Αν ληφθούν υπόψη και οι τόκοι για το δημόσιο χρέος, προβλέπεται δημοσιονομικό έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης 0,9% του ΑΕΠ εφέτος, το οποίο θα αυξηθεί σταδιακά στο 1,4% το 2029.

Στο σύνολο της Ευρωζώνης, αναμένεται πρωτογενές έλλειμμα 1,2% του ΑΕΠ εφέτος, το οποίο θα μειωθεί σταδιακά στο 0,2% το 2029, ενώ το συνολικό δημοσιονομικό έλλειμμα προβλέπεται να μειωθεί από 3,5% στο 2,3% του ΑΕΠ, αντίστοιχα.

Τα πρωτογενή πλεονάσματα θα επιτρέψουν τη σταθερή μείωση του δημόσιου χρέους της Ελλάδας τα επόμενα χρόνια, με το ύψος του να υποχωρεί στο 138,8% του ΑΕΠ το 2029. Το ίδιο έτος, το δημόσιο χρέος της Ευρωζώνης προβλέπεται να είναι ελαφρά μειωμένο στο 87,7% του ΑΕΠ από 88,6% το 2023.

Τα έσοδα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθούν σταδιακά από 46,8% του ΑΕΠ φέτος στο 43,7% το 2029, ενώ οι δαπάνες της γενικής κυβέρνησης θα μειωθούν από το 47,7% του ΑΕΠ στο 45,1%, αντίστοιχα.

Αύξηση του παγκόσμιου χρέους

Το ΔΝΤ διαπιστώνει ότι η δημοσιονομική πολιτική έγινε πιο επεκτατική το 2023, μετά τη βελτίωση στο μέτωπο των ελλειμμάτων και του χρέους την προηγούμενη διετία, και καλεί τις χώρες να επιμείνουν στη δημοσιονομική προσαρμογή καθώς το χρέος αυξάνεται, σε μία χρονιά που θα γίνουν εκλογές σε πάρα πολλές χώρες.

«Οι παγκόσμιες οικονομικές και χρηματοπιστωτικές προοπτικές βελτιώθηκαν τους τελευταίους έξι μήνες. Ο πληθωρισμός μειώθηκε, οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες χαλάρωσαν και οι κίνδυνοι για τις προοπτικές είναι ισορροπημένοι. Ωστόσο, πολλές χώρες συνεχίζουν να δυσκολεύονται με το υψηλό δημόσιο χρέος και τα υψηλά ελλείμματα, εν μέσω νέων προκλήσεων από τα υψηλά πραγματικά επιτόκια και τις φθίνουσες μεσοπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης», σημειώνει το Ταμείο.

Τέσσερα χρόνια μετά την αρχή της πανδημίας, οι δημόσιες δαπάνες, χωρίς τις πληρωμές τόκων, παρέμειναν περίπου 3 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ υψηλότερες σε σχέση με τα προ πανδημίας επίπεδα στις αναπτυγμένες οικονομίες (εκτός των ΗΠΑ) και 2 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερες στις αναδυόμενες οικονομίες (εκτός της Κίνας).

Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος αυξήθηκε στο 93% του ΑΕΠ το 2023 και παρέμεινε 9 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα σε σχέση με το προ της πανδημίας επίπεδο.

Των Σάββα Γ. Ρομπόλη, Βασίλειου  Γ. Μπέτση*

Το  ίδιο, η πρόβλεψη  της  Bank of America  για την  ανάπτυξη  στην  χώρα  μας   είναι πολύ μικρότερη   από  αυτή  που εκτιμάται από εγχώριες   εκτιμήσεις, όπως της ΤτΕ (2,5%) και του ΙΟΒΕ (2,4%) (Πίνακας).

Επιπλέον, σύμφωνα  με τον Πίνακα,  οι προβλέψεις  αυτές  είναι αρκετά χαμηλότερες  τόσο  από  αυτές  των  διεθνών  οργανισμών ( ΔΝΤ, Ευρωπαϊκή  Επιτροπή), όσο  και  από  τις  προβλέψεις  που είχε καταθέσει η χώρα μας στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα σταθερότητας  τον Απρίλιο του 2023  όπου προέβλεπε για το 2024 ανάπτυξη ίση με 3%, για το 2025 3%  και για το 2026   2,1%  σε πραγματικές τιμές. Αντίστοιχα, προέβλεπε πληθωρισμό ίσο με 2,4% το 2024, 2% το 2025 και 2% το 2026.

Από την  άποψη  αυτή  αξίζει  να  σημειωθεί  ότι  εάν  επαληθευτούν οι  δυσμενείς προβλέψεις  της Bank of America θα καταστήσουν σχεδόν αδύνατο τον στόχο της κυβέρνησης για αύξηση του κατώτατου μισθού στα 950 ευρώ (μεικτά) μέχρι το 2027 και του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ (μεικτά), δεδομένου  ότι  για να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι απαιτείται μια ετήσια αύξηση κατά 5%  για τα επόμενα 4 έτη (2024, 2025, 2026 και 2027).

• Η κυβέρνηση στηριζόμενη στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα έθεσε αυτούς τους στόχους λαμβάνοντας υπόψη ότι η αύξηση του ΑΕΠ θα είναι 3%  κάθε  χρόνο  και  ο πληθωρισμός  θα είναι  2% κάθε  χρόνο.

Στις  συνθήκες  αυτές  η  κυβέρνηση  εκτιμά  ότι  ο  κατώτατος μισθός θα αυξηθεί στο  επίπεδο  των  950 ευρώ (μεικτά) όχι σε πραγματικές τιμές αλλά σε ονομαστικές τιμές (3% ανάπτυξη και 2% πληθωρισμός ετησίως).  ‘Ομως,  με τις δυσμενέστερες  προβλέψεις για το  επίπεδο ανάπτυξης της  ελληνικής  οικονομίας   ο στόχος αυτός θα είναι σχεδόν αδύνατο να επιτευχθεί ακόμα και σε ονομαστικές τιμές,  δεδομένου  ότι  τόσο  οι  δημόσιοι  φορείς  άσκησης  της  οικονομικής  πολιτικής, όσο  και οι  επιχειρηματικοί   και  οι  ευρωπαϊκοί  φορείς  θα επικαλεσθούν ότι μία τέτοια αύξηση θα υπερβαίνει την αύξηση της παραγωγικότητας.

Οπότε, σε αυτή την περίπτωση η μόνη  προσδοκία  για  την επίτευξη του στόχου της  ονομαστικής  αύξησης του κατώτατου μισθού στο  επίπεδο  των 950 ευρώ (μεικτά) και του μέσου μισθού στο  επίπεδο  των 1.500 ευρώ (μεικτά)  θα ήταν ο πληθωρισμός  να είναι υψηλότερος από το 2% και να κυμαίνεται  στο  επίπεδο  του 3% – 3,5%.

• Με  άλλα  λόγια  από την  ανάλυση  των  δυνατοτήτων  επίτευξης του στόχου της αύξησης του κατώτατου μισθού στα 950 ευρώ (μεικτά) και του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ (μεικτά) μέχρι το 2027 σε πραγματικές τιμές  προκύπτει  ότι  είναι σχεδόν αδύνατη.

Ενδεχομένως   να επιτευχθεί σε ονομαστικές τιμές με την βοήθεια του πληθωρισμού, εάν το  επίπεδο  του  θα   είναι αρκετά υψηλότερο από τις προβλέψεις  των  εγχώριων  και  των διεθνών  οργανισμών.

Επίσης, οι  προβλέψεις  της Bank of America  αναφέρονται   και   στο δημόσιο χρέος   το  οποίο  εκτιμά  ότι  θα μειωθεί στο  επίπεδο  του 155%   του ΑΕΠ  το 2024 και στο  επίπεδο  του 152%  του ΑΕΠ  το 2025, σε  αντίθεση με τις  προβλέψεις  της κυβέρνησης στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα σταθερότητας στο οποίο προβλέπεται  ότι το δημόσιο χρέος θα μειωθεί  στο  επίπεδο  του 150,8%  του ΑΕΠ, το 2024   και  στο 142,6% του ΑΕΠ το 2025.

Δηλαδή, η Bank of America προβλέπει ότι το 2025  το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ θα είναι 10% υψηλότερο σε σχέση με τις προβλέψεις του προγράμματος σταθερότητας που είχε καταθέσει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή η κυβέρνηση τον Απρίλιο του 2023.

Αν υποθέσουμε ότι οι προβλέψεις του μεσοπρόθεσμου προγράμματος σταθερότητας επαληθευτούν τότε πιθανώς να επιτευχθεί ο στόχος των 950 ευρώ κατώτατου μισθού. Στην περίπτωση  όμως  που  δεν επαληθευτούν και έχουμε ένα απαισιόδοξο σενάριο στο επίπεδο των προβλέψεων της Bank of America, δηλαδή ένα μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης 1,4% και πληθωρισμό 2%, τότε  ο  κατώτατος μισθός θα προσεγγίσει τα 905 ευρώ και ο μέσος γενικός μισθός  θα  προσεγγίσει τα 1.430 ευρώ.

Ενώ, στο σενάριο που θα  επαληθευτεί ένας μέσος ετήσιος ρυθμός της τάξης του 2,2%, δηλαδή κοντά στις προβλέψεις της Ευρωπαϊκής  Επιτροπής, του ΔΝΤ και των εγχώριων Οργανισμών, τότε ο κατώτατος μισθός μπορεί να προσεγγίσει τα 925 ευρώ (μεικτά) και ο μέσος μισθός  να  προσεγγίσει  τα 1.465 ευρώ (μεικτά). Στις  συνθήκες  αυτές  οι  προβληματισμοί  για το μέλλον  της  ελληνικής  οικονομίας  και  κοινωνίας  διευρύνονται  δεδομένου  ότι  η  προοπτική  των  προβλέψεων, σύμφωνα  με  τους  εγχώριους  και τους  διεθνείς  οργανισμούς,  του  επιπέδου  των  μισθών,  του χρέους  και του  πληθωρισμού  στην  Ελλάδα  εκτιμάται  ότι  θα  συνοδευτεί, μεταξύ  άλλων,  από την μη  εισοδηματική  ικανοποίηση  των  πολιτών  στην  Ελλάδα, σε  βαθμό  που  η  πρώτη  θέση  των  οικονομικά  ευάλωτων  πολιτών  στην  Ε.Ε.-27 που  κατέχει  σήμερα η χώρα μας, με ποσοστό  87%,  να  αυξηθεί  κατά τα  επόμενα  χρόνια.

Το  ίδιο  ο  μέσος  σταθμισμένος  μισθός  στην  χώρα  μας  από την  θέση  των  τεσσάρων  χαμηλότερων  στην  Ε.Ε.-27 σήμερα  εκτιμάται  ότι  θα  υποστεί, σε  πραγματικούς  όρους,  περαιτέρω  επιδείνωση.

*Ομότ. Καθηγητή  Παντείου Πανεπιστημίου, Δρ. Παντείου  Πανεπιστημίου

Ο υπουργός Κωστής Χατζηδάκης δηλώνει χαρακτηριστικά «η Ελλάδα έχει μπει σε ένα καινούργιο δρόμο και απόφασή μας είναι να συνεχίσουμε με σοβαρότητα τη δουλειά μας, έτσι ώστε η ελληνική οικονομία το 2024 να ανέβει ακόμα πιο ψηλά!».

Η Ελλάδα έχει κάθε λόγο να νιώθει δικαιωμένη, αφού σε ένα συν δύο κομβικά σημεία κέρδισε αυτό που επιδίωκε.

Το πρώτο έχει να κάνει ότι με βάση τους νέους κανόνες περιορίζεται σημαντικά το ποσοστό ετήσιας μείωσης του χρέους. Με το υπάρχον πλαίσιο κάθε κράτος – μέλος με χρέος που υπερβαίνει το όριο του 60% του ΑΕΠ θα πρέπει να το μειώνει κάθε χρόνο κατά το 1/20 του υπερβάλλοντος ποσού. Αυτό σημαίνει για την Ελλάδα, ότι ενώ σήμερα η ετήσια μείωση του χρέους κινείται στην περιοχή του 4% έως 5%, με βάση τους νέους κανόνες που θα τεθούν σε εφαρμογή από το 2025 η απαίτηση για την μέση ετήσια μείωση του χρέους υποχωρεί στο 1%. Τα τελευταία τρία χρόνια η Ελλάδα μειώνει το λόγο χρέους προς ΑΕΠ κατά περισσότερες από δέκα μονάδες ετησίως.

Παράλληλα τα δύο επιπλέον σημεία της απόφασης που αφορούν την Ελλάδα είναι τα εξής:

• Στην περίπτωση που ένα κράτος – μέλος έχει υψηλότερες επενδύσεις σε άμυνα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ή προβαίνει σε μια σημαντική αύξηση των επενδύσεων του στην άμυνα, εισάγεται η δυνατότητα οι δαπάνες αυτές να μην λαμβάνονται υπόψη για την ένταξη ή μη του κράτους μέλους σε Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος. Οι επενδύσεις στην άμυνα είναι η μοναδική κατηγορία δαπανών για την οποία εισάγεται ρητά αυτή η πρόνοια.
• Εξασφαλίζεται πως η ενσωμάτωση των τόκων επίσημων δανείων στο δημόσιο χρέος, η οποία είναι προγραμματισμένη για το 2033, δεν θα ληφθεί υπόψη στους υπολογισμούς εξέλιξης του ελληνικού δημοσίου χρέους όσον αφορά την εφαρμογή των νέων δημοσιονομικών κανόνων.

Αναλυτικά η συμφωνία:

1. Ειδική μεταχείριση επενδύσεων στην άμυνα

Οι νέοι δημοσιονομικοί κανόνες προβλέπουν ότι όταν σημειώνεται υπέρβαση των ορίων για το έλλειμμα και το χρέος, θα συνυπολογίζεται κατά πόσο αυτή οφείλεται στην πραγματοποίηση υψηλών δαπανών για επενδύσεις στην άμυνα. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι εισάγεται η δυνατότητα αν ένα κράτος-μέλος έχει υψηλότερες επενδύσεις σε άμυνα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ή προβαίνει σε μια σημαντική αύξηση των επενδύσεων του στην άμυνα, οι δαπάνες αυτές να μην λαμβάνονται υπόψη για την ένταξη ή μη του κράτους μέλους σε Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος. Έτσι, οι επενδύσεις στην άμυνα δύνανται για πρώτη φορά να λειτουργούν ως κατηγορία δαπανών που θα εξαιρούνται από τον υπολογισμό του (υπερβολικού) ελλείμματος. Οι επενδύσεις στην άμυνα είναι η μοναδική κατηγορία δαπανών για την οποία εισάγεται ρητά αυτή η πρόνοια.

2. Σταδιακός περιορισμός των ελλειμμάτων και του χρέους

Με τους υφιστάμενους κανόνες κάθε κράτος-μέλος που έχει χρέος άνω του 60% του ΑΕΠ είναι υποχρεωμένο να μειώνει κάθε χρόνο το χρέος του κατά το 1/20 του υπερβάλλοντος ποσού. Στην πράξη αυτό για την Ελλάδα σημαίνει ετήσια μείωση χρέους 4,5%-5% τα επόμενα χρόνια. Με τους νέους κανόνες η απαιτούμενη μείωση χρέους θα υπολογίζεται με βάση τα χαρακτηριστικά κάθε κράτους μέλους, ενώ ως ελάχιστο όριο για τα κράτη με υψηλό χρέος (>90% του ΑΕΠ) όπως η Ελλάδα τίθεται η ετήσια μέση μείωση του χρέους κατά 1%. Σημειώνεται ότι τα τελευταία τρία χρόνια (2021-2023) η Ελλάδα μειώνει το λόγο χρέος προς ΑΕΠ κατά περισσότερες από δέκα μονάδες ετησίως. Για τα κράτη με χρέος μεταξύ 60% και 90% ο ελάχιστος μέσος απαιτούμενος ρυθμός μείωσης είναι 0,5%. Με την κατάργηση του κανόνα 1/20 οι απαιτήσεις περιορισμού του δημοσίου χρέους τα αμέσως επόμενα χρόνια θα είναι συνεπώς σημαντικά μειωμένες.

Επιπλέον με τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες μειώνονται οι ελάχιστες απαιτήσεις για περιορισμό των δημοσιονομικών ελλειμμάτων. Ειδικότερα τόσο οι υφιστάμενοι όσο και οι νέοι κανόνες προβλέπουν ότι τα κράτη θα πρέπει κατά κανόνα να θέτουν στόχους για το δημοσιονομικό έλλειμμα οι οποίοι να είναι πιο φιλόδοξοι από το ανώτατο όριο 3% που ορίζει η Συνθήκη. Ο σκοπός τους είναι να διασφαλιστεί ότι ακόμη και σε περιόδους οικονομικής κρίσης, όταν δηλαδή το έλλειμμα θα είναι εκ των πραγμάτων υψηλότερο, τα κράτη μέλη θα κατορθώσουν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. Στο υφιστάμενο πλαίσιο, υπάρχουν δύο τέτοια ανώτατα όρια τα οποία στην περίπτωση της Ελλάδας συνεπάγονται μέγιστο έλλειμμα ίσο με 0,5% του ΑΕΠ και 0,7% του ΑΕΠ αντίστοιχα. Με τους νέους κανόνες, τα παραπάνω όρια καταργούνται και στην θέση τους τίθεται ένα ενιαίο και λιγότερο αυστηρό ανώτατο όριο ελλείμματος, το οποίο προβλέπει ότι το έλλειμμα δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 1,5% του ΑΕΠ.

3. Εθνική ιδιοκτησία και μεσοπρόθεσμος σχεδιασμός

Με το νέο σύστημα επιστρέφουμε σε μια αρχιτεκτονική λιγότερο οριζόντια η οποία θα βασίζεται σε εξατομικευμένα εθνικά σχέδια δημοσιονομικής προσαρμογής τετραετούς διάρκειας. Τα Σχέδια αυτά θα πρέπει βέβαια να ακολουθούν τους συμφωνημένους κοινούς κανόνες ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εκδίδει για κάθε κράτος μια τεχνική πρόταση (“technical trajectory”) εξέλιξης της μεταβλητής που θα αποτελεί το επίκεντρο της δημοσιονομικής προσαρμογής, συγκεκριμένα των καθαρών πρωτογενών δημοσίων δαπανών. Η πρόταση της Επιτροπής θα αποτελεί βάση συζήτησης για την λήψη τελικών αποφάσεων. Κάθε κράτος θα μπορεί να προτείνει και αυτό την δική του πρόταση δημοσιονομικής προσαρμογής λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες που αντιμετωπίζει. Αναγνωρίζεται μάλιστα ρητά ότι η πορεία εξέλιξης των δημοσίων δαπανών θα μπορεί να αποκλίνει από αυτήν που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εφόσον αυτό τεκμηριώνεται επαρκώς. Η διαδικασία αυτή είναι ανάλογη με εκείνη της έγκρισης των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που εφαρμόζονται στα πλαίσια του προγράμματος NextGenEU. Έτσι, αυξάνεται σημαντικά η εθνική ιδιοκτησία των σχεδίων δημοσιονομικής προσαρμογής.

Επίσης αναγνωρίζεται η δυνατότητα αναθεώρησης των τετραετών σχεδίων πριν την ολοκλήρωσή τους, είτε σε περίπτωση κυβερνητικής αλλαγής είτε όταν επέλθουν μεταβολές που καθιστούν την εφαρμογή τους αδύνατη. Με αυτόν τον τρόπο αφενός αναγνωρίζεται το δικαίωμα των δημοκρατικά εκλεγμένων κυβερνήσεων να ενσωματώνουν στα Σχέδια Προσαρμογής τις δικές τους οικονομικές προτεραιότητες, τηρώντας βέβαια το γενικό πλαίσιο των συμφωνημένων κανόνων, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται ότι όταν συμβαίνουν απρόβλεπτά γεγονότα τα κράτη δεν θα είναι δέσμια ανεπίκαιρων σχεδίων.

4. Προστασία φιλοαναπτυξιακών επενδύσεων

Με τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες δημιουργείται περισσότερος δημοσιονομικός χώρος για την πραγματοποίηση επενδύσεων που έχουν αναπτυξιακό χαρακτήρα και συμβάλουν στην αντιμετώπιση σύγχρονων προκλήσεων όπως η ψηφιακή και πράσινη μετάβαση, η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, η ενεργειακή ασφάλεια, η οικονομική ανθεκτικότητα, η κοινωνική συνοχή και η άμυνα. Αυτό δεν σημαίνει πλήρη εξαίρεσή τους από τον υπολογισμό του ελλείμματος και του χρέους. Κάτι τέτοιο δεν θα ήταν άλλωστε εφικτό δεδομένου ότι και αυτές οι δαπάνες από κάπου θα πρέπει τελικά να πληρωθούν. Ωστόσο τα κράτη που δεσμεύονται να πραγματοποιήσουν ένα σύνολο μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων θα μπορούν να αιτηθούν μεγαλύτερη περίοδο προσαρμογής (έως 7 αντί για 4 έτη) προκειμένου να πετύχουν τους δημοσιονομικούς τους στόχους.

5. Ρήτρες διαφυγής

Με το νέο πλαίσιο αναγνωρίζεται ρητά η δυνατότητα παρεκκλίσεων από τις προβλέψεις των τετραετών Σχεδίων Προσαρμογής, είτε σε περίπτωση που επέλθει σοβαρή οικονομική ύφεση στη ζώνη του ευρώ ή την ΕΕ («Γενική Ρήτρα»), είτε σε εξαιρετικές περιστάσεις που βρίσκονται εκτός του ελέγχου των εθνικών κυβερνήσεων και έχουν σημαντική επίπτωση στα δημόσια οικονομικά τους («ειδική ρήτρα»). Η απόφαση θα λαμβάνεται από το Συμβούλιο Υπουργών κατόπιν πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το γεγονός ότι όσον αφορά τις ειδικές ρήτρες αναγνωρίζεται ότι την πρωτοβουλία για την εκκίνηση της διαδικασίας θα την έχουν τα κράτη μέλη τα οποία θα υποβάλουν σχετικό αίτημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή (αποτέλεσε αίτημα της Ελλάδας που έγινε αποδεκτό).

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

«O κ. Κασσελάκης επιβεβαιώνει άθελά του την ιστορική αλήθεια. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ επί πρωθυπουργίας Κώστα Σημίτη παρέδωσε το 2004 τη χώρα με δείκτη χρέους προς ΑΕΠ στο 95%, ενώ η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας υπό τον Κώστα Καραμανλή άφησε πίσω της έναν εκτροχιασμένο λόγο χρέους προς ΑΕΠ στο 127% και θηριώδη “δίδυμα ελλείμματα” (δημοσιονομικό έλλειμμα ύψους 15% και εξωτερικό έλλειμμα ένα από τα μεγαλύτερα παγκοσμίως). Εκλαμβάνουμε την ανάρτηση του Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ ως αυτοκριτική για τη σύμπλευση του κόμματός του με την καραμανλική συνιστώσα της χρεοκοπίας της χώρας», αναφέρει στην ανάρτησή του ο κ. Γλαβίνας.

O κ. Κασσελάκης επιβεβαιώνει άθελά του την ιστορική αλήθεια.
Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ επί ΠΘ Κ. Σημίτη παρέδωσε το 2004 τη χώρα με δείκτη χρέους προς ΑΕΠ στο 95%, ενώ η κυβέρνηση της ΝΔ υπό τον Κ. Καραμανλή άφησε πίσω της έναν εκτροχιασμένο λόγο χρέους προς ΑΕΠ στο 127% (1/2) pic.twitter.com/3ZBEIuSYW3

— Thanasis Glavinas (@Glavinas_Than) November 8, 2023

Υπενθυμίζεται ότι στους τόνους που χρησιμοποίησε και στην αρχική δήλωσή του για τον Κώστα Σημίτη που προκάλεσε πολιτική θύελλα, συνέχισε και την Τετάρτη ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Στέφανος Κασσελάκης προκειμένου να απαντήσει σε όσα είπε νωρίτερα το πρωί ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης.

Σε ανάρτησή του στο X ο κ. Κασσελάκης αφενός χαρακτηρίζει τον κ. Μαρινάκη «άνθρωπο που κατάφερε να γίνει κυβερνητικός εκπρόσωπος Μητσοτάκη και Σημίτη ταυτόχρονα» και αφετέρου υποστηρίζει ότι είναι «τιμή» για τον ίδιο «ότι η χρεοκοπία της χώρας επιτέθηκε εναντίον μου χθες».

Ο κ. Κασσελάκης συνοδεύει την ανάρτησή του και με έναν πίνακα για το δημόσιο χρέος στον οποίο, ωστόσο, παραλείπει να αναφέρει τι συνέβη την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ.

Μαθήματα Ιστορίας προς τον άνθρωπο που κατάφερε να γίνει κυβερνητικός εκπρόσωπος Μητσοτάκη και Σημίτη ταυτόχρονα.

Από το 1995 ως το 2015 το δημόσιο χρέος τριπλασιάστηκε! Αυξήθηκε κατά 200 δισ.!
Το ότι η χρεοκοπία της χώρας επιτέθηκε εναντίον μου χθες, είναι τιμή για μένα. pic.twitter.com/iGxbXUH1Dy

— Stefanos Kasselakis – Στέφανος Κασσελάκης (@skasselakis) November 8, 2023

Σε νεότερη πρόβλεψη, όπως αναφέρει η Deutsche Welle, για το τρέχον έτος η ΕΚΤ εκτιμά ότι το χρέος στην ευρωζώνη κυμαίνεται στο 89%, ενώ το 2024 θα υποχωρήσει ελαφρώς στο 88,6%. Σε κάθε περίπτωση όμως παραμένει σταθερά πάνω από το 60% του ΑΕΠ που είχε ορίσει ως ανώτατο όριο το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, θέλοντας να διασφαλίσει τη σταθερότητα και την ευρωστία του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος.

Έντεκα κράτη-μέλη της ευρωζώνης ξεπερνούν σήμερα το όριο το 60%. Το υψηλότερο χρέος (σε ποσοστά επί τοις εκατό του ΑΕΠ) καταγράφεται στην Ελλάδα με 171%, ενώ ακολουθεί η Ιταλία με 144%. Στη Γερμανία το χρέος δεν ξεπερνά το 66% του ΑΕΠ

Σε πρόσφατη σύστασή του το European Fiscal Board, ανεξάρτητο συμβουλευτικό όργανο της Κομισιόν, καλεί τις υπερχρεωμένες χώρες να εντείνουν την προσπάθειες για επιστροφή στη δημοσιονομική πειθαρχία. «Το χρέος ανέρχεται σε πρωτοφανή επίπεδα» προειδοποιεί ο ομότιμος καθηγητής Οικονομικών και επικεφαλής του European Fiscal Board, Νιλς Τίγκεσεν. Όπως επισημαίνει, «το ύψος του χρέους σε απόλυτους αριθμούς μπορεί να μην θεωρείται πρόβλημα, ανησυχητική είναι όμως η πρόβλεψη ότι το χρέος επιμένει, καθώς δεν υλοποιούνται οι απαραίτητες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις».

• Όπως τονίζει ο Νιλς Τίγκεσεν στην Deutsche Welle «δεν μπορεί να θεωρούμε δεδομένο ότι οι αγορές θα αποδέχονται για πάντα ένα χρέος που υπερβαίνει το 100% του ΑΕΠ». Ήδη τα spread διευρύνονται για τα ιταλικά κρατικά ομόλογα, ενώ η Moody’s έχει υποβαθμίσει την πιστοληπτική ικανότητα της γειτονικής χώρας.

Τα υψηλά επιτόκια δυσχεραίνουν περισσότερο την αναχρηματοδότηση του χρέους, ιδιαίτερα στις πιο ευπαθείς οικονομίες της ευρωζώνης. Ακόμη και στη Γερμανία ο υπουργός Οικονομικών Κρίστιαν Λίντνερ εκτιμά ότι το 2023 θα πρέπει να δαπανήσει μόνο για τοκοχρεολύσια ποσό 40 δισεκατομμυρίων ευρώ, δεκαπλάσιο από το αντίστοιχο του 2022, που δεν ξεπερνούσε τα 4 δις ευρώ.

Την ίδια στιγμή η Ιταλία, σύμφωνα με υπολογισμούς του υπουργείου Οικονομικών στη Ρώμη, θα αναγκαστεί να πληρώσει πάνω από 100 δις ευρώ για την αναχρηματοδότηση του χρέους της το 2024. Ο Δανός οικονομολόγος Νιλς Τίγκεσεν προτείνει να συμφωνήσουν όλα τα κράτη-μέλη της ευρωζώνης σε ένα μεσοπρόθεσμο σχέδιο για τη μείωση χρέους, προτού ξεφύγει η κατάσταση από κάθε έλεγχο και επανεμφανισθεί το «φάντασμα» της χρεοκοπίας, όπως είχε συμβεί προ ετών στην Ελλάδα.

• Τα μεγαλύτερα προβλήματα αντιμετωπίζει η ακροδεξιά κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι στην Ιταλία, αλλά δεν είναι η μόνη.

Σημαντικές προσπάθειες για την εξυγίανση του προϋπολογισμού θα πρέπει επίσης να καταβάλουν η Γαλλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ελλάδα και η Κύπρος, αναφέρουν οι ειδικοί του European Fiscal Board. Παρά τις πολύμηνες διαβουλεύσεις επί του ζητήματος, μεταξύ των υπουργών Οικονομικών δεν υπάρχει ενιαία γραμμή για το πώς θα επιτευχθεί η σταθεροποίηση των δημοσίων οικονομικών χωρίς να «στραγγαλίζεται» η ανάπτυξη, αλλά και χωρίς να επιβάλλονται οδυνηρά μέτρα λιτότητας.

Μία ομάδα χωρών, υπό την ηγεσία της Γερμανίας, επιμένει ότι απαιτούνται ξεκάθαροι κανόνες δημοσιονομικής πειθαρχίας, που ισχύουν για όλους, με στόχο τη μείωση του χρέους σε εύθετο χρόνο. Μία άλλη ομάδα, της οποίας ηγείται η Γαλλία, αντιπροτείνει ένα σχέδιο κατά περίπτωση για απομείωση χρέους σε κάθε χώρα, έτσι ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι «ιδιαιτερότητες» που επικρατούν στο Παρίσι, τη Ρώμη ή την Αθήνα και να μην επιβάλλονται μέτρα τιμωρητικού χαρακτήρα.

Ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Κρίστιαν Λίντνερ προτείνει εξυγίανση του προϋπολογισμού με παράλληλη αύξηση των επενδύσεων στην ψηφιοποίηση και τον εκσυγχρονισμό της οικονομίας. «Αυτό κάνουμε κι εμείς στη Γερμανία, στην παρούσα φάση» δηλώνει ο Λίντνερ στην DW. «Εφαρμόζουμε μία λελογισμένη πολιτική συγκράτησης των δαπανών, κάτι που κρίνεται απαραίτητο για να να καταπολεμήσουμε τον πληθωρισμό, χωρίς να υπονομεύουμε τις παρεμβάσεις της ΕΚΤ».

Ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών Μπρούνο Λεμέρ πρεσβεύει μία διαφορετική λογική και υποστηρίζει ότι η επιτάχυνση των προσπαθειών για την απομείωση του χρέους θα στερούσε την οικονομία από το «οξυγόνο» που χρειάζεται για την ανάπτυξη.

Όσο για τον Ιταλό ομόλογό του, Τζιανκάρλο Τζορτζέτι, θεωρεί ότι οι κρατικές δαπάνες για την άμυνα και για την «πράσινη ενέργεια» δεν πρέπει καν να συνυπολογίζονται στα κριτήρια περί δημοσιονομικής πειθαρχίας. Η Γερμανία δηλώνει αντίθετη με αυτή την προσέγγιση. Η πίεση στην Ιταλία εντείνεται, καθώς η ΕΚΤ αναμένεται να τερματίσει σε εύθετο χρόνο τις αγορές ιταλικών ομολόγων στη δευτερογενή αγορά, ενώ μέχρι το 2026 ολοκληρώνονται και οι εκταμιεύσεις κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ.

• Εάν οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης και η Κομισιόν δεν καταφέρουν να συμφωνήσουν ως το τέλος του χρόνου σε νέους κανόνες για την απομείωση του χρέους, επανέρχεται σε ισχύ το παλαιό Σύμφωνο Σταθερότητας, που προβλέπει όριο 3% του ΑΕΠ για τον νέο δανεισμό και αυστηρές προϋποθέσεις για ταχεία απομείωση χρέους.

Σε αυτή την περίπτωση η Κομισιόν θα έπρεπε να εκκινήσει εναντίον της Ιταλίας και της Γαλλίας διαδικασία επί παραβάσει της Συνθήκης της ΕΕ, καθώς και οι δύο χώρες προβλέπουν νέο δανεισμό άνω του 4% του ΑΕΠ στο σχέδιο προϋπολογισμού για το 2024. Αλλά αυτό είναι κάτι που κανείς δεν επιθυμεί στην πραγματικότητα. Ακόμη και ο Νιλς Τίγκεσεν, από το European Fiscal Board, επισημαίνει ότι το παλαιό Σύμφωνο Σταθερότητας προβλέπει μεν αυστηρά και ξεκάθαρα κριτήρια, τα οποία ωστόσο ποτέ δεν εφαρμόστηκαν στην πράξη. Και αυτό διότι, εάν όντως εφαρμόζονταν, θα έσπρωχναν μία ώρα αρχύτερα στην άβυσσο της χρεοκοπίας τις χώρες εκείνες που ούτως ή άλλως αντιμετωπίζουν δημοσιονομικά προβλήματα.

«Απαιτείται μακροπρόθεσμη στρατηγική για την απομείωση του χρέους, για παράδειγμα ένα τετραετές σχέδιο δράσης, αντί για βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις που επανεξετάζονται κάθε χρόνο» λέει ο Δανός οικονομολόγος.

Συγχρόνως, δεν είναι τυχαίες οι ανησυχίες που διατύπωσαν στις πρόσφατες εκθέσεις τους, τόσο η Fitch όσο και ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας σχετικά με το ύψος του χρέους, που κρατάει την Ελλάδα, μακριά από την επενδυτική βαθμίδα, σύμφωνα με όσα αναφέρει η οικονομική ιστοσελίδα sofokleousin.gr.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, το ύψος του ακαθάριστου δημόσιου χρέους, στο τέλος του περασμένο Απριλίου, σκαρφάλωσε στα 403,44 δισ. ευρώ, από 400,28 δισ. ευρώ, που ήταν στο τέλος Δεκεμβρίου 2022 και από 388,34 δισ. ευρώ, που ήταν  στο τέλος του 2021.

Σημειώνεται ότι ο στόχος του υπουργείου Οικονομικών που τέθηκε τον περασμένο Νοέμβριο, προέβλεπε ότι το συνολικό ακαθάριστο χρέος της χώρας, θα φτάσει στο τέλος του 2023 στο ποσό των 395,03 δισ. ευρώ, αλλά ήδη από τον Απρίλιο βρίσκεται κατά 8 δισ. ευρώ, υψηλότερα και προφανώς θα εξακολουθήσει να αυξάνεται στους επόμενους μήνες του έτους.

Επίσης για το 2022 ο στόχος του υπουργείου Οικονομικών ήταν το συνολικό ακαθάριστο χρέος της χώρας, να φτάσει στο τέλος του 2022, στο ποσό των 392,3 δισ. ευρώ και επίσης κατέγραψε υπέρβαση ύψους 8 δισ. ευρώ.

Η αύξηση του δημοσίου χρέους προήλθε από τον νέο δανεισμό, το ύψος του οποίου ήταν υψηλότερο από τις εξοφλήσεις τίτλων που έληξαν στην ίδια περίοδο.

Διευκρινίζεται ότι τα στοιχεία αφορούν στο ακαθάριστο δημόσιο χρέος ή Χρέος Κεντρικής Διοίκησης, το οποίο διαφέρει από το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης. Για να προκύψει το χρέος Γενικής Κυβέρνησης, από το συνολικό δημόσιο χρέος αφαιρούνται:

• Η ονομαστική αξία των κρατικών ομολόγων, που κατέχουν ασφαλιστικά ταμεία και οι ΟΤΑ και άλλοι δημόσιοι φορείς. Πρόκειται για το αποκαλούμενο ενδοκυβερνητικό χρέος, το οποίο σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού, για το 2022 υπολογίζονται σε 21,2 δισ. ευρώ και για το 2023 σε 21,93 δισ. ευρώ.
• Τα κέρματα και οι επενδύσεις σε κρατικά ομόλογα των νομικών προσώπων, το ύψος των οποίων για το 2022, υπολογίζεται από το ΥΠΟΙΚ σε 16,1 δισ. ευρώ τόσο για το 2022 όσο και για το 2023.

Ο στόχος του υπουργείου Οικονομικών ήταν το Χρέος Γενικής κυβέρνησης να συγκρατηθεί το 2022 στο ποσό των 355 δισ. ευρώ ή στο 168,9% του ΑΕΠ.
Για το 2023 ο στόχος είναι το χρέος Γενικής Κυβέρνησης να διαμορφωθεί σε 357 δισ. ευρώ ή στο 159,3% του ΑΕΠ.

Ωστόσο, μετά την αύξηση του συνολικού χρέους, οι ανωτέρω στόχοι τίθενται υπό αμφισβήτηση και το χρέος γενικής κυβέρνησης, προφανώς, θα διαμορφωθεί σε υψηλότερα επίπεδα.

Ανησυχίες Fitch και ESM

Το ύψος του χρέους της Ελλάδας αποτελεί πηγή ανησυχίας για τη Fitch και τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας.

Η Fitch, στην έκθεση που εξέδωσε στις 9 Ιουνίου η οποία συνόδευε το πάγωμα της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας ανέφερε μεταξύ άλλων ότι το υψηλό χρέος αποτελεί ένα λόγο που διατηρείται η Ελλάδα εκτός της επενδυτικής βαθμίδας.

Συγκεκριμένα αναφέρει: «Με βάση το κεντρικό σενάριο της Fitch για βελτίωση της δημοσιονομικής στάσης και σταθερή ονομαστική ανάπτυξη, ο λόγος δημόσιου χρέους/ΑΕΠ θα μειωθεί στο 162,2% το 2023 και στο 154,4% το 2024, μια πτώση της τάξεως των 50 ποσοστιαίων μονάδων από το υψηλό του 206% που επιτεύχθηκε το 2020 (αλλά ακόμα σε πολύ υψηλότερα επίπεδα από αυτά που δικαιολογούν την μέση αξιολόγηση BB).»

Επίσης, ανήσυχος είναι και ο ESM. Μέσα στους επαίνους για τη δημοσιονομική πορεία, που περιέχει η χθεσινή του έκθεση, αναφέρει και τα ακόλουθα: «Η Ελλάδα αντιμετωπίζει προκλήσεις για τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους και την ικανότητα αποπληρωμής του, που πηγάζουν από το υψηλό ακόμη επίπεδο δημόσιου και εξωτερικού χρέους, τα μεγάλα και διευρυνόμενα εξωτερικά ελλείμματα, την αδύναμη αύξηση της παραγωγικότητας και τις ευπάθειες του τραπεζικού τομέα».

Ο νόμος αυτός αναστέλλει για δύο χρόνια, μέχρι τον Ιανουάριο του 2025, το ανώτατο όριο του χρέους των ΗΠΑ και καθορίζει επίσης ορισμένους δημοσιονομικούς στόχους.

Ο Μπάιντεν είχε προαναγγείλει ότι θα υπέγραφε τον νόμο αμέσως μόλις έφτανε στο γραφείο του, επισημαίνοντας ότι «τίποτα δεν θα ήταν πιο ανεύθυνο, πιο καταστροφικό» από τη χρεοκοπία των ΗΠΑ. Το υπουργείο Οικονομικών είχε προειδοποιήσει ότι δεν θα ήταν σε θέση να πληρώσει όλες τις υποχρεώσεις του μετά τις 5 Ιουνίου, εφόσον δεν υπήρχε μέχρι τότε κάποια συμφωνία στο Κογκρέσο.

Μένει πλέον να υιοθετηθεί από τη Γερουσία, που καλείται να ψηφίσει το ταχύτερο, με τον επικεφαλής της πλειοψηφίας των Δημοκρατικών Τσακ Σούμερ να διαβεβαιώνει νωρίτερα χθες πως θα το καταθέσει προς συζήτηση και ψήφιση «το συντομότερο δυνατόν» για να «αποφύγουμε τη στάση πληρωμών».

• Καρπός μαραθώνιων και σκληρών διαπραγματεύσεων που ολοκληρώθηκαν το τριήμερο της Memorial Day, το νομοσχέδιο επιτρέπει την αποφυγή του χειρότερου σεναρίου, που ήταν η αθέτηση πληρωμών από το αμερικανικό ομοσπονδιακό κράτος την ερχόμενη Δευτέρα.

Για να αποφευχθεί αυτό το σενάριο, δυνητικά καταστροφικό για την μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν και ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Κέβιν Μακάρθι κατέληξαν σε συμφωνία που, όπως όλοι οι συμβιβασμοί, δεν ικανοποίησε κανέναν.

Πριν από την ψηφοφορία, ο Ρεπουμπλικάνος «speaker» παραδέχθηκε ότι δεν υπάρχει ομοφωνία στην παράταξή του, εκφράζοντας ταυτόχρονα την αισιοδοξία του και δίνοντας έμφαση στο ότι «σήμερα, θα υιοθετήσουμε τις μεγαλύτερες περικοπές δημοσίων δαπανών στην αμερικανική ιστορία».

Εξαιτίας της έλλειψης κομματικής πειθαρχίας της άλλης πλευράς, ηγέτες των Δημοκρατικών, μολονότι αντιμετώπιζαν με δυσφορία το ότι είναι αναγκασμένοι να αναθεωρήσουν τον προϋπολογισμό και να περικόψουν δαπάνες, υποσχέθηκαν να προσφέρουν τις ψήφους που έλειπαν για να περάσει το νομοσχέδιο.

• «Οι Δημοκρατικοί της Βουλής θα φροντίσουν η χώρα να μην κηρύξει χρεοκοπία. Τελεία, αυτό όλο είναι όλο», είπε ο ηγέτης τους Χακίμ Τζέφρις.

«Δεν θα αφήσουμε τους εξτρεμιστές Ρεπουμπλικάνους να βυθίσουν την οικονομία μας και να κάνουν τους Αμερικανούς να υποφέρουν», είπε αργότερα στο ημικύκλιο, εκφράζοντας την ελπίδα πως ο κ. Μακάρθι θα εξασφάλιζε τουλάχιστον τα δυο τρίτα των ψήφων της κοινοβουλευτικής ομάδας του GOP, δηλαδή 150 ψήφους.

Οι Ρεπουμπλικάνοι ελέγχουν το σώμα με ισχνή πλειοψηφία (222-213).

Ο πρόεδρος Μπάιντεν πήγε χθες βράδυ στο Κολοράντο και πριν από την αναχώρησή του είπε πως ήλπιζε το νομοσχέδιο να έχει εγκριθεί από τη Βουλή των Αντιπροσώπων προτού φθάσει στην πολιτεία της αμερικανικής Δύσης.

«Μέχρι να προσγειωθώ το Κογκρέσο θα ψηφίσει, η Βουλή θα ψηφίσει, και θα έχουμε κάνει άλλο ένα βήμα», δήλωσε ο ογδοντάρης Δημοκρατικός, που είχε ήδη καλέσει το σώμα «σθεναρά» να υιοθετήσει το νομοσχέδιο την προηγουμένη.

Μετά την ψηφοφορία, έκανε λόγο για «καλή είδηση για την οικονομία και τους Αμερικανούς», καλώντας τη Γερουσία «να εγκρίνει» το νομοσχέδιο «το ταχύτερο για να μπορέσω να το υπογράψω».

• Και στα δύο στρατόπεδα υψώθηκαν φωνές που έκαναν σαφές πως δεν επρόκειτο να ταχθούν υπέρ του κειμένου.

Στους Ρεπουμπλικάνους, οι σφοδρότερες επικρίσεις προήλθαν από την πτέρυγα των πιο σκληροπυρηνικών οπαδών του Ντόναλντ Τραμπ, που απαιτούσαν ακόμα μεγαλύτερες περικοπές δαπανών. Ο βουλευτής του Τέξας Τσιπ Ρόι σφυροκόπησε την «κακή συμφωνία» που «δεν θα έπρεπε να ψηφίσει κανένας Ρεπουμπλικάνος». Ορισμένα μέλη αυτής της ομάδας σκέπτονται ακόμη και να ζητήσουν να αποπεμφθεί ο κ. Μακάρθι από τον θώκο του. Η πρόταση όμως δεν έχει υποστηριχθεί δημόσια ως τώρα παρά από ένα μέλος της Βουλής των Αντιπροσώπων.

Πιο μετριοπαθείς Ρεπουμπλικάνοι, όπως η βουλεύτρια της Νότιας Καρολίνας Νάνσι Μέις, επίσης τάχθηκαν κατά. «Αυτή η ‘συμφωνία’ επισημοποιεί το επίπεδο ρεκόρ στο οποίο έφθασαν σε επίπεδο ρεκόρ κατά τη διάρκεια της πανδημίας και είναι η βάση αναφοράς των μελλοντικών», ανέφερε στη δικαιολόγηση της ψήφου της.

Στις τάξεις των Δημοκρατικών, μέλη της αριστερής πτέρυγας, όπως η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτές και η Πραμίλα Τζάιαπαλ, αρνήθηκαν να ταχθούν υπέρ του κειμένου που «επέβαλαν», όπως τόνισαν, από τους Ρεπουμπλικάνους.

Το νομοσχέδιο αναστέλλει το όριο του χρέους (31,4 τρισεκ. δολάρια, παγκόσμιο ρεκόρ) ως την 1η Ιανουαρίου 2025, δηλαδή μέχρι και την περίοδο μετά τις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου του 2024.

Σε αντάλλαγμα, δαπάνες θα περιοριστούν ή θα μείνουν σταθερές, πλην αυτών για τις ένοπλες δυνάμεις και τους βετεράνους, το 2024 και θα αυξηθούν κατά 1%, μη υπολογιζόμενου του πληθωρισμού, το 2025.

Προβλέπεται επίσης μείωση κατά 10 δισεκ. δολάρια των κεφαλαίων που είχαν κατανεμηθεί στις υπηρεσίες της εφορίας για να εκσυγχρονιστούν και να ενισχύσουν τους ελέγχους.

Σύμφωνα με το γραφεί του κ. Μακάρθι, η συμφωνία προβλέπει να ανακτηθούν «δισεκατομμύρια δολάρια» από κεφάλαια που είχαν διατεθεί για την αντιμετώπιση της πανδημίας του νέου κορονοϊού αλλά δεν δαπανήθηκαν, χωρίς περισσότερες διευκρινίσεις.

Ο συμβιβασμός συμπεριέλαβε επίσης μέτρα, που προκαλούν έντονες αντιδράσεις, για τα προνοιακά επιδόματα: αυξάνει από τα 49 στα 54 έτη το όριο ηλικίας για τους άτεκνους ενήλικους που πρέπει να προσφέρουν εργασία για να λάβουν επισιτιστική βοήθεια, αλλά καταργεί αυτή την υποχρέωση για τους βετεράνους και τους άστεγους.

Μπάιντεν:«Κρίσιμο βήμα μπροστά» η έγκριση του νομοσχεδίου για το όριο του χρέους από τη Βουλή των Αντιπροσώπων

Η υιοθέτηση χθες Τετάρτη από τη Βουλή των Αντιπροσώπων σχεδίου νόμου που αναστέλλει το όριο δανεισμού του αμερικανικού κράτους μέχρι το 2025 είναι «κρίσιμο βήμα μπροστά» που εξασφαλίστηκε χάρη «στον συμβιβασμό των δύο κομμάτων» του αμερικανικού κοινοβουλίου, τόνισε ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν μετά την εξέλιξη, σύμφωνα με δελτίο Τύπου που δημοσιοποίησαν οι υπηρεσίες του. «Απόψε η Βουλή (των Αντιπροσώπων) έκανε ένα κρίσιμο βήμα μπροστά για να αποτραπεί η πρώτη κήρυξη στάσης πληρωμών» στην ιστορία των ΗΠΑ, τόνισε ο Δημοκρατικός πρόεδρος.

«Μόλις έκλεισα το τηλέφωνο με τον πρόεδρο. Αφού σπατάλησε χρόνο αρνούμενος να διαπραγματευτεί για μήνες, καταλήξαμε σε καταρχήν συμφωνία αντάξια του αμερικανικού λαού», ανέφερε ο Μακάρθι μέσω Twitter.

Ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Κέβιν Μακάρθι ανακοίνωσε ότι έκλεισε καταρχήν συμφωνία με τον Τζο Μπάιντεν για την αύξηση του ορίου δανεισμού του κράτους των ΗΠΑ, προκειμένου να αποφευχθεί μια στάση πληρωμών, προσθέτοντας πως οι απαιτούμενες ψηφοφορίες αναμένεται να διεξαχθούν την Τετάρτη 31η Μαΐου

Κατά πληροφορίες του πρακτορείου ειδήσεων Ρόιτερς, η συμφωνία θα αυξήσει το όριο του χρέους (31,4 τρισεκ. δολάρια, παγκόσμιο ρεκόρ) για δυο χρόνια ενώ ταυτόχρονα προβλέπει περιορισμούς στις δημόσιες δαπάνες, εξαιρουμένων αυτών για τις ένοπλες δυνάμεις και τους βετεράνους, ενώ προφανώς ικανοποιεί κάποιες απαιτήσεις που πρόβαλαν οι Ρεπουμπλικάνοι, όπως το να εργάζονται σε αντάλλαγμα για αυτή όσοι λαμβάνουν προνοιακή βοήθεια από το αμερικανικό κράτος, ιδίως βοήθεια σε τρόφιμα.

Οι Μπάιντεν και Μακάρθι είχαν τηλεφωνική συνομιλία μιάμισης ώρας χθες Σάββατο το απόγευμα για τη συμφωνία. «Έχουμε ακόμα δουλειά απόψε για να τελειώσουμε τη σύνταξή της», ανέφερε ο Μακάρθι σε δημοσιογράφους στο Καπιτώλιο. Πρόσθεσε πως η συγγραφή του κειμένου αναμένεται να ολοκληρωθεί σήμερα Κυριακή, κατόπιν να ξανασυζητηθεί και να ψηφιστεί στο Κογκρέσο την Τετάρτη.

Αν εγκριθεί έγκαιρα, η συμφωνία θα αποτρέψει τη –ίσως και καταστροφική για την αμερικανική όσο και για την παγκόσμια οικονομία– κήρυξη στάσης πληρωμών από πλευράς των ΗΠΑ, που η υπουργός Οικονομικών Τζάνετ Γέλεν έχει προειδοποιήσει ότι θα ενσκήψει περί την 5η Ιουνίου στην περίπτωση που το Κογκρέσο δεν αυξήσει ή αναστείλει το όριο του χρέους.

«Μέχρι οι άνθρωποι να είναι πρόθυμοι να κάνουν λογικές συζητήσεις για το πώς μπορούμε πραγματικά να προχωρήσουμε και να κάνουμε το σωστό, δεν θα καθίσουμε εδώ να μιλάμε μόνο στον εαυτό μας», είπε στους δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος των Ρεπουμπλικάνων Γκάρετ Γκρέιβς.

«Αποφασίσαμε να διακόψουμε γιατί απλά δεν είναι παραγωγικό», πρόσθεσε, τονίζοντας ότι δεν γνωρίζει αν οι συνομιλίες θα ξαναρχίσουν αυτό το Σαββατοκύριακο.

Μετά την τελευταία αυτή εξέλιξη η Wall Street κατέγραψε σημαντικές απώλειες.

Η διακοπή των διαπραγματεύσεων ήρθε μόλις μια ημέρα αφότου ο πρόεδρος της Βουλής Κέβιν Μακάρθι δήλωσε αισιόδοξος ότι οι διαπραγματευτές του Κογκρέσου θα μπορούσαν να καταλήξουν σε συμφωνία εγκαίρως για να διεξαχθεί ψηφοφορία στη Βουλή την επόμενη εβδομάδα.

«Βλέπω τον δρόμο που μπορούμε να καταλήξουμε σε συμφωνία», είπε ο ΜακΚάρθι την Πέμπτη.

Νωρίς το πρωί το πρακτορείο Reuters, επικαλούμενο αξιωματούχο του Λευκού Οίκου , μετέδωσε ότι σημειώνεται «σταθερή πρόοδος» στις διαπραγματεύσεις μεταξύ Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικάνων για τις κινήσεις που απαιτούνται προς αποφυγή μιας χρεοκοπίας των ΗΠΑ.

Ο Μπάιντεν έλαβε ενημέρωση για τις συνομιλίες με βοηθούς του Ρεπουμπλικανού προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων Κέβιν Μακάρθι το πρωί της Παρασκευής στην Ιαπωνία, όπου ταξιδεύει για τη σύνοδο κορυφής της Ομάδας των 7 (G7).

• «Η ομάδα του προέδρου τον ενημέρωσε ότι σημειώνεται σταθερή πρόοδος», σύμφωνα με έναν από τους αξιωματούχους, ο οποίος αρνήθηκε να κατονομαστεί.

«Ο πρόεδρος έδωσε εντολή στην ομάδα του να συνεχίσει να πιέζει για μια διακομματική συμφωνία και ξεκαθάρισε την ανάγκη να προστατευθούν τα βασικά προγράμματα για τους σκληρά εργαζόμενους Αμερικανούς και η οικονομική πρόοδο των τελευταίων δύο ετών, καθώς οι διαπραγματεύσεις εισέρχονται σε προχωρημένα στάδια. Παραμένει βέβαιος ότι το Κογκρέσο θα λάβει τα απαραίτητα μέτρα για να αποφευχθεί η χρεοκοπία.»

• Οι Ρεπουμπλικάνοι αρνήθηκαν να ψηφίσουν για την άρση του ανώτατου ορίου χρέους, που προς το παρόν παραμένει στα 31,3 τρισεκατομμύρια δολάρια, εκτός εάν ο Μπάιντεν και οι Δημοκρατικοί συμφωνήσουν σε περικοπές δαπανών στον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό.

Η αμερικανική κυβέρνηση μπορεί να αθετήσει ορισμένα χρέη ήδη από την 1η Ιουνίου αν το Κογκρέσο δεν ψηφίσει για την άρση του ανώτατου ορίου χρέους, και οι οικονομολόγοι φοβούνται ότι η χώρα θα διολισθήσει σε ύφεση.

• Ο Μπάιντεν διέκοψε το ταξίδι του στην Ασία και τώρα σχεδιάζει να επιστρέψει στην πατρίδα του την Κυριακή για να ολοκληρώσει τις διαπραγματεύσεις, «κόβοντας» τις προγραμματισμένες στάσεις σε Παπούα Νέα Γουινέα και Αυστραλία που είχαν ως στόχο την αντιμετώπιση της επιρροής της Κίνας στην περιοχή.

Εν τω μεταξύ, ο σύμβουλος του Λευκού Οίκου Στιβ Ρικέτι, η διευθύντρια του προϋπολογισμού Σαλάντα Γιανγκ και η σύμβουλος σε θέματα νομοθεσίας Λουίζα Τερέλ ηγούνται των συζητήσεων για λογαριασμό της κυβέρνησης.

Μια παρόμοια αντιπαράθεση του 2011 για το όριο του χρέους οδήγησε σε ιστορική υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας των ΗΠΑ, προκαλώντας το ξεπούλημα των μετοχών και ωθώντας το κόστος δανεισμού της κυβέρνησης σε υψηλότερα επίπεδα.

Το σημερινό αδιέξοδο έχει αναστατώσει τους επενδυτές, στέλνοντας το κόστος ασφάλισης της έκθεσης στο αμερικανικό δημόσιο χρέος σε υψηλά επίπεδα ρεκόρ.