύρια του Ταμείου Ανάκαμψης.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, η Ελλάδα ήταν ουραγός στην ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Την περίοδο 2015 – 2018, ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης ήταν μόλις 0,8%, έναντι 2,1% στην Ευρωζώνη – 27η στους 27.  Από το 2019 έως το 2025, η εικόνα αντιστράφηκε πλήρως. Παρά τις διαδοχικές διεθνείς κρίσεις, η Ελλάδα κατέγραψε σωρευτική ανάπτυξη 10,8% σε σταθερές τιμές, έναντι 6,5% στην Ευρωζώνη. Μιλούν για 70 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, όταν το πραγματικό ποσό για την Ελλάδα είναι περίπου 36 δισ. ευρώ. Κυρίως όμως, η ανάπτυξη πέρασε στην κοινωνία. Από το 2019 δημιουργήθηκαν σχεδόν 600.000 νέες θέσεις εργασίας και η ανεργία μειώθηκε από 17,3% στο 8,9%, σχεδόν στο μισό. Οι καθαρές αμοιβές ανά εργαζόμενο αυξήθηκαν κατά 32%, ενώ ο κατώτατος μισθός κατά 41,5%. Αυτό σημαίνει ότι ο καθαρός μέσος μισθός αυξήθηκε περίπου 8% πάνω από τον πληθωρισμό και ο κατώτατος περίπου 18%. Η σύγκριση με την περίοδο Τσίπρα είναι αποκαλυπτική: από το 2014 έως το 2019, οι αμοιβές ανά εργαζόμενο μειώθηκαν κατά 6,8% ονομαστικά και κατά 8,1% σε πραγματικούς όρους.

Η πραγματική εικόνα είναι σαφής: επί ΣΥΡΙΖΑ στασιμότητα και μείωση εισοδημάτων, επί Νέας Δημοκρατίας υψηλότερη ανάπτυξη, περισσότερες δουλειές και ουσιαστική αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος.

2. Η ανταγωνιστικότητα χειροτερεύει. Το εμπορικό έλλειμμα από 1,7 δισ. εκτινάσσεται στα 11 δισ. ευρώ. Δηλαδή +9,3 δισ. Ακόμα και διεθνείς δείκτες δείχνουν πτώση της Ελλάδας στην ανταγωνιστικότητα.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Ο ισχυρισμός ότι η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας χειροτερεύει διαψεύδεται από τα ίδια τα δεδομένα. Σε όλους τους βασικούς διεθνείς δείκτες ανταγωνιστικότητας, η Ελλάδα έχει βελτιώσει σημαντικά τη θέση της. Στον δείκτη The Economist Intelligence Unit Business Environment Ranking, η χώρα ανέβηκε από την 61η θέση το 2019 στην 34η το 2025. Αντίστοιχα, στον IMD World Competitiveness Ranking, βελτιώθηκε από την 58η θέση στην 50ή. Όσο για το εμπορικό έλλειμμα, η ανάγνωσή του εκτός πλαισίου είναι παραπλανητική. Η αύξησή του συνδέεται κυρίως με την αυξημένη εισαγωγή κεφαλαιουχικών αγαθών λόγω της ισχυρής επενδυτικής δραστηριότητας.

Η ΝΔ μιλά για επενδύσεις που από 20,3 δισ. ευρώ το 2019, εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 46,3 δισ. ευρώ το 2026, με τον λόγο επενδύσεων προς ΑΕΠ να αυξάνεται από 11% σε 17,7%. Οι άμεσες ξένες επενδύσεις, αντίστοιχα, αυξήθηκαν από 4,5 δισ. ευρώ το 2019 στα 11,4 δισ. ευρώ το 2025. Και σημειώνει πως η ελληνική οικονομία γίνεται πιο ανταγωνιστική και πιο επενδυτικά ελκυστική.

3. Το πλεόνασμα χτίζεται πάνω στην ακρίβεια. Το πρωτογενές πλεόνασμα ανεβαίνει από 3,8% σε 4,9% του ΑΕΠ. Είναι αποτέλεσμα υψηλότερων φόρων και ακρίβειας στην καθημερινότητα.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα πλεονάσματα της περιόδου Τσίπρα  χτίστηκαν πάνω σε 30 αυξήσεις ή επιβολές φόρων και σε συνθήκες οικονομικής στασιμότητας, τα πλεονάσματα από το 2019 και μετά προέρχονται από την ανάπτυξη, την αύξηση της απασχόλησης, τη μείωση του κόστους δανεισμού του Δημοσίου και τη σημαντική περιστολή της φοροδιαφυγής.

Η Ελλάδα καταγράφει δημοσιονομικά πλεονάσματα κι έχει υλοποιήσει 83 μειώσεις φόρων και η οικονομία αναπτύσσεται με ρυθμούς σημαντικά υψηλότερους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Με τα μέτρα στήριξης απέναντι στην ενεργειακή κρίση, το πρωτογενές πλεόνασμα προβλέπεται να μειωθεί από 4,9% το 2025 σε 3,2% το 2026.

4. Ο ΦΠΑ πληρώνει το success story. Τα έσοδα ΦΠΑ αυξάνονται κατά +8,1 δισ. ευρώ. Κάθε νοικοκυριό πληρώνει περισσότερο για τα ίδια αγαθά.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα έσοδα από τον ΦΠΑ αυξάνονται λόγω της αύξησης του ΑΕΠ, της μεγάλης ανόδου του τουρισμού και τη μείωσης της φοροδιαφυγής. Πιο συγκεκριμένα από το 2019 έως το 2025 (α) το κενό ΦΠΑ, δηλαδή η φοροδιαφυγή έχει μειωθεί από το 24% στο 9%, (β) η πραγματική κατανάλωση, αφαιρώντας την επίδραση του πληθωρισμού, έχει αυξηθεί κατά 15,1%, ενώ (γ) οι ταξιδιωτικές εισπράξεις έχουν αυξηθεί κατά 30%.

5. Οι φόροι αυξάνονται αντί να μειώνονται. Τα έσοδα από φόρους εισοδήματος και περιουσίας ανεβαίνουν κατά +10,6 δισ. ευρώ. Άρα το “φορολογικό βάρος μειώνεται” δεν αντέχει στην πραγματικότητα.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα στελέχη της ΕΛ.Α.Σ. συγχέουν την αύξηση των φορολογικών εσόδων που προέρχονται από την ανάπτυξη και την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής με τη δήθεν αύξηση φόρων. Επί κυβέρνησης Μητσοτάκη έχουν μειωθεί 83 άμεσοι και έμμεσοι φόροι ενώ επί Αλέξη Τσίπρα αυξήθηκαν ή επιβλήθηκαν 30 φόροι. Οι συντελεστές των φόρων εισοδήματος έχουν μειωθεί δραστικά, όσο και οι ασφαλιστικές εισφορές (κατά 5,4%), αλλά και ο ΕΝΦΙΑ (κατά 35%). Οι φόροι μειώνονται και οι μισθοί αυξάνονται.

6. Το δημόσιο χρέος δεν μειώνεται. Το δημόσιο χρέος ανεβαίνει από 339 σε 363 δισ. ευρώ. Η μείωση ως ποσοστό ΑΕΠ είναι λογιστική, όχι πραγματική απομείωση.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το δημόσιο χρέος μειώθηκε κατά σχεδόν 63 ποσοστιαίες μονάδες τα τελευταία 5 χρόνια. Ως αποτέλεσμα, η Ελλάδα έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα όταν επί Τσίπρα βρέθηκε στον πάτο των ομολόγων – «σκουπιδιών».

7. Το success story στηρίζεται στον πληθωρισμό. Η μείωση χρέους/ΑΕΠ από 183% σε 146% είναι αποτέλεσμα πληθωρισμού και αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Η μείωση του δημοσίου χρέους οφείλεται κυρίως στην οικονομική ανάπτυξη και στα πρωτογενή πλεονάσματα που προκαλεί η υψηλή ανάπτυξη και η μείωση της φοροδιαφυγής. Σε ονομαστικούς όρους το χρέος τα τελευταία έτη μειώνεται (από 364 δις το 2021 μετά την πανδημία σε 357 δις το 2026), πράγμα εξαιρετικά σπάνιο για χώρα με οικονομική ανάπτυξη. Συστήνουμε στο επιτελείο του κυρίου Τσίπρα να φρεσκάρει την όποια γνώση του στα μακροοικονομικά δεύτερου έτους.

8. Το κράτος χρωστά περισσότερο στους πολίτες.  Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου αυξάνονται από 2 σε 3,3 δισ. ευρώ. Δηλαδή το κράτος που “νοικοκυρεύτηκε” και αύξησε τα έσοδα πληρώνει χειρότερα τους πολίτες.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το ποσό των 3,3 δισ περιλαμβάνει ποσά ύψους 1,4 δισ ευρώ φαρμακευτικού clawback και rebate που συμψηφίζονται περιοδικά μόλις γίνονται οι σχετικές βεβαιώσεις. Τα πραγματικά ληξιπρόθεσμα, εξαιρουμένων αυτών των ποσών που συμψηφίζονται με οφειλές των φαρμακευτικών προς το κράτος, ανέρχονταν σε 1,9 δις τον Δεκέμβριο του 2025 (παρόμοια με το 2019) ενώ  οι ετήσιες δαπάνες γενικής κυβέρνησης έχουν αυξηθεί από 88 δισ το 2019 σε 120 δις το 2025 και 131 δις το 2026.

9. Αυξάνεται η φτώχεια. Ο πληθυσμός σε κίνδυνο φτώχειας αυξάνεται από 18% σε 19,5%. Δηλαδή η ανάπτυξη δεν έφτασε ποτέ στην κοινωνία.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ : Το ποσοστό σχετικής φτώχειας διαμορφώθηκε σε 19,6% το 2025. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι οι πολίτες έγιναν φτωχότεροι. Το κατώφλι φτώχειας αυξήθηκε κατά 43%, από 8.195 ευρώ σε 11.700 ευρώ, επειδή αυξήθηκαν συνολικά τα εισοδήματα στην οικονομία. Το μέσο ετήσιο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών αυξήθηκε την ίδια περίοδο από 16.147 ευρώ σε 21.724 ευρώ.

Η πραγματική εικόνα αποτυπώνεται στην απόλυτη φτώχεια, δηλαδή όταν συγκρίνουμε με σταθερό κατώφλι αναφοράς. Σύμφωνα με την ίδια την ΕΛΣΤΑΤ, το ποσοστό αυτό μειώθηκε από 17,9% το 2019 σε 11,3% το 2025. Με απλά λόγια, ένας στους τρεις συμπολίτες μας που με τα κριτήρια του 2019 θεωρούνταν φτωχός, δεν είναι πλέον φτωχός σήμερα.

10. Η οικονομία δεν άλλαξε μοντέλο. Παρά τις επενδύσεις, η χώρα παραμένει εξαρτημένη από εισαγωγές και χαμηλής προστιθέμενης αξίας δραστηριότητες. Το παραγωγικό μοντέλο δεν άλλαξε.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ : Το οικονομικό μοντέλο της Ελλάδας αλλάζει γιατί βελτιώθηκαν οι δείκτες σε δημοσιονομικά, χρηματοπιστωτικά, επίπεδο ανταγωνισμού. Οι επενδύσεις έχουν αυξηθεί από 11% του ΑΕΠ το 2019 σε σχεδόν 17% το 2025. Αντίστοιχα, οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών από 20% του ΑΕΠ προ κρίσης, έχουν διπλασιαστεί στο 40% και αυξάνονται σταθερά με ρυθμούς υψηλότερους της κατανάλωσης και του ΑΕΠ. Τρίτον, η παραγωγική βάση της ελληνικής οικονομίας αλλάζει με τη βιομηχανία και μεταποίηση να αυξάνουν το ποσοστό τους σε ΑΕΠ και απασχόληση. Τέταρτον, η συνολική παραγωγικότητα της οικονομίας αυξάνεται με ρυθμούς διπλάσιους της ΕΕ και τριπλάσιους της Ευρωζώνης από το 2019 και ύστερα. Πέμπτον, η ελληνική παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών στρέφεται όλο και περισσότερο σε κλάδους υψηλότερης προστιθέμενης αξίας, όπως αποδεικνύει και η μεγάλη αύξηση εξαγωγών υψηλής τεχνολογίας.

11. Καταργήθηκε η προστασία της πρώτης κατοικίας. Ο Ν.4738/2020 έβαλε τέλος στην ουσιαστική προστασία της κύριας κατοικίας. Από προστασία, περάσαμε σε καθολική ρευστοποίηση.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Ως γνωστόν, η προστασία κύριας κατοικίας έληξε τον Φεβρουάριο του 2019 εις χείρας της Κυβέρνησης Τσίπρα, ο οποίος καθιέρωσε και τους ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς. Τον νόμο 3869/2010 διαδέχθηκε ένας άλλος νόμος με πολύ περιορισμένο εύρος προστασίας δανειοληπτών, ο νόμος 4605/2019 ο οποίος και είχε μικρά αποτελέσματα. Αντίθετα με τον εξωδικαστικό που έχει ρυθμίσει χρέη άνω των 19 δισ ευρώ, παρέχεται ουσιαστική προστασία στους πολίτες που έχουν πραγματική αδυναμία πληρωμής.

12. Το ιδιωτικό χρέος εκτοξεύεται. Από 367 σε 407,6 δισ. ευρώ. Δηλαδή +40 δισ. Το πρόβλημα όχι μόνο δεν λύνεται, αλλά διογκώνεται.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα 407,6 δισ ενσωματώνουν και τον εξυπηρετούμενο δανεισμό και αποδεικνύουν ότι επί Κυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας έλαβε χώρα πιστωτική επέκταση. Μάλιστα, από το 2019, το Ληξιπρόθεσμο Ιδιωτικό Χρέος ως ποσοστό του συνολικού Ιδιωτικού Χρέους έχει παρουσιάσει σημαντική μείωση σχεδόν 13 ποσοστιαίων μονάδων, κλείνοντας σε 57% το τέταρτο τρίμηνο 2025, δείχνοντας έτσι την αποκατάσταση όσον αφορά στην εύρυθμη εξυπηρέτηση των οφειλών. Επίσης, ο δείκτης του ελληνικού ιδιωτικού χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ για το 2024, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat ανήλθε σε 94,5%, χαμηλότερο από τον μέσο όρο του δείκτη για τις 27 χώρες της Ε.Ε για το ίδιο έτος, που είναι στο 121,4%2. Η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο της Ε.Ε. στην 16η θέση (σε φθίνουσα σειρά) ως προς τον εν λόγω δείκτη.

13. Τα “κόκκινα δάνεια” έμειναν στις πλάτες των δανειοληπτών. Από 92 σε 82,6 δισ.ευρώ, αλλά μεγάλο μέρος μετακινήθηκε σε servicers. Δεν μειώθηκε το χρέος, απλώς άλλαξε διαχειριστή. Καθάρισαν μόνο οι ισολογισμοί των τραπεζών.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια προς τους Χρηματοδοτικούς Φορείς ανέρχονται σε 72,65 δισ. ευρώ για το τέταρτο τρίμηνο 2025 (5,68 δισ. ευρώ προς τις Τράπεζες και 66,97 δισ. ευρώ στους Servicers), από 99,7 δισ. ευρώ το 2018 (81,8 δισ. ευρώ προς τις Τράπεζες και 17,9 δισ. ευρώ στους Servicers), δηλ. έχουμε μείωση σε απόλυτους αριθμούς πάνω από 27 δισ. ευρώ.

14. Οι πολίτες χρωστούν περισσότερο στο κράτος. Οι οφειλές προς την εφορία αυξάνονται από 105,6 σε 114,5 δισ. ευρώ. Δηλαδή η “κανονικότητα” παράγει νέα χρέη.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Από τα 114,2 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμων οφειλών στην ΑΑΔΕ τουλάχιστον 35 δισ. ευρώ έχουν χαρακτηριστεί ως ανεπίδεκτα είσπραξης, δηλ. το 30,7%. Επίσης έχει παρουσιάσει αξιοσημείωτη μείωση ο αριθμός των οφειλετών κατά περίπου 77 χιλιάδες. Το 75,5% του συνολικού χρέους αντιστοιχεί στο 0,27% των οφειλετών, σε οφειλές άνω του 1 εκατ. ευρώ.

15. Η κοινωνική ασφάλιση είναι σε καθεστώς πίεσης. Οι οφειλές προς ΕΦΚΑ εκτοξεύονται από 35,4 σε 51,8 δισ. ευρώ. Αυτό δείχνει οικονομία με στραγγισμένα εισοδήματα.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τα 27,5 δισ. ευρώ προέρχονται από επιχειρήσεις μεγαλοοφειλέτες, με οφειλές άνω των 100.000 ευρώ και τα 12,6 δισ. ευρώ από περίπου 3 χιλιάδες επιχειρήσεις με οφειλές άνω του 1 εκατ. ευρώ. Τα περισσότερα από αυτά είναι παλαιές οφειλές πάνω από δεκαετία που επιδέχονται προσαυξήσεις λόγω μη πληρωμής για πολλά έτη (από τα 51 δισ. ευρώ, τα 21 δισ. ευρώ αφορούν προσαυξήσεις). Οι οφειλέτες έχουν δυνατότητα να ρυθμίσουν τις οφειλές τους τόσο μέσω 72 δόσεων, όσο και του εξωδικαστικού.

16. Οι πλειστηριασμοί έγιναν μαζικό φαινόμενο. Από 29.100 σε 67.309 (+131%). Συνολικά περίπου 300.000 από το 2020. Αυτό είναι κοινωνική πίεση, όχι εξυγίανση.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Οι κατακυρώσεις σε σχέση με τους πλειστηριασμούς που ολοκληρώνονται είναι ένα ποσοστό της τάξεως του 24% κατά μέσο όρο. Για το 2025 μάλιστα το ποσοστό των κατακυρώσεων είναι ακόμα χαμηλότερο, στο 21%. Σημειώνεται ότι το ποσοστό αυτό καλύπτει όλα τα προς πλειστηριασμό είδη (κινητά, ακίνητα, κλπ). Συγκεκριμένα για τις κατοικίες, το ποσοστό που καταλήγει σε κατακύρωση ανέρχεται σε 10% και αφορά όλους τους τύπους κατοικιών, χωρίς να υπάρχει αναφορά για το πόσες είναι πρώτες κατοικίες. Επομένως, σε ό,τι αφορά κατακυρώσεις 1ης κατοικίας, το ποσοστό είναι πολύ κάτω του 10% επί των συνολικών πλειστηριασμών ετησίως.

17. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός δεν λύνει το πρόβλημα. 42 δισ. αιτήματα και μόλις 5 δισ. ρυθμίσεις. Το εργαλείο δεν ανταποκρίνεται στο μέγεθος της κρίσης.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το σύνολο των επιτυχών ρυθμίσεων μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού έως και τα τέλη Μαΐου φθάνει τις 62.600 ρυθμίσεις, οι οποίες αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές ύψους 19,21 δισ. ευρώ. Μεταξύ 2022 και 2023 σημειώθηκε αύξηση στις ρυθμίσεις της τάξης του 245%, μεταξύ 2023 και 2024 αύξηση 81%, ενώ συγκρίνοντας τις επιδόσεις του εργαλείου το τελευταίο πλήρες έτος λειτουργίας (2025) με το πρώτο έτος λειτουργίας (2022) η αύξηση είναι της τάξεως του 700%. Από τον Σεπτέμβριο ξεκινά και θεσμοθετημένη προστασία πρώτης κατοικίας μέσω εξωδικαστικού μηχανισμού. Για να έχουμε ένα μέτρο σύγκρισης στις 120 δόσεις είχαν ενταχθεί οφειλές 6 δισ. ευρώ έναντι 19 δισ. ευρώ στον εξωδικαστικό.

18. Οι ευάλωτοι μένουν απροστάτευτοι. Υπάρχουν  560 αναστολές πλειστηριασμών. Δηλαδή η εξαίρεση είναι η μόνη μορφή προστασίας.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Οι 9.800 αιτήσεις αφορούν ευάλωτους και ήδη από αυτές οι 7.182 είναι επιτυχείς και 460 αφορούν ΑμεΑ τα οποία έλαβαν ρύθμιση και αποπληρώνουν σταδιακά τις οφειλές διατηρώντας την περιουσία τους. Επίσης 531 περιπτώσεις έσωσαν το σπίτι τους κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή με υποχρεωτική ρύθμιση μέσω εξωδικαστικού. Οι 560 περιπτώσεις αφορούν σε οφειλέτες που έκαναν χρήση του Ενδιάμεσου Προγράμματος και πάγωσαν τον πλειστηριασμό χωρίς καταβολή κανενός ποσού, αντιθέτως έλαβαν επιδότηση από το κράτος για την αποπληρωμή της οφειλής τους μέχρι τη σύσταση του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης.

19. Η Ελλάδα δεν συγκλίνει με την Ευρώπη. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ ανεβαίνει ονομαστικά, αλλά η Ελλάδα παραμένει 32% κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η απόκλιση παραμένει δομική. Μαζί με τη Βουλγαρία στην τελευταία θέση αγοραστικής δύναμης.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το απόλυτο fake news.  Αύξηση κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε σταθερές τιμές 2019-2025 : 12,7% στην Ελλάδα, έναντι 4,5% στην Ευρωζώνη.

20. Οι μισθοί αυξάνονται στα χαρτιά – όχι στην τσέπη. Οι συντάξεις αυξάνονται 16,4%, αλλά ο πληθωρισμός 19,8%. Οι πραγματικοί μισθοί παραμένουν στάσιμοι. Η κοινωνία χάνει αγοραστική δύναμη ενώ η κυβέρνηση μιλά για επιτυχία.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ :  Ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε κατά 41,5%, από 650 σε 920 ευρώ. Αντίστοιχη είναι και η εικόνα σε ό,τι αφορά τον μέσο μισθό του συστήματος ΕΡΓΑΝΗ, ο οποίος την περίοδο 2019-2025 αυξήθηκε κατά 30%. Την ίδια περίοδο ο σωρευτικός πληθωρισμός του Γενικού ΔΤΚ ήταν +19,4%. Δηλαδή, τα τελευταία 7 χρόνια οι μισθοί έχουν αυξηθεί σημαντικά περισσότερο απ’ ό,τι οι τιμές. Το ίδιο ισχύει και για το πρώτο τρίμηνο του 2026, όπου με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, ο Δείκτης Μισθολογικού Κόστους αυξήθηκε σε ετήσια βάση κατά 6,7%.

Στις συντάξεις το 16,4% είναι μόνο η αύξηση βάσει πληθωρισμού και ΑΕΠ. Ωστόσο έχουν υλοποιηθεί πληθώρα άλλων παρεμβάσεων, όπως η ενίσχυση ύψους 300 ευρώ καθαρά κάθε Νοέμβριο, οι μειώσεις φόρου εισοδήματος, η απαλλαγή των πρώην δικαιούχων ΕΚΑΣ από τη συμμετοχή τους στη φαρμακευτική δαπάνη, η κατάργηση της μείωσης του 30% επί των συντάξεων των απασχολούμενων συνταξιούχων και η σταδιακή κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς που υλοποιείται πλήρως από 1/1/2027. Συνολικά, η συνταξιοδοτική δαπάνη έχει αυξηθεί από τα 29,3 δισ. ευρώ το 2019 σε 35,7 δισ. ευρώ το 2026 (αύξηση 6,4 δισ. ευρώ ή 22%), χωρίς να λαμβάνεται σε αυτό υπόψη η μείωση της φορολογίας. Το διαθέσιμο εισόδημα ενισχύεται περαιτέρω και με τις σημαντικές μειώσεις φόρων και εισφορών που έχει εφαρμόσει η κυβέρνηση τα τελευταία χρόνια.

Πηγή: Με πληροφορίες από το ypoik, protothema.gr

Τα ευρήματα της 14ης ετήσιας έρευνας του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ για το εισόδημα και τις δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών για το 2025 αποτυπώνουν με σαφήνεια αυτή τη μετατόπιση. Οι πληθωριστικές πιέσεις λειτουργούν σωρευτικά, με αποτέλεσμα οι οικονομικές δυσκολίες να πλήττουν πλέον ευρύ φάσμα της κοινωνίας και όχι μόνο τα πιο ευάλωτα στρώματα.

Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το αρνητικό ρεκόρ που καταγράφεται στην επάρκεια του εισοδήματος. Έξι στα δέκα νοικοκυριά δηλώνουν ότι το μηνιαίο τους εισόδημα δεν επαρκεί μέχρι το τέλος του μήνα, καλύπτοντας κατά μέσο όρο μόλις τις πρώτες 18 ημέρες. Περισσότερα από τα μισά νοικοκυριά αναγκάζονται να περιορίσουν ακόμη και βασικές ανάγκες, ενώ η δυνατότητα αποταμίευσης τείνει να εξαφανιστεί. Η ακρίβεια συμπιέζει το διαθέσιμο εισόδημα, οδηγώντας σε περικοπές δαπανών για ψυχαγωγία, ένδυση και άλλες μη απολύτως αναγκαίες ανάγκες.

Την ίδια στιγμή, οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες παραμένουν έντονες. Τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα και τα μονοπρόσωπα νοικοκυριά βρίσκονται σε ακόμη δυσμενέστερη θέση, ενώ η απαισιοδοξία για το οικονομικό μέλλον ενισχύεται. Σε αυτό το περιβάλλον, τα υφιστάμενα μέτρα αντιμετώπισης της ακρίβειας αξιολογούνται ως ανεπαρκή, με τη ΓΣΕΒΕΕ να τονίζει την ανάγκη για παρεμβάσεις δομικού χαρακτήρα, όπως η αύξηση των μισθών, οι φορολογικές ελαφρύνσεις και ο ουσιαστικός έλεγχος των τιμών.

Το βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι σαφές: οι πιέσεις στο εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών εντείνονται και διευρύνονται, περιορίζοντας τη δυνατότητα κάλυψης των μηνιαίων αναγκών, αυξάνοντας τις περικοπές ακόμη και στα απολύτως απαραίτητα και συρρικνώνοντας διαρκώς την κατηγορία των νοικοκυριών που καταφέρνουν να ανταπεξέλθουν χωρίς σοβαρές δυσκολίες.

Τα κύρια ευρήματα εμφανίζουν την εξής εικόνα:

• Το εισόδημα εξανεμίζεται γρήγορα: Για 6 στα 10 νοικοκυριά το εισόδημα δεν επαρκεί και αυτό καλύπτει κατά μέσο όρο μόλις 18 ημέρες
• Η ακρίβεια οδηγεί σε στερήσεις: Το 54,0% αναγκάζεται να κάνει περικοπές για να καλύψει βασικές ανάγκες, ενώ το 12,1% δηλώνει ότι τα εισοδήματά του δεν επαρκούν ούτε για τα απολύτως αναγκαία.
• Υψηλή οικονομική ανασφάλεια: Το 55,7% των νοικοκυριών δεν μπορεί ή δυσκολεύεται πολύ να αντιμετωπίσει ένα έκτακτο έξοδο 500 ευρώ, ενώ σχεδόν 1 στα 2 εκτιμά ότι η οικονομική του κατάσταση θα χειροτερέψει τον επόμενο χρόνο.   

Σημειώνεται ότι η έρευνα εκπονήθηκε στο πλαίσιο της Πράξης «Ανάπτυξη μηχανισμών και εφαρμογή δράσεων στήριξης της προσαρμοστικότητας και της ανθεκτικότητας των ΜΜΕ και του ανθρώπινου δυναμικού τους» με κωδικό ΟΠΣ 6003486. Το έργο συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και  την Ελλάδα μέσω του Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα 2021- 2027».

Του Σπύρου Σιδέρη

Εξετάζοντας τις δωρεές για την προεκλογική εκστρατεία, η Χάρις έχει σαφές πλεονέκτημα έναντι του Τραμπ, καθώς από τις συνολικές δωρεές στα κόμματα, που ξεπέρασαν το 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια, οι Δημοκρατικοί συγκέντρωσαν 1.004.978.132 δολάρια και οι Ρεπουμπλικάνοι συγκέντρωσαν 468.152.242 δολάρια.

• Η είσοδος της Χάρις στην προεδρική κούρσα τον Ιούλιο έδωσε σημαντική ώθηση στους Δημοκρατικούς. Τον Αύγουστο, η εκστρατεία της Χάρις συγκέντρωσε 361 εκατομμύρια δολάρια, ενώ η εκστρατεία του Τραμπ συγκέντρωσε μόνο 130 εκατομμύρια δολάρια την ίδια περίοδο.  

Όταν εξετάζουμε τις Επιτροπές Πολιτικής Δράσης (PACs) και τις Super PACs, βλέπουμε μια πολύ διαφορετική εικόνα. Οι Super PACs που υποστηρίζουν τη Χάρις συγκέντρωσαν περισσότερα από 273 εκατομμύρια δολάρια, ενώ οι Super PACs που υποστηρίζουν τον Τραμπ συγκέντρωσαν περισσότερα από 310 εκατομμύρια δολάρια.

Η διαδικασία χρηματοδότησης της προεκλογικής εκστρατείας στις ΗΠΑ εποπτεύεται από την Ομοσπονδιακή Εκλογική Επιτροπή (FEC). Οι μεμονωμένοι δωρητές μπορούν να συνεισφέρουν το πολύ 3.300 δολάρια σε έναν υποψήφιο, ενώ οι PACs μπορούν να συνεισφέρουν έως και 5.000 δολάρια. Οι Super PACs μπορούν να συγκεντρώσουν και να δαπανήσουν απεριόριστα ποσά, αλλά δεν μπορούν να συντονιστούν άμεσα με τις εκστρατείες των υποψηφίων. Το πιο αμφιλεγόμενο στοιχείο της χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών, το «σκοτεινό χρήμα», δηλαδή οι δαπάνες με μη γνωστοποιούμενους δωρητές, εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο εικασιών.

Το εκλογικό σύστημα των ΗΠΑ βασίζεται σε μια δομή στην οποία οι υποψήφιοι χρειάζονται μεγάλους προϋπολογισμούς για την προεκλογική εκστρατεία. Αυτό καθιστά τη σχέση μεταξύ χρήματος, ομάδων λόμπι, πολιτικών και πολιτικών αποφάσεων άρρηκτη.

• Ειδικότερα, μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου «Citizens United v. FEC» το 2010, η οποία επέτρεψε στις εταιρείες, τα συνδικάτα και άλλες οργανώσεις απεριόριστες εκλογικές δαπάνες, οι εκλογικές δαπάνες έχουν λάβει αστρονομικές διαστάσεις, με τις εκλογές του 2020 να ξεπερνούν τα 14 δισεκατομμύρια δολάρια, καθιστώντας τες τις πιο πολυδάπανες εκλογές στην ιστορία.

Στις προεδρικές εκλογές του 2024, οι ιδιοκτήτες κεφαλαίων και οι ομάδες πίεσης μπορούν να κατευθύνουν τις πολιτικές των υποψηφίων προς όφελός τους μέσω των Super PACs και του «σκοτεινού χρήματος». Το πιο ξεκάθαρο παράδειγμα αυτού θα μπορούσε να είναι ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν, ο οποίος, παρότι δήλωσε στον λογαριασμό του στο Χ ότι θα παραμείνει στην κούρσα και θα νικήσει τον Τραμπ, απέσυρε την υποψηφιότητά του λίγες ώρες αργότερα λόγω των απειλών οικονομικής υποστήριξης και της επακόλουθης δημόσιας πίεσης.

Ο Μπάιντεν έλαβε την πλειονότητα των δωρεών για την προεκλογική του εκστρατεία από μεγάλες δωρεές άνω των 2.000 δολαρίων και Super PACs. Αν και είχε προβλήματα στη συλλογή μικρών δωρεών σε σύγκριση με τον Τραμπ, ο Μπάιντεν, ο οποίος συνέχισε την εκστρατεία του με την υποστήριξη μεγάλων δωρητών, προσέλκυσε την αντίδραση μεγάλων εταιρειών και ομάδων πίεσης μετά το αποτυχημένο προεδρικό ντιμπέιτ στις 27 Ιουνίου. Τελικά, ο Μπάιντεν αναγκάστηκε να αποσυρθεί από την κούρσα, παρά την υποστήριξη περισσότερων από 3.800 αντιπροσώπων που έλαβε στις προκριματικές εκλογές.

• Είναι επίσης σημαντικό να αναλυθούν και άλλα εξέχοντα ονόματα στην κούρσα. Μετά τη Χάρις και τον Τραμπ, η περισσότερο χρηματοδοτούμενη είναι η Νίκι Χέιλι, αντίπαλος του Τραμπ στις προκριματικές εκλογές των Ρεπουμπλικάνων. Περίπου το 49% των δωρεών για την προεκλογική εκστρατεία της Χέιλι προήλθε από συνεισφορές άνω των 2.000 δολαρίων και από Super PACs.

Ο Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ, ο οποίος αποσύρθηκε από τις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών και κατέβηκε ως ανεξάρτητος υποψήφιος και τελικά ανακοίνωσε την υποστήριξή του στον Τραμπ, έλαβε περίπου το 38% των κεφαλαίων του από πλούσιους υποστηρικτές, όπως ο σύμβουλος του Ρεπουμπλικάνου Ρόναλντ Ρίγκαν της εποχής του Γκάβιν ντε Μπέκερ.

Το γεγονός ότι η Χέιλι νίκησε τον Τραμπ στις προκριματικές εκλογές και έγινε υποψήφιος των Ρεπουμπλικάνων και ότι ο Κένεντι έδωσε στους Ρεπουμπλικάνους πλεονέκτημα κλέβοντας ψήφους από τον Μπάιντεν σε κρίσιμες πολιτείες ενθουσίασε διαφορετικές ομάδες συμφερόντων και οι υποψήφιοι αυτοί υποστηρίχθηκαν από μεγάλες ομάδες συμφερόντων και όχι από μικρές δωρεές.

• Το σημαντικότερο κίνητρο για τα λόμπι να κάνουν δωρεές σε προεκλογικές εκστρατείες είναι να διασφαλίσουν ότι οι πολιτικές που προστατεύουν τα συμφέροντά τους θα εφαρμοστούν όταν εκλεγούν οι υποψήφιοι που υποστηρίζουν.

Οι αυστηρές μεταναστευτικές πολιτικές του Τραμπ απειλούν πολλές εταιρείες στους τομείς της τεχνολογίας και της γεωργίας που εξαρτώνται από το ξένο εργατικό δυναμικό. Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του, οι περιορισμοί σε προγράμματα όπως οι βίζες H1-B οδήγησαν σε ελλείψεις εργατικού δυναμικού σε αυτούς τους τομείς. Για το λόγο αυτό, υπάρχουν επίσης εταιρείες που στρέφονται προς τις πιο μετριοπαθείς μεταναστευτικές πολιτικές των Δημοκρατικών για να λάβουν δωρεές. Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν εταιρείες που υποστηρίζουν τον Τραμπ, ο οποίος έχει δηλώσει ότι θα μειώσει τον μέγιστο συντελεστή φορολογίας εταιρειών από το σημερινό 21% στο 15%.

• Η πιο σημαντική πτυχή των δωρεών για την προεκλογική εκστρατεία είναι η ανάλυση των μικρών και ατομικών δωρεών. Οι δωρεές αυτές μπορεί να είναι ο σημαντικότερος δείκτης της δημόσιας υποστήριξης. Οι μικροί δωρητές παρείχαν το 31,6% των προεκλογικών δωρεών του Τραμπ και το 42,13% των δωρεών της εκστρατείας του Χάρις.

Τα νομικά προβλήματα που αντιμετώπισε ο Τραμπ τον οδήγησαν να επικεντρώσει την εκστρατεία του σε μια συνωμοσία του «βαθέως κράτους». Αυτή η αφήγηση είχε απήχηση στη βάση του Τραμπ και παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση των ατομικών δωρεών ταυτόχρονα με τις δικαστικές διαδικασίες. Μετά τη δίκη για το «Hush Money» τον Απρίλιο, μόνο το 4% των δωρεών της εκστρατείας του Τραμπ τον Μάιο προήλθε από μεγάλους δωρητές, ενώ το 30% ήταν μικρές δωρεές κάτω των 200 δολαρίων.

Από την πλευρά των Δημοκρατικών, οι ατομικές δωρεές απέκτησαν δυναμική με την υποψηφιότητα της Κάμαλα Χάρις. Τον Αύγουστο, η Χάρις έλαβε τα δύο τρίτα των δωρεών της από πρωτοεμφανιζόμενους δωρητές, ενώ η πλειονότητα των συνολικών δωρεών της ήταν μικρές δωρεές κάτω των 200 δολαρίων. Αυτό αποτελεί ένδειξη ότι η στρατηγική των Δημοκρατικών για τη διεύρυνση της βάσης τους και τη σύνδεση με νέους ψηφοφόρους έχει επιτυχία. Καθώς οι εκλογές απέχουν λίγες ημέρες, είναι βέβαιο ότι η ροή του χρήματος, τόσο η ορατή όσο και η κρυφή, θα συνεχίσει να διαμορφώνει το αποτέλεσμα των εκλογών του 2024 και ότι οι απαιτήσεις των χρηματοδοτών των προεκλογικών εκστρατειών θα βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη και μετά τις εκλογές.

Αποκαλύπτει δε, τις εξαιρετικές απαιτήσεις σε μετρητά που έχει η κυβέρνηση τις τελευταίες εβδομάδες, τις οποίες θεωρεί ότι δεν μπορεί να χρηματοδοτήσει άμεσα από την αγορά ομολόγων.

Σε δήλωσή της προς τις χρηματιστηριακές αγορές την Πέμπτη, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα επεκτείνει το μέγεθος του τραπεζικού λογαριασμού της κυβέρνησης στην κεντρική τράπεζα, γνωστό ιστορικά ως «Ways and Means Facility», ο οποίος κανονικά ανέρχεται σε μόλις 370 εκατομμύρια στερλίνες.

Αυτό θα αυξηθεί ουσιαστικά σε απεριόριστο ποσό, επιτρέποντας στους υπουργούς να δαπανούν περισσότερα βραχυπρόθεσμα, χωρίς να χρειαστεί να απευθυνθούν στην αγορά ομολόγων. Το 2008, μία παρόμοια κίνηση οδήγησε τον λογαριασμό σε αύξηση στα 20 δις.

Η κλίμακα είναι πιθανό να είναι μεγάλη. Η κυβέρνηση έχει ήδη τριπλασιάσει το ποσό του χρέους που θέλει να αντλήσει από τις χρηματοπιστωτικές αγορές τον Απρίλιο, από 15 δισ. στερλίνες που είχαν ανακοινωθεί στον προϋπολογισμό της 11ης Μαρτίου, στα 45 δισ. μέχρι τις αρχές αυτού του μήνα.

Παρόλο που η αγορά των gilts έχει δείξει σοβαρές πιέσεις στα μέσα Μαρτίου, καθώς η κρίση του κορωνοϊού επιδεινώθηκε, η κυβέρνηση μέχρι στιγμής έχει ελάχιστες δυσκολίες στην άντληση κεφαλαίων, ιδιαίτερα καθώς η Τράπεζα της Αγγλίας έχει ήδη δεσμευτεί να εκτυπώσει 200 δις. Στερλίνες στην αγορά κρατικών ομολόγων, για να διασφαλίσει ότι υπάρχει επαρκής ζήτηση για βρετανικά ομόλογα και να βελτιώσει τη λειτουργία της αγοράς.

Αυτή η άμεση νομισματική χρηματοδότηση της κυβέρνησης θα είναι προσωρινή και βραχυπρόθεσμη, δήλωσε το υπουργείο Οικονομικών. «Όπως η προσωρινή εξομάλυνση του κυβερνητικού cash flow, το W&W Facility στηρίζει τη λειτουργία της αγοράς ελαχιστοποιώντας το άμεσο κόστος της άντλησης επιπλέον ρευστότητας από ομόλογα και την συναλλαγματική αγορά της στερλίνας», προσέθεσε.

Όπως αναφέρεται κάθε εκταμίευση από τον λογαριασμό θα επιστραφεί το συντομότερο δυνατό, πριν το τέλος της χρονιάς.

Η αντίδραση της αγοράς ήταν ήπια. Η στερλίνα κινήθηκε 0,1% υψηλότερα από το δολάριο λίγο μετά την ανακοίνωση, ενώ η απόδοση του βρετανικού ομολόγου σταθερή στο 0,37%.

Η γραμμή «Ways and Means» χρησιμοποιήθηκε επί μακρόν ως χρηματοπιστωτικό μέσο της κυβέρνησης για καθημερινές δαπάνες πριν η BoE πουλήσει ομόλογα στις αγορές, αλλά το 2006, είχε μετατραπεί σε fund εκτάκτου ανάγκης.