Το Υπουργείο Πολιτισμού ενημερώνει ότι «σήμερα, 20.8.2025 εκδόθηκε η απόφαση της Προέδρου Πρωτοδικών Νάξου, σύμφωνα με την οποία η επίμαχη περίφραξη θα παραμείνει στον χώρο, ακριβώς ως έχει, και θα απομακρυνθεί την 27.9.2025, δηλ. ακριβώς την ημερομηνία που το Υπουργείο Πολιτισμού είχε προαποφασίσει την απομάκρυνση και την αντικατάσταση της προσωρινής επίμαχης περίφραξης, με τη μόνιμη προστατευτική περίφραξη του αρχαιολογικού χώρου της Πορτάρας» και επισημαίνει: «Δεδομένου ότι το αίτημα του Δήμου ήταν η ΑΜΕΣΗ απομάκρυνση της περίφραξης, είναι φανερό ότι οι δηλώσεις του επικεφαλής της Δημοτικής Αρχής και συναφή δημοσιεύματα περί έκβασης της υπόθεσης υπέρ του Δήμου, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα».

Ακολουθεί ολόκληρη η ανακοίνωση του ΥΠΠΟ για την περίφραξη στην Πορτάρα:

«Κατόπιν του γνωστού περιστατικού παραβατικής συμπεριφοράς τουρίστα, που έλαβε χώρα την 29.7.2025, σε βάρος του μνημείου του Ναού του Απόλλωνα (Πορτάρα), στη νησίδα Παλάτια Νάξο, το Υπουργείο Πολιτισμού -δια της αρμόδιας Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων-τοποθέτησε, ως είχε ρητή υποχρέωση από τον αρχαιολογικό νόμο (Ν. 4858/2021, άρθρο 3), περίφραξη ελαφρού τύπου και ύψους 1,5 μ. γύρωθεν του μνημείου, προς άμεση προστασία αυτού, για το προσωρινό διάστημα έως την 27η Σεπτεμβρίου 2025, οπότε θα τοποθετηθεί η μόνιμη προστατευτική περίφραξη, κατόπιν γνωμοδότησης του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου.

Ο Δήμαρχος Νάξου, προσωπικά και χωρίς προηγούμενη, αλλά ούτε και εκ των υστέρων, έγκριση της Δημοτικής Επιτροπής, κατήγγειλε ως παρανομούντες, τους αρχαιολόγους της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων του Υπουργείου Πολιτισμού, οι οποίοι και συνελήφθησαν και οδηγήθηκαν στο αστυνομικό τμήμα, όπου δακτυλοσκοπήθηκαν και κατέστησαν υπόδικοι. Ακολούθως, ο Δήμος προσέφυγε στο Πρωτοδικείο Νάξου, και, αποσιωπώντας παντελώς ότι επρόκειτο για προσωρινό μέτρο, που θα απομακρυνόταν την 27.9.2025, επικαλέστηκε ότι η περίφραξη αυτή θίγει “την προσωπικότητα” του Δήμου και ζήτησε να υποχρεωθεί το Υπουργείο Πολιτισμού να αφαιρέσει άμεσα την περίφραξη και να μην λάβει κανένα ανάλογο προστατευτικό μέτρο. Και αυτό, παρότι είχε ήδη σημειωθεί και δεύτερο παραβατικό περιστατικό σε βάρος του μνημείου, το οποίο επίσης ο Δήμος Νάξου αποσιώπησε.

Κατόπιν προσκόμισης στο Δικαστήριο, εκ μέρους του Υπουργείου Πολιτισμού, όλων των εγγράφων που τεκμηρίωναν τα ανωτέρω αποσιωπηθέντα από το Δήμο, σήμερα, 20.8.2025 εκδόθηκε η απόφαση της Προέδρου Πρωτοδικών Νάξου, σύμφωνα με την οποία η επίμαχη περίφραξη θα παραμείνει στο χώρο, ακριβώς ως έχει, και θα απομακρυνθεί την 27.9.2025, δηλ. ακριβώς την ημερομηνία που το Υπουργείο Πολιτισμού είχε προαποφασίσει την απομάκρυνση και την αντικατάσταση της προσωρινής επίμαχης περίφραξης, με τη μόνιμη προστατευτική περίφραξη του αρχαιολογικού χώρου της Πορτάρας.

Δεδομένου ότι το αίτημα του Δήμου ήταν η ΑΜΕΣΗ απομάκρυνση της περίφραξης, είναι φανερό ότι οι δηλώσεις του επικεφαλής της Δημοτικής Αρχής και συναφή δημοσιεύματα περί έκβασης της υπόθεσης υπέρ του Δήμου, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα».

Σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, ήδη από τον Σεπτέμβριο του 2020, για τη φρούρηση του παρουσιαστή είχαν διατεθεί από τη Διεύθυνση Προστασίας Επισήμων συνολικά 5 αστυνομικοί και δύο συνοδευτικά οχήματα, ένα αυτοκίνητο και μία μοτοσικλέτα. Είχε προηγηθεί, λίγες εβδομάδες νωρίτερα, η καταστροφή από πυρκαγιά του φυλακίου ασφαλείας που βρισκόταν έξω από το σπίτι του. Σε ανακοίνωσή του το δικηγορικό γραφείο του Αλέξη Κούγια, που εκπροσωπούσε τον παρουσιαστή, ανέφερε ότι η πυρκαγιά είχε ξεσπάσει από ανάφλεξη τριών εμπρηστικών μηχανισμών, καθώς και ότι την έρευνα για το περιστατικό ανέλαβε η υποδιεύθυνση Κρατικής Ασφάλειας. Αλλες πηγές ενημέρωσης, εντός της ΕΛ.ΑΣ., αναφέρουν ότι την προανάκριση είχε αναλάβει όχι η αστυνομία, αλλά η πυροσβεστική, κάτι που συμβαίνει σε περιπτώσεις που δεν υπάρχουν ίχνη ή υπόνοιες εμπρησμού.

Αστυνομικές πηγές αναφέρουν ότι στον κ. Φουρθιώτη διατέθηκε φρουρά παρά την αρνητική εισήγηση της αρμόδιας επιτροπής. Οι ίδιες πηγές ενημέρωσης αναφέρουν ακόμη ότι την αντίθεσή του δεν είχε κρύψει σε συνομιλητές του και ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης. Τον Ιανουάριο του 2021, άγνωστοι έβαλαν φωτιά στο αυτοκίνητο υπαλλήλου του τηλεοπτικού σταθμού «Ε», στον οποίο εργάζεται ο παρουσιαστής. Από την προανάκριση φέρεται να είχε προκύψει πως αρχικά στόχος των δραστών ήταν να πυρπολήσουν ένα εγκαταλελειμμένο Ι.Χ., ωστόσο η φωτιά κατέκαψε το όχημα του εργαζομένου. Με αφορμή το συμβάν, η ΕΛ.ΑΣ. αποφάσισε να διαθέσει 24ωρη φύλαξη και στις εγκαταστάσεις του τηλεοπτικού σταθμού. Συνολικά πέντε αστυνομικούς.

Aνακοίνωση – καταγγελία

Το τελευταίο δεκαπενθήμερο, ο παρουσιαστής ζήτησε από την αστυνομία να του διαθέσει αστυνομικούς και για την 24ωρη φύλαξη του σπιτιού του, προκαλώντας αντιδράσεις στο εσωτερικό της αστυνομίας. Χαρακτηριστική είναι ανακοίνωση – καταγγελία που εξέδωσε η Ενωση Αστυνομικών Υπαλλήλων Βορειοανατολικής Αττικής. Παρ’ όλα αυτά, αρχικά με προφορική εντολή και εν συνεχεία κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας επιτροπής, το αίτημα ικανοποιήθηκε. Ακόμη πέντε αστυνομικοί διατέθηκαν για την 24ωρη φύλαξη του σπιτιού του στην Εκάλη. Τελικά, υπό την πίεση των αντιδράσεων και κατόπιν εντολής του ίδιου του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, η επιτροπή συνεδρίασε εκ νέου την 31η Μαρτίου και αποφάσισε ότι ο παρουσιαστής δεν χρήζει προστασίας.
Με τη νέα απόφαση αποδεσμεύθηκαν οι αστυνομικοί της προσωπικής του φρουράς κι εκείνοι που είχαν διατεθεί για τη φύλαξη του σπιτιού του. Αντιθέτως, διατηρείται η φύλαξη στις εγκαταστάσεις του τηλεοπτικού σταθμού όπου εργάζεται ο παρουσιαστής. Ο νομικός εκπρόσωπος του Μένιου Φουρθιώτη, Ν. Αγαπηνός, δήλωσε χθες στην «Κ» ότι «κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας ζητάμε να μας κοινοποιηθούν οι αποφάσεις της επιτροπής της 19ης και 31ης Μαρτίου». Πρόσθεσε ακόμη ότι οκτώ φορές την τελευταία διετία η αρμόδια επιτροπή της ΕΛ.ΑΣ. γνωμάτευσε ότι ο παρουσιαστής αποτελεί «ευπαθή στόχο».

Πηγή: kathimerini.gr

Του Γιώργου Χ. Σωτηρέλη*

Το πρώτο είναι ότι υφίσταται πράγματι σοβαρό πρόβλημα ασφάλειας, το οποίο δεν πρέπει ούτε να το παραβλέπουμε ούτε να το υποτιμούμε. Δεν είναι μόνον η πρόσφατη απαράδεκτη και φασίζουσα συμπεριφορά κατά του Πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Αυτό είναι η κορυφή του παγόβουνου. Έχουν προηγηθεί ποικίλες ανάλογες αθλιότητες, όπως κτισίματα γραφείων, ξυλοδαρμοί, και προπηλακισμοί γνωστών συναδέλφων αλλά και φοιτητών, των οποίων οι απόψεις δεν είναι αρεστές στους γνωστούς «μπαχαλάκηδες» που θέλουν να διαφεντεύουν το Πανεπιστήμιο. Αν σε αυτά προσθέσουμε και ορισμένα αδικήματα, όπως η καταστροφή πολύτιμου επιστημονικού υλικού και η διακίνηση ναρκωτικών, που όντως ασκούνται συχνά στα Πανεπιστήμια (αν και όχι στην έκταση που τα παρουσιάζουν τα ελεγχόμενα σχεδόν πλήρως από την κυβέρνηση ΜΜΕ), καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι την άρνηση της πραγματικότητας επιλέγουν μόνον όσοι ακολουθούν την τακτική της στρουθοκαμήλου ή πάσχουν από αθεράπευτες ιδεολογικές εμμονές.

Το δεύτερο κρίσιμο ζήτημα είναι ότι η κυβέρνηση επικαλείται εν πολλοίς προσχηματικά τα παραπάνω –υπαρκτά– προβλήματα, καθώς η όλη αντιμετώπιση του θέματος εντάσσεται προεχόντως σε μια ευρύτερη λογική, ως προς τα συνταγματικά δικαιώματα, που συνδυάζει, σε διαφορετικές κάθε φορά δόσεις, τις μικροκομματικές σκοπιμότητες, την δυσανεξία απέναντι σε κρίσιμες πτυχές τους και τον αυταρχικό πατερναλισμό.

Πρόκειται, με άλλα λόγια, για μια κυβέρνηση μειωμένης θεσμικής αξιοπιστίας και επικίνδυνων επιλογών, ως προς τα συνταγματικά δικαιώματα, την οποία είναι πολύ δύσκολο να εμπιστευθεί, ως προς τις προθέσεις της, η ακαδημαϊκή κοινότητα.

Στην συγκεκριμένη μάλιστα πολιτική απέναντι στα Πανεπιστήμια αυτό είναι τόσο ευκρινές, ώστε ακόμη και απροκατάληπτοι πρώην υπουργοί και βουλευτές της ΝΔ, που έχουν γνώση της ακαδημαϊκής πραγματικότητας, έχουν καταλάβει ότι η απόφαση να επιβληθεί άκριτα και ελαφρά τη καρδία μια μορφή αστυνομοκρατίας στα Πανεπιστήμια, με επικεφαλής, σε ρόλο σερίφη, τον υπουργό «Προστασίας του Πολίτη», έχει στο στόχαστρο όχι τα ίδια τα προβλήματα αλλά τα δικαιώματα που είναι συνυφασμένα με αυτόν τον χώρο (δηλαδή τα δικαιώματα επιστήμης, έρευνας και διδασκαλίας, που συνθέτουν την ακαδημαϊκή ελευθερία).

Το τρίτο που πρέπει να επισημανθεί είναι ότι, σε αντίθεση με αυτά που επαγγέλλεται η κυβέρνηση, κανένα μέτρο για την προστασία της ακαδημαϊκής κοινότητας δεν είναι δυνατόν να στηρίζεται στην συστηματική αγνόηση ή/και την διαστρέβλωση των βασικών συνταγματικών εγγυήσεων της ακαδημαϊκής ελευθερίας, την βιόσφαιρα της οποίας αποτελεί το Πανεπιστήμιο. Ειδικότερα:
Βασική προϋπόθεση, εν πρώτοις, για μια επιτυχή πολιτική ασφάλειας στον χώρο των Πανεπιστημίων –όσο κι αν αυτό ξενίζει όσους έχουν επηρεασθεί από την κυβερνητική προπαγάνδα– είναι η εφαρμογή του πανεπιστημιακού ασύλου. Του θεσμού δηλαδή που είναι εθιμικά κατοχυρωμένος σε όλα τα Συντάγματα των δημοκρατικά προηγμένων χωρών και συναποτελεί, μαζί με το συνδεόμενο άρρηκτα αυτοδιοίκητο του Πανεπιστημίου, μείζονα συνταγματική εγγύηση της ακαδημαϊκής ελευθερίας (η οποία βέβαια, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να καταργηθεί νομοθετικά, παρά τα περί του αντιθέτου θρυλούμενα…).
Επί της ουσίας, πρόκειται για μια συνταγματική εγγύηση ανάλογη με το άσυλο κατοικίας, η οποία εν προκειμένω καλύπτει μόνο τα κτίρια και τον περίκλειστο χώρο γύρω από αυτά –που μπορεί να είναι από μια μικρή αυλή μέχρι ένα περιφραγμένο campus– όχι όμως και τους δρόμους που περνούν μπροστά από τα Πανεπιστήμια ούτε και τις ανοιχτές εκτάσεις γύρω από αυτά. Σημαίνει δε ότι ουδείς μπορεί να εισέρχεται σε αυτόν χωρίς την άδεια των αυτοδιοικητικών του αρχών. Άρα το άσυλο δεν καλύπτει κανέναν εκτός ακαδημαϊκής κοινότητας, εκτός εάν είναι προσκεκλημένος από πανεπιστημιακό φορέα, ο οποίος θα λάβει την σχετική άδεια των αυτοδιοικητικών αρχών.
Αυτό λοιπόν το άσυλο, που έχει ταχθεί για την προστασία της ακαδημαϊκής ελευθερίας –και όχι της εν γένει ελευθερίας της γνώμης όπως υπονοεί η εντελώς άστοχη έκφραση «άσυλο ιδεών»– σε συνδυασμό με την δεύτερη σημαντική εγγύηση αυτής της ελευθερίας, δηλαδή την πλήρη αυτοδιοίκηση των ΑΕΙ, επιβάλλει, ως μόνη επιτρεπόμενη από το Σύνταγμα επιλογή για την προστασία των μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας, την δημιουργία ειδικού άοπλου σώματος δημόσιων λειτουργών, που θα υπάγεται στην αρμοδιότητα των αυτοδιοικητικών αρχών του Πανεπιστημίου (όπως ακριβώς η δημοτική αστυνομία υπάγεται στην αρμοδιότητα των αρχών της Τοπικής αυτοδιοίκησης Α΄ βαθμού, αποτελώντας διακριτή υπηρεσία των ΟΤΑ και όχι παράρτημα της αστυνομικής αρχής).

Το σώμα αυτό, που θα χρηματοδοτείται από το κράτος και θα είναι κατάλληλα εκπαιδευμένο (ενδεχομένως και από την αστυνομία, εν μέρει), θα ξεπερνά κατά πολύ αριθμητικά τα σημερινά securities, τα οποία θα καταργηθούν, χωρίς όμως να χρειάζεται να φθάσει ούτε καν στο μισό των χιλίων αστυνομικών που με τόση ευκολία έχουν εξαγγελθεί, με πελατειακά προφανώς κριτήρια. Θα τελεί δε υπό την αποκλειστική εποπτεία του Πρύτανη και θα είναι, κατ’αρχήν, το μόνο αρμόδιο για την προστασία των Πανεπιστημίων. Μόνον δε αν ανακύπτουν εξαιρετικά ζητήματα θα συνεργάζεται με τις αστυνομικές αρχές, εφ’όσον βέβαια προβλέπεται από τον νόμο η εμπλοκή τους και μόνον μετά από σχετική εντολή του Πρύτανη (πλην της περίπτωσης των αυτόφωρων κακουργημάτων, για τα οποία προβλέπεται, ήδη από το 1975, η δυνατότητα αυτεπάγγελτης παρέμβασης της αστυνομίας, με εντολή του αρμόδιου εισαγγελέα).

Κάθε άλλη επιλογή, στο επίκεντρο της οποίας θα βρισκόταν η συνεχής παρουσία της αστυνομίας στο εσωτερικό των πανεπιστημίων, όχι μόνον θα παραβίαζε κατάφωρα τις συνταγματικές εγγυήσεις της ακαδημαϊκής ελευθερίας αλλά και θα αποτελούσε συνεχή εστία αναταραχής στο εσωτερικό του Πανεπιστημίου, επιτείνοντας τα προβλήματα και προκαλώντας απροσμέτρητες συνέπειες, που θα μπορούσαν να δυναμιτίσουν το μέλλον της Ανώτατης Εκπαίδευσης…

Και επειδή εκφράζονται συχνά αμφισβητήσεις ως προς την προθυμία των πρυτανικών αρχών του Πανεπιστημίου να αναλάβουν σχετικές πρωτοβουλίες, επιβάλλεται νομίζω να ληφθούν μέτρα και προς αυτήν την κατεύθυνση, με την πρόβλεψη αστικής, ποινικής και πειθαρχικής ευθύνης για κάθε ζημία που θα οφείλεται σε παράβαση καθήκοντος από μέρους τους.

Το τέταρτο κρίσιμο ζήτημα, αφορά την πρόταση για την καθιέρωση κάρτας εισόδου των μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας (διδασκόντων και διδασκόμενων) καθώς και των προσκεκλημένων τους. Σε αντίθεση με την προηγούμενη, η πρόταση αυτή μπορεί να θεωρηθεί κατ’αρχήν συμβατή με την συνταγματική προστασία της ακαδημαϊκής ελευθερίας (και συνακόλουθα με τις βασικές εγγυήσεις της), υπό την προϋπόθεση όμως η σχετική διαχείριση του συστήματος να ανατεθεί στο προαναφερθέν ειδικό σώμα προστασίας της ακαδημαϊκής κοινότητας και όχι στην αστυνομία ή σε συμβεβλημένους ιδιώτες, που δεν παρέχουν καμία εγγύηση σύμφωνης με το Σύνταγμα εφαρμογής. Θα ήταν λοιπόν προτιμότερο, πριν ισχύσει αυτό το σύστημα, να έχει προηγηθεί η σύσταση της ειδικής πανεπιστημιακής δύναμης και ο πλήρης εγκλιματισμός της στις ιδιαιτερότητες και τις ευαισθησίες του πανεπιστημιακού χώρου, ώστε να μην αντιμετωπίζεται σαν ξένο σώμα από τους φορείς της ακαδημαϊκής κοινότητας. Υπό αυτούς τους όρους, μπορεί νομίζω αρχικά να επιχειρηθεί μια πιλοτική εφαρμογή, εκεί όπου εμφανίζονται τα περισσότερα προβλήματα, ώστε να επιτευχθεί ένας προσεκτικός, σταδιακός και λελογισμένος συνδυασμός της κάρτας εισόδου με το ειδικό πανεπιστημιακό σώμα.
Αυτός ο συνδυασμός, και όχι η άκαμπτη εμμονή στην αστυνομοκρατία, μπορεί να δώσει, συμβολικά και ουσιαστικά, το μήνυμα ότι στην χώρα μας μπορεί όντως να υπάρξει ένα ασφαλές Πανεπιστήμιο, το οποίο αφ’ενός μεν θα αποκλείει την βία και την αυθαιρεσία αφ’ετέρου όμως θα πληροί, ταυτόχρονα, και τις απαρέγκλιτες προϋποθέσεις μιας ανοιχτής και δημοκρατικής κοινωνίας…

*καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου
στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Το θέμα προκαλεί προβληματισμό στην κυβέρνηση καθώς επιθυμούσε την στήριξη της πανεπιστημιακής κοινότητας ώστε να προωθήσει το αφήγημα περί “νόμου και τάξης” και στα πανεπιστημιακά ιδρύματα.

Δεν είναι τυχαίο πως η “Καθημερινή” που έχει πρωταγωνιστήσει στην υπεράσπιση του κυβερνητικού σχεδίου κάνει λόγο σήμερα για “ταμπού” των καθηγητών και αφιερώνει το editorial της πρώτης σελίδας για να καλέσει την κυβέρνηση να προχωρήσει παρά τις αντιδράσεις.

Σε σχετική ανακοίνωση, η Συγκλητος του Παντείου εκφράζει την έντονη διαφωνία της με τις προτάσεις της κυβέρνησης για τη σύσταση της πανεπιστημιακής αστυνομίας στα ΑΕΙ, δηλαδή της «Ομάδας Προστασίας Πανεπιστημιακού Ιδρύματος» ως αστυνομικής υπηρεσίας που θα εδρεύει και θα επεμβαίνει μέσα στα ΑΕΙ, υπό τις εντολές του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. «Η παρουσία δυνάμενων αστυνόμευσης μέσα στο Πανεπιστήμιο δημιουργεί εντάσεις στην ακαδημαϊκή κοινότητα, που λειτουργεί σε περιβάλλον αυτοδιοίκητου και είναι η μόνη που μπορεί να εγγυηθεί την ελευθερία του λόγου και της επιστήμης», επισημαίνει σε απόφασή της.

Η ανακοίνωση της Συγκλήτου του ΑΠΘ

«Ενόψει της ρύθμισης που προτίθεται να φέρει προς συζήτηση η Κυβέρνηση για την ίδρυση της λεγόμενης “Πανεπιστημιακής Φύλαξης”, η Σύγκλητος του ΑΠΘ, στη συνεδρίασή της με αριθ. 3045/29.12.2020, αναγνωρίζει, κατ’ αρχήν, την αναγκαιότητα μιας ουσιαστικής, ρεαλιστικής και αποτελεσματικής πρωτοβουλίας για την προστασία, την ασφάλεια και τη φύλαξη των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων.

Εξακολουθούμε να πιστεύουμε ότι το Πανεπιστήμιο είναι χώρος ασύλου ιδεών και όχι παραβάσεων του κοινού δικαίου και παραβατικών στοιχείων.

Εξακολουθούμε να πιστεύουμε ότι το Πανεπιστήμιο είναι αναπόσπαστο μέρος της Ελληνικής Επικράτειας, όπου θα πρέπει να εφαρμόζονται οι νόμοι της Ελληνικής Δημοκρατίας περί προστασίας της ζωής, της σωματικής ακεραιότητας και της περιουσίας κατά τον ίδιο τρόπο που εφαρμόζονται σε οποιοδήποτε άλλο μέρος της χώρας.

Εξακολουθούμε να πιστεύουμε ότι τα Πανεπιστήμια είμαστε δημόσια ιδρύματα, στα οποία ο Ελληνικός Λαός έχει εμπιστευθεί ένα σημαντικό τμήμα της περιουσίας του και ένα ακόμη πιο σημαντικό καθήκον της εκπαίδευσης των παιδιών του.

Στη Σύγκλητο διατυπώθηκαν διαφορετικές προσεγγίσεις σχετικά με τη μορφή που μπορεί να λάβει μια πρωτοβουλία ενίσχυσης των μέτρων διασφάλισης των Ανωτάτων Ιδρυμάτων.Πλην όμως, πιστεύουμε πως η όποια νομοθετική ρύθμιση θα πρέπει να διέπεται από συνταγματικά αποδεκτούς κανόνες και να καταλήγει σε καθαρές λύσεις που θα διακρίνουν τις εξής αρμοδιότητες:

1) Η φύλαξη των χώρων μας και ο έλεγχος της χρήσης τους είναι αρμοδιότητα του Πανεπιστημίου και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να διασφαλίζονται από τα αρμόδια πανεπιστημιακά όργανα, συνεπικουρούμενα από μία πανεπιστημιακή υπηρεσία φύλαξης (security), που θα υπάγεται στις Πανεπιστημιακές Αρχές. Επισημαίνεται η ανάγκη οικονομικής ενίσχυσης των Ιδρυμάτων προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης της αρμόδιας υπηρεσίας φύλαξης.

2) Η καταπολέμηση της παραβατικότητας ποινικής φύσεως ανήκει κατ’ αποκλειστικότητα στην αρμόδια δύναμη της Πολιτείας, η οποία έχει το μονοπώλιο της συγκεκριμένης αρμοδιότητας σε ολόκληρη την Ελληνική Επικράτεια, στην οποία ανήκουν και τα Πανεπιστήμια.

Η έκκληση προς την Πολιτεία να αναλάβει τις ευθύνες της για την προστασία του Πανεπιστημίου από προσβολές ποινικού χαρακτήρα, τις οποίες αδυνατεί να αντιμετωπίσει το ίδιο με τις δικές του δυνάμεις, αποτελεί ιστορικά ένα πάγιο αίτημα όχι μόνο της Πανεπιστημιακής Κοινότητας της χώρας αλλά και της ίδιας της Ελληνικής Κοινωνίας».

Ολόκληρη η Απόφαση της Συγκλήτου του Παντείου για την ασφάλεια στα Πανεπιστήμια

Η Σύγκλητος του Παντείου Πανεπιστημίου συζήτησε τις προτάσεις της κυβέρνησης σχετικά με την ασφάλεια των πανεπιστημίων και δηλώνει τη διαφωνία της όσον αφορά τη σύσταση «Ομάδας Προστασίας Πανεπιστημιακού Ιδρύματος» ως αστυνομικής υπηρεσίας που θα εδρεύει και θα επεμβαίνει μέσα στα ΑΕΙ, υπό τις εντολές του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Η παρουσία δυνάμενων αστυνόμευσης μέσα στο Πανεπιστήμιο δημιουργεί εντάσεις στην ακαδημαϊκή κοινότητα, που λειτουργεί σε περιβάλλον αυτοδιοίκητου και είναι η μόνη που μπορεί να εγγυηθεί την ελευθερία του λόγου και της επιστήμης.

Οι διακινδυνεύσεις εντός των πανεπιστημιακών χώρων αποτελούν μέριμνα τόσο των πανεπιστημιακών αρχών, όσο και της πολιτείας, και αφορούν σωρεία θεμάτων που σχετίζονται με τα ζητήματα πολιτικής προστασίας. Η μέριμνα αυτή οφείλει να είναι μακροχρόνια, σχεδιασμένη αναλυτικά σε συνάρτηση με τα προβλήματα και τα κτίρια κάθε πανεπιστημίου και υπό την καθοδήγηση των ακαδημαϊκών αρχών. Το Πανεπιστήμιο είναι –και οφείλει να είναι– από την φύση του ένας χώρος ελεύθερης συζήτησης και αντιπαράθεσης χωρίς τους περιορισμούς και τις απαγορεύσεις που, καλώς ή κακώς, υπάρχουν σε άλλους δημόσιους χώρους.

Η ελεύθερη αναζήτηση της γνώσης εμπεριέχει και την αντιπαράθεση –πολλές φορές αντισυμβατική– μέσα σε καλώς εννοούμενα πλαίσια, αλλά και με σεβασμό στην ακαδημαϊκή κουλτούρα. Η αμφισβήτηση που συνοδεύει την αναζήτηση της γνώσης δεν συμβιβάζεται με τη μόνιμη παρουσία δυνάμεων καταστολής. Τα Πανεπιστήμια, στο πλαίσιο του συνταγματικά κατοχυρωμένου αυτοδιοίκητου, αποφασίζουν με τα συλλογικά τους όργανα για θέματα που άπτονται της λειτουργίας τους, μεταξύ των οποίων και για την πανεπιστημιακή φύλαξη και ασφάλεια.

Η φύλαξη πρέπει να ανατεθεί αποκλειστικά σε προσωπικό που θα διαθέτει την απαραίτητη κατάρτιση, η οποία θα προσαρμόζεται στην ιδιαιτερότητα της ακαδημαϊκής κοινότητας, και το οποίο θα λογοδοτεί και θα εποπτεύεται από τη Σύγκλητο και τις πρυτανικές αρχές. Το Πάντειο Πανεπιστήμιο έχει εντάξει στον Εσωτερικό Κανονισμό του Ιδρύματος πειθαρχικές διατάξεις και αντίστοιχες κυρώσεις για την πρόληψη και αποτροπή τυχόν παραβατικών φαινομένων. Σε περίπτωση διάπραξης ποινικών αδικημάτων το υπάρχον νομικό οπλοστάσιο επαρκεί για την αντιμετώπιση τους.

Πρύτανης Παντείου: Γιατί είπαμε «όχι» στο σχέδιο

Η πρύτανης του Παντείου Χριστίνα Κουλούρη τονίζει (στο tvxs.gr) ότι το κάθε πανεπιστήμιο πρέπει να αποφασίζει για την προστασία του στο πλαίσιο του αυτοδιοίκητου και πως το υπάρχον νομικό πλαίσιο είναι επαρκές ώστε η Αστυνομία να επιτελεί το έργο της όποτε τελούνται αξιόποινες πράξεις. Υποστηρίζει ότι το ελληνικό πανεπιστήμιο αδικείται από την προβολή που λαμβάνουν δυσάρεστα μεμονωμένα περιστατικά κι αναρωτιέται: «Ποιός φταίει που δεν έχουν συλληφθεί οι ένοχοι της διαπόμπευσης του πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου; Πάντως όχι το πανεπιστήμιο».

Ιδιαίτερη σημασία δίνει η πρύτανης του Παντείου Πανεπιστημίου στην ομοφωνία με την οποία έληξε η έκτακτη συνεδρίαση της Συνόδου των Πρυτάνεων. Η συνεδρίαση έγινε την περασμένη Τρίτη με αφορμή το σχέδιο ενίσχυσης της ασφάλειας των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων που ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε ανακοινώσει στους πρυτάνεις και το οποίο περιλαμβάνει ειδικό σώμα προστασίας των ιδρυμάτων που θα έχει απευθείας επικοινωνία με την Αστυνομία, έλεγχο εισόδου σε όλους τους χώρους και αυστηροποίηση της ποινικής νομοθεσίας για αδικήματα τα οποία τελούνται σε περιοχές της πανεπιστημιακής κοινότητας. «Ομόφωνα αποφάσισε η Σύνοδος των Πρυτάνεων ότι δε θα πρέπει να υπάρξει αστυνομικό σώμα εντός των Πανεπιστημίων» υπογραμμίζει.

Η τελευταία συνεδρίαση της Συνόδου των Πρυτάνεων είχε και ρόλο αναγνωριστικό, προκειμένου να διευκρινιστούν οι ιδιαιτερότητες κάθε ιδρύματος αναφορικά με την ασφάλεια, όπως μας εξήγησε η κα. Κουλούρη. «Δημοσιότητα γνωρίζουν κυρίως τα κεντρικά πανεπιστήμια όπως το ΕΚΠΑ (Πανεπιστήμιο Αθηνών), το Μετσόβιο Πολυτεχνείο και το ΑΠΘ (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης) ή πρόσφατα το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Όμως είμαστε κι άλλα 20 πανεπιστήμια που πρέπει να κουβεντιάσουμε αυτά τα ζητήματα. Τα περιφερειακά πανεπιστήμια δεν αντιμετωπίζουν τέτοια ζητήματα, είναι κυρίως προβλήματα του κέντρου» είπε ενώ στην επισήμανση ότι και το Πάντειο βρίσκεται στην πρωτεύουσα, η πρύτανης σημείωσε: «Το Πάντειο είναι ένα μικρό πανεπιστήμιο με λιγότερα προβλήματα, τουλάχιστον τα τελευταία χρόνια που θυμάμαι».

«Αδικείται το ελληνικό πανεπιστήμιο»

Η κα. Κουλούρη θεωρεί ότι περιστατικά όπως η εισβολή στο γραφείο του πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΟΠΑ) που προκάλεσε την κατακραυγή της πλειοψηφίας του πολιτικού κόσμου είναι μεμονωμένα και αδικούν το έργο που παράγεται στο ελληνικό πανεπιστήμιο. «Θεωρώ ότι αδικείται πάρα πολύ το ελληνικό Πανεπιστήμιο από την εικόνα που αναμεταδίδεται από τα τα περισσότερα ΜΜΕ. Διότι αυτοί που μετέχουν στα περιστατικά δεν είναι βέβαιο ότι είναι φοιτητές. Απαξιώνονται συνολικά οι φοιτητές και το φοιτητικό κίνημα από τέτοιες ενέργειες που δε συνδέονται μαζί τους. Πέντε άτομα που έκαναν τα επεισόδια που όλοι καταδικάσαμε δεν είναι αντιπροσωπευτική εικόνα για 24 πανεπιστήμια και εκατοντάδες χιλιάδες φοιτητές» τονίζει η πρύτανης.

«Εμείς ως πρυτάνεις κι εγώ προσωπικά θέλουμε να υπερασπιστούμε το έργο που γίνεται μέσα στα ελληνικά πανεπιστήμια, ειδικά κάτω από τις πολύ δύσκολες συνθήκες που έχει προκαλέσει η πανδημία. Από το προηγούμενο εξάμηνο κάνουμε όλες τις διαδικασίες και τα μαθήματα εξ’ αποστάσεως και θα συνεχίσουμε έτσι σχεδόν ένα χρόνο. Αυτό απαιτεί τεράστια προσπάθεια η οποία πρέπει να αναγνωριστεί. Δεν μπορούμε να στήσουμε στον τοίχο τους πανεπιστημιακούς και τους φοιτητές μας επειδή κάποιοι μπαχαλάκηδες κάνουν αυτές τις καταδικαστέες ενέργειες», επισημαίνει η κα. Κουλούρη.

«Γιατί δεν απέδωσε η κατάργηση του ασύλου;»

Καλούμενη να τοποθετηθεί πάνω στους άξονες που ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε στους πρυτάνεις, η πρύτανης του Παντείου απάντησε: «Αυτή την επιχειρηματολογία την ακούμε πάρα πολλά χρόνια και κατέληξε στην κατάργηση του ασύλου. Γιατί αυτό το μέτρο δεν απέδωσε; Συνεχώς υπάρχει μια επίκληση αυτών των γεγονότων για να γίνει πιο αυστηρή η νομοθεσία. Υπάρχει μια υπερβολή που δε δικαιολογείται».

Στη συνέχεια η κα, Κουλούρη επανήλθε στο ζήτημα της ευθύνης για περιστατικά όπως αυτό στο ΟΠΑ. «Όπως και για το περιστατικό στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο, έτσι και για κάθε αξιόποινη πράξη υπάρχουν ένοχοι. Η Αστυνομία μπορεί να τους συλλάβει, αυτό είναι το καθήκον της. Δεν απαγόρευσε κανείς στην Αστυνομία να συλλάβει αυτούς που διαπόμπευσαν τον πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου. Εμείς περιμένουμε και θέλουμε να συλληφθούν και να τιμωρηθούν οι ένοχοι. Γιατί δε γίνεται; Ποιός φταίει για τη μη σύλληψη; Όχι το Πανεπιστήμιο» τόνισε η πρύτανης.

«Ο νόμος δίνει όλα τα μέσα για να τιμωρούνται όσοι προβαίνουν σε αξιόποινες πράξεις εντός του Πανεπιστημίου. Δεν είπε κανείς από εμάς να μην εφαρμοστεί ο νόμος. Βεβαίως θέλουμε να υπάρχει ασφάλεια και να νιώθουν ασφαλείς, να εξασφαλίζεται η ελευθερία του λόγου και το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων. Αυτές είναι οι αξίες τις οποίες εμείς υπερασπιζόμαστε», συμπλήρωσε.

Σχετικά με την επάρκεια του υφιστάμενου νομικού πλαισίου σημείωσε: «Η θέση της Συνόδου των Πρυτάνεων είναι ότι το ισχύον νομικό πλαίσιο είναι επαρκές, ζητούμε την εφαρμογή του και δε χρειάζεται περεταίρω αυστηροποίηση. Τώρα εάν υπάρχουν επιμέρους προβλήματα μπορεί κάθε πανεπιστήμιο να αναζητήσει τροπους και να τα αντιμετωπίσει. Όλα τα πανεπιστήμια έχουμε ήδη φύλαξη, μέσα από εταιρείες. Φύξαξη υπάρχει. Δεν μπορεί η Αστυνομία να μπει μέσα στα πανεπιστήμια με αυτόν τον τρόπο».

«Ναι» στην προστασία ευαίσθητων χώρων αλλά ανοιχτό το πανεπιστήμιο στην κοινωνία

Όπως προκύπτει και από την απόφαση της Συνόδου, η κα. Κουλούρη αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπάρξουν μέτρα προστασίας συγκεκριμένων ευαίσθητων χώρων: «Στην ελεγχόμενη είσοδο δεν είμαστε αντίθετοι. Σε εργαστήρια που υπάρχει ακριβός εξοπλισμός, κτίρια διοίκησης, εκεί πράγματι πρέπει να ελέγχεται η είσοδος γιατί είναι δημόσια περιουσία κι εμείς θέλουμε να προστατέψουμε τη δημόσια περιουσία. Αυτά τα κτίρια και οι χώροι ανήκουν σε όλους. Σε περίπτωση φθορών, το κόστος είναι τεράστιο κι εμείς δεν έχουμε χρηματοδότηση που μας επιτρέπει να αναπληρώνουμε απώλειες».

Ερωτώμενη ωστόσο για τους υπόλοιπους χώρους των πανεπιστημίων, η κα. Κουλούρη ήταν κάθετη: «Το Πανεπιστήμιο πρέπει να είναι ανοιχτό στην κοινωνία, αλίμονο αν φοβάται να είναι ανοιχτό στην κοινωνία. Είναι μέρος της άλλωστε. Σε πολλά μαθήματα προσέρχονται 200 ή και 300 άτομα, θα περνούν όλοι αυτοί με κάρτα εισόδου για να μπουν να κάνουν μάθημα; Πρέπει να είμαστε και λίγο πρακτικοί. Ναι, να δούμε κατά περίπτωση, κατά πανεπιστήμιο, κατά κτίριο τί πρέπει να γίνει. Αλλά οριζόντια μέτρα δεν μπορούν να επιβληθούν. Πρώτον γιατί κάθε πανεπιστήμιο είναι διαφορετικό και δεύτερον γιατί το κάθε πανεπιστήμιο έχει δικαίωμα να αποφασίσει με ποιούς τρόπους θα προστατευθεί».

Τέλος η πρύτανης του Παντείου στάθηκε ιδιαίτερα στην ευαίσθητη θέση που έχουν οι πανεπιστημιακοί καθηγητές στη σημερινή δύσκολη για τους νέους συγκυρία: «Η χθεσινή απόφαση (σ.σ της Τρίτης) δείχνει μεγάλη υπευθυνότητα γιατί εμείς έχουμε την ευθύνη όχι μόνο για εμάς τους καθηγητές αλλά κυρίως για τις νέες γενιές οι οποίες αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε πάρα πολύ δύσκολη θέση. Είναι τα θύματα της κρίσης κι εμείς θα πρέπει να τους συμπεριφερθούμε ως παιδαγωγοί».

Με πληροφορίες από tvxs.gr, kathimerini.gr