Στην ανακοίνωσή του το υπουργείο Εργασίας, αναφέρει:

«Ο κύριος Ανδρουλάκης, με μία πρόταση καθαρά λαϊκίστικη, δεν μπαίνει στον κόπο να μας εξηγήσει βάσει ποιων στοιχείων και μελετών συνέθεσε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ. Ποιες οι επιπτώσεις στα ασφαλιστικά έσοδα, στη φορολογική βάση, στην πραγματική οικονομία της χώρας; Τίποτα. Ούτε αριθμός, ούτε σχέδιο, ούτε ευθύνη.

Η παραγωγικότητα δεν αυξάνεται με μια νομοθετική πρωτοβουλία για λιγότερες ώρες. Αυξάνεται με επενδύσεις, τεχνολογία, εκπαίδευση, κίνητρα, σταθερό επιχειρηματικό περιβάλλον. Διαφορετικά, μια οριζόντια μείωση του χρόνου εργασίας απλώς αυξάνει το κόστος εργασίας, το οποίο εν συνεχεία μετακυλίεται στην πραγματική οικονομία και τελικά στον ίδιο τον εργαζόμενο, μέσα από αύξηση τιμών, αδήλωτη εργασία και κλείσιμο επιχειρήσεων. Αυτή είναι η διαχρονική συνταγή του ΠΑΣΟΚ: ωραία λόγια χωρίς στοιχειοθέτηση, χωρίς ευθύνη για τις επόμενες γενιές. Το ίδιο αφήγημα που διέλυσε τη χώρα.

Αντί αυτής της οριζόντιας προχειρότητας, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει ήδη ενσωματώσει σύγχρονα εργαλεία ευελιξίας: το ισχύον πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα τετραήμερης πλήρους απασχόλησης, προσφέροντας στους εργαζόμενους την επιπλέον ημέρα ανάπαυσης χωρίς να υπονομεύεται η παραγωγική ισχύς της οικονομίας. Σε αυτό το ΠΑΣΟΚ ψήφισε «ΟΧΙ».

Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με σοβαρότητα έχουν προχωρήσει στη μεγαλύτερη μείωση ανεργίας στη ιστορία της χώρας κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες, στη δημιουργία 563.000 νέων θέσεων εργασίας, σε αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 41,5%, σε αύξηση του μέσου μισθού κατά 20%, ο οποίος σήμερα ξεπερνά τα 1.500€, στην ιστορική Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας, ενώ ο λόγος επενδύσεων προς ΑΕΠ το 2025 (16,9%) ανήλθε στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 16 ετών.

Ο ελληνικός λαός δεν έχει ανάγκη από ωραία λόγια. Έχει ανάγκη από σοβαρότητα, ρεαλισμό, σχέδιο και σταθερότητα».

Ειδικότερα, όσον αφορά στις επιχειρήσεις-εργοδότες, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών πλατφορμών, που απασχολούν εργαζόμενους διανομείς, τόσο στον χώρο της εστίασης όσο και σε άλλες δραστηριότητες μεταφορών/διανομής αντικειμένων με δίτροχα οχήματα, τονίζεται ότι οι εργοδότες οφείλουν, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, πέραν της προβλεπόμενης παροχής του αναγκαίου εξοπλισμού ατομικής προστασίας, (κράνος, γάντια, αδιάβροχη στολή προστασίας κλπ) να προβούν και στην άμεση παύση εργασιών σε περίπτωση επικράτησης ακραίων καιρικών συνθηκών, καθώς προέχει η προστασία των εργαζομένων διανομέων.

Γενικότερα, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, για την προστασία των εργαζομένων στις περιοχές που, σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα Έκτακτα Δελτία Επιδείνωσης Καιρού της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, αναμένεται να πληγούν ιδιαιτέρως, το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης απευθύνει ισχυρή σύσταση στις ιδιωτικές επιχειρήσεις, να εφαρμόσουν τηλεργασία σε όσες περιπτώσεις είναι οργανωτικά εφικτή η παροχή εξ αποστάσεως εργασίας.

«Ενώνουμε δυνάμεις για να αποσυρθεί το αντεργατικό έκτρωμα Μητσοτάκη – Κεραμέως», αναφέρουν οι πηγές της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ και σημειώνουν ότι κατά την έναρξη της σημερινής συνεδρίασης της Διαρκούς Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων, ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ΚΚΕ, Νέα Αριστερά και Πλεύση Ελευθερίας απαίτησαν να «αποσυρθεί άμεσα το αντεργατικό νομοσχέδιο της κυβέρνησης Μητσοτάκη, που επιβάλει τη 13ωρη εργασία».

«Υλοποιήθηκε στην πράξη η χθεσινή πρόταση του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Σωκράτη Φάμελλου, για ανάληψη κοινής πρωτοβουλίας ενάντια στο νομοθέτημα που επιβάλλει και κανονικοποιεί τον εργασιακό μεσαίωνα στη χώρα μας. Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ θα συνεχίσει να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για κοινή δράση, στεκόμενος πάντα στο πλευρό των εργαζομένων, απαντώντας στις ανάγκες της κοινωνίας. Όλοι θα κριθούμε από τους πολίτες για το πώς θα ανταποκριθούμε στο αίτημα της κοινωνίας να υπάρχει ενωτική λύση απέναντι στο αδιέξοδο της κυβέρνησης Μητσοτάκη», αναφέρουν οι ίδιες πηγές.

Η υπουργός τόνισε ότι «εάν αποσυρθεί το νομοσχέδιο, δεν θα θεσμοθετηθεί για παράδειγμα η δυνατότητα των εργαζομένων γονέων να εργάζονται τέσσερις ημέρες την εβδομάδα όλο τον χρόνο. Η επέκταση του επιδόματος κυοφορίας και λοχίας σε περισσότερες γυναίκες. Για πρώτη φορά το γονικό επίδομα να γίνεται αφορολόγητο και ανεκχώρητο. Να προστατεύονται οι εργαζόμενοι από τυχόν μείωση αποδοχών μετά την εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας. Η επέκταση της άδειας μητρότητας και σε ανάδοχες μητέρες. Η δυνατότητα του εργαζόμενου να δηλώνει ο ίδιος αφού το επιθυμεί την οικοθελή αποχώρησή του».

Το νομοσχέδιο αυτό, ανέφερε η κ. Κεραμέως, φέρνει ρυθμίσεις πολύ σημαντικές και για την ευελιξία στην αγορά εργασίας, με μια πολύ μεγάλη απλοποίηση της γραφειοκρατίας (κατάργηση Εντύπων) για πιο εύκολες προσλήψεις που πλέον απαιτείται ένα μόνο έγγραφο.

«Αυτοί είναι μερικοί μόνο ενδεικτικοί λόγοι που «ναι» θα επιμένουμε μέχρι τέλος στην υπεράσπιση αυτού του νομοσχεδίου γιατί συνεχίζουμε και θα συνεχίσουμε να δίνουμε μεγαλύτερα δικαιώματα στους εργαζομένους» πρόσθεσε.

Η κ. Κεραμέως αντέτεινε στα κόμματα της αντιπολίτευσης που ζήτησαν την απόσυρση του νομοσχεδίου να έχουν το θάρρος και να βγουν ευθέως και να πουν στους εργαζομένους ότι «δεν θέλετε αυτές τις θετικές διατάξεις».

Νωρίτερα, την απόσυρση του νομοσχεδίου ζήτησαν με παρεμβάσεις τους επί της διαδικασίας ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ και Νέα Αριστερά.

Ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Γαβρήλος, με μορφή δήλωση, τόνισε ότι «είναι γεγονός ότι ο τίτλος του σχεδίου νόμου δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα που βιώνουν οι εργαζόμενοι στη ζωή τους. Συνεπώς, ούτε στήριξη των εργαζομένων δεν υπάρχει από αυτό νομοσχέδιο. Πρόκειται για ένα σχέδιο νόμου που έχει βγάλει το σύνολο του εργατικού κόσμου στους δρόμους. Γι’ αυτό καθαρά ζητάμε και εμείς την απόσυρση του νομοσχεδίου», υπενθυμίζοντας ότι ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτης Φάμελλος έχει πάρει και την πρωτοβουλία ζητώντας από όλες τις δυνάμεις της αντιπολίτευσης για συστράτευση για «απόσυρση του αντεργατικού νομοσχεδίου και την εκκίνηση του διαλόγου από μηδενικής βάσης».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ Νίκος Καραθανασόπουλος από την πλευρά του ζήτησε την απόσυρση του νομοσχεδίου, υποστηρίζοντας ότι «η εργατική τάξη έχει δώσει την απάντησή της, το θεωρεί αιτία πολέμου» και είναι «ένα νομοσχέδιο που έρχεται 139 χρόνια μετά τους αγώνες του Σικάγο των εργαζομένων για 8ωρη εργασία και 8 ώρες ελεύθερο χρόνο». Πρόκειται, είπε ο κ. Καραθανασόπουλος, «για ένα νομοσχέδιο που πραγματικά αποτελεί αιτία πολέμου γιατί δημιουργεί τις συνθήκες κλιμάκωσης της επίθεσης απέναντι στην εργατική τάξη και της μετατροπής της οικονομίας σε οικονομία πολέμου». Είναι ένα νομοσχέδιο, τόνισε ο βουλευτής του ΚΚΕ «εργασιακής σκλαβιάς, ένταση της εκμετάλλευσης και παράγοντας περαιτέρω επιδείνωσης της εργατικής τάξης αλλά και της ίδιας της ζωής της». Εκτίμησε ότι με τις ρυθμίσεις αυτές «θα πολλαπλασιαστούν τα εργατικά εγκλήματα». Ο κ. Καραθανασόπουλος σχολιάζοντας πολιτικά τον τίτλο του σχεδίου νόμου περί «Δίκαιης εργασίας για όλους» είπε ότι αυτό είναι «αίσχος και πρόκληση ταυτόχρονα» και κατέληξε πως «η απαίτηση της εργατικής τάξης που εμείς σήμερα μεταφέρουμε είναι απόσυρση του νομοσχεδίου, γιατί να ξέρετε ότι θα το καταδικάσει η ίδια εργατική τάξη στην ζωή».

Η ειδική αγορήτρια της Νέας Αριστεράς Θεανώ Φωτίου, συντάχθηκε με την απόσυρση του νομοσχεδίου ζητώντας από την υπουργό Εργασίας και Απασχόλησης να εξηγήσει τους λόγους για τους οποίους εμμένει και δεν το αποσύρει η κυβέρνηση.

Η συζήτηση επί της Αρχής του νομοσχεδίου συνεχίζεται με μια πρώτη εισαγωγική τοποθέτηση της υπουργού Εργασίας και Απασχόλησης Ν. Κεραμέως και τις τοποθετήσεις των εισηγητών και ειδικών αγορητών.

Συγκεκριμένα η εγκύκλιος του υπουργείου αναφέρει τα εξής:

Α. Μέτρα για την αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα

Για την αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων με σχέση εξαρτημένης εργασίας στον ιδιωτικό τομέα της οικονομίας, οι εργοδότες λαμβάνουν τεχνικά και οργανωτικά μέτρα προστασίας, σύμφωνα με τον ενδεικτικό και όχι περιοριστικό κατάλογο της υπ’ αριθμ. 34666/03.06.2024 εγκυκλίου με τίτλο «Πρόληψη της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων» (ΑΔΑ: ΡΓ1Ν46ΝΛΔΓ-ΩΟ6).

Β. Υποχρεωτική παύση εργασιών σε υπαίθριες δραστηριότητες

Για τους εργαζόμενους επιχειρήσεων που βρίσκονται σε περιοχές, στις οποίες σύμφωνα με τα νεότερα προγνωστικά στοιχεία της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας (ΕΜΥ) αναμένεται να επικρατήσουν ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες και επίπεδα δυσφορίας (WBGT) σε όλες τις περιοχές της χώρας, εκτός των νησιών του Ιονίου, της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας, της Περιφερειακής Ενότητας Ιωαννίνων, των ορεινών της ηπειρωτικής χώρας και των ορεινών της Κρήτης, καθίσταται υποχρεωτική η παύση εργασιών την Πέμπτη 24.07.2025, κατά το χρονικό διάστημα 11.00΄-17.00΄, σε χειρωνακτικές εργασίες που εκτελούνται σε εξωτερικό χώρο, όπως εργασίες σε τεχνικά και οικοδομικά έργα, εργοτάξια, ναυπηγοεπισκευαστικές ζώνες, διανομή και μεταφορά προϊόντων και αντικειμένων με δίτροχο όχημα, πατίνι, τροχοπέδιλα (delivery), κ.λπ.

Σημειώνεται ότι στις ως άνω περιπτώσεις υποχρεωτικής παύσης εργασιών εντάσσονται όλοι οι εργαζόμενοι ανεξαρτήτως του είδους απασχόλησής τους, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών πλατφορμών του άρθρου 68 του ν. 4808/2021. 

Στην περίπτωση που εφαρμοστεί το μέτρο της παύσης εργασιών διανομής για τις επιχειρήσεις delivery, τούτο αφορά όλες τις επιχειρήσεις που διενεργούν delivery, είτε διατηρούν φυσικό κατάστημα είτε ψηφιακή πλατφόρμα, δύναται ωστόσο να διατηρείται ενεργή η επιλογή της παραγγελιοληψίας με παραλαβή του χρήστη απευθείας από το κατάστημα/σημείο παραλαβής (takeaway) καθώς και η ενδεχόμενη δυνατότητα εκτέλεσης της παραγγελίας με οχήματα ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης εκτός των κάθε μορφής δικύκλων και μοτοποδηλάτων, όπως ορίζονται στις διατάξεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, εφόσον αυτά διαθέτουν κλιματισμό.

Η παύση εργασιών δεν εφαρμόζεται σε οικονομικές δραστηριότητες που αφορούν σημαντικές και κοινωνικά κρίσιμες υποδομές στους τομείς της υγείας, των μεταφορών και της κοινής ωφέλειας (π.χ. υγειονομικές μονάδες, ύδρευση, ηλεκτρισμός, αεροπορικές μεταφορές, handling, θαλάσσιες, χερσαίες και σιδηροδρομικές μεταφορές), υπό την προϋπόθεση της λήψης των λοιπών τεχνικών και οργανωτικών μέτρων της υπ’ αριθμ. 34666/03.06.2024 εγκυκλίου «Πρόληψη της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων» (ΑΔΑ: ΡΓ1Ν46ΝΛΔΓ-ΩΟ6), συμπεριλαμβανομένης της οργάνωσης του χρόνου εργασίας.

Σε περίπτωση μη τήρησης των υποχρεώσεων της παρούσας επιβάλλεται από την Επιθεώρηση Εργασίας, σύμφωνα με τα άρθρα 23 και 24 του ν. 3996/2011 (Α’ 170), χρηματικό πρόστιμο δυο χιλιάδων (2.000) ευρώ ανά εργαζόμενο της επιχείρησης.

Γ. Παροχή εξ αποστάσεως εργασίας με το σύστημα της τηλεργασίας

Για εργαζόμενους με σχέση εξαρτημένης εργασίας στον ιδιωτικό τομέα που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου (πίνακας Παραρτήματος 2 της υπ’ αριθμ. 34666/03.06.2024 εγκυκλίου) και ειδικά στις περιπτώσεις έκθεσής τους σε επιβαρυντικές συνθήκες στις περιοχές της παραγράφου Β της παρούσας εγκυκλίου, θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα από τις επιχειρήσεις ώστε να δίνεται η δυνατότητα να εργάζονται με εξ αποστάσεως εργασία εφόσον είναι εφικτό από τη φύση της εργασίας τους.

Δ. Έκτακτα μέτρα για την οργάνωση του χρόνου εργασίας

Για την αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων στις περιοχές της παραγράφου Β της παρούσας εγκυκλίου και για τη διευκόλυνση των εργαζομένων κατά την τυχόν αλλαγή χρόνου προσέλευσης και αποχώρησής τους από την εργασία, οι εργοδότες δύνανται να μην καταχωρούν εκ των προτέρων στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ κάθε αλλαγή της οργάνωσης του χρόνου εργασίας.

Ειδικότερα, όπως αναφέρει το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης σε ανακοίνωσή του:

Από τον e-ΕΦΚΑ:

– στις 25 Απριλίου, θα καταβληθούν 1.201.792.257,83 ευρώ σε 2.482.989 δικαιούχους για πληρωμή κύριων και επικουρικών συντάξεων Απριλίου 2025 και

– από τις 22 Απριλίου έως τις 25 Απριλίου, θα καταβληθούν 19.000.000 ευρώ σε 750 δικαιούχους σε συνέχεια έκδοσης αποφάσεων εφάπαξ.

Από τη ΔΥΠΑ θα καταβληθούν:

– 20.000.000 ευρώ σε 33.000 δικαιούχους για επιδόματα ανεργίας και λοιπά επιδόματα,

– 700.000 ευρώ σε 1.000 μητέρες για επιδοτούμενη άδεια μητρότητας,

– 12.000.000 ευρώ σε 13.000 δικαιούχους στο πλαίσιο επιδοτούμενων προγραμμάτων απασχόλησης και

– 250.000 ευρώ σε 3 δικαιούχους του προγράμματος «Σπίτι μου».

«Αντιθέτως, είναι κατανοητό να μην συμμετέχεις σε μια τέτοια διαδικασία, που υποτιμά τους θεσμούς, τον κοινωνικό διάλογο και τους εργαζόμενους» σημειώνει, μεταξύ άλλων, η Συνομοσπονδία.

   Συγκεκριμένα, η ΓΣΕΕ αναφέρει σε ανακοίνωσή της τα εξής:

   «Περί “ακατανόητων” και άλλων δαιμονίων…

   Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας επιτέθηκε με πρωτόγνωρη σφοδρότητα στη ΓΣΕΕ, επειδή τάχα αρνούμαστε τον διάλογο. Χαρακτήρισε δε τη στάση της Συνομοσπονδίας ως “ακατανόητη”.

   Απαντούμε:

   Ακατανόητη δεν είναι η στάση της ΓΣΕΕ, που εύλογα αρνείται να λάβει μέρος σε μια προκάτ διαδικασία για τον προσδιορισμό του κατώτατου μισθού.

   Αντιθέτως, είναι κατανοητή για όσους γνωρίζουν ότι η κυβέρνηση επαναλαμβάνει σε κάθε ευκαιρία ότι η ίδια θα οδηγήσει, μέχρι το 2027, τον κατώτερο μισθό στα 950 ευρώ (από 830 σήμερα).

   Ακατανόητο, επομένως, δεν είναι να μην συμμετέχεις στη διαδικασία, υπό την επίβλεψη του ΟΜΕΔ, που έχει στόχο να μοιράσει τα 120 ευρώ, που απαιτούνται, για να συμπληρωθούν τα 950 σε τρία έτη.

   Αντιθέτως, είναι κατανοητό να μην συμμετέχεις σε μια τέτοια διαδικασία, που υποτιμά τους θεσμούς, τον κοινωνικό διάλογο και τους εργαζόμενους.

   Η ΓΣΕΕ επέλεξε τέσσερις εκπροσώπους υψηλού κύρους να συμμετέχουν στην Επιτροπή Διαβούλευσης, που προβλέπεται στον νόμο, ο οποίος ψηφίστηκε για την ενσωμάτωση δυστυχώς με τον χειρότερο δυνατό τρόπο της κοινοτικής οδηγίας ΕΕ 2022/2041 για επαρκείς κατώτατους μισθούς.

   Θα είμαστε εκεί για τα ζητήματα που κρίνουμε ότι υπάρχει πεδίο διαβούλευσης και όχι όποτε βολεύει την κυβέρνηση για τους δικούς της επικοινωνιακούς σχεδιασμούς.

   Τέλος, το πραγματικά ακατανόητο είναι να μέμφεται η κυβέρνηση τη ΓΣΕΕ ότι δήθεν αφήνει ακάλυπτους εκατομμύρια εργαζόμενους, όταν οι εργαζόμενοι είναι πραγματικά ακάλυπτοι, λόγω της αδυναμίας σύναψης συλλογικών διαπραγματεύσεων, αφού βρίσκονται υπό τη “δαμόκλειο σπάθη” των “μνημονιακών ρυθμίσεων” του 2012, που κυριολεκτικά κατεδάφισαν το εργατικό συλλογικό δίκαιο. Το ποσοστό του 30% των εργαζόμενων στον ιδιωτικό τομέα (έναντι του 80%, που ρητά προβλέπει η οδηγία) που καλύπτονται από ΣΣΕ μιλά από μόνο του για το ποιος αφήνει ακάλυπτο ποιον…

   ΥΓ: Ωστόσο, η κυβέρνηση πράττει το χρέος της… Καλεί για τον προσδιορισμό του κατώτατου μισθού της χώρας τους εκπροσώπους των δημόσιων υπαλλήλων, των οποίων είναι εργοδότης.

   Θα το δούμε κι αυτό…».

Ακολουθούν οι ερωτήσεις-απαντήσεις:

1. Για ποιες ομάδες συνεχίζει να παρέχεται η κατ’ εξαίρεση ασφαλιστική ικανότητα για την περίοδο 2024-2025;

Πρόκειται για κατηγορίες που αντιμετωπίζουν αντικειμενική δυσκολία να ανταποκριθούν και να καλύψουν τις απαραίτητες προϋποθέσεις.

Συγκεκριμένα, η κατ’ εξαίρεση ασφαλιστική ικανότητα χορηγείται στα παρακάτω πρόσωπα και στα μέλη των οικογενειών τους:

– Στους πληγέντες από φυσικές καταστροφές. Δηλαδή, στους ασφαλισμένους του e-ΕΦΚΑ που διατηρούν επαγγελματική εγκατάσταση ή ασκούν δραστηριότητα ή εργάζονται σε πληγείσες περιοχές από θεομηνίες ή άλλες φυσικές καταστροφές και υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής των υπουργικών αποφάσεων που εκδόθηκαν το έτος 2023 ή εκδίδονται το τρέχον έτος, καθώς και στους ανέργους των ανωτέρω περιοχών που είναι εγγεγραμμένοι στο Ψηφιακό Μητρώο της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης. Στην περίπτωση αυτή, η ασφαλιστική ικανότητα χορηγείται από την ημέρα επέλευσης της φυσικής καταστροφής, ανεξαρτήτως οφειλών προς τον e-ΕΦΚΑ.

– Στους εργοδότες και ασφαλισμένους που έχουν επαγγελματική εγκατάσταση ή δραστηριότητα σε περιοχές της Περιφέρειας Αττικής που επλήγησαν από τις πυρκαγιές της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018 και στους εγγεγραμμένους στα μητρώα του e-ΕΦΚΑ άμεσα ασφαλισμένους που επλήγησαν από τις πυρκαγιές της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018 και υπάγονται αντίστοιχα στο πεδίο εφαρμογής της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου της 26ης Ιουλίου του 2018, που κυρώθηκε με το άρθρο 3 του ν. 4576/2018.

– Στους εργαζόμενους στα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, στη Ναυπηγοεπισκευαστική Ζώνη Περάματος και στα Ναυπηγεία Ελευσίνας.

2. Ισχύει ότι η μη παράταση της κατ’ εξαίρεση ασφαλιστικής ικανότητας για συγκεκριμένες ομάδες τους αφήνει εκτός υγειονομικής περίθαλψης;

Κατηγορηματικά όχι. Κανείς δεν μένει χωρίς πρόσβαση στην υγεία, επειδή δεν έχει ασφαλιστική ικανότητα, καθώς σήμερα όλοι οι νόμιμα διαμένοντες στη χώρα με ενεργό ΑΜΚΑ έχουν δωρεάν πρόσβαση στο δημόσιο σύστημα υγείας και δικαιούνται νοσηλευτικής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης. Αυτό περιλαμβάνει όχι μόνο τα νοσοκομεία, αλλά και τις δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας.

3. Γιατί δεν μπορεί να παραταθεί για όλους η κατ’ εξαίρεση ασφαλιστική ικανότητα;

Πρέπει όλοι να κατανοήσουν ότι δεν υπάρχει ασφαλιστική κάλυψη a la carte. Οι ασφαλιστικές εισφορές είναι υποχρεωτικές για όλους και η καταβολή τους απαραίτητη για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού μας συστήματος.

Το ασφαλιστικό μας σύστημα βασίζεται στην ασφαλιστική αλληλεγγύη και στην ανταποδοτικότητα. Δεν μπορεί να καταβάλουν μόνο ορισμένοι εισφορές και να λαμβάνουν όλοι τις ίδιες παροχές από τον ΕΟΠΥΥ. Από την άλλη, διασφαλίζεται ότι όλοι έχουν ακώλυτη δωρεάν πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες υγείας, που χρηματοδοτούνται από τη φορολογία.

Το ασφαλιστικό πακέτο είναι ενιαίο, για να εξασφαλίζεται τόσο το δικαίωμα στην ασφάλιση και τη συνταξιοδότηση, όσο και το δικαίωμα στην υγεία και τις επιπλέον (πέραν του Δημοσίου) παροχές του ΕΟΠΥΥ προς τους ασφαλισμένους. Ένα σύστημα στο οποίο ο ασφαλισμένος επιλέγει ποιες εισφορές θα πληρώνει κάθε φορά, χάνει τον υποχρεωτικό του χαρακτήρα με ολέθριες συνέπειες τόσο για τις συνταξιοδοτικές παροχές των ασφαλισμένων όσο και για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού μας συστήματος.

4. Για ποιον λόγο είχε δοθεί κατ’ εξαίρεση παράταση της ασφαλιστικής ικανότητας από το 2020 μέχρι και σήμερα σε συγκεκριμένες ομάδες;

Κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης, δόθηκε κατ’ εξαίρεση ασφαλιστική ικανότητα σε ειδικές πληθυσμιακές ομάδες με κοινωνικά κριτήρια. Το 2020 και εντεύθεν, λόγω της υγειονομικής κρίσης, παρατάθηκε η κατ’ εξαίρεση χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας αρχικά για το σύνολο των ασφαλισμένων.

Η τελευταία παράταση, λόγω Covid, μέχρι τις 29/2/2024, δόθηκε με το άρ. 90 του ν. 5018/2023 σε 13 κατηγορίες. Από αυτές, συντρέχει λόγος παράτασης σε συγκεκριμένες κατηγορίες, καθότι για τις λοιπές οι λόγοι διατήρησης εξαιρέσεων έχουν πλέον εκλείψει.

Η πολυπληθέστερη κατηγορία απόκλισης από τον κανόνα είναι αυτή των μη μισθωτών, στους οποίους για πρώτη φορά το 2022 δόθηκε η δυνατότητα να λάβουν ετήσια ασφαλιστική ικανότητα με μόνη την καταβολή εισφορών υγείας, οι οποίες αντιστοιχούν σε εισφορές περίπου τριών μηνών. Από 800.000 εν δυνάμει ωφελούμενους, πλήρωσαν τις εισφορές τριών μηνών που αντιστοιχούν στο ποσό των εισφορών υγείας περίπου 400.000, εκ των οποίων περίπου 100.000 αγρότες και 300.000 μη μισθωτοί.

Ήδη, η χώρα μας αναπτύσσεται σημαντικά ταχύτερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, η ανεργία ανέρχεται πλέον σε μονοψήφιο ποσοστό. Δόθηκαν δύο αυξήσεις του κατώτατου μισθού και αναμένεται και τρίτη. Δόθηκαν δύο αυξήσεις στις συντάξεις για πρώτη φορά, μετά από 12 χρόνια. «Ξεπάγωσαν» οι τριετίες στον ιδιωτικό τομέα.

Σε αυτό το οικονομικό και κοινωνικό περιβάλλον, η κυβέρνηση και το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης αποφάσισαν να παρατείνουν την κατ’ εξαίρεση χορήγηση της ασφαλιστικής ικανότητας στις κατηγορίες εκείνες που έχουν αντικειμενική δυσκολία να ανταποκριθούν.

5. Τι είναι η ασφαλιστική ικανότητα;

Η ασφαλιστική ικανότητα στην ουσία παρέχει στους άμεσα και τους έμμεσα ασφαλισμένους (μέλη οικογένειας), πέραν της δωρεάν πρόσβασης στα δημόσια νοσοκομεία που δίνει ο ΑΜΚΑ, επιπλέον πρόσβαση με δαπάνη του ΕΟΠΥΥ σε ιδιωτικές δομές υγείας, κάλυψη παροχών υγειονομικής περίθαλψης σε είδος από τον ΕΟΠΥΥ, όπως ενδεικτικά, ιδιωτική συνταγογράφηση για ιατρικές ή άλλες θεραπευτικές πράξεις, διαγνωστικές εξετάσεις, νοσήλια, φάρμακα κ.λπ..

6. Τι ισχύει από την 1η Μαρτίου 2024;

Με τη λήξη της κατ’ εξαίρεση χορήγησης ασφαλιστικής ικανότητας, θα εφαρμόζεται ο γενικός κανόνας, δηλαδή:

– για τους μισθωτούς, απαιτείται η πραγματοποίηση τουλάχιστον 50 ημερών εργασίας κατά το προηγούμενο έτος και

– για τους μη μισθωτούς, απαιτείται η συμπλήρωση δύο τουλάχιστον μηνών ασφάλισης κατά το προηγούμενο έτος, η καταβολή των απαιτητών εισφορών μέχρι το τέλος του προηγούμενου έτους και, αν υπάρχει οφειλή, πρέπει να έχει ρυθμιστεί και να τηρείται η ρύθμιση.

7. Τι πρέπει να κάνουν, για να μην χάσουν την ασφαλιστική τους ικανότητα όσοι έλαβαν κατ’ εξαίρεση παράταση, μέχρι και τις 29/02/2024;

Οι οφειλέτες θα πρέπει να διευθετήσουν το σύνολο των υποχρεώσεών τους προς τον ΕΦΚΑ όσον αφορά τις εισφορές για το 2023 είτε αποπληρώνοντας το σύνολό τους είτε ρυθμίζοντας τις οφειλές σε έως 24 δόσεις.

Εφόσον κάποιος εξοφλήσει πλήρως το ποσό που οφείλει, θα πάρει ετήσια ασφαλιστική ικανότητα, ενώ, εάν το ρυθμίσει, θα πάρει μηνιαία.

Τονίζεται για μία ακόμα φορά ότι όλοι οι πολίτες, ανεξάρτητα από την ασφαλιστική τους ικανότητα, εφόσον διαθέτουν ΑΜΚΑ, έχουν πρόσβαση στις δημόσιες δομές υγείας.

8. Τι ισχύει για τους εργαζόμενους, των οποίων οι εργοδότες δεν έχουν καταβάλει τις ασφαλιστικές εισφορές;

Για όσους εργαζόμενους έχει υποβληθεί ΑΠΔ για τον απαιτούμενο χρόνο των 50 ημερών, η ασφαλιστική τους ικανότητα ανανεώνεται αυτόματα ανεξαρτήτως του αν ο εργοδότης έχει καταβάλει τις ασφαλιστικές εισφορές.

Σε περίπτωση μη υποβολής ΑΠΔ, τότε ο εργαζόμενος μπορεί να υποβάλει καταγγελία στα αρμόδια ελεγκτικά όργανα του ΕΦΚΑ, προκειμένου να προσμετρηθεί ο χρόνος ασφάλισης.

9. Πληρώ τις προϋποθέσεις για ασφαλιστική ικανότητα, αλλά αυτό δεν φαίνεται στον ΕΦΚΑ. Τι πρέπει να κάνω;

Τα ηλεκτρονικά συστήματα του ΕΦΚΑ ενημερώνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα και οι πολίτες μπορούν να επιβεβαιώσουν, αν έχουν ασφαλιστική ικανότητα, μέσω της πλατφόρμας https://apps.e-efka.gov.gr/eAccess/login.xhtml.

Ωστόσο, εάν εξακολουθεί το σύστημα να μην εμφανίζει ότι έχουν ασφαλιστική ικανότητα, παρ’ ότι πληρούν τις προϋποθέσεις, θα πρέπει να στείλουν ηλεκτρονικό μήνυμα στο email: d.aparoxon@efka.gov.gr.

Βέβαια, ο πιο εύκολος και άμεσος τρόπος είναι η επίσκεψη στις κατά τόπους Διευθύνσεις του ΕΦΚΑ. Η εξυπηρέτηση των πολιτών για τη χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας σε αυτή την περίπτωση γίνεται χωρίς ραντεβού. Οι πολίτες θα εξυπηρετούνται από όλες τις Τοπικές Διευθύνσεις, ανεξάρτητα από το πού ανήκουν, για την ενημέρωση των στοιχείων τους στο Μητρώο.

10. Τι πρόβλεψη υπάρχει για τα παιδιά και τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες;

Από τον Ιούλιο του 2022, η συνταγογράφηση φαρμάκων, θεραπευτικών πράξεων και διαγνωστικών εξετάσεων, γίνεται από όλους τους πιστοποιημένους στο Σύστημα Ηλεκτρονικής Συνταγογράφησης (Σ.Η.Σ.) ιατρούς, δηλαδή και ιδιώτες, για τις πιο κάτω κατηγορίες ανασφάλιστων πολιτών:

α. ανήλικοι έως 18 ετών,

β. ασθενείς με νοητική ή ψυχική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down, διπολική διαταραχή, κατάθλιψη με ψυχωσικά συμπτώματα, εγκεφαλική παράλυση ή βαριές και πολλαπλές αναπηρίες, ακρωτηριασμένοι που λαμβάνουν το εξωιδρυματικό επίδομα με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, όπως και όσοι έχουν πιστοποιημένη αναπηρία από ΚΕΠΑ 80% και άνω, για οποιαδήποτε πάθηση,

γ. ασθενείς με παθήσεις, τα φάρμακα των οποίων χορηγούνται με μηδενική συμμετοχή του ασφαλισμένου, καθώς και οι ανασφάλιστοι ασθενείς που πάσχουν από το σύνδρομο ανοσολογικής ανεπάρκειας (AIDS).

Επιπλέον, για όλους τους ανασφάλιστους πολίτες προβλέπεται η συνταγογράφηση όλων ανεξαιρέτως των εμβολίων.

Αντιπροσωπεία της Ολομέλειας συναντήθηκε με τον υφυπουργό Εργασίας κ. Βασίλη Σπανάκη και τον Γενικό Γραμματέα Κοινωνικών Ασφαλίσεων κ. Νίκο Μηλαπίδη ενώ παράλληλα κατατέθηκαν τα αιτήματα της Ολομέλειας.

Παρατέθηκαν επίσημα στοιχεία από τις εκθέσεις του ΚΕΑΟ σύμφωνα με τα οποία, πάνω από 800.000 ασφαλισμένοι μη μισθωτοί οφείλουν ασφαλιστικές εισφορές μετά το 2017, τα τελευταία χρόνια έχουν απωλεσθεί πάνω από 750.000 ρυθμίσεις, ενώ η τρέχουσα πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, όχι μόνον δεν είναι βιώσιμη, καθώς συνδέεται με την καταβολή των τρεχουσών εισφορών, αλλά και πιο αυστηρή από ποτέ, καθόσον η έστω και μια φορά απώλειά της, στερεί στον ασφαλισμένο τη δυνατότητα να αιτηθεί και πάλι τη ρύθμιση αυτή.

Από το υπουργείο έγινε γνωστό, σύμφωνα με ανακοίνωση της Ολομέλειας, ότι της ευνοϊκής ρύθμισης για την ασφαλιστική ικανότητα έκαναν χρήση 400.000 ασφαλισμένοι, εκ των οποίων οι 180.000 οφείλουν ποσά λιγότερα των 500 ευρώ και από τους λοιπούς 220.000 ασφαλισμένους οι 100.000 είναι αγρότες.

Όπως αναφέρουν, διεκδικούν:

   «- Αυξήσεις σε όλες τις συντάξεις στο ύψος του πληθωρισμού και κατώτερη σύνταξη στο 80% του κατώτατου μισθού.

   – Καταβολή της 13ης και 14ης σύνταξης και, ιδίως, του Δώρου του Πάσχα.

   – ‘Αμεση καταβολή των αναδρομικών σε όλους τους συνταξιούχους, δίχως δικαστήρια και προαπαιτούμενα.

   – Ενσωμάτωση της προσωπικής διαφοράς στις καταβαλλόμενες συντάξεις σε όλους τους συνταξιούχους.

   – Οι συντάξεις χηρείας να καταβάλλονται όλες (παλιές και νέες) με τη νομοθετική ρύθμιση του 2019. Σε καμία περίπτωση κάτω από την εθνική σύνταξη.

   – Πρόσληψη προσωπικού ιατρικού-νοσηλευτικού στις μονάδες υγείας και στον ΕΦΚΑ».

   Τέλος, διεκδικούν να αποδοθούν στις δικαιούχες συνταξιουχικές οργανώσεις οι οικειοθελώς παρακρατημένες εισφορές για τις λειτουργικές ανάγκες τους, σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου 4387/16, άρθρο 102, όπως αυτό τροποποιήθηκε με τις διατάξεις του νόμου 4611/19.