Όπως επεσήμανε, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε στον Τούρκο ομόλογό του ότι «έχει δημιουργηθεί μια αναίτια ένταση» στην Ελλάδα και την Τουρκία, λόγω των διαρροών σε μέσα ενημέρωσης για κυοφορούμενο νομοσχέδιο για τη Γαλάζια Πατρίδα.

«Επανέλαβε ότι μονομερείς και αντίθετες με το Διεθνές Δίκαιο ενέργειες κρατών, για θέματα για τα οποία απαιτείται ή προβλέπεται ρητώς από το Διεθνές Δίκαιο ότι θα πρέπει να υπάρξει μία διμερής συνεννόηση, στερούνται παντελώς οιουδήποτε νομικού ερείσματος, και ως εκ τούτου δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα», τόνισε η κ. Ζωχιού.

«Για το κυοφορούμενο βάσει διαρροών αυτό νομοσχέδιο, θα επαναλάβω ότι όταν αυτό δημοσιευθεί και έχουμε πλήρη εικόνα, τότε και εμείς θα αντιδράσουμε αναλόγως. Άλλωστε, προετοιμαζόμαστε για όλα τα δυνατά σενάρια και δεν εφησυχάζουμε», υπογράμμισε.

Τι συζητήθηκε στη συνάντηση Γεραπετρίτη – Φιντάν

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης Γεραπετρίτη- Φιντάν, συζητήθηκαν, μεταξύ άλλων, η πορεία των διατλαντικών σχέσεων ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο, οι περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση την κατάσταση στην ευρύτερη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και οι εξελίξεις στο Κυπριακό. Οι δύο υπουργοί συζήτησαν επίσης θέματα διμερούς ενδιαφέροντος και συμφώνησαν να διατηρήσουν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας.

Εκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Αναφορικά με την έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε ότι «αποτυπώνει με ορθό τρόπο την υφιστάμενη κατάσταση στην Τουρκία».

Ερωτηθείσα σχετικά με το θέμα της αιγιαλίτιδας ζώνης, επεσήμανε ότι «αφορά αποκλειστικά την Ελλάδα, είναι ένα αναφαίρετο δικαίωμα κυρίαρχου κράτους που απορρέει από το Διεθνές Δίκαιο, το οποίο η Ελλάδα έχει δηλώσει ότι θα το ασκήσει σε χρόνο και τόπο που θα επιλέξει».

Σύνοδο του ΝΑΤΟ

Αναφορικά με την επικείμενη σύνοδο του ΝΑΤΟ, επεσήμανε πως δεν έχει καθοριστεί κάποια νέα συνάντηση, σε ό,τι αφορά τον υπουργό Εξωτερικών, ενώ δεν υπάρχει καμία επίσημη διευθέτηση, σχετικά με επίσκεψη Αμερικανού αξιωματούχου στην Ελλάδα, όπως σημείωσε απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις.

Ερωτηθείσα σχετικά με δήλωση της Κάγια Κάλας ότι προσπαθούν να βρουν μια ισορροπία με την Τουρκία, η κ. Ζωχιού σημείωσε πως και η Ελλάδα θέλει «να υπάρχει απόλυτη σταθερότητα και ηρεμία, αλλά μέρος της ισορροπίας αυτής πρέπει απαραίτητα να είναι ότι δεν θα απειλεί με πόλεμο κράτη-μέλη της ΕΕ και θα ευθυγραμμίζεται ως υποψήφια χώρα με τις επιλογές της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ».

«Τόσο τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όσο και οι σχετικές εκθέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, είναι απόλυτα ξεκάθαρα και δεν επιδέχονται αμφισβήτηση», τόνισε.

Η Ελλάδα παραμένει σε ετοιμότητα να συμβάλει εποικοδομητικά στο Κυπριακό

Η κ. Ζωχιού αναφέρθηκε ακόμη στη συνάντηση του κ. Γεραπετρίτη με την προσωπική απεσταλμένη του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ για την Κύπρο Μαρία Άνχελα Ολγκίν Κουεγιάρ, σε συνέχεια των επαφών της με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη.

«Ο κ. Γεραπετρίτης εξέφρασε την υποστήριξη της Ελλάδας στις προσπάθειες του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, προς την εξεύρεση μιας συνολικής, δίκαιης και βιώσιμης λύσης του κυπριακού ζητήματος, στη βάση της Διζωνικής, Δικοινοτικής Ομοσπονδίας και στο πλαίσιο των αποφάσεων και των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και του ευρωπαϊκού κεκτημένου», επεσήμανε. Ακόμη, πρόσθεσε, ο υπουργός τόνισε τη σημασία διατήρησης της δυναμικής και κινητικότητας που έχει διαμορφωθεί για το Κυπριακό, τα τελευταία δύο και πλέον έτη.

«Η Ελλάδα, σε σύμπνοια με την Κυπριακή Δημοκρατία, παραμένει σε ετοιμότητα να συμβάλει εποικοδομητικά στα επόμενα βήματα, με στόχο την επίτευξη της επανεκκίνησης των συνομιλιών, στη βάση του συμφωνηθέντος πλαισίου, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ», επεσήμανε.

Σημείωσε πως «η απαράδεκτη αξίωση περί “ λύσης των δύο κρατών”, δεν βοηθά στις προσπάθειες με στόχο την εξεύρεση βιώσιμης και δίκαιης λύσης στο Κυπριακό και βεβαίως δεν πρόκειται να γίνει δεκτή για έναν πολύ απλό λόγο: ότι είναι εκτός πλαισίου των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, όπως έχει, άλλωστε, πει και ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ».

Αναφορικά με τη διευρυμένη άτυπη συνάντηση, επεσήμανε πως θα υπάρξουν σχετικές ανακοινώσεις από πλευράς του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.

Έκτακτη συνεδρίαση ΣΑΗΕ για την Γάζα

Κατόπιν αιτήματος της Ελλάδας και με την υποστήριξη όλων των εκλεγμένων κρατών μελών του ΣΑΗΕ, θα πραγματοποιηθεί σήμερα έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ σχετικά με την ανθρωπιστική κατάσταση στη Λωρίδα της Γάζας και το παλαιστινιακό ζήτημα, σημείωσε η κ. Ζωχιού.

«Στην τοποθέτησή της, η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, αναμένεται να επαναλάβει ότι προτεραιότητα της Ελλάδας παραμένει η άμβλυνση της ανθρωπιστικής κρίσης στη Γάζα, μέσω της μαζικής, απρόσκοπτης και άνευ όρων παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας στους αμάχους της περιοχής», τόνισε.

«Είναι απαραίτητη η μετάβαση και η πλήρης εφαρμογή της δεύτερης φάσης του ειρηνευτικού σχεδίου βάσει του Ψηφίσματος 2803 του ΣΑΗΕ», επεσήμανε και επανέλαβε την πάγια ελληνική θέση ότι «η ειρήνη στην περιοχή είναι δυνατή μόνο μέσω της αναβίωσης μιας αξιόπιστης πολιτικής διαδικασίας και της δημιουργίας ενός σαφούς πολιτικού ορίζοντα για τους Παλαιστίνιους, που θα οδηγήσει στη λύση των δύο κρατών, την οποία υποστηρίζει η συντριπτική πλειοψηφία της διεθνούς κοινότητας που επιθυμεί μια Μέση Ανατολή, στην οποία οι κάτοικοί της μπορούν να ζουν ειρηνικά και με αξιοπρέπεια».

«Η Ελλάδα, ως μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας των ΟΗΕ, οφείλει να θέτει και να ανακινεί θέματα που απασχολούν την παγκόσμια κοινότητα, πόσο μάλλον όταν αυτά επηρεάζουν και την ευρύτερη γειτονιά της, την περιφερειακή σταθερότητα», σημείωσε και τόνισε πως μία από τις προτεραιότητες της Ελλάδας κατά τη διάρκεια της προεδρίας της στο Συμβούλιο Ασφαλείας, ήταν η προστασία των αμάχων σε ένοπλες συγκρούσεις.

«Η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα μαίνεται. Θεωρούμε επιτακτική ανάγκη να ανακινούμε θέματα, τα οποία πιστεύουμε ότι χρήζουν της προσοχής της παγκόσμιας κοινότητας».

Κύριο μέλημα η άνευ όρων αποκατάσταση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ

Το υπουργείο Εξωτερικών χαιρετίζει την υπογραφή του Μνημονίου Κατανόησης του Ισλαμαμπάντ μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν. «Συγχαίρουμε όλους όσοι συνέβαλαν στην επίτευξη αυτής της ιδιαίτερα σημαντικής διπλωματικής εξέλιξης. Πρόκειται για μια σημαντική ευκαιρία για την αποκατάσταση της περιφερειακής σταθερότητας και την ενίσχυση της παγκόσμιας οικονομίας», ανέφερε η κ. Ζωχιού. «Το επόμενο βήμα είναι η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων επί των επιμέρους πτυχών της συμφωνίας και η διασφάλιση της ταχείας, πλήρους και αποτελεσματικής εφαρμογής της».

«Κύριο μέλημα αποτελεί η άνευ όρων αποκατάσταση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, καθώς και η συνέχιση των προσπαθειών για την εδραίωση βιώσιμης ειρήνης, ασφάλειας και περιφερειακής σταθερότητας».

Προτεραιότητα της Ελλάδας η οριοθέτηση ΑΟΖ με τη Λιβύη

Αναφορικά με τη συνάντηση του κ. Γεραπετρίτη με τον υπαρχηγό της Γενικής Διοίκησης του Λιβυκού Εθνικού Στρατού, Σαντάμ Χαφτάρ, στην πρώτη επίσκεψή του στην Αθήνα, η κ. Ζωχιού σημείωσε πως «επιβεβαιώνει την κοινή βούληση για περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας και των διαύλων επικοινωνίας με την Ανατολική Λιβύη».

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε θετικό κλίμα και τα κύρια σημεία συζήτησης ήταν η οικονομική συνεργασία και η προώθηση επενδύσεων σε τομείς, όπως ο τομέας της ενέργειας και κατασκευαστικός τομέας, η απευθείας αεροπορική σύνδεση Βεγγάζης-Αθήνας και η αμοιβαία βούληση για την αναβάθμιση της συνεργασίας στον τομέα των μεταφορών.

Για την παράτυπη μετανάστευση, «συμφώνησαν να εργαστούν από κοινού με σκοπό τη μείωση των ροών προς Κρήτη και Γαύδο», σημείωσε και πρόσθεσε πως αναφέρθηκαν στη σημασία συνέχισης των προγραμμάτων εκπαίδευσης στελεχών της Λιβυκής Ακτοφυλακής στην Ελλάδα.

«Αναδείχθηκε ο ρόλος της Ελλάδας, ως αξιόπιστου συνομιλητή στην ΕΕ και στο ΣΑΗΕ. Ο υπουργός Εξωτερικών επανέλαβε τη θέση της Ελλάδας υπέρ μιας πολιτικής επίλυσης του Λιβυκού, χωρίς επεμβάσεις τρίτων».

Αναφορικά με τις θαλάσσιες ζώνες, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι «προτεραιότητα της Ελλάδας παραμένει η οριοθέτηση αποκλειστικής οικονομικής ζώνης, με τη Λιβύη, ως γνήσια γειτονική χώρα με αντικείμενες ακτές, βάσει του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας».

Επιπλέον, η ελληνική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής την υφυπουργό Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, μετέβη στην Τρίπολη για το δεύτερο γύρο των τεχνικών συνομιλιών για οριοθέτηση ΑΟΖ. Οι συνομιλίες ήταν εποικοδομητικές και επόμενος γύρος θα διεξαχθεί στην Αθήνα, ενώ πρόσθεσε ότι υπάρχει πιθανότητα να γίνουν στο προσεχές διάστημα.

«Οι δύο πλευρές επανέλαβαν τη δέσμευσή τους για συνέχιση του εποικοδομητικού διαλόγου στη βάση του διεθνούς δικαίου, καθώς και για περαιτέρω προώθηση της διμερούς συνεργασίας σε ένα ευρύ πεδίο θεμάτων κοινού ενδιαφέροντος», επεσήμανε. Η κ. Παπαδοπούλου συναντήθηκε επίσης με τον ασκούντα χρέη ΥΠΕΞ, ενώ είχε συνάντηση, στο υπουργείο Εξωτερικών, με τον γενικό γραμματέα της Γενικής Διοίκησης του Λιβυκού Εθνικού Στρατού, στρατηγό Αλ Ταμίνι.

Η θέση της Ελλάδας «εκφράστηκε σε όλες τις συναντήσεις για το παράνομο, ανυπόστατο, αλλά και άκυρο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, το οποίο καταστρατηγεί το Διεθνές Δίκαιο και, ως εκ τούτου, δεν παράγει κανένα απολύτως έννομο αποτέλεσμα».

«Οι τεχνικές συνομιλίες με τη Λιβύη λαμβάνουν χώρα στην Τρίπολη. Οι συνομιλίες αυτές, και στον πρώτο και στον δεύτερο γύρο, είχαν την ίδια σύνθεση. Όμως, κατά τις επαφές του υπουργού Εξωτερικών και της υφυπουργού, με αξιωματούχους της πλευράς της Βεγγάζης, οι τελευταίοι ενημερώθηκαν για τις εξελίξεις», επεσήμανε.

Ισχυρή πολιτική δέσμευσης στην ενταξιακή πορεία των Δυτικών Βαλκανίων

Αναφέρθηκε ακόμη στην πρόσφατη επίσκεψη του κ. Γεραπετρίτη στη Σερβία, ενώ ανέφερε ότι αύριο ο υπουργός Εξωτερικών θα μεταβεί στο Μαυροβούνιο και στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη.

Στόχος των επισκέψεων του υπουργού Εξωτερικών είναι «να επιβεβαιώσει την ισχυρή πολιτική δέσμευση της Ελλάδας στην ενταξιακή πορεία των Δυτικών Βαλκανίων και να τονίσει τη σταθερή προσήλωση της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής σε αυτόν τον στόχο, ιδίως ενόψει και της ανάληψης της Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2027». Ακόμη «στόχος είναι η Ελλάδα να στηρίξει εμπράκτως την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, με την παροχή τεχνογνωσίας για την ενίσχυση των μεταρρυθμιστικές προσπάθειες των εταίρων της περιοχής».

Συνάντηση με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων

Αναφορικά με τη συνάντηση του κ. Γεραπετρίτη με τον πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο, ο υπουργός Εξωτερικών εξέφρασε τη δέσμευση της Ελλάδας «να συνεχίσει να παρέχει τη στήριξή της προς το Πατριαρχείο και να εργάζεται για την προστασία των χριστιανικών πληθυσμών στα Ιεροσόλυμα και τη Μέση Ανατολή, καθώς και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Αγίων Τόπων».

«Υπογράμμισε τη σημασία διατήρησης του Status Quo των Ιεροσολύμων, τονίζοντας ότι αυτό θα πρέπει να γίνεται απολύτως σεβαστό από όλους και υπό οποιεσδήποτε συνθήκες» και «τόνισε ακόμα την ανάγκη συνεργασίας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, αλλά και μεταξύ των Πρεσβυγενών Πατριαρχείων Αλεξανδρείας, Αντιοχείας και Ιεροσολύμων, τα οποία φέρουν από κοινού το βάρος της διαφύλαξης της ενότητας και της προστασίας των Ορθοδόξων Χριστιανών».

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, υπεγράφη Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ του υπουργείου Εξωτερικών, του υπουργείου Πολιτισμού και του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων για τη συνεργασία στην προστασία και συντήρηση της υλικής πολιτιστικής κληρονομιάς του Πατριαρχείου.

Σύσταση θέσης Μόνιμου Υπηρεσιακού ΥΦΥΠΕΞ

Αναφέρθηκε ακόμη στη σύσταση θέσης μόνιμου υπηρεσιακού υφυπουργού στο υπουργείο Εξωτερικών και το διορισμό στη θέση αυτή, της εγνωσμένου κύρους με πολυετή εμπειρία και βαθιά γνώση στα θέματα εξωτερικής πολιτικής, πρέσβεως Αλεξάνδρας Παπαδοπούλου.

«Πρόκειται για πάγια και διαχρονική διεκδίκηση του διπλωματικού κλάδου, που διασφαλίζει τη θεσμική συνέχεια και ενισχύει το κύρος της Διπλωματικής Υπηρεσίας», επεσήμανε και πρόσθεσε πως η Ένωση Διπλωματικών Υπαλλήλων, χαιρέτισε με επίσημη ανακοίνωσή της τη νομοθετική αυτή πρωτοβουλία της πολιτικής ηγεσίας για την προώθηση αυτής της ιδιαίτερα ουσιαστικής θεσμικής ρύθμισης.

Τέλος, αναφορικά με το σύστημα εισόδου-εξόδου που θεσπίστηκε με Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η κ. Ζωχιού σημείωσε πως «η εφαρμογή του είναι υποχρεωτική για τα κράτη-μέλη που συμμετέχουν στον χώρο Σένγκεν και «δεν υπάρχει περιθώριο απόκλισης από τις βασικές αρχές του ευρωπαϊκού Κανονισμού».

«Περιλαμβάνει πράγματι τη συλλογή βιομετρικών δεδομένων, η οποία προφανώς βλέπουμε ότι προκαλεί κάποιες καθυστερήσεις στον διαβατηριακό έλεγχο, ιδίως σε περιόδους αυξημένης τουριστικής κίνησης. Οι ελληνικές Αρχές, λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία διατήρησης και ενίσχυσης του τουριστικού ρεύματος προς τη χώρα, θα προβούν στα απαραίτητα μέτρα, πάντοτε αξιοποιώντας τις δυνατότητες που παρέχει η ενωσιακή νομοθεσία, αλλά βεβαίως και πάντοτε με σεβασμό προς τον εν λόγω ευρωπαϊκό Κανονισμό».

Πρόκειται για την πρώτη συνάντηση των δύο υπουργών Εξωτερικών, μετά την ανακοίνωση της Τουρκίας ότι θα κατατεθεί στην Εθνοσυνέλευση νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα», η ψήφιση του οποίου ως γνωστόν μετατέθηκε για το Φθινόπωρο.

Τελευταία φορά, οι κ.κ. Γεραπετρίτης και Φιντάν είχαν συναντηθεί τον Φεβρουάριο.

Συζητήθηκε η πορεία των διατλαντικών σχέσεων ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούλιο, στην Άγκυρα, καθώς και οι περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση την κατάσταση στην ευρύτερη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Μεσόγειο.

Ως προς την κυοφορούμενη τουρκική νομοθετική πρωτοβουλία, ο Υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι μονομερείς ενέργειες δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα και δεν συμβάλλουν στη διατήρηση ήρεμου κλίματος και ότι η μία και μόνη διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας παραμένει η οριοθέτηση Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και υφαλοκρηπίδας.

Οι δύο Υπουργοί συζήτησαν για τις εξελίξεις στο Κυπριακό, την επικείμενη συνάντηση με την Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών για την Κύπρο και την πραγματοποίηση της άτυπης διευρυμένης συνάντησης για το Κυπριακό. Οι δύο Υπουργοί, τέλος, συζήτησαν για τις διμερείς σχέσεις και συμφώνησαν να διατηρήσουν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας.

Στο βάθος οι νέες απειλές Ερντογάν

Ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν το πρωί της Τετάρτης προειδοποίησε ότι η Τουρκία θα απαντήσει με «σαφή και ισχυρό» τρόπο σε περίπτωση παραβίασης των δικαιωμάτων των Τούρκων και Τουρκοκυπρίων στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Η ασφάλεια της Τουρκίας δεν ξεκινά από το Χατάι, αλλά από το Χαλέπι, τη Δαμασκό και τη Βηρυτό. Δεν θα ανεχθούμε τετελεσμένα στις χώρες των αδελφών μας, ούτε θα κλείσουμε τα μάτια στις επιθέσεις» ανάφερε χαρακτηριστικά, σύμφωνα με το «Anadolu».

Σε άλλο σημείο υποστήριξε ότι «εάν τα δικαιώματα και οι νόμοι της Τουρκίας και των Τουρκοκυπρίων παραβιαστούν στην Ανατολική Μεσόγειο, θέλω να γίνει γνωστό ότι η απάντησή μας θα είναι πολύ σαφής και πολύ σκληρή» και πρόσθεσε:

«Θα υπερασπιστούμε τα δικαιώματα της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο μέχρι τέλους».

Σχετικά με τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο Πρόεδρος Ερντογάν δήλωσε: «Η ανακοίνωση ότι ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ θα παραστεί προσωπικά στη Σύνοδο Κορυφής είναι ένα πολύτιμο βήμα όσον αφορά στη συνοχή της συμμαχίας».

Ο Ερντογάν δήλωσε: «Έχουμε εντείνει τις προετοιμασίες μας για να καταστήσουμε τη Σύνοδο Κορυφής της Άγκυρας σημείο αναφοράς στην ιστορία του ΝΑΤΟ».

Η πιθανή συνάντηση Γιώργου Γεραπετρίτη και Χακάν Φιντάν αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια συγκυρία κατά την οποία οι σχέσεις Ελλάδας-Τουρκίας κινούνται εκ νέου σε λεπτές ισορροπίες.

Από τη μία πλευρά, η Άγκυρα επιμένει σε ρητορικές και πρωτοβουλίες που προκαλούν ανησυχία στην Αθήνα, ενώ από την άλλη διατηρείται η επίσημη γραμμή περί διατήρησης ήπιου κλίματος στο Αιγαίο.

Από την ελληνική πλευρά, στο επίκεντρο των προβληματισμών βρίσκεται το πολυσυζητημένο νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα», το οποίο η τουρκική κυβέρνηση σχεδιάζει να καταθέσει προς ψήφιση στην Εθνοσυνέλευση το προσεχές φθινόπωρο.

Στην Αθήνα εκτιμούν ότι πρόκειται για μια πρωτοβουλία που επιχειρεί να προσδώσει θεσμικό μανδύα στις γνωστές αναθεωρητικές διεκδικήσεις της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο.

Το μήνυμα της Αθήνας

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, εφόσον πραγματοποιηθεί η συνάντηση, ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναμένεται να επαναλάβει με σαφήνεια στον Χακάν Φιντάν ότι καμία μονομερής ενέργεια που αφορά ζητήματα θαλάσσιων ζωνών και Δικαίου της Θάλασσας δεν μπορεί να παράγει έννομα αποτελέσματα ή να δημιουργήσει τετελεσμένα. 

Η Αθήνα επιμένει ότι οι μονομερείς πρωτοβουλίες της Τουρκίας στερούνται νομικής βάσης και δεν μπορούν να επηρεάσουν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.

Το ίδιο μήνυμα έχει ήδη μεταφερθεί σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, θεσμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης και διεθνείς οργανισμούς, στο πλαίσιο της προσπάθειας διαμόρφωσης ενός πλέγματος διπλωματικής αντίδρασης σε περίπτωση κλιμάκωσης. 

Στο κυβερνητικό επιτελείο θεωρούν ότι η έγκαιρη ενημέρωση των εταίρων αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει των κινήσεων που προετοιμάζει η Άγκυρα, ενώ ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές έχουν ήδη αφήσει να εννοηθεί ότι μονομερείς ενέργειες που θα υπονομεύουν τη σταθερότητα στην περιοχή δεν θα περάσουν χωρίς πολιτικό κόστος.

Αιγαίο και Κυπριακό

Πέρα από το ζήτημα της «Γαλάζιας Πατρίδας», στην ατζέντα μιας πιθανής κατ΄ ιδίαν συνάντησης αναμένεται να βρεθούν και τα πρόσφατα περιστατικά έντασης στο Αιγαίο.

Η ελληνική πλευρά εξακολουθεί να επισημαίνει ότι οι παραβιάσεις και οι προκλητικές ενέργειες δεν συνάδουν με το κλίμα αποκλιμάκωσης που διακηρύσσει κατά καιρούς η τουρκική ηγεσία.

Ιδιαίτερο βάρος αναμένεται να δοθεί και στο Κυπριακό, καθώς οι διεργασίες του ΟΗΕ για την επανεκκίνηση της διαδικασίας βρίσκονται σε εξέλιξη.

Η κινητικότητα που καταγράφεται το τελευταίο διάστημα και οι συζητήσεις για νέα άτυπη πολυμερή συνάντηση τους επόμενους μήνες καθιστούν κάθε ελληνοτουρκική επαφή κρίσιμη για τη διαμόρφωση του κλίματος.

Η ατζέντα της Συνόδου

Στο επίκεντρο της αυριανής συνάντησης στη Σόφια θα βρεθούν ζητήματα περιφερειακής συνεργασίας, ασφάλειας, ενεργειακών και μεταφορικών διασυνδέσεων, καθώς και η ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. 

Η Ελλάδα αναμένεται να επαναλάβει τη σταθερή θέση της υπέρ της επιτάχυνσης της ενταξιακής πορείας των χωρών της περιοχής προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας ότι η ευρωπαϊκή προοπτική παραμένει βασικός παράγοντας σταθερότητας και ανάπτυξης για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Όπως ισχυρίστηκε, η Άγκυρα επιδιώκει την αποκλιμάκωση των συγκρούσεων και τη σταθεροποίηση της περιοχής, απορρίπτοντας τον χαρακτηρισμό των επαφών ως απόπειτα δημιουργίας στρατιωτικής συμμαχίας.

«Δεν είμαστε όπως το Ισραήλ. Εκείνοι δημιούργησαν στρατιωτική συμμαχία με την Ελλάδα και την Κύπρο εναντίον των μουσουλμανικών χωρών» δήλωσε χαρακτηριστικά.

Σχολίασε, δε, ότι, αντίθετα με το Ισραήλ, η Τουρκία επιδιώκει τον τερματισμό των συγκρούσεων και την ενίσχυση της σταθερότητας στην περιοχή.

Απαντώντας, δε, σε ερώτηση της ανταποκριτή της «Καθημερινής», Μανώλη Κωστίδη, ο Τούρκος ΥΠΕΞ πήγε ένα βήματα παραπέρα, τονίζοντας ότι στη δημιουργία στρατιωτικής συμμαχίας Ισραήλ – Ελλάδας – Κύπρου είναι ξεκάθαρη η προτεραιότητα απειλής, τόσο για την Τουρκία όσο και για άλλες χώρες της περιοχής. «Κανένας δεν μας διαβεβαίωσε για κάτι άλλο, κανένας δεν μας είπε δεν είναι εναντίον σας».

«Το αντίθετο», συνέχισε: «Οταν συναντήθηκαν οι τρεις ηγέτες, ήταν μαζί ο Ισραηλινός πρωθυπουργός όταν είχε δίπλα του τον πρωθυπουργό της Ελλάδας και τον Ελληνοκύπριο [πρόεδρο], εξήγησε το πνεύμα της συμμαχίας».

«Θεωρώ πως η αντίδρασή μας είναι και λίγη λόγω των διαβουλεύσεων που έχουμε με την Ελλάδα. Όμως σε εκείνη τη σύνοδο υπάρχουν οι δηλώσεις του πρωθυπουργού του Ισραήλ, υπάρχουν οι στρατιωτικοί σχηματισμοί, στρατιωτικές συνεργασίες. Δεν μπορούμε να κάνουμε πως δεν το βλέπουμε αυτό» επέμεινε ο Φιντάν.

«Η Ελλάδα είναι χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ, αλλά καμία χώρα της Ευρώπης δεν έκανε αυτά που κάνει η Ελλάδα με το Ισραήλ. Η Ελλάδα ίσως λέει άλλα και ίσως κρύβει άλλα» συνέχισε.

«Είναι μια συμμαχία που συνιστά πηγή ανησυχίας όχι μόνο για την Τουρκία, αλλά και για άλλες μουσουλμανικές χώρες της περιοχής που μας το αναφέρουν. Η Τουρκία έχει τη δυνατότητα να προστατεύσει τον εαυτό της, αλλά υπάρχουν κι άλλες μουσουλμανικές χώρες που μας το λένε», κατέληξε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών.

Το υπουργείο Εξωτερικών σε ανακοίνωσή του, σημειώνει πως «η Ελλάδα, ως κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ και αιρετό μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, έχει αποδείξει ότι εργάζεται διαχρονικά με συνέπεια για τη σταθερότητα, τις σχέσεις καλής γειτονίας και την ειρήνη».

«Τόσο η διμερής συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ, όσο και η τριμερής Ελλάδας, Κυπριακής Δημοκρατίας και Ισραήλ, όπως άλλωστε και όλες οι λοιπές σε τριμερές σχήμα συνεργασίες της Ελλάδας, έχουν ειρηνικό σκοπό και δεν στρέφονται εναντίον τρίτων», τονίζει στη συνέχεια το ΥΠΕΞ και καταλήγει:

«Η Ελλάδα διαμορφώνει την εξωτερική της πολιτική ανεξάρτητα, δεν δέχεται υποδείξεις, ούτε οφείλει εξηγήσεις σε κανέναν. Κινδυνολογίες και απόπειρες διαστρέβλωσης της πραγματικότητας δεν ωφελούν, ειδικά την περίοδο αυτή της περιφερειακής αστάθειας και αβεβαιότητας».

Φιντάν: “Η συνεργασία της Ελλάδας με το Ισραήλ φέρνει προβλήματα και πόλεμο”

Νωρίτερα τη Δευτέρα βολές κατά της Αθήνας και της Λευκωσίας για τη συνεργασία με την Ιερουσαλήμ εξαπέλυσε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν σε συνέντευξή του στο κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Anadolu.

«Η συνεργασία μεταξύ Ελλάδας, “Ελληνοκυπριακής Διοίκησης” και Ισραήλ δεν φέρνει περισσότερη εμπιστοσύνη, φέρνει περισσότερη δυσπιστία. Φέρνει περισσότερα προβλήματα και πόλεμο» ισχυρίστηκε.

«Βλέπουμε ότι η Ελλάδα ακολουθεί εξαιρετικά επικίνδυνες πολιτικές εδώ. Υπάρχουν πολύ ενδιαφέρουσες πτυχές στην προσπάθεια της Ελλάδας να ακολουθήσει ένα είδος πολιτικής που καμία άλλη χώρα στην Ευρώπη δεν ακολουθεί μόνη της» ισχυρίστηκε.

«Ούτε η Ελλάδα ούτε η ”Ελληνοκυπριακή Διοίκηση” χρειάζονται στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ. Η Ελλάδα είναι ήδη μέλος του ΝΑΤΟ και η “Ελληνοκυπριακή Διοίκηση” έχει την υποστήριξη της ΕΕ. Ποια στρατηγική λογική θα μπορούσε να δικαιολογήσει την αναζήτηση αυτού του είδους συνεργασίας είναι κάτι που ούτε αυτοί μπορούν να μου εξηγήσουν».

Ο Χακάν Φιντάν υποστήριξε ακόμη ότι «το Ισραήλ ενδέχεται να επιδιώξει να χαρακτηρίσει την Τουρκία ως νέο αντίπαλο μετά το Ιράν, καθώς δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς εχθρό».

Ανέφερε ότι οι ενέργειες του Ισραήλ στον Λίβανο μοιάζουν με τη Γάζα. Οι ισραηλινές επιθέσεις στη Συρία αποτελούν «σοβαρό κίνδυνο» για την Τουρκία.

Ο Τούρκος υπουργός πρόσθεσε ότι το Ιράν και οι ΗΠΑ παραμένουν «ειλικρινείς» όσον αφορά την επίτευξη εκεχειρίας, παρά το γεγονός ότι δεν κατέληξαν σε συμφωνία στις συνομιλίες του Σαββάτου με τη μεσολάβηση του Πακιστάν, αλλά συμπλήρωσε ότι το Ισραήλ «θα μπορούσε να διαταράξει την ειρηνευτική διαδικασία».

«Πιστεύω ότι αν το πυρηνικό ζήτημα καταλήξει σε μια κατάσταση ”όλα ή τίποτα”, ειδικά όσον αφορά τον εμπλουτισμό, ενδέχεται να αντιμετωπίσουμε σοβαρά εμπόδια», προειδοποίησε ο Φιντάν.

Η Τουρκία πρέπει να διαδραματίσει σοβαρό ρόλο ως «βασικός παράγοντας» στη διαμόρφωση απόψεων, την οικοδόμηση συστημάτων και την εφαρμογή του ευρωπαϊκού πλαισίου ασφάλειας, δήλωσε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών

«Η συνεργασία μεταξύ Ελλάδας, “Ελληνοκυπριακής Διοίκησης” και Ισραήλ δεν φέρνει περισσότερη εμπιστοσύνη, φέρνει περισσότερη δυσπιστία. Φέρνει περισσότερα προβλήματα και πόλεμο» ισχυρίστηκε.

«Βλέπουμε ότι η Ελλάδα ακολουθεί εξαιρετικά επικίνδυνες πολιτικές εδώ. Υπάρχουν πολύ ενδιαφέρουσες πτυχές στην προσπάθεια της Ελλάδας να ακολουθήσει ένα είδος πολιτικής που καμία άλλη χώρα στην Ευρώπη δεν ακολουθεί μόνη της» ισχυρίστηκε.

«Ούτε η Ελλάδα ούτε η ”Ελληνοκυπριακή Διοίκηση” χρειάζονται στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ. Η Ελλάδα είναι ήδη μέλος του ΝΑΤΟ και η “Ελληνοκυπριακή Διοίκηση” έχει την υποστήριξη της ΕΕ. Ποια στρατηγική λογική θα μπορούσε να δικαιολογήσει την αναζήτηση αυτού του είδους συνεργασίας είναι κάτι που ούτε αυτοί μπορούν να μου εξηγήσουν».

Ο Χακάν Φιντάν υποστήριξε ακόμη ότι «το Ισραήλ ενδέχεται να επιδιώξει να χαρακτηρίσει την Τουρκία ως νέο αντίπαλο μετά το Ιράν, καθώς δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς εχθρό».

Ανέφερε ότι οι ενέργειες του Ισραήλ στον Λίβανο μοιάζουν με τη Γάζα. Οι ισραηλινές επιθέσεις στη Συρία αποτελούν «σοβαρό κίνδυνο» για την Τουρκία.

Ο Τούρκος υπουργός πρόσθεσε ότι το Ιράν και οι ΗΠΑ παραμένουν «ειλικρινείς» όσον αφορά την επίτευξη εκεχειρίας, παρά το γεγονός ότι δεν κατέληξαν σε συμφωνία στις συνομιλίες του Σαββάτου με τη μεσολάβηση του Πακιστάν, αλλά συμπλήρωσε ότι το Ισραήλ «θα μπορούσε να διαταράξει την ειρηνευτική διαδικασία».

«Πιστεύω ότι αν το πυρηνικό ζήτημα καταλήξει σε μια κατάσταση ”όλα ή τίποτα”, ειδικά όσον αφορά τον εμπλουτισμό, ενδέχεται να αντιμετωπίσουμε σοβαρά εμπόδια», προειδοποίησε ο Φιντάν.

Η Τουρκία πρέπει να διαδραματίσει σοβαρό ρόλο ως «βασικός παράγοντας» στη διαμόρφωση απόψεων, την οικοδόμηση συστημάτων και την εφαρμογή του ευρωπαϊκού πλαισίου ασφάλειας, δήλωσε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών

Σύμφωνα με πηγές του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών, κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας συζητήθηκε η πορεία και οι τελευταίες εξελίξεις της πολεμικής σύρραξης στην περιοχή.

Γιώργος Γεραπετρίτης και Χακάν Φιντάν, σύμφωνα με τη σχετική ενημέρωση, συζήτησαν για τα τεκταινόμενα στη Μέση Ανατολή. 

«Πιστεύω πραγματικά ότι (σ.σ. οι Μητσοτάκης και Γεραπετρίτης) έχουν αυτή την πρόθεση και την ικανότητα. Υπάρχει όμως ένας άνθρωπος που ονομάζεται Δένδιας, υπάρχει και το ακροατήριο στο οποίο απευθύνεται» συμπλήρωσε ο Τούρκος υπουργός και πρόσθεσε ότι «ο πολιτικός ανταγωνισμός δυστυχώς δεν δημιουργεί ένα περιβάλλον που να ευνοεί την επίλυση τέτοιων στρατηγικών προβλημάτων στην ελληνική πολιτική».

Ο Χακάν Φιντάν ισχυρίστηκε μάλιστα ότι οι ηγέτες που έρχονται από την Ελλάδα βρίσκονται σε ένα διαρκές δίλημμα ανάμεσα στην επίλυση αυτού του ιστορικού προβλήματος και στην πληρωμή ενός πολιτικού τιμήματος!

Στη συνέντευξή του ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, απέφυγε να απαντήσει σε ερώτηση για το αν η Άγκυρα «θα πρέπει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα» αφήνοντας με αυτόν τον τρόπο όλα τα ενδεχόμενα ανοικτά για τις επιδιώξεις της γειτονικής χώρας.

Οι δηλώσεις του Χακάν Φιντάν έρχονται λίγο πριν από τη συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν στην Άγκυρα που θα γίνει αύριο Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου στο πλαίσιο του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας των δύο χωρών.

Στον απόηχο των πρόσφατων αιματηρών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων στο Ιράν και της βίαιης καταστολής τους, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι η Ουάσινγκτον έχει μια “αρμάδα” που κατευθύνεται προς το Ιράν, αλλά ελπίζει ότι δεν θα χρειαστεί να τη χρησιμοποιήσει, ενώ επανέλαβε τις προειδοποιήσεις προς την Τεχεράνη κατά της δολοφονίας διαδηλωτών ή της επανεκκίνησης του πυρηνικού της προγράμματος.

Μιλώντας στο Al Jazeera, ο Χακάν Φιντάν επανέλαβε ότι η Τουρκία αντιτίθεται σε οποιαδήποτε ξένη επέμβαση ή επίθεση στο Ιράν, λέγοντας ότι θα ήταν “λάθος να ξεκινήσει ξανά ο πόλεμος”.

“Η συμβουλή μου πάντα προς τους Αμερικανούς φίλους: Κλείστε τους φακέλους έναν προς έναν με τους Ιρανούς. Ξεκινήστε με τα πυρηνικά, κλείστε το, μετά το άλλο, μετά το άλλο”, είπε ο Φιντάν.

“Αν τα βάλετε όλα ως πακέτο, θα είναι πολύ δύσκολο να το χωνέψουν οι Ιρανοί φίλοι μας”, σημείωσε. “Μερικές φορές μπορεί να φαίνεται ταπεινωτικό γι’ αυτούς. Θα είναι πολύ δύσκολο να το εξηγήσουν όχι μόνο στους ίδιους, αλλά και στην ηγεσία”, επεσήμανε.

Ο Φιντάν δήλωσε, ακόμα, ότι το Ισραήλ εξακολουθεί να επιδιώκει να επιτεθεί στο Ιράν.