Αυτό τονίζει ο Πρόεδρος Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Καθηγητής Καρδιολογίας, Γεράσιμος Σιάσος, προτρέποντας το κοινό να προσέχει, και ιδιαίτερα τους ασθενείς με γνωστή καρδιαγγειακή νόσο, όπως στεφανιαία νόσο, καθώς και όσους έχουν παράγοντες κινδύνου όπως αρτηριακή υπέρταση, υπερλιπιδαιμία, κάπνισμα και σακχαρώδη διαβήτη. Η αυξημένη πρόσληψη θερμίδων μπορεί να απορρυθμίσει της τιμές σακχάρου στους ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, τα πολλά γεύματα με τροφές πλούσιες σε κορεσμένα λίπη μπορούν να απορρυθμίσουν τα επίπεδα της χοληστερόλης.

Ποιος κίνδυνος ελλοχεύει για την καρδιά μας;

Κυριότερη οδηγία αυτές τις ημέρες είναι να αποφεύγουμε τα μεγάλα και λιπαρά γεύματα, καθώς έρευνες έχουν δείξει σημαντική αύξηση των εμφραγμάτων μετά από πολύ μεγάλα γεύματα.

Ο καλύτερος διατροφικά τρόπος να επιτύχουμε ένα καλό λιπιδαιμικό προφίλ είναι η μεσογειακή δίαιτα, πλούσια σε όσπρια, ψάρια, ελαιόλαδο, φρούτα και λαχανικά. Κάτι τέτοιο βέβαια ειδικά για την ημέρα του Πάσχα δεν συνηθίζεται. Μπορούμε όμως να περιορίσουμε τις προσλαμβανόμενες θερμίδες και τα ζωικής προέλευσης λιπαρά, αν προσθέσουμε στο γεύμα μας πράσινες σαλάτες με τα εποχικά λαχανικά ώστε και την ενοχλητική δυσπεψία να περιορίσουμε αλλά και την καταπόνηση της καρδιάς μας. 

Είναι σημαντική επίσης η αποφυγή τροφών που περιέχουν κορεσμένα λιπαρά οξέα, όπως επίσης και ο περιορισμός του άλατος. Μπορούμε λοιπόν να εορτάσουμε την ημέρα του Πάσχα σύμφωνα με τα έθιμα μας και να καταναλώσουμε και τα πατροπαράδοτα λιπαρά κρέατα και εδέσματα αλλά με μέτρο! Η κατανάλωση αλκοόλης πρέπει να περιορίζεται σε λιγότερα από 100gr την εβδομάδα ή όχι πάνω από ένα ποτήρι την ημέρα.

Όσον αφορά την πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων, η προσοχή μας έχει στραφεί τα τελευταία χρόνια στη μείωση του συνολικού καρδιαγγειακού κινδύνου. Ο συνολικός καρδιαγγειακός κίνδυνος υπολογίζεται βάση έτοιμων εφαρμογών που λαμβάνουν υπόψη, την ηλικία, το φύλο, το κάπνισμα, την υπέρταση και τα επίπεδα χοληστερόλης.

Είναι σημαντικό λοιπόν να αντιμετωπίσουμε το κάπνισμα, την υπέρταση, το ΣΔ και την υπερλιπιδαιμία. Ειδικά για την υπερλιπιδαιμία τα επίπεδα στόχου της LDL χοληστερόλης (ή διαφορετικά «οι φυσιολογικές τιμές») κρίνονται κατά περίπτωση ανάλογα με το συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο. 

Οι εξετάσεις για τα επίπεδα των λιπιδίων περιλαμβάνουν μέτρηση της LDL χοληστερόλης, της HDL χοληστερόλης, των τριγλυκεριδίων και της απολιποπρωτεινης Β. Κυρίως μας ενδιαφέρει η LDL ή «κακή χοληστερόλη». Ανάλογα με το πόσους παράγοντες κινδύνου έχει ένας ασθενής θα πρέπει οι τιμές να είναι κάτω από 100 όταν είναι ενδιάμεσου κινδύνου, κάτω από 70 όταν είναι υψηλού κινδύνου και κάτω από 55 όταν είναι πολύ υψηλού κινδύνου ή έχει τεκμηριωμένη καρδιαγγειακή νόσο.

Ο ελεύθερος χρόνος των εορτών μπορεί επίσης να μας δώσει την ευκαιρία να ξεκινήσουμε κάποια δραστηριότητα, που μπορεί να συμβάλει και στην απώλεια θερμίδων, και στη ρύθμιση του σωματικού βάρους όπως και στην τροποποίηση παραγόντων κινδύνου ιδιαίτερα των επιπέδων γλυκόζης ορού και των λιπιδίων. 

Αναφερόμενος στη μελέτη της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο, ο Λόρι Ντάνιελς επικεφαλής της μελέτης, καθηγητής και διευθυντής της Καρδιαγγειακής Μονάδας Εντατικής στο UC San Diego Health παρατήρησε πως «στην αρχή της πανδημίας, υπήρχαν πολλές εικασίες σχετικά με ορισμένα φάρμακα που επηρεάζουν τον υποδοχέα ACE2, συμπεριλαμβανομένων και των στατινών, και εάν αυτά μπορεί να επηρεάσουν τον κίνδυνο από COVID-19.

Εκείνη την εποχή, πιστεύαμε ότι οι στατίνες ενδέχεται να αναστέλλουν τη μόλυνση του κορονοϊού μέσω της γνωστής αντιφλεγμονώδους δράσης τους, αλλά και των δεσμευτικών ικανοτήτων τους, οι οποίες θα μπορούσαν ενδεχομένως να σταματήσουν την εξέλιξη του ιού».

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από το μητρώο καρδιαγγειακών παθήσεων COVID-19 της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας και εφάρμοσαν τα αρχικά τους ευρήματα σε μια πολύ μεγαλύτερη ομάδα ασθενών.

Ανέλυσαν ανώνυμα ιατρικά αρχεία 10.541 ασθενών που εισήχθησαν για COVID-19 σε διάστημα εννέα μηνών, από τον Ιανουάριο έως το Σεπτέμβριο του 2020, σε 104 διαφορετικά νοσοκομεία σε όλες τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο Λ. Ντάνιελς εξήγησε πως «από αυτά τα δεδομένα, πραγματοποιήσαμε πιο προηγμένες αναλύσεις συνυπολογίζοντας υποκείμενα νοσήματα, κοινωνικοοικονομική κατάσταση και παράγοντες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στο νοσοκομείο. Με αυτόν τον τρόπο, επιβεβαιώσαμε τα προηγούμενα ευρήματά μας ότι οι στατίνες σχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο θανάτου από COVID-19 μεταξύ των ασθενών που χρειάστηκαν νοσηλεία».

Κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το μεγαλύτερο όφελος, έχουν οι ασθενείς που έχουν ισχυρό λόγο να πάρουν στατίνες, όπως ιστορικό καρδιαγγειακών παθήσεων ή υψηλή αρτηριακή πίεση.

Σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, η χρήση στατινών ή ενός αντιυπερτασικού φαρμάκου συσχετίζεται με 32% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου σε νοσηλευόμενους ασθενείς με COVID-19 και ιστορικό καρδιαγγειακής νόσου ή υπέρτασης.

Στη μελέτη, χρησιμοποιήθηκαν τεχνικές στατιστικής αντιστοίχισης για τη σύγκριση των αποτελεσμάτων για ασθενείς που χρησιμοποίησαν στατίνες ή αντιυπερτασικό με παρόμοιους ασθενείς που δεν έπαιρναν φάρμακο για την πάθησή τους.

«Αντιστοιχίσαμε κάθε ασθενή με έναν ή περισσότερους παρόμοιους ασθενείς, χρησιμοποιώντας την τοποθεσία του νοσοκομείου, τον μήνα εισαγωγής, την ηλικία, τη φυλή, την εθνικότητα, το φύλο και μια λίστα προϋπαρχουσών συνθηκών, προκειμένου να κάνουμε τις δύο ομάδες όσο το δυνατόν πιο συγκρίσιμες» σημείωσε η Κάρεν Μέσσερ, επίσης συγγραφέας της ίδιας μελέτης και Καθηγήτρια Βιοστατιστικής στην Ιατρική Σχολή UC San Diego.