Όπως αναφέρει ο Βασίλης Νέδος στην “Καθημερινή:

Ως πρώτο βήμα προς μια πιο προσεκτική αλλά ουσιαστική κλιμάκωση στην ανατολική Μεσόγειο γίνεται αντιληπτό στην Αθήνα το πρόσφατο αίτημα της τουρκικής κρατικής εταιρείας πετρελαίων (ΤΡΑΟ) προς το υπουργείο Ενέργειας για έρευνες στα ανοιχτά της Σελεύκειας Ισαυρίας (Σιλιφκέ) στη νότια Τουρκία. Πρόκειται για περιοχή στην οποία δεν περιλαμβάνονται μόνο τμήματα των χωρικών υδάτων της Τουρκίας, αλλά και σημαντικό κομμάτι της κυπριακής ΑΟΖ στο βόρειο, κατεχόμενο τμήμα του νησιού. Η ενέργεια αυτή λογίζεται, επίσης, ως τμήμα από τα «προεόρτια» της κυβέρνησης του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενόψει και της φιέστας που προετοιμάζεται στις 20 Ιουλίου στα Κατεχόμενα, κατά τη θλιβερή επέτειο του Αττίλα, αυτή τη φορά με επίκεντρο τα Βαρώσια.

Καλά πληροφορημένες πηγές επισημαίνουν ότι στην παρούσα φάση αναμένεται ότι οι Τούρκοι θα περιοριστούν στις σεισμικές έρευνες και δεν θα προχωρήσουν σε γεωτρήσεις. Τουλάχιστον σε αυτή τη φάση το σύνολο των πλωτών γεωτρύπανων της ΤΡΑΟ πλέει στη Μαύρη Θάλασσα ή βρίσκεται στη Θάλασσα του Μαρμαρά για συντήρηση. Αντιθέτως, το «Ορούτς Ρέις» βρίσκεται σε απόσταση βολής από την Κυπριακή Δημοκρατία και την ανατολική Μεσόγειο.

Οι Τούρκοι αξιωματούχοι δεν χάνουν ευκαιρία να υπογραμμίζουν τις προθέσεις τους για τα Κατεχόμενα και τη στάση τους έναντι της Κυπριακής Δημοκρατίας. Χθες, ο αντιπρόεδρος της Τουρκίας Φουάτ Οκτάι επανέλαβε ότι η Τουρκία ως «μητέρα πατρίδα» στηρίζει τη διχοτομική λύση του ψευδοκράτους. «Η χώρα μας δεν ξεχωρίζει τα δικά της δικαιώματα και συμφέροντα από τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων στην ανατολική Μεσόγειο. Δεν θα υποχωρήσουμε από αυτή την αποφασιστική στάση μας. Αν θα ξαναγίνουν διαπραγματεύσεις, αυτό δεν θα γίνει μεταξύ δύο κοινοτήτων, αλλά μόνο με δύο κράτη. Τα δύο κράτη είναι ίσα, είναι κυρίαρχα, είναι ανεξάρτητα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Οκτάι. Ανάμεσα σε όσα αναμένεται να προαναγγείλει στα Κατεχόμενα ο κ. Ερντογάν είναι μια πρόταση που έχει τεθεί επανειλημμένως στο τραπέζι τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, για επιστροφή των Ελληνοκυπρίων στην Αμμόχωστο υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση. Σημειώνεται ότι ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ ισχυρίζεται ότι υπάρχουν ήδη 344 αιτήματα από Ελληνοκύπριους και εκτιμά πως αν η διαδικασία προχωρήσει, ο αριθμός αυτός θα ξεπεράσει τις 3.000.

Τι είπε ο Νίκος Δένδιας για Χάγη και ελληνοτουρκικά

Σε ό,τι αφορά στο ενδεχόμενο προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, υπογράμμισε πως Ελλάδα και Τουρκία θα πρέπει πρώτα να έχουν συμφωνήσει μεταξύ τους τι θα κριθεί. «Και η ελληνική πάγια θέση, ανεξαρτήτως κυβερνήσεων, ανεξαρτήτως υπουργών, είναι ότι εμείς αυτό το οποίο μπορούμε να συζητήσουμε είναι η υφαλοκρηπίδα και η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη, η θαλάσσια Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη. Αυτά μπορούμε να συζητήσουμε εμείς» κατέστησε σαφές ο Νίκος Δένδιας. «Αν η Τουρκία θέλει κάτι άλλο, δεν θα είμαστε εμείς εκεί να συζητήσουμε» διαμήνυσε.

Περαιτέρω, επεξήγησε πως όταν η Ελλάδα λέει θαλάσσια σύνορα μιλάει για το εύρος των χωρικών υδάτων, το οποίο προσδιορίζεται από το Διεθνές Δίκαιο, από το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, την UNCLOS, που είναι τα 12 μίλια. «Αυτό δεν είναι κάτι το οποίο μπορεί να τεθεί εάν η UNCLOS είναι ορθή ή όχι υπό την κρίση του δικαστηρίου. Η UNCLOS είναι ο νόμος. Το δικαστήριο αποφασίζει κατά τον νόμο, όχι τον νόμο. Κατά συνέπεια λοιπόν, τα χωρικά ύδατα είναι μονομερές δικαίωμα του κάθε κράτους» υπογράμμισε με σαφήνεια και έστειλε το μήνυμα: «Το πότε θα το ασκήσουμε και το πώς θα το ασκήσουμε αυτό είναι ένα δικό μας δικαίωμα. Αλλά αυτό δεν είναι κάτι το οποίο θα το συμφωνήσουμε με την Τουρκία».

Ερωτηθείς για την επίσκεψη του Τούρκου Προέδρου στα Κατεχόμενα, είπε ότι οποιοσδήποτε ξεφεύγει από το πλαίσιο του Διεθνούς Δικαίου αρχίζει και έχει προβλήματα. «Στην καλύτερη για αυτόν περίπτωση δημιουργεί τεράστια ζημιά στην εικόνα της χώρας του και του ιδίου του εαυτού του ως παράγοντα του διεθνούς πλαισίου. Στην χειρότερη οδηγείται σε κυρώσεις και σε διάφορα άλλα» προσέθεσε. Στο σημείο αυτό αναφέρθηκε στην απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που προβλέπει κυρώσεις όσον αφορά στο Κυπριακό, επισημαίνοντας πως ένας από τους λόγους που η Τουρκία σταμάτησε τις παράνομες ενέργειες στην ευρύτερη περιοχή είχε να κάνει με τις επαπειλούμενες κυρώσεις. Εξάλλου, υπενθύμισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλει κυρώσεις στην Τουρκία και σημείωσε να «μην θεωρούμε ότι οι κυρώσεις είναι κάτι το οποίο είναι μεταφυσικό και εκτός δυνατότητας της διεθνούς κοινότητας να το επιβάλλει».

Σε ερώτηση αν θα βοηθούσε μία απευθείας επικοινωνία μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο Νίκος Δένδιας απάντησε πως ήταν και παραμένει οπαδός της κατ’ ιδίαν συνεννόησης μεταξύ του πρωθυπουργού και του Τούρκου Προέδρου. «Έτσι όπως είναι η δομή στην Τουρκία, οποιοσδήποτε άλλος δεν έχει την εξουσία ουσιαστικής διαπραγμάτευσης, άρα λοιπόν, εάν υπάρχει μία μικρή πιθανότητα, υπάρχει σε μία επαφή των δύο» αποσαφήνισε.

Κληθείς να σχολιάσει το θερμό ντιμπέιτ που είχε με τον Τούρκο ομόλογό του στην Άγκυρα, ο Νίκος Δένδιας είπε ότι δεν μπορείς να μην λες τα πράγματα με το όνομά τους γιατί τότε εκτίθεσαι εσύ και υπογράμμισε πως η εξωτερική μας πολιτική είναι μία πολιτική αρχών. Επιπλέον, ανέφερε πως αυτή την εντολή είχε από τον πρωθυπουργό, αυτή την εντολή υλοποίησε.

Καυτηριάζοντας το casus belli από πλευράς της Τουρκίας, είπε πως είναι τελείως απαράδεκτο και επισήμανε ότι Τουρκία είναι η μόνη χώρα στον πλανήτη που έχει εκδώσει απειλή πολέμου εναντίον γειτονικής της χώρας και μάλιστα εναντίον συμμάχου, εάν ασκήσει το νόμιμο δικαίωμά της.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο υπουργός Εξωτερικών και στις σχέσεις με τη Γαλλία, επισημαίνοντας ότι έχουμε μία πολύ στενή αμυντική συνεργασία, προσθέτοντας πως τη θεωρούμε στενότατό σύμμαχό μας, ενώ υπογράμμισε ότι όταν χρειάστηκε ήταν παρούσα. «Έχω πολύ μεγάλη εμπιστοσύνη στις ελληνογαλλικές σχέσεις και στην προσωπική σχέση μεταξύ του Προέδρου Μακρόν και του Κυριάκου Μητσοτάκη» τόνισε επιπροσθέτως.

Αναφερόμενος στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, είπε πως έχουν γίνει θερμότερες. «Οι σχέσεις μας με τις ΗΠΑ είναι σε μία διαρκή φάση βελτίωσης. Πραγματικά, διότι με τις ΗΠΑ είχαμε μία μακρά σχέση, είμαστε σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ. Παρά ταύτα το επίπεδο των ελληνοαμερικανικών σχέσεων τα τελευταία χρόνια είναι εκπληκτικό και βαίνει διαρκώς βελτιούμενο» σημείωσε.

Περαιτέρω, επισήμανε πως η εκλογή Μπάιντεν στην ηγεσία των ΗΠΑ επηρέασε επί τα βελτίω για την Ελλάδα διότι αισθάνομαι ότι ο Πρόεδρος Ερντογάν δεν έχει πια την αίσθηση πως έχει έναν φίλο του προσωπικό στην ηγεσία της υπερδύναμης.

Νέα τουρκική Navtex στο Καστελόριζο

Πριν λίγες ώρες η γείτονα προχώρησε και σε ακόμη μια από τις συνηθισμένες αλλά πάντα προκλητικές navtex επιχειρώντας γι’ ακόμη μια φορά να ακυρώσει Ελληνική δραστηριότητα στην θαλάσσια περιοχή του Καστελόριζου, δηλώντας ότι δικαίωμα για έκδοση ναυτικών οδηγιών έχει στη συγκεκριμένη περιοχή η Τουρκία κι όχι η Ελλάδα.

TURNHOS N/W : 0608/21 (Antalya NAVTEX Station) (Published Date: 10-07-2021 11:28)

TURNHOS N/W : 0608/21
MEDITERRANEAN SEA

1. IRAKLEIO NAVTEX STATION MESSAGE NUMBER HA34-0395/21 PROMULGATED ON 09 JUL 21 COVERING A REGION IN TURKISH NAVTEX SERVICE AREA, IS A VIOLATION OF DEMILITARIZED STATUS OF CASTELLORIZO ISLAND SET BY THE 1947 PARIS PEACE TREATY.
2. CANCEL THIS MESSAGE 141000Z JUL 21.

Όπως αναφέρει το euronews, με επιστολή τους προς τον πρόεδρο Τζο Μπάιντεν, οι πρόεδροι δέκα μεγάλων Ελληνοαμερικανικών οργανισμών ζητούν από τον Αμερικανό πρόεδρο όπως οι ΗΠΑ αιτηθούν προς το Συμβούλιο Ασφαλείας, τα Ηνωμένα Έθνη να ασκήσουν τη δικαιοδοσία τους στα Βαρώσια.

«Σας παροτρύνουμε να προειδοποιήσετε τον Πρόεδρο Ερντογάν ενάντια σε περαιτέρω επιθετικότητα προς την Κύπρο και να στείλετε ένα σαφές μήνυμα ότι η Τουρκία θα αντιμετωπίσει τιμωρητικές και αυστηρές συνέπειες εάν συνεχιστούν περαιτέρω ενέργειες κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας, οι οποίες απειλούν την κυριαρχία της και προκαλούν αστάθεια. Επιπλέον, ζητούμε ευπειθώς όπως η κυβέρνηση των ΗΠΑ απαιτήσει από τα Ηνωμένα Έθνη να ασκήσουν τη δικαιοδοσία τους στα Βαρώσια», αναφέρει η επιστολή που εστάλη την Πέμπτη στον πρόεδρο Μπάιντεν.

Την υπογράφουν οι ηγέτες της ΑΧΕΠΑ, ΑΗΙ, ΠΣΕΚΑ, Ομοσπονδίας Κυπριακών Οργανώσεων Αμερικής, HALC, Κυπρο-Αμερικανικό Εμπορικό Επιμελητήριο, Αμερικανο-Ελληνικού Συμβουλίου Καλιφόρνιας, Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Φλόριδας, Εθνικού Συμβουλίου, Παγκυπρίου Φλόριδας.

Στην επιστολή τους προς τον πρόεδρο Μπάιντεν, οι ομογενείς σημειώνουν πως με αφορμή την επικείμενη 47η επέτειο της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο απευθύνονται σ’ αυτόν για να μεταφέρουν την βαθιά τους ανησυχία, σχετικά με τις νέες και ανανεωμένες απειλές που αντιμετωπίζει επί του παρόντος η Κύπρος, οι οποίες προέρχονται από τον πρόεδρο της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν.

Οι ομογενείς παράγοντες σημειώνουν το άνοιγμα της παραλίας στα Βαρώσια από την Τουρκία, στις 6 Οκτωβρίου 2020, μία ενέργεια που παραβιάζει άμεσα τα ψηφίσματα του Σ.Α. και ιδίως το 550 και 789, καθώς και τη συμφωνία κορυφής Κυπριανού – Ντενκτάς του 1979 η οποία διακήρυττε πως θα έπρεπε να δοθεί προτεραιότητα στην επανεγκατάσταση των κατοίκων της Αμμοχώστου υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών.

«Κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, ο Πρόεδρος Ερντογάν και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ εξέφρασαν ανοιχτά την υποστήριξή τους σε μια λύση «δύο κρατών» σχετικά με την Κύπρο – τη μόνιμη διχοτόμηση του νησιού. Ως εκ τούτου, η απόπειρα του Προέδρου Ερντογάν να αλλάξει το καθεστώς των Βαρωσίων αποδεικνύει έλλειψη ενδιαφέροντος για επανάληψη σοβαρών συνομιλιών για τη διευθέτηση, ευνοώντας την αναζήτηση απτών μέτρων για την προώθηση μιας λύσης «δύο κρατών» σχετικά με την Κύπρο, η οποία παραβιάζει τις θέσεις των Ηνωμένων Εθνών και της κυβέρνησης των ΗΠΑ», αναφέρει η επιστολή.

Σημειώνεται επιπλέον ότι οι τουρκικές δραστηριότητες παραβιάζουν γραπτή δήλωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το 2012, η οποία κάλεσε την κυβέρνηση της Τουρκίας να ενεργήσει σύμφωνα με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και προηγούμενες εκθέσεις της Νομοθετικής Επιτροπής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για επιστροφή του περίκλειστου τμήματος της Αμμοχώστου στους νόμιμους κατοίκους της.

Υπενθυμίζει ταυτόχρονα ότι η αμερικανική κυβέρνηση των ΗΠΑ επιβεβαίωσε την υποστήριξή της εγκρίνοντας τη δήλωση του Προέδρου του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών στις 9 Οκτωβρίου 2020, ζητώντας την «αντιστροφή» των ενεργειών της Τουρκίας σε σχέση με τα Βαρώσια.

«Ωστόσο, σημειώνει, η Τουρκία δεν έχει αντιστρέψει τις ενέργειές της σχετικά με τη Βαρώσια. Επομένως, μια απλή ρητορική ή κριτική προς την Τουρκία, πλέον δεν επαρκεί. Απαιτείται η άμεση ανάληψη ουσιαστικής δράσης».

Οι ομογενείς υπενθυμίζουν ότι το ψήφισμα 550 (1984) του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών αναφέρει ρητά ότι μια προσπάθεια αλλαγής του καθεστώτος των Βαρωσίων απαιτεί τη μεταφορά της περιοχής στη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών.

«Προς τούτο, καλούμε την κυβέρνησή σας να ζητήσει από τα Ηνωμένα Έθνη να επιβάλουν την απόφαση 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, βάση της οποίας τα Βαρώσια θα ήταν υπό τον έλεγχο του ΟΗΕ», επισημαίνουν οι ομογενείς στον πρόεδρο Μπάιντεν.

Στη συνέχεια αναφέρονται στα δημοσιεύματα του Τύπου, βάση των οποίων ο Πρόεδρος Ερντογάν θα επισκεφθεί τα Βαρώσια στις 20 Ιουλίου και υποτίθεται ότι θα προβεί σε περαιτέρω ανακοινώσεις σχετικά με το καθεστώς τους.

«Είναι ουσιώδες για την κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών και τη διεθνή κοινότητα να κινηθούν προληπτικά και να αποτρέψουν τυχόν περαιτέρω παράνομες ενέργειες του τουρκικού επεκτατισμού σε βάρος της Κύπρου. Μια αποτυχία δράσης μόνο θα ενθαρρύνει τον Πρόεδρο Ερντογάν στην επιδίωξή του για μια λύση «δύο κρατών» στην Κύπρο, η οποία θα ήταν καταστροφή για τον λαό της Κύπρου και δεν θα ήταν προς το συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών. Θα αποτελούσε κατάφωρη παραβίαση του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών αρχών των Ηνωμένων Πολιτειών και της διεθνούς κοινότητας», αναφέρει η επιστολή των δέκα ελληνοαμερικανικών οργανώσεων.

Σημειώνει παράλληλα ότι εν πολλοίς, οι προσπάθειες του Προέδρου Ερντογάν να αλλάξει το καθεστώς των Βαρωσίων προωθώντας μια λύση «δύο κρατών», αποτελεί τρομερή απειλή για την κυριαρχία της Κύπρου, όπως η εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο το 1974.

«Όταν η Τουρκία εισέβαλε στην Κύπρο το 1974, ο υπουργός Εξωτερικών Χένρι Κίσινγκερ αρνήθηκε να αναλάβει δραστηριότητες που θα μπορούσαν ενδεχομένως να διορθώσουν την κρίση, λόγω μιας επιθυμίας να κατευνάσει την Τουρκία. Το Κογκρέσο, με την υποστήριξη Γερουσιαστών όπως εσείς, επέβαλε εμπάργκο όπλων στην Τουρκία τον Φεβρουάριο του 1975, παρά τις αντιρρήσεις του κ. Κίσινγκερ. Η αμερικανική κυβέρνηση δεν πρέπει να εμπλακεί στην ίδια εσφαλμένη διπλωματική πρακτική όσον αφορά την Κύπρο, όπως και το 1974».

Υπενθυμίζουν παράλληλα στον πρόεδρο Μπάιντεν, όσα έγραφε ως γερουσιαστής, στις 27 Ιανουαρίου 1989, σε επιστολή του προς τον αείμνηστο Δρα Ντιν Λόμις, τότε πρόεδρο του ΑΗΙ, δηλώνοντας πως «? πρέπει να προτρέψουμε τη νέα κυβέρνηση Τζορτζ Μπους να καταστήσει την Κύπρο υψηλότερη προτεραιότητα πολιτικής στην αμερικανική εξωτερική πολιτική? Δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι έχουν καταπατηθεί τα δικαιώματα των Ελληνοκυπρίων, και πρέπει να διασφαλίσουμε ότι οι αξιώσεις τους για πατρογονική γη και περιουσία που κατασχέθηκαν κατά την εισβολή του 1974 δεν θα παραβλεφθούν. Τέλος, πρέπει να στείλουμε ένα μήνυμα στην Τουρκία ότι έως ότου απομακρύνει τον τελευταίο στρατιώτη της από την Κύπρο, δεν θα αναγνωριστεί ποτέ ως πλήρες μέλος της διεθνούς κοινότητας.”

Τέλος, υπενθυμίζοντας στον Αμερικανό πρόεδρο πως εδώ και δεκαετίες είναι ένθερμος υποστηρικτής μιας ενιαίας, ελεύθερης και ειρηνικής Κύπρου, υπογραμμίζουν ότι ως πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, είναι σε μοναδική θέση να καταστήσει την Κύπρο υψηλότερη προτεραιότητα πολιτικής στην αμερικανική εξωτερική πολιτική, όπως είχε προηγουμένως δηλώσει.

Δένδιας: Δεν έχει αλλάξει η συμπεριφορά του Ερντογάν

Τη θέση ότι παρά τη σχετική ύφεση των εντάσεων στο Αιγαίο, δεν υπάρχουν απτές αποδείξεις αλλαγής της συμπεριφοράς και των πεποιθήσεων της Τουρκίας, εξέφρασε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας, στην παρέμβασή του στο 25ο Συνέδριο του Economist, που διεξάγεται στο Λαγονήσι.

Συμμετέχοντας στο πάνελ «Αποτελεσματική διπλωματία σε ασταθείς καιρούς» και ερωτηθείς για την κατάσταση που επικρατεί αναφορικά με τις ελληνοτουρκικές εντάσεις στο Αιγαίο, ο κ. Δένδιας σημείωσε:

«Αν και αντιμετωπίζουμε μικρότερες εντάσεις, λυπούμαι που λέω ότι δεν έχω δει απτές αποδείξεις της αλλαγής τόσο της συμπεριφοράς της Τουρκίας αλλά και των πεποιθήσεών της. Δηλαδή απόδειξη ότι η Τουρκία συμμορφώνεται με το διεθνές δίκαιο και το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και συμμορφώνεται με τους κανόνες».

Όπως σημείωσε, η επέτειος της εισβολής στην Κύπρο αποτελεί μια ημερομηνία-σταθμό, όπου θα διαφανεί το πραγματικό επίπεδο των εντάσεων.

«Υπάρχει μία ημερομηνία σταθμός ενώπιον μας για να δούμε το επίπεδο των εντάσεων. Και αυτή είναι η 20η Ιουλίου. Ο Πρόεδρος Ερντογάν θα συμμετάσχει σε εκδηλώσεις για την επέτειο της εισβολής στην Κύπρο και την κατοχή του βορείου τμήματος της Δημοκρατίας της Κύπρου. Αυτό που θα συμβεί; Θα το δούμε», ανέφερε.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ, hellasjournal.com

Η νέα περιοχή ερευνών του Oruc Reis και των βοηθητικών του πλοίων Ataman και Cengiz Han, συνοδεία τουρκικών πολεμικών πλοίων, εκτείνεται στο νοτιοδυτικό όριο της ζώνης που κινούνταν τις προηγούμενες ημέρες ο τουρκικός στολίσκος.

Το δυτικό όριο της περιοχής που αναμένεται να πραγματοποιηθούν οι σεισμικές έρευνες του Oruc Reis φτάνει μέχρι τον 28ο μεσημβρινό, η ζώνη των νέων εργασιών που σχεδιάζουν οι Τούρκοι σταματά δηλαδή ακριβώς στην ζώνη της οριοθετημένης ελληνικής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, με βάση την συμφωνία της 6ης Αυγούστου με την Αίγυπτο.

Νωρίτερα, στρατιωτικές ασκήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο εξήγγειλε η Τουρκία στις 27, 28 και 29 Οκτωβρίου. Η προαναγγελία των εν λόγω ασκήσεων έρχεται λίγο μετά τη δημόσια δήλωση του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ περί μορατόριουμ ασκήσεων κατά τις εθνικές εορτές Ελλάδας και Τουρκίας (28 και 29 Οκτωβρίου).

Με αντιNavtex απαντά η Αθήνα

Ο σταθμός του Ηρακλείου της υδρογραφικής υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού εξέδωσε Navtex με αφορμή τη νέα παράνομη τουρκική αναγγελία.

Συγκεκριμένα, στην ελληνική Navtex τονίζεται ότι η προηγούμενη τουρκική αναφέρεται σε «μη εγκεκριμένη και παράνομη δραστηριότητα» σε περιοχή που «επικαλύπτει την ελληνική υφαλοκρηπίδα».

Υπογραμμίζεται, δε, ότι ο σταθμός του Ηρακλείου «έχει την αρμοδιότητα για να εκδίδει μηνύματα Navtex στην περιοχή».

Αργά το βράδυ του Σαββάτου, η Τουρκία με νέα αναγγελία που εκδόθηκε από τον υδρογραφικό σταθμό της Αττάλειας παρέτεινε τις έρευνες του σκάφους Oruc Reis και των συνοδευτικών του πλοίων έως τις 4 Νοεμβρίου σε θαλάσσια περιοχή νότια της Ρόδου και ανατολικά της Καρπάθου.

Υπενθυμίζεται ότι η προηγούμενη τουρκική Navtex για έρευνες του Oruc Reis είχε ισχύ έως τις 27 Οκτωβρίου.

Ακολουθεί, η ελληνική Navtex:

ZCZC HA11

242140 UTC OCT 20

IRAKLEIO STATION NAVWARN 624/20 SOUTHEAST CRETAN SEA

1. UNAUTHORIZED STATION HAS BROADCAST NAVTEX MESSAGE NUMBER FA22-1332/20 IN HELLENIC NAVTEX SERVICE AREA, REFERRING TO UNAUTHORIZED AND ILLEGAL ACTIVITY IN AN AREA THAT OVERLAPS THE GREEK CONTINENTAL SHELF.

IRAKLEIO NAVTEX STATION HAS THE AUTHORITY TO BROADCAST NAVTEX MESSAGES IN THE AREA.

2. ALL MARINERS ARE REQUESTED TO DISREGARD NAVTEX

MESSAGE NUMBER FA22-1332/20.

3. CANCEL THIS MESSAGE 042059 UTC NOV 20.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Συγκεκριμένα, η ελληνική Navtex αναφέρει ότι η τουρκική Navtex είναι «παράνομη» και αφορά «σε μη εγκεκριμένη δραστηριότητα» που «επικαλύπτει την ελληνική υφαλοκρηπίδα». Επίσης, τονίζεται ότι ο σταθμός του Ηρακλείου έχει τη δικαιοδοσία για την έκδοση μηνυμάτων στη συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή.

Νωρίτερα, ο σταθμός της Αττάλειας εξέδωσε Navtex με αριθμό FA06 -1262/20 που αφορά σε θαλάσσια περιοχή 6,5 ναυτικά μίλια νότια από το Καστελλόριζο και 22 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά της Ρόδου.

Ακολουθεί η Navtex που εξέδωσε ο σταθμός του Ηρακλείου Κρήτης:

IRAKLEIO STATION NAVWARN 596/20

KASTELORIZO SEA

1. UNAUTHORIZED STATION HAS BROADCAST NAVTEX MESSAGE NUMBER FA06-1262/20 IN HELLENIC NAVTEX SERVICE AREA, REFERRING TO UNAUTHORIZED AND ILLEGAL ACTIVITY IN AN AREA THAT OVERLAPS THE GREEK CONTINENTAL SHELF. IRAKLEIO NAVTEX STATION HAS THE AUTHORITY TO BROADCAST NAVTEX MESSAGES IN THE AREA.
2. ALL MARINERS ARE REQUESTED TO DISREGARD NAVTEX MESSAGE NUMBER FA06-1262/20.
3. CANCEL THIS MESSAGE 222059 UTC OCT 20.

«Θεωρώ ότι ο Ερντογάν έχει έρθει με πρόθεση να πιέσει πολύ και να παραμείνει όσο χρειάζεται για να καταφέρει αυτό που θέλει. Διαβάζει τη διεθνή συγκυρία και βλέπει ότι είναι χαλαρές οι πιέσεις από Ευρώπη και Αμερική. Οι ίδιοι οι Τούρκοι λένε ότι μείναμε μόνοι μας εμείς και η Ελλάδα. Με αποτέλεσμα να θεωρούν ότι αυτή είναι η στιγμή για να λύσουν τα θέματά τους με την Ελλάδα, και κυρίως για τα θέματα της ανατολικής Μεσογείου. Η κατάσταση είναι αρκετά κρίσιμη. Από εχτές έχουν ξεκινήσει έρευνες στην περιοχή της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Το Ορούτς Ρέις είναι μέσα στην περιοχή, συνοδεύεται από πολεμικά πλοία, επιδεικτικά κάνει έρευνα στην περιοχή. Τα αποτελέσματα της έρευνάς του δεν μας ενδιαφέρουν, μας ενδιαφέρει ότι παραβιάζεται η ελληνική υφαλοκρηπίδα», ανέφερε ο κ. Αποστολάκης.

Για τις «κόκκινες» γραμμές

«Υπάρχουν δεδομένα πράγματα, υπάρχουν σχέδια. Αυτό δεν είναι καινούριο θέμα, μας έχει απασχολήσει πολλά χρόνια, το πώς θα ενεργήσουμε σε μία τέτοια περίπτωση. Ο προβληματισμός δεν είναι καινούριος. Το τι πρέπει να γίνει είναι δεδομένο. Το θέμα είναι τι μπορεί να γίνει. Είναι πολιτική απόφαση. Οι Ένοπλες Δυνάμεις ξέρουν να κάνουν τη δουλειά τους, αλλά δεν μπορούν να λειτουργήσουν αυτοβούλως. Η φράση “κόκκινες γραμμές” έχει αρχίσει να αποκτά ευρεία έννοια. Στην προκειμένη περίπτωση γίνεται παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων που διεκδικεί η Ελλάδα, τα διεκδικεί και η Τουρκία, με βάση το διεθνές δίκαιο όπου υπάρχουν αμφισβητήσεις δεν πρέπει να  παρεμβαίνει κανένας. Όταν, λοιπόν, κάποιος προσπαθεί να το κεφαλαιοποιήσει αυτό, η άλλη πλευρά πρέπει κάτι να κάνει. Στην προκειμένη περίπτωση πρέπει να γίνει συνδυασμός ενεργειών. Επικαλείσαι όλη τη διεθνή κοινότητα, και παράλληλα κάνεις και ανάλογες ενέργειες που δείχνουν ότι δεν θα το αφήσεις να περάσει έτσι», είπε αναφορικά με τις «κόκκινες» γραμμές της ελληνικής πλευράς.

Στο ερώτημα τι θα έκανε ο ίδιος αν ήταν σήμερα υπουργός Εθνικής Άμυνας, ο ίδιος τόνισε ότι «δεν είναι σωστό να πω τι θα έκανα. Την ευθύνη την έχει η κυβέρνηση. Έχει τις Ένοπλες Δυνάμεις και τους αρχηγούς που είναι ικανότατοι, μπορούν να εισηγηθούν τρόπους αποτροπής. Την ευθύνη την έχει η κυβέρνηση και οι Ένοπλες Δυνάμεις είναι δίπλα της».

«Οι προθέσεις της Τουρκίας είναι να μας σύρει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με όλα τα θέματα. Αν θα το κάνει με θερμό επεισόδιο, με την πίεση που εξασκεί τώρα, ή κάποιο άλλο τρόπο δεν ξέρω. Ξέρω καλά όμως ότι ούτε εκείνοι θέλουν να έρθουμε σε πολεμική σύγκρουση. Δεν βολεύει κανέναν η σύγκρουση. Η Τουρκία προσπαθεί να κάνει τη δουλειά της ασκώντας πίεση και αξιοποιώντας το ότι έχει μεγάλη ανοχή από τη διεθνή κοινότητα. Οι Αμερικάνοι δεν ασχολούνται, οι Γάλλοι αυτό τον καιρό δεν μιλάνε και η Ευρώπη προσπαθεί να εφησυχάσει την Τουρκία με διάφορους τρόπους, χωρίς κυρώσεις. Επομένως είναι δύσκολο να σταματήσει η Τουρκία αυτό που κάνει», πρόσθεσε.

Αναφορικά με τις ενέργειές του όταν διατελούσε αρχηγός ΓΕΕΘΑ, ο ίδιος τόνισε ότι «οι Ένοπλες Δυνάμεις δεν λειτουργούν αυτοβούλως. Παρέχουν επιλογές στην κυβέρνηση. Οι αποφάσεις είναι πολιτικές. Αν δεν δοθούν εντολές από την πολιτική ηγεσία δεν μπορεί να γίνει τίποτα. Εμπιστευόμαστε τις Ένοπλες Δυνάμεις γιατί είναι η δουλειά τους. Ό,τι έκανα ήταν σε συνεργασία και σε ευθυγράμμιση με την πολιτική ηγεσία».

Δύσκολα κάποιος θα χαλάσει τις σχέσεις του με την Τουρκία για δικό μας θέμα

Μιλώντας για το αν εξακολουθεί να υποστηρίζει παλαιότερες δηλώσεις του, σύμφωνα με τις οποίες σε μια σύγκρουση με την Τουρκία θα είμαστε μόνοι μας, ο ίδιος απάντησε: Βλέπετε να έχει προκύψει κάτι που να μην με δικαιώνει; Έχει αλλάξει κάτι; Βλέπετε να είναι κανείς δίπλα μας; Όταν σχεδιάζουν οι στρατιωτικοί σχεδιάζουν με το δυσμενέστερο σενάριο. Οι πιθανότητες να είμαστε μόνοι μας είναι περισσότερες από το να συμβεί κάτι άλλο. Πολύ δύσκολα κάποιος θα χαλάσει τις σχέσεις του ή θα έρθει σε πολεμική σύγκρουση με την Τουρκία για δικό μας θέμα. Θα πρέπει να διακυβεύονται σοβαρά συμφέροντα. Καλό είναι να ξέρουμε και να υπολογίζουμε ότι ό,τι κάνουμε πρέπει να το μετράμε με τις δικές μας δυνατότητες. Έχουμε δυνατότητες».

«Αυτή τη στιγμή όλοι μας εμπιστευόμαστε τις Ένοπλες δυνάμεις, την ηγεσία τους που είναι ικανότατη, καλό θα είναι και η πολιτική ηγεσία να σταθεί δίπλα τους και να τους αξιοποιήσει όπως χρειάζεται. Ας τους συμβουλεύονται και ας τους ακούν. Επιπλέον χρειάζεται ομοψυχία. Αυτή τη στιγμή οι ώρες είναι δύσκολες, πρέπει οι πολιτικές δυνάμεις να ενωθούν», τόνισε κλείνοντας ο κ. Αποστολάκης.

Πηγή: Mega

Το «Oruc Reis» συνοδεύεται από βοηθητικά σκάφη και μονάδες του τουρκικού Ναυτικού και οι κινήσεις τους παρακολουθούνται από μονάδες και μέσα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Όπως μεταδίδει το hellasjournal.com, η ξαφνική αλλαγή πορείας από το τουρκικό γεωτρύπανο Oruc Reis διαπιστώθηκε μετά τις 8.30 μ.μ. (ώρα Ελλάδος) και η κατεύθυνσή του ήταν βορειοανατολική ανατολική. Όμως, φαίνεται πως επρόκειτο για “κίνηση τακτικής”, καθώς φαίνεται ότι ξεκίνησε τις έρευνες και τη συλλογή πληροφοριών.

Ταυτόχρονα ασφαλείς πηγές της Hellas Journal έκαναν λόγο για μικρή “αραίωση δυνάμεων” στην επίμαχη περιοχή της παράνομης τουρκικής Navtex, ενώ άλλη πηγή μας ενημέρωσε ότι τα πλοία της Τουρκίας που βρίσκονταν στο Αιγαίο είχαν και αυτά λάβει εντολές και κατευθύνονταν πιο κοντά στα παράλια. Αργότερα και αυτές οι κινήσεις ανατράπηκαν.

Κανείς δεν γνωρίζει αυτή την ώρα (10 μ.μ. ώρα Ελλάδος) με βεβαιότητα ποιες είναι οι τελικές προθέσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και της Τουρκίας, αλλά από τις ενδείξεις που διαφαίνονται είναι ότι παίζει ένα παιγνίδι για να θολώσει τα νερά. Άλλη πηγή πρόβλεψε ότι η Αθήνα και η Άγκυρα εισέρχονται στην “απόλυτη κλιμάκωση”…

Σύμφωνα με την τουρκική εφημερίδα το Ορούτς Ρέις το οποίο είναι αγκυροβολημένο στην Αττάλεια συνοδεύεται από δύο βοηθητικά σκάφη, το Άταμαν και το Τζενγκίζ Χαν.

Σε δηλώσεις του στην Γενί Σαφάκ ο απόστρατος αντιναύαρχος Τζεμ Γκιουντερίζ αναφέρει ότι την τελευταία φορά που η Τουρκία είχε ανακοινώσει έρευνα σε εκείνη την περιοχή ήταν τον Οκτώβριο του 2018 αλλά επειδή τότε δεν είχε ανακηρύξει υφαλοκρηπίδα και δεν είχε υπογραφεί η συμφωνία με τη Λιβύη τελικά η έρευνα δεν έγινε. Υποστηρίζει ότι αυτή τη στιγμή η Τουρκία προηγείται 1-0 και ότι επειδή η Ελλάδα δεν έχει δηλώσει υφαλοκρηπίδα στην περιοχή εκείνη δεν έχει ούτε δικαίωμα να εκδώσει NAVTEX για τη συγκεκριμένη περιοχή.

Παρά το γεγονός ότι στην Ελλάδα η πολιτική επικαιρότητα κυριαρχείται στα μίντια από τις “αποκαλύψεις” των κοριών, στο παρασκήνιο προωθείται από το Βερολίνο η έναρξη απευθείας ελληνοτουρκικού διαλόγου, κάτι το οποίο θα μπορούσε υπό σαφείς προϋποθέσεις να είναι θετικό και επιθυμητό, μπορεί, ωστόσο, να κρύβει “διαβόλους” στις λεπτομέρειες. Η εκφορά του δημόσιου λόγου, άλλωστε, του Ζοζέπ Μπορέλ, κυρίως, όμως, ο τρόπος που περιέγραψε την δική του ατζέντα διαμεσολάβησης, προκαλεί σοβαρά ερωτηματικά.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ερωτηθείς σχετικά με την τελευταία του επικοινωνία -μετά από πολλούς μήνες- με τον Ταγίπ Ερντογάν και την υπό εξέλιξη ευρωπαϊκή πρωτοβουλία (Σκάϊ) εμφανίστηκε περιέργως αμφίθυμος, αν και είναι γνωστό πως βρίσκεται σε απευθείας επικοινωνία με την Γερμανίδα καγκελάριο επ΄ αυτών.

Είπε χαρακτηριστικά πως “δεν χρειαζόμαστε διαμεσολαβητές και διαιτητές” με την Τουρκία και θα άξιζε να εξηγηθεί τι σημαίνει αυτό. Απορρίπτει η Αθήνα έναν ελληνοτουρκικό διάλογο; Επιθυμεί να διεξαχθεί απευθείας δίχως διαμεσολάβηση ευρωπαϊκή (με δεδομένο ότι οιαδήποτε πρωτοβουλία της Ουάσιγκτον πρέπει να απορρίπτεται λόγω των σχέσεων του Τραμπ με τον Ερντογάν); Προφανώς δεν είναι κατανοητό τι εννοεί ο κ. Μητσοτάκης, όταν είναι γνωστό πως η παρέμβαση Μέρκελ-Μπορέλ ήταν σε πλήρη συνεννόηση μεταξύ Βερολίνου, Βρυξελλών και Αθήνας.

«Είμαστε γείτονες, έχουμε διαφορές, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι δεν πρέπει να μιλάμε. Η επικοινωνία είχε διακοπεί, όχι με δίκη μου υπαιτιότητα.Ο κ. Ερντογάν δεν ήθελε να μιλάει μαζί μου, μετά την επιτυχία στον Έβρο. Είναι σημαντικό να μπορούμε να μιλάμε.», είπε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός.

Στη συνέχεια είπε ότι έχει ορίσει ως προϋπόθεση για διάλογο να μην υπάρχει κλιμάκωση και ένταση από την πλευρά της Τουρκίας. «Έχουν αποκατασταθεί οι θεσμικοί δίαυλοι επικοινωνίας. Και οι σύμβουλοι μας μπορούν να μιλάνε.»

Τόνισε, δε, ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι παράνομο και ότι η Ελλάδα έχει το διεθνές δίκαιο με το μέρος της. «Πρώτη ουσιαστική σύμμαχος της Ελλάδας είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση.»

Σχετικά με το τηλεφώνημα με τον Ερντογάν ο κ. Μητσοτάκης εξήγησε πως δεν προέκυψε από την διαμεσολάβηση της Μέρκελ, αλλά υπήρχε πρόθεση από μέρους του για διάλογο και επίλυση. «Είχα ενημερώσει την καγκελάριο. Δεν χρειαζόμαστε διαμεσολαβητές, ούτε διαιτητές.»

Από την πλευρά του ο Ευρωπαίος αξιωματούχος έκανε αναφορά στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία, την οποία δεν αναγνωρίζει η Τουρκία, αλλά είναι κράτος της ΕΕ και υπάρχει πλήρης αλληλεγγύη και υποστήριξη από την Ένωση. Όμως ταυτόχρονα, σύμφωνα με τον Borrell, θέλουμε να αναζητήσουμε μια λύση που θα μπορούσε να ικανοποιήσει και τα δυο μέρη.

Για αυτό μιλάμε, συνέχισε ο Borrell. «Έναρξη διαπραγματεύσεων μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας, στη μία περίπτωση, και αναζήτηση μιας συμφωνίας προκειμένου να μοιραστούν τα έσοδα των εκμεταλλεύσιμων υδρογονανθράκων μεταξύ των δύο κοινοτήτων στο νησί της Κύπρου στην άλλη περίπτωση. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα είναι όσο το δυνατόν πιο χρήσιμη, λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ελλάδα και η Κύπρος είναι κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σχετικά με αυτό το ζήτημα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έχει ήδη λάβει θέση και θα συζητηθεί ξανά στην επόμενη συνεδρίαση» σημείωσε ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ.

«Οι σχέσεις μας με την Τουρκία όσον αφορά τις εξωτερικές υποθέσεις έχουν γίνει το πιο σημαντικό ζήτημα της ΕΕ», τόνισε ο Josep Borrell, ο οποίος πρόσθεσε ότι η ΕΕ διεξήγαγε εκτενείς συζητήσεις για την Τουρκία, στις οποίες είναι βασικός εταίρος και υποψήφια για ένταξη στο μπλοκ.

Ο Borrell σημείωσε ότι αν και δεν ήταν η καλύτερη περίοδος στις σχέσεις ΕΕ- Τουρκίας, οι πλευρές έπρεπε να συνεργαστούν για να βελτιώσουν τους δεσμούς

Η “περίεργη” αναφορά του Ζοζέπ Μπορέλ

Ο Ζοζέπ Μπορέλ δεν φημίζεται για την δεινότητά του στα διπλωματικά θέματα και ακόμα περισσότερο για την γνώση του σχετικά με την πολυπλοκότητα των ελληνοτουρκικών ζητημάτων. Ωστόσο, οι αναφορές του στην πρωτοβουλία του για απευθείας διαπραγματεύσεις Ελλάδος-Τουρκίας κατά την συνέντευξη Τύπου στην Άγκυρα προκαλούν προβληματισμό, αν και αγνοήθηκαν από τα εγχώρια μέσα ενημέρωσης.

Ο Ζοζέπ Μπορέλ αποσαφήνισε πως επισκέφθηκε την Τουρκία με “αποστολή” την μείωση της έντασης μεταξύ των δύο χωρών και την σταδιακή έναρξη απευθείας ελληνοτουρκικών διαπραγματεύσεων. Εκείνο που προβληματίζει, ωστόσο, είναι ότι ο Μπορέλ δεν στάθηκε σε αυτό που επισήμως αναγνωρίζει η Ελλάδα ως μοναδική ελληνοτουρκική διαφορά, ήτοι την υφαλοκρηπίδα (και την οριοθέτηση ΑΟΖ), αλλά έκανε λόγο και για τα “χωρικά ύδατα”. Κάτι διαφορετικό και μη επισήμως συζητήσιμο από την Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι το θέμα υπήρχε στην ανεπίσημη ατζέντα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής πριν από αρκετά χρόνια.

Είπε χαρακτηριστικά ο Μπορέλ:

«Ήρθα εδώ με την επιθυμία να μειώσω την ένταση για την οποία μίλησε ο Υπουργός. Υπάρχουν κάποιες διαφορές μεταξύ γειτονικών χωρών, ιδίως σε σχέση με την υφαλοκρηπίδα και τα χωρικά ύδατα, και υπάρχει μεγάλη διαφωνία μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας, καθώς και μεταξύ Τουρκίας και Κυπριακής Δημοκρατίας αυτή τη στιγμή. Η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, αλλά η Κυπριακή Δημοκρατία είναι μέλος της ΕΕ, επομένως είμαστε απόλυτα αλληλέγγυοι. Αλλά ταυτόχρονα, πρέπει να υπάρξει μια λύση που να ικανοποιεί και τις δύο πλευρές. Περί αυτού μιλήσαμε. Με άλλα λόγια, έναρξη διαπραγματεύσεων μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας. Πρώτα απ’ όλα, η ΕΕ θα εργαστεί όσο το δυνατόν πιο υποβοηθητικά στο ζήτημα του διαμοιρασμού των εσόδων των υδρογονανθράκων μεταξύ των δύο κοινοτήτων της νήσου της Κύπρου. Η Ελλάδα και η Κύπρος είναι μέλη της ΕΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει ήδη λάβει μια ξεκάθαρη θέση επί του θέματος. Θα το συζητήσουμε στην επόμενη συνάντηση”.

Η αναφορά Μπορέλ προκαλεί απορίες και ανησυχία. Αποτελεί μία “γκάφα” ενός πολιτικού που δεν γνωρίζει καλά τα ελληνοτουρκικά ζητήματα, ή έχει μπει στην ατζέντα μιας μελλοντικής απευθείας ελληνοτουρκικής διαπραγμάτευσης και το θέμα των χωρικών υδάτων; Υπάρχει σχετική εξουσιοδότηση του Μεγάρου Μαξίμου και του υπουργείου Εξωτερικών προς τις Βρυξέλλες και το Βερολίνο ότι μπορούμε να συζητήσουμε απευθείας με την Τουρκία και αυτό το θέμα; Έχει αλλάξει η πάγια ελληνική θέση;

Εάν πρόκειται για ολίσθημα Μπορέλ είναι προφανές πως πρέπει να υπάρξει παρέμβαση του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Δένδια προς τις Βρυξέλλες. Κι αυτό διότι; επειδή scripta manent, στην επίσημη απομαγννητοφώνηση της συνέντευξης Τύπου (όπως προκύπτει από το τηλεγράφημα της πρεσβείας μας στην Άγκυρα προς το ΥΠΕΞ) έχει αποτυπωθεί πως η ΕΕ προωθεί ατζέντα διαπραγματεύσεων που περιλαμβάνει και τα χωρικά ύδατα.

Προκύπτει, επίσης, πως ο Μπορέλ δεν κράτησε ούτε τους τύπους σχετικά με το πλαίσιο κυρώσεων που έχει αποφασίσει η ΕΕ κατά της Τουρκίας. Την ώρα που ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου επαναλαμβάνει μπροστά του (στη συνέντευξη Τύπου) την πρόθεση της Τουρκίας να ξεκινήσει τις γεωτρήσεις σε θαλάσσιες περιοχές νοτίως της Κρήτης που η ίδια θεωρεί δική της υφαλοκρηπίδα βάσει του παράνομου τουρκολιβυκού συμφώνουν, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν αποφεύγει να παραπέμψει στις αποφάσεις της ΕΕ για κυρώσεις. Αυτό πιθανότατα συνιστά μια αλλαγή στάσης της ΕΕ, η οποία αποκτά σοβαρή διάσταση εφόσον εκφράζει και την γερμανική προεδρία και αποτελέσει την προσέγγιση της Άνγκελα Μέρκελ στο θέμα κατά τους επόμενους μήνες.

Όπως αναφέρουν διπλωματικες πηγές, η Ελλάδα έχει κάθε λόγο να επιθυμεί και να επιδιώκει μια συγκροτημένη και μεθοδική ευρωπαϊκή διαμεσολάβηση στα ελληνοτουρκικά ζητήματα και στο θέμα των θαλασσίων ζωνών στην ανατολική Μεσόγειο, επισημαίνουν, όμως, πως κάτι τέτοιο πρέπει να λάβει σοβαρά υπόψη του συγκεκριμένες παραμέτρους.

Βασική παραμετρος πρέπει να είναι, όπως λένε, ένα πλαίσιο κινήτρων και αντι-κινήτρων προς την Τουρκία. Να παραμείνουν ενεργές, δηλαδή, οι κυρώσεις για την τουρκική παραβατικότητα στο Αιγαίο, στην κυπριακή ΑΟΖ και νοτίως της Κρήτης και ταυτοχρόνως να προτείνεται θετικά ατζέντα στα ευρωτουρκικά και το μεταναστευτικό. Αναφέρουν, ακόμα, πως εάν η προωθούμενη ευρωπαϊκή διαμεσολάβηση Μέρκελ-Μπορέλ δεν λάβει υπόψη της όλα τα παραπάνω μπορεί να εγκυμονεί κινδύνους και να δημιουργήσει νέα διπλωματικά τετελεσμένα που δεν συμφέρουν την Ελλάδα. Και παρατηρούν πως, δυστυχώς, η αναφορά Μπορέλ σε απευθείας διάλογο και για τα “χωρικά ύδατα” παραπέμπει είτε σε επιπολαιότητα, είτε σε νέο σχεδιασμό που δεν συνάδει με τις πάγιες ελληνικές θέσεις.

Οι απευθείας διαπραγματεύσεις- Βενιζέλος: Το επόμενο διάστημα θα πιεστούμε για διάλογο

H δεξαμενή σκέψης e-kyklos διοργάνωσε απόψε διαδικτυακή συζήτηση για τις «Προκλήσεις Ασφάλειας: Ο ρόλος του ΝΑΤΟ στη νότια πτέρυγα», με τη συμμετοχή των πρέσβεων επί τιμή, Ιωάννη Ζέππου, Θάνου Σταματόπουλου, της Ινούς Αφεντούλη, στελέχους της Διεύθυνσης Δημόσιας Διπλωματίας του ΝΑΤΟ , στις Βρυξέλλες, του πανεπιστημιακού, Γ. Τζογόπουλου και της δημοσιογραφου, Κατερίνας Σώκου.
Το γενικό συντονισμό είχε ο επικεφαλής του e-kyklos, Ευάγγελος Βενιζέλος , ό οποίος επεσήμανε την ρευστότητα και την αβεβαιότητα στη περιοχή της ΝΑ Μεσογείου και την αναμενόμενη διαμεσολαβητική προσπάθεια της Γερμανίας, που ασκεί την προεδρία στην ΕΕ, το τρέχον εξάμηνο για να πέσουν οι τόνοι της έντασης που επικρατεί σε όλη την περιοχή.
Ο κ. Βενιζέλος σημείωσε ότι τόσο η Ελλάδα όσο και η Τουρκία θα πιεστούν το επόμενο διάστημα για να προχωρήσουν σε διάλογο. Γι’ αυτόν τον λόγο, υπογράμμισε, η Ελλάδα θα πρέπει να καταστήσει σαφές ότι συζητάει μόνο την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και των θαλασσίων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο με άξονα το Διεθνές Δίκαιο. «Δεν θα μιλήσουμε ούτε για αποστρατικοποίηση των νησιών ούτε για γκρίζες ζώνες. Δεν έχουμε την πλήρη κυριαρχία αλλά κυριαρχικά δικαιώματα, στην υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ και πρέπει να οριοθετηθούν για να τα ασκήσουμε», ανέφερε ο κ. Βενιζέλος. «Ο χρόνος περνάει. Πρέπει να κινηθούμε γρήγορα καθώς σε λίγα χρόνια μπορεί να χάσουν την αξία τους τα ενεργειακά κοιτάσματα στη περιοχή», υποστήριξε και τόνισε ότι ο ρόλος του ΝΑΤΟ για την ασφάλεια στη περιοχή είναι καθοριστικός καθώς έχει αναμειχθεί στη Συρία, μέσω της Τουρκίας και στη Λιβύη μέσω Γαλλίας κι Ιταλίας όπου όμως τα προβλήματα είναι πολύ πιο σύνθετα. Επιπλέον ο Ευάγγελος Βενιζέλος υποστήριξε ότι είναι προτεραιότητα να βρεθεί τρόπος για να κατοχυρωθούν τα οικονομικά δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων μέχρι να βρεθεί λύση στο Κυπριακό.
Ο πρέσβης επί τιμή, Ιωάννης Ζέππος, παρατήρησε ότι απαιτούνται από το ΝΑΤΟ λεπτοί χειρισμοί καθώς βρισκόμαστε σε δύσκολη εποχή και οι ισορροπίες ανάμεσα στα κράτη της περιοχής είναι ευαίσθητες με τις Αραβικές χώρες να κρατούν διπλή στάση. Και με το ΝΑΤΟ και την Ευρώπη αναζητούν επαφές αλλά και να μην χαλάσουν οι σχέσεις μεταξύ τους. Τόνισε ότι είναι ευκαιρία για νέα προσπάθεια διαμεσολάβησης ότι η Γερμανία έχει την προεδρία της ΕΕ.
Ο επίσης πρέσβης επί τιμή , Θάνος Σταματόπουλος, που διετέλεσε και αναπληρωτής γ.γ. του ΝΑΤΟ για τις πολιτικές υποθέσεις, επεσήμανε ότι το ΝΑΤΟ για τη στρατηγική του στη Ν. Μεσόγειο είναι δυστυχώς διασπασμένο, καθώς οι βόρειες χώρες δεν καταλαβαίνουν τα σύνθετα προβλήματα ανάμεσα στα κράτη της περιοχής ενώ οι νότιες δεν προβάλλουν μια συνεκτική πρόταση. Πρόσθεσε ότι η συνεργασία ΝΑΤΟ-ΕΕ στη Μεσόγειο είναι καθοριστική.

Τι είπαν Τσαβούσογλου και Μπορέλ στην συνέντευξη Τύπου

Δημοσιογράφος: Η πρώτη μου ερώτηση είναι για τον κ. Çavuşoğlu. Γνωρίζουμε ότι υπάρχουν πολλές διαφορές απόψεων μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ. Ειδικά σε σχέση με την Ανατολική Μεσόγειο, την Κύπρο και τις γεωτρήσεις εκεί. Αναρωτιέμαι αν σημειώθηκε πρόοδος σε αυτά τα θέματα σήμερα. Διαμαρτυρόμαστε ότι η ΕΕ δεν έχει εκπληρώσει τη συμφωνία για τους μετανάστες και θα λάβει η ΕΕ μέτρα για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης, όπως να δώσει χρηματοδότηση για 3,6 εκατομμύρια μεταναστών ή για την απελευθέρωσης των θεωρήσεων σε τούρκους πολίτες;

Çavuşoğlu: «Ναι, συζητήσαμε αυτά τα θέματα σήμερα. Υπενθυμίσαμε στον κ. Borrell και στην αντιπροσωπεία του πώς φτάσαμε σε αυτό το σημείο. Η βασική πηγή αυτού του προβλήματος είναι οι σεισμικές έρευνες και οι γεωτρήσεις που έχουν ξεκινήσει οι ‘Ε/Κ’ παρά τις προειδοποιήσεις της ‘ΤΔΒΚ’ και των ‘Τ/Κ’, που δεν συμμορφώνονται με τις προειδοποιήσεις της Τουρκίας και αγνοούν τα δικαιώματα του ‘τ/κ’ λαού. Έχουμε προειδοποιήσει πολλές φορές κατά το παρελθόν την ΕΕ σχετικά με αυτό. Δεδομένου ότι αυτές οι προειδοποιήσεις δεν ελήφθησαν υπόψη, πήραμε τα πλωτά γεωτρύπανά μας πλέον των σκαφών μας για σεισμικές έρευνες και τα στείλαμε στην περιοχή. Τώρα υπάρχουν δύο διαστάσεις αυτού του ζητήματος: Πρώτον, υπάρχουν περιοχές για τις οποίες η ‘ΤΔΒΚ’ χορήγησε άδεια  στην TPAO. Και αυτή τη στιγμή η TPAO πραγματοποιεί δραστηριότητες γεώτρησης σε αυτούς τις περιοχές. Έχουμε αναλάβει τις δραστηριότητες εδώ, κατόπιν αιτήματος της ‘ΤΔΒΚ’. Προκειμένου να επιδείξουμε ευελιξία εδώ, πρέπει να διασφαλιστούν τα έσοδα της ‘ΤΔΒΚ’ και του ‘τ/κ’ λαού σε σχέση με τους πόρους υδρογονανθράκων πέριξ της Κύπρου. Ποια είναι η μέθοδος για αυτό; Το πώς θα καθορισθεί με δίκαιο τρόπο η κατανομή εσόδων. Υπάρχουν επίσης προτάσεις της ‘ΤΔΒΚ’ για αυτό το θέμα. Δεν χρειάζεται να υπάρχει άμεση συμφωνία μεταξύ των δύο μερών σχετικά με αυτό το ζήτημα, μπορεί να συσταθεί επιτροπή.

Επικοινωνήσαμε τις ιδέες μας για μια επιπλέον εναλλακτική λύση στον κ. Borrell σήμερα, μπορεί να είναι μέσω ενός μηχανισμού της ΕΕ, μπορεί να είναι μέσω ιδιωτικών εταιρειών. Είναι άδικο αίτημα; Όχι δεν είναι. Οπότε, γιατί συμβαίνει αυτό; Η ‘ε/κ Διοίκηση’, όπως και με άλλα θέματα, αγνοεί τους ‘Τουρκοκύπριους’ στη νήσο και βλέπουν τον εαυτό τους ως τον μοναδικό ιδιοκτήτη της νήσου. Λαμβάνουν επίσης άνευ όρων υποστήριξη από την ΕΕ, η οποία τους κακομαθαίνει ακόμη περισσότερο. Μέχρι στιγμής, το πρόβλημα δεν έχει λυθεί. Γι ‘αυτό λέω ότι η ΕΕ πρέπει γίνεται μέρος της λύσης και όχι μέρος του προβλήματος. Και έχουμε δουλειά στη δική μας υφαλοκρηπίδα, το οποίο είναι το φυσικό μας δικαίωμα. Παρόλα αυτά, είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε με όλες τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, ιδίως με την Ελλάδα, εκτός από την ‘ε/κ πλευρά’.

Στο παρελθόν, όπως γνωρίζετε, η Ελλάδα έλαβε αποφάσεις για αυτές τις δραστηριότητες γεώτρησης, χρησιμοποιώντας το πρόσχημα των διαπραγματεύσεων στο Αιγαίο. Μιλώ για το 1976. Εάν η Ανατολική Μεσόγειος είναι η κοινή θάλασσά μας, πρέπει όλοι μαζί να μοιραστούμε τα αγαθά της. Πώς φτάσαμε λοιπόν σε αυτό το σημείο; Δυστυχώς, η Ελλάδα και άλλες χώρες συνεργάστηκαν μεταξύ τους, αποκλείοντας την Τουρκία. Έχουν υπογράψει συμφωνίες. Με τους χάρτες που έχουν δημοσιεύσει, ήθελαν να περιορίσουν την Τουρκία σε μια περιοχή στενότερη από τα χωρικά ύδατα. Πρέπει να προστατεύσουμε τα δικά μας συμφέροντα. Δεδομένου ότι οι προειδοποιήσεις μας δεν ελήφθησαν υπόψη, κάναμε τα δικά μας βήματα, αλλά είπαμε ότι θα μπορούσαμε να δείξουμε ευελιξία σε κάποια θέματα για να αποτρέψουμε κλιμάκωση της έντασης εφεξής. Είπαμε ότι ήμασταν έτοιμοι για διάλογο με την Ελλάδα. Ο Πρόεδρός μας το είπε στον Μητσοτάκη προσωπικά. Και με αυτό το τελευταίο τηλεφώνημα, είμαστε υπέρ της συνέχισης αυτού του διαλόγου. Αλλά κανείς δεν μπορεί να υπαγορεύσει τίποτα στην Τουρκία στο πλαίσιο των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Τουρκίας. Άλλες χώρες δεν λαμβάνουν οδηγίες από κανέναν για θέματα που εμπίπτουν στις περιοχές κυριαρχίας τους. Αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό. Όλοι πρέπει να το σέβονται.

Cavusoglou:…Ή θα μιλήσουμε ανεξάρτητα για την Ανατολική Μεσόγειο και θα αποφασίσουμε τι μπορούμε να κάνουμε. Αυτή είναι η γνώμη μας. Έχουμε μια πολύ δίκαιη προσέγγιση. Αλλά αν τους αφήσετε να σας θέτουν σε ομηρία σε κάθε ζήτημα, τότε δεν θα είμαστε εμείς οι υπαίτιοι. Τότε μην μας κατηγορήσετε. Μην πείτε ότι η Τουρκία απειλεί. Ή λάβετε πρόσθετες κυρώσεις κατά της Τουρκίας. Στη συνέχεια, θα υπάρξουν βήματα στο πεδίο, στη Μεσόγειο. Παντού. Και θα τα πραγματοποιήσουμε. Το προτιμάτε αυτό; Προτιμούμε να αναπτύξουμε τη συνεργασία μας ανοιχτά».

Borell: …Η επίσκεψή μου εδώ είναι για να διασφαλίσω την έναρξη διαπραγματεύσεων. Δηλαδή της Τουρκίας με την ΕΕ ή τις χώρες μέλη, την Κυπριακή Δημοκρατία και τους ‘Τ/Κ’, η Ελλάδα, η Τουρκία, η ΕΕ, τα ΗΕ μπορούν όλοι να ‘βρεθούν μαζί’. Διάφορες συναντήσεις πραγματοποιούνται σε συνέδρια. Κάποιοι, φυσικά, πρέπει να περιμένουν τις εκλογές στην Κύπρο τον Οκτώβριο. Αλλά γενικά, η τοποθέτηση των διαφορετικών απόψεων στο τραπέζι και η λήψη μέτρων για την επίλυσή τους συνιστά το πρώτο βήμα στην πρότασή μου για λύση».

Κάνουμε αυτό που πρέπει να κάνει μια ανεξάρτητη κυβέρνηση. Συνεπώς, βρισκόμαστε σε συνεργασία, όλα αυτά οφείλονται στα βήματα που απέκλεισαν την Τουρκία μέχρι στιγμής. Σε αυτά τα θέματα, θα υποστηρίξουμε επίσης τη διαμεσολάβηση της ΕΕ στην Κύπρο και εφόσον η ΕΕ είναι έντιμος διαμεσολαβητής σε αυτά τα θέματα. Ξέρετε  αυτό που λέγεται στα αγγλικά «ειλικρινής διαμεσολαβητής». Υπό την έννοια αυτή, (η ΕΕ) ενεργεί αντικειμενικά αντί της αλληλεγγύης των μελών. Είμαστε αποφασισμένοι να συνεργαστούμε με την ΕΕ».

Borrell: «Ήρθα εδώ με την επιθυμία να μειώσω την ένταση για την οποία μίλησε ο Υπουργός. Υπάρχουν κάποιες διαφορές μεταξύ γειτονικών χωρών, ιδίως σε σχέση με την υφαλοκρηπίδα και τα χωρικά ύδατα, και υπάρχει μεγάλη διαφωνία μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας, καθώς και μεταξύ Τουρκίας και Κυπριακής Δημοκρατίας αυτή τη στιγμή. Η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, αλλά η Κυπριακή Δημοκρατία είναι μέλος της ΕΕ, επομένως είμαστε απόλυτα αλληλέγγυοι. Αλλά ταυτόχρονα, πρέπει να υπάρξει μια λύση που να ικανοποιεί και τις δύο πλευρές. Περί αυτού μιλήσαμε. Με άλλα λόγια, έναρξη διαπραγματεύσεων μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας. Πρώτα απ’ όλα, η ΕΕ θα εργαστεί όσο το δυνατόν πιο υποβοηθητικά στο ζήτημα του διαμοιρασμού των εσόδων των υδρογονανθράκων μεταξύ των δύο κοινοτήτων της νήσου της Κύπρου. Η Ελλάδα και η Κύπρος είναι μέλη της ΕΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει ήδη λάβει μια ξεκάθαρη θέση επί του θέματος. Θα το συζητήσουμε στην επόμενη συνάντηση.

 Ήρθα επίσης εδώ για να προετοιμάσω αυτήν τη συνάντηση και να βρω μια λύση. Είμαι πολύ ευχαριστημένος με αυτά που είπε ο Υπουργός. Δεν υπάρχει καμία επιθυμία να αυξηθούν οι εντάσεις ή να δημιουργηθεί μια νέα ένταση στην τουρκική πλευρά. Η ΕΕ είναι στο ίδιο μήκος επίσης. Η συμφωνία του 2016 δεν αφορά τη λήψη χρηματοοικονομικής στήριξης από την Τουρκία για να βοηθήσει τους πρόσφυγες. Υπάρχουν πολλά διαφορετικά ζητήματα σε αυτήν τη συμφωνία και δεν έχουν εφαρμοστεί μέχρι στιγμής. Διότι αυτά τα τέσσερα χρόνια από το 2016, υπήρξαν κάποιες πολιτικές διαφορές μεταξύ της ΕΕ και της Τουρκίας. Έτσι φτάσαμε σε αυτό το σημείο. Πρέπει λοιπόν να καθίσουμε και να μιλήσουμε ξανά για την επικαιροποίηση. Και πρέπει να σκεφτούμε μια νέα συμφωνία. Είναι μια συμφωνία που περιλαμβάνει όλα τα ζητήματα που επηρεάζουν τις σχέσεις μας, ναι, η μετανάστευση είναι ένα από αυτά, αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Η υιοθέτηση μιας νέας προσέγγισης που θα ικανοποιήσει και τις δύο πλευρές και μια συμφωνία που θα καλύπτει όλα τα θέματα, δηλαδή τις θεωρήσεις, την επικαιροποίηση της Τελωνειακής Ένωσης, τις γεωπολιτικές συμφωνίες στην Ανατολική Μεσόγειο, τη συνεργασία στη Λιβύη και τη Συρία. Η Τουρκία είναι ένας ισχυρός παράγοντας στην περιοχή και η ΕΕ πρέπει να προβεί σε μια επικαιροποίηση που να αφορά όλα τα ζητήματα που αποτελούν μέρος αυτής της σύνθετης σχέσης. Πάντα λέω ότι η σχέση μας με την Τουρκία είναι το πιο σημαντικό μας ζήτημα όσον αφορά την εξωτερική πολιτική. Εννοώ, κατά κάποιον τρόπο, είναι επίσης προσωπικό θέμα».

Σεραφείμ Κοτρώτσος