Το προϊόν με την εμπορική ονομασία «ΦΕΤΑ ΒΥΤΙΝΑΣ – Π.Ο.Π. ΒΑΡΕΛΙ», αριθμού παρτίδας 24/07/2027 (ΦΕ-2751), με ημερομηνία ανάλωσης 24/07/2027 και ημερομηνία παραγωγής 24/01/2026, που παράγεται από την εταιρεία «ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΣΑΤΣΟΥΛΗΣ & ΥΙΟΙ Ο.Ε.»., διαπιστώθηκε από τον ΕΦΕΤ ότι έχει διατεθεί στην αγορά, με τα ίδια στοιχεία ταυτοποίησης, δηλ. Αριθμό παρτίδας 24/07/2027 (ΦΕ-2751), ημερομηνία ανάλωσης 24/07/2027 και ημερομηνία παραγωγής 24/01/2026, όχι μόνο σε μορφή χύμα (σε βαρέλι), αλλά και σε προσυσκευασμένες μορφές (συσκευασίες κενού), σε διαφορετικά μεγέθη (ενδεικτικά 0,5kg, 1 kg και 3 kg), μέσω διαφόρων επιχειρήσεων λιανικού και χονδρικού εμπορίου.

Δεδομένου ότι στην περίπτωση της χύμα διάθεσης (από βαρέλι) είναι πιθανό να μην είναι εφικτή η αναγνώριση της παρτίδας από τους καταναλωτές, ο Ε.Φ.Ε.Τ. καλεί τους καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί προϊόν με την ανωτέρω εμπορική ονομασία να μην το καταναλώσουν και να απευθυνθούν στο σημείο αγοράς.

Επιπλέον, οι καταναλωτές που έχουν προμηθευτεί το προϊόν σε προσυσκευασμένη μορφή καλούνται να ελέγξουν την επισήμανση και σε περίπτωση που τα στοιχεία συμφωνούν με την ανακληθείσα παρτίδα, να μην το καταναλώσουν. Ενδεικτική φωτογραφία επισυνάπτεται.

Υπενθυμίζεται ότι ο Ε.Φ.Ε.Τ. έχει ήδη απαιτήσει την άμεση ανάκληση του συνόλου της συγκεκριμένης παρτίδας, ενώ οι σχετικοί έλεγχοι βρίσκονται σε εξέλιξη.

«Η χώρα μας κινδυνεύει να χάσει όχι μόνο πωλήσεις, αλλά μια εξαιρετικά δυναμική τροχιά εξωστρέφειας που χτίστηκε με κόπο», υπογραμμίζει και προσθέτει με αγωνία ότι «αν προχωρήσει ο εμβολιασμός των ζώων στη χώρα μας για την αντιμετώπιση της ευλογιάς, αγορές των τρίτων χωρών ενδέχεται να απαγορεύσουν την εισαγωγή ελληνικών γαλακτοκομικών προϊόντων, οδηγώντας σε απώλειες εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ».

Τα τελευταία πέντε χρόνια, όπως εξηγεί, η ζήτηση σε σημαντικές αγορές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ, ο Καναδάς και η Αυστραλία, έχει εκτοξευτεί, με εξαγωγές που αγγίζουν πλέον τα 785 εκατ.ευρώ. Ωστόσο, όπως προσθέτει με έντονο προβληματισμό και ανησυχία, «η κατακόρυφη μείωση του ζωικού κεφαλαίου, που πλέον βρίσκεται σε μόλις 4% του αρχικού πληθυσμού, θέτει σε κίνδυνο όχι μόνο τις τρέχουσες πωλήσεις, αλλά και μια ολόκληρη δυναμική ανάπτυξης που κατέγραφε διψήφια ποσοστά αύξησης κάθε χρόνο».

Ποιες χώρες «κλείνουν τις πόρτες» στα εμβολιασμένα ζώα;

Οι κανόνες των τρίτων χωρών όπως ΗΠΑ, Καναδάς, Αυστραλία και Ηνωμένο Βασίλειο, είναι ξεκάθαροι: δεν επιτρέπουν εισαγωγές γαλακτοκομικών από χώρες που εφαρμόζουν εμβολιασμό κατά της ευλογιάς, όπως μας λέει ο κ. Αποστολόπουλος και προσθέτει «δεν αναγνωρίζουν “ καθαρές ζώνες” ή διαχωρισμούς μέσα στη χώρα· το «καθεστώς απαλλαγής» είναι ολότελα ή καθόλου». Στο πλαίσιο αυτό, ο πρόεδρος του ΣΕΒΓΑΠ σημειώνει ότι «η Ελλάδα βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή, καθώς δεν υπάρχουν εξαιρέσεις».

Ποιες χώρες αντιμετώπισαν το ίδιο πρόβλημα και πώς; Στην απάντηση αυτή, απαντά ότι οι Ισπανία, Βουλγαρία και Ρουμανία βρέθηκαν αντιμέτωπες με την ίδια απειλή και η αντίδρασή του αφορούσε τη λήψη και εφαρμογή έκτακτων μέτρων βιοασφαλείας: περιορισμός ζώων, καταστροφή μολυσμένων ζώων, αυστηρός έλεγχος μετακινήσεων και απολύμανση. «Κανείς δεν επέλεξε τον εμβολιασμό, μια απόφαση που συζητά να ακολουθήσει η Ελλάδα», σημειώνει.

Εμβολιασμός: λύση ή παγίδα;

Υπάρχει επιστημονική συναίνεση ότι ο εμβολιασμός δεν εξαλείφει πλήρως τη νόσο, σημειώνει ο κ. Αποστολόπουλος και λέει ότι αντιθέτως, μπορεί να δημιουργήσει ασυμπτωματικούς φορείς που συνεχίζουν τη μετάδοση της ζωονόσου, δυσχεραίνοντας την πλήρη εκρίζωση. «Η περίπτωση της Τουρκίας, που εφαρμόζει εμβολιασμό για πάνω από μια δεκαετία, καταδεικνύει τη δυσκολία απαλλαγής από την ασθένεια, παρά την εκτεταμένη χρήση του εμβολίου», υπογραμμίζει και προσθέτει ότι «αυτό σημαίνει πως ο εμβολιασμός μπορεί να γίνει παγίδα και να δυσχεράνει ακόμη περισσότερο την κατάσταση».

Τι σημαίνουν στην πράξη τα αυστηρά μέτρα βιοασφαλείας που προτείνει ο ΣΕΒΓΑΠ;

Καλώντας σε άμεση και χωρίς συμβιβασμούς εφαρμογή μέτρων ο ΣΕΒΓΑΠ προτείνει τα εξής: οι κτηνοτροφικές μονάδες να δηλώνουν άμεσα την παραμικρή υποψία συμπτωμάτων, ακόμα κι αν αφορά μόνο ένα ζώο, οι περιορισμοί στις μετακινήσεις ζώων, ζωοτροφών, σφαγίων και γάλακτος πρέπει να τηρούνται απαρέγκλιτα και οποιαδήποτε παράβαση πρέπει να τιμωρείται αυστηρά. Παράλληλα, ο ΣΕΒΓΑΠ δια του προέδρου του προτείνει οι μονάδες που δεν εφαρμόζουν τα μέτρα βιοασφαλείας να αποκλείονται από κάθε αποζημίωση και σημειώνει εμφατικά ότι οι αποζημιώσεις στους κτηνοτρόφους πρέπει να καταβάλλονται γρήγορα και να είναι δίκαιες, ώστε να αποφευχθούν «παράτυπες» κινήσεις που βλάπτουν το σύνολο.

«Η εμπειρία δείχνει πως όσο πιο γρήγορα επιβληθούν αυστηρά μέτρα, τόσο μεγαλύτερες οι πιθανότητες επιτυχούς διαχείρισης της κρίσης», αναφέρει ο κ. Αποστολόπουλος και σημειώνει: «Η Ελλάδα καλείται να κινηθεί αποφασιστικά, προκειμένου να προστατεύσει την οικονομία της και την παγκόσμια φήμη της φέτας, που αποτελεί έναν από τους πιο ισχυρούς πρεσβευτές του ελληνικού αγροδιατροφικού τομέα».

Ανάλυση εξαγωγών ελληνικής φέτας 2020-2024

Οι συνολικές εξαγωγές ελληνικής φέτας παγκοσμίως σημείωσαν σταθερή αύξηση την τελευταία πενταετία και σύμφωνα με τα στοιχεία που διέθεσε για χρήση στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του ΣΕΒΓΑΠ το 2020 διαμορφώνονταν σε 422 εκατ. ευρώ, το 2021 σε 466 εκατ. ευρώ και ακολούθως τα επόμενα έτη μέχρι το 2024 σε 607 εκατ. ευρώ, 736 εκατ. ευρώ και 786 εκατ. ευρώ.

«Oι εξαγωγές του 2024 που ανήλθαν σε 785,8 εκατ. ευρώ καταγράφουν αύξηση 6,7% σε σύγκριση με το 2023», σημειώνει ο κ. Αποστολόπουλος και προσθέτει «πρόκειται για μια συνεχώς ανοδική πορεία, καθώς οι εξαγωγές φέτας έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 2020, όταν διαμορφώνονταν στα 422 εκατ. ευρώ».

Παραδοσιακά, η Γερμανία παραμένει ο σημαντικότερος προορισμός για την ελληνική φέτα, με εξαγωγές που άγγιξαν τα 227,3 εκατ. ευρώ το 2024 και «παρότι καταγράφεται οριακή μείωση (-1,6%) σε σχέση με το 2023, η αγορά παραμένει σταθερά ισχυρή», μας σημειώνει.

Την ίδια στιγμή, η Ιταλία αναδεικνύεται σε ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά, σημειώνοντας εντυπωσιακή αύξηση 18,9%, φτάνοντας τα 103,3 εκατ. ευρώ. Την τριάδα των κορυφαίων αγορών συμπληρώνει το Ηνωμένο Βασίλειο, με εξαγωγές ύψους 90 εκατ. ευρώ (+4,1%).

Αξιοσημείωτη είναι η πορεία και στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου οι εξαγωγές φέτας άγγιξαν τα 61,9 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας άνοδο σχεδόν 16% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Η ισχυρή παρουσία της ελληνικής ομογένειας, αλλά και η διείσδυση της μεσογειακής διατροφής στην αμερικανική κουλτούρα, φαίνεται να αποδίδουν καρπούς.

Αγορές-έκπληξη με εκρηκτική ανάπτυξη

Εντυπωσιακές αυξήσεις καταγράφηκαν και σε μικρότερες ή λιγότερο παραδοσιακές αγορές, οι οποίες αναδεικνύονται σε νέες ευκαιρίες για την ελληνική εξαγωγική δραστηριότητα, μας αναφέρει ο πρόεδρος του ΣΕΒΓΑΠ και ενδεικτικά αναφέρει τις: Μπαχρέιν +950%, Μαλδίβες +733%, Χιλή +254%, Λιθουανία +243%, Παναμάς +184%, Καζακστάν +100%, Αλβανία +119% και Αίγυπτος +80%.

Οι προαναφερόμενες αγορές, όπως μας επισημαίνει, «αν και μικρότερες σε απόλυτους αριθμούς, παρουσιάζουν μεγάλη δυναμική και μπορούν να αποτελέσουν στρατηγικούς στόχους για τις ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις».

Πτώση σε Κίνα, Σερβία και Ισραήλ

Βέβαια, δεν έλειψαν και οι αγορές όπου οι εξαγωγές εμφάνισαν πτωτική τάση. Χαρακτηριστικά παραδείγματα: Κίνα: -32,8%, Σερβία: -56,4%, Ισραήλ: -59,6% και Αργεντινή: -62,5%.

«Η υποχώρηση σε αυτές τις περιοχές ενδέχεται να συνδέεται με γεωπολιτικά ζητήματα, προβλήματα logistics ή αλλαγές στις καταναλωτικές συνήθειες. Απαιτείται στοχευμένη στρατηγική επανεξέτασης της παρουσίας της φέτας σε αυτές τις αγορές», τονίζει.

Η φέτα παραμένει «ένας ισχυρός πρεσβευτής της ελληνικής γαστρονομίας διεθνώς», μας λέει ο κ. Αποστολόπουλος και σημειώνει ότι μπορούν να ενισχυθούν περαιτέρω με στοχευμένες ενέργειες marketing και εμπορικής πολιτικής.

Πηγή: ΑΠΕ

Η προσπάθεια δεν αφορά μόνο την προστασία των παραγωγών, αλλά και τη διατήρηση του ελαφρά πλεονασματικού ισοζυγίου με τις ΗΠΑ. Το 2024 οι ελληνικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ ανήλθαν σε 2,4 δισ. ευρώ, έναντι 2,16 δισ. ευρώ σε εισαγωγές από την αμερικανική αγορά.

Η κυβέρνηση, πέρα από τις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις, στρέφεται και σε νέες διεθνείς αγορές, με την Ινδία και τη Μέση Ανατολή να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα. Όπως σημειώνουν κυβερνητικοί παράγοντες, η Ελλάδα δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στις αποφάσεις των Βρυξελλών, καθώς κάθε κράτος-μέλος προωθεί τα δικά του προϊόντα – με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Γαλλία και τη σαμπάνια.

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, τόνισε ότι η συμφωνία «αποτρέπει έναν εμπορικό πόλεμο με αλυσιδωτές συνέπειες» και «διασφαλίζει τη διατλαντική ενότητα», αλλά ξεκαθάρισε πως η Ελλάδα θα επιδιώξει ακόμη χαμηλότερους δασμούς:

«Η Ελλάδα θα ήθελε ένα χαμηλότερο ποσοστό δασμών, ιδανικά μηδενικό. Το 15% είναι μεν χαμηλότερο από το αρχικό σχέδιο, αλλά εξακολουθεί να βαραίνει».

Παράλληλα, έστειλε μήνυμα και εντός ΕΕ, λέγοντας πως «δεν γίνεται να μιλάμε για ενιαία αγορά και να έχουμε ακόμη εσωτερικά εμπόδια» – τα οποία, όπως ανέφερε, φτάνουν το 45% στη μεταποίηση και το 110% στις υπηρεσίες.

Ειδική μελέτη του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή κατέγραψε την εξαγωγική εικόνα 20 κλάδων προς τις ΗΠΑ την περίοδο 2000-2024. Το 2023 οι κλάδοι αυτοί κάλυπταν το 76% της συνολικής αξίας εξαγωγών προς την αμερικανική αγορά.

Μέση ετήσια αξία εξαγωγών (2000-2024) ανά κατηγορία προϊόντων σε εκατ. ευρώ:

Εκτός από ενεργειακά προϊόντα όπως το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) και αμυντικά συστήματα, οι ΗΠΑ επιδιώκουν να αυξήσουν τις εξαγωγές αγροτικών προϊόντων προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Ένα από τα βασικά εμπόδια που εντοπίζουν είναι οι γεωγραφικές ενδείξεις (Geographical Indications – GI), όπως οι ενδείξεις Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ), το οποίο προστατεύει παραδοσιακά ευρωπαϊκά προϊόντα, και είναι κάτι που αφορά άμεσα την Ελλάδα και ειδικά τους παραγωγούς γαλακτοκομικών προϊόντων.

Η ελληνική φέτα και η ιταλική παρμεζάνα αναφέρονται στην πρόσφατη έκθεση «2025 Special 301 Report» του Γραφείου Εμπορικού Αντιπροσώπου των ΗΠΑ (USTR) ως χαρακτηριστικές περιπτώσεις όπου οι γεωγραφικές ενδείξεις για να εμποδιστεί η πρόσβαση των αμερικανικών αγορών στις ευρωπαϊκές αλλά και διεθνείς αγορές.

Σύμφωνα με την έκθεση, οι γεωγραφικές ενδείξεις θεωρούνται «σημαντική πρόκληση» για τις ΗΠΑ.

Όπως αναφέρεται, η αμερικανική πλευρά επιδιώκει, μέσω διμερών και πολυμερών διαύλων, να εξασφαλίσει την πρόσβαση στις αγορές του εξωτερικού.

Η ατζέντα της ΕΕ για τις γεωγραφικές ενδείξεις παραμένει ιδιαίτερα ανησυχητική, επειδή υπονομεύει σημαντικά την προστασία των εμπορικών σημάτων που κατέχουν οι παραγωγοί των ΗΠΑ και επιβάλλει εμπόδια στην πρόσβαση στην αγορά για τα προϊόντα που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ, τα οποία βασίζονται στη χρήση κοινών ονομασιών, όπως «παρμεζάνα» ή «φέτα».

Τα παραπάνω επισήμανε στο Πρώτο Πρόγραμμα 91,6 ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Χρήστος Κέλλας, ο οποίος ερωτηθείς σχετικά, επισήμανε πως δεν αποκλείει και απευθείας διαπραγμάτευση Ελλάδας με τις ΗΠΑ.

«Είναι ένας επερχόμενος εμπορικός πόλεμος με επιπτώσεις στην οικονομική ανάπτυξη και της Ευρώπης. Είναι γεγονός ότι η έκθεση της Ελλάδας στους δασμούς αυτούς είναι πολύ περιορισμένη. Θα σας πω ότι μόνο το 4,9% των εξαγωγών μας προορίζεται για την Αμερική και αυτό αφορά ένα ποσό 2,4 δισ. ευρώ που αντιστοιχεί στο 1% του ελληνικού ΑΕΠ» σημείωσε ο κ. Κέλλας.

«Αυτά τα προϊόντα είναι μοναδικά. Δεν παράγονται στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και είχαν εξαιρεθεί και την προηγούμενη φορά το ΄19 από τους δασμούς που είχε επιβάλει η Αμερική. Επιπλέον, αυτοί οι δασμοί όλοι θα επιφέρουν αύξηση του πληθωρισμού, θα επιφέρουν αύξηση των επιτοκίων και ίσως μία ύφεση γενικότερα στις οικονομίες και δεν θα μείνει έξω από αυτό και η οικονομία της Αμερικής» συμπλήρωσε ο υφυπουργός.

Ερωτηθείς αν θα υπάρξει αντίδραση μέσω Ευρωπαϊκής Ένωσης ή απευθείας με τις ΗΠΑ για τα ελληνικά προϊόντα, ο κ. Κέλλας ανέφερε «κατ’ αρχήν χρειάζεται ψυχραιμία και υπομονή, να δούμε τι θα συμβεί, γιατί πιθανώς να υπάρχει ύφεση στις οικονομίες, όπως είναι η οικονομία της Γερμανίας, με την οποία η οικονομία η δικιά μας είναι αρκετά στενά συνδεδεμένη και από εκεί μπορεί να έχουμε εμμέσως συνέπειες» ενώ στο κατά πόσο θα υπάρξουν στοχευμένες πολιτικές στήριξης των επιχειρήσεων και της προστασίας των ελληνικών εξαγωγών απάντησε ότι «χρειάζεται καταρχήν, σε πρώτη φάση υπομονή και σκέψη. Θα δούμε πώς θα εξελιχθεί. Εμείς θα αντιδράσουμε, πρέπει να αντιδράσουμε ως Ευρωπαϊκή Ένωση, ως σύνολο της Ευρώπης. Να αντιδράσουμε ως Ευρωπαϊκή Ένωση στο σύνολό της και θα δούμε πώς θα εξελιχθεί».

Ερωτηθείς αν αποκλείει απευθείας συνομιλίες για το ζήτημα αυτό με τις ΗΠΑ, ο υφυπουργός είπε χαρακτηριστικά «δεν θέλω να το αποκλείσω ακόμα και αυτό σας λέω, να δούμε πώς θα κινηθούμε καταρχήν σαν Ευρώπη και στη συνέχεια θα δούμε αυτά τα συγκεκριμένα προϊόντα».