«Δεν υπάρχει τίποτα που να εμποδίζει τα κράτη μέλη να το εφαρμόσουν αυτό. Εξετάζουμε αν μπορούμε να καταλήξουμε σε κάποια συντονισμένη προσέγγιση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτή τη στιγμή αξιολογείται», δήλωσε ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις στους ευρωβουλευτές κατά τη διάρκεια ακρόασης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες.

Οι δηλώσεις του Ντομπρόβσκις έρχονται μετά από κοινή επιστολή της Αυστρίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας στην Επιτροπή με αίτημα να πάρουν μέτρα, ώστε υπερκέρδη των εταιρειών από την κρίση στη Μέση Ανατολή να κατανεμηθούν δίκαια.

Το προηγούμενο

Οι πολίτες και οι επιχειρήσεις της ΕΕ ήδη υποφέρουν από την απότομη αύξηση των τιμών των καυσίμων, που προκάλεσε το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν. Δεν είναι η πρώτη φορά που φορολογούνται τα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών.  Η ΕΕ το 2022 που ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ουκρανία εισήγαγε έναν προσωρινό φόρο επί των υπερκερδών.

Η Επιτροπή προετοιμάζει επίσης μια δέσμη μέτρων για να βοηθήσει τις χώρες να αντιμετωπίσουν την κρίση. Η ηλεκτρική ενέργεια μεταξύ άλλων θα φορολογείται λιγότερο από τα ορυκτά καύσιμα, ενώ θα τροποποιηθεί το σύστημα ανώτατου ορίου και εμπορίας εκπομπών της ΕΕ για να αποτραπεί η εκτόξευση της τιμής του άνθρακα.

Ο Ντομπρόβσκις απέρριψε πιο ριζοσπαστικές επιλογές για την αντιμετώπιση της κρίσης, όπως η αναστολή των κανόνων της ΕΕ για τις δημόσιες δαπάνες με την ενεργοποίηση της λεγόμενης γενικής ρήτρας διαφυγής. Οι Βρυξέλλες εφάρμοσαν τη στρατηγική κατά τη διάρκεια της πανδημίας, ώστε οι κυβερνήσεις να μπορέσουν να ξοδέψουν χρήματα για να βγουν από την κρίση, η οποία βύθισε την Ευρώπη στη βαθύτερη ύφεση από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Οι συνέπειες του πολέμου στην Οικονομία

Ο Ντομπρόβσκις δήλωσε ότι η Επιτροπή θα παρακολουθεί τις οικονομικές εξελίξεις, οι οποίες θα μπορούσαν να επιδεινωθούν εν μέσω μιας εύθραυστης εκεχειρίας που επιτεύχθηκε μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Ο Ντομπρόβσκις έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει ότι η ανάπτυξη της ΕΕ θα μπορούσε να αναθεωρηθεί προς τα κάτω έως και 0,6 ποσοστιαίες μονάδες, λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή. «Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή προκάλεσε μία από τις μεγαλύτερες διαταραχές της αλυσίδας εφοδιασμού στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας», δήλωσε ο Ντομπρόβσκις.

Το 2026 δεν είναι 2022

Όμως, τα οικονομικά των χωρών της ΕΕ βρίσκονται υπό μεγαλύτερη πίεση συγκριτικά με το 2022. Οποιεσδήποτε περικοπές στους ενεργειακούς φόρους θα πρέπει να είναι προσωρινές, ώστε να μην χαθούν τα έσοδα από τους μελλοντικούς προϋπολογισμούς.

«Είναι σημαντικό να έχουμε κατά νου ότι το περιθώριο ελιγμών μας εδώ είναι πιο περιορισμένο από ό,τι στα προηγούμενα σοκ, δεδομένων […] τόσο των υψηλότερων επιπέδων ελλείμματος όσο και του χρέους, των υψηλότερων επιτοκίων, καθώς και της επείγουσας ανάγκης για πρόσθετες αμυντικές δαπάνες», δήλωσε ο Ντομπρόβσκις.

Οι υπουργοί Οικονομικών της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Αυστρίας απηύθυναν αυτή την έκκληση σε επιστολή τους με χθεσινή ημερομηνία, στην οποία εκτιμούν ότι η κίνηση αυτή θα δείξει ότι “στεκόμαστε ενωμένοι και είμαστε σε θέση να αναλάβουμε δράση”.

“Επίσης θα στείλει ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι όσοι ωφελούνται από τις επιπτώσεις του πολέμου θα πρέπει να συμβάλουν στην ελάφρυνση του βάρους που επωμίζεται το ευρύ κοινό”, τονίζουν.

Στην επιστολή τους, που απευθύνεται στον Ευρωπαίο επίτροπο για το Κλίμα Βόπκε Χούστρα, οι υπουργοί αναφέρονται στον αντίστοιχο έκτακτο φόρο που είχε επιβληθεί στις εταιρείες ενέργειας το 2022, μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία.

“Με δεδομένες τις τρέχουσες στρεβλώσεις της αγοράς και των δημοσιονομικών περιορισμών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει γρήγορα ένα παρόμοιο πανευρωπαϊκό εργαλείο συνεισφοράς, βασισμένο σε μια στέρεη νομική βάση”, εξηγούν, αν και δεν διευκρινίζουν το επίπεδο της φορολογίας που προτείνουν ούτε ποιες εταιρείες θα αφορά.

Η μεγάλη εξάρτηση της Ευρώπης από τα εισαγόμενα καύσιμα την αφήνει εκτεθειμένη στον αντίκτυπο που έχει η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή στις παγκόσμιες τιμές ενέργειας. Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί κατά περισσότερο από 70% από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.

Ο Ευρωπαίος επίτροπος για την Ενέργεια και τη Στέγαση Νταν Γιόργκενσεν επεσήμανε την Τρίτη ότι οι Βρυξέλλες ανησυχούν ιδιαίτερα για τη βραχυπρόθεσμη προμήθεια προϊόντων διύλισης πετρελαίου στην Ευρώπη, όπως τα καύσιμα αεροσκαφών και το ντίζελ.

Η Προσωρινή Συνεισφορά Αλληλεγγύης υπολογίζεται με βάση τα πλεονάζοντα κέρδη όπως αυτά ορίζονται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2022/1854, δηλαδή 33% επί των φορολογητέων κερδών του έτους 2023 που υπερβαίνουν το 20% του μέσου όρου των αποτελεσμάτων των ετών 2018 έως 2021, κατά αναλογία της συνεισφοράς που επιβληθεί και για τα φορολογικά κέρδη του έτους 2022.

Τα διυλιστήρια θα πρέπει να υποβάλουν σχετικά ηλεκτρονικά δήλωση στην ΑΑΔΕ έως το τέλος Σεπτεμβρίου. Η Προσωρινή Συνεισφορά Αλληλεγγύης θα καταβληθεί έως τις 28 Φεβρουαρίου 2025 και δημοσιονομικά λογίζεται στη χρήση του έτους 2024. Σημειώνεται ότι για τις εταιρίες διύλισης η έκτακτη εισφορά θα αποτυπωθεί στις δηλώσεις του φορολογικού έτους 2024.

Επιπλέον, με νέα διάταξη παρέχεται η δυνατότητα στον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να προσδιορίσει ειδικές δραστηριότητες, στις οποίες παρατηρείται φοροδιαφυγή μέσω της αποφυγής πληρωμής με κάρτα, και για αυτές να ορίσει ειδικό τύπο σήμανσης, με τον οποίο οι επαγγελματίες στα ελληνικά και στα αγγλικά θα ενημερώνουν τους πελάτες τους για τη δυνατότητά τους να δέχονται πληρωμές μέσω POS και θα παρέχουν και τηλέφωνο για σχετικές καταγγελίες. Σε όσους παραλείπουν αυτήν την υποχρέωση θα επιβάλλεται πρόστιμο 1.000 ευρώ από την ΑΑΔΕ ή από τη Γενική Γραμματεία Καταναλωτή.

Τέλος, με την ίδια τροπολογία χορηγείται αποζημίωση ύψους 8,5 εκατ. ευρώ στην εταιρεία Sky Express που εκκρεμούσε από την περίοδο του CoVid-19, μετά από την έγκρισή της από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κατ’ αναλογία των ενισχύσεων που έλαβαν οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες.

Όπως σχολιάζει η αξιωματική αντιπολίτευση, «με καθυστέρηση 2,5 μηνών κι αφού οι πολίτες έχουν πλέον “γονατίσει” από την ακρίβεια στην ενέργεια, ο Κυριάκος Μητσοτάκης εμφανίζεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες που διακινούνται στα ΜΜΕ, έτοιμος να λάβει επιτέλους μέτρα. Αναφέρουν μάλιστα πως στο Υπουργικό Συμβούλιο που θα συνεδριάσει αύριο το πρωί, ο κ. Μητσοτάκης θα παρουσιάσει “σχέδιο για την φορολόγηση των υπερκερδών και επιβολή πλαφόν”».

«Αυτά ακριβώς δηλαδή που πρότεινε ο ΣΥΡΙΖΑ -ΠΣ με την πρόταση νόμου για την ακρίβεια (που κατέθεσε την 1η Μαΐου), στην οποία περιλαμβανόταν η θέσπιση συγκεκριμένου μηχανισμού αποτροπής της αισχροκέρδειας στις αγορές ενέργειας, με επιβολή πλαφόν 5% στο κέρδος των εταιρειών και με δυνατότητα επιστροφής τυχόν υπερκερδών» σημειώνει ο ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ και προσθέτει:

«Τότε η ΝΔ μας κατηγορούσε για “λεφτόδεντρα” και άλλα τινά ασυνάρτητα. Πλέον στρέφεται στις λύσεις του ΣΥΡΙΖΑ. Δεν είναι μόνο υποκριτές και διαπλεκόμενοι. Είναι και επικίνδυνα ανίκανοι!».

O υπουργός Θεόδωρος Σκυλακάκης προσανατολίζεται στη φορολόγηση των υπερκερδών, με σκοπό να εφαρμοστεί για το διάστημα από την 1η Ιουλίου έως τις 30 Σεπτεμβρίου, ωστόσο οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν αύριο, σε έκτακτη σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ. Πρόκειται για ένα μέτρο που εκτιμάται ότι θα χρειαστεί, για να προχωρήσει, την έγκριση της Κομισιόν.

Τη φορολόγηση των «ουρανοκατέβατων» κερδών είχε ανακοινώσει προ διετίας ο πρωθυπουργός στη Βουλή, ανοίγοντας τον δρόμο για την είσπραξη 373 εκατ. ευρώ. Παρά τις εισηγήσεις που υπάρχουν να μπει ο φόρος έως έκτακτη εισφορά όπως έγινε στα διυλιστήρια, υπάρχουν σκέψεις από την πλευρά του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας να ξαναμπεί πλαφόν ανά τεχνολογία όπως συνέβη κατά την περίοδο της ενεργειακής κρίσης.

Το πλαφόν στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας έπαψε να ισχύει στις αρχές του έτους με την απόσυρση των έκτακτων μέτρων, όταν άρχισαν να υποχωρούν οι τιμές του φυσικού αερίου. Και αυτό γιατί όσο αποκλιμακώνονταν οι τιμές του καυσίμου, τόσο η μέση χρηματιστηριακή τιμή ηλεκτρικής ενέργειας υποχωρούσε με αποτέλεσμα να είναι χαμηλότερη από τις αντίστοιχες ανώτατες τιμές που θεσπίστηκαν στις μονάδες φυσικού αερίου, λιγνίτη, υδροηλεκτρικών και ΑΠΕ.

Το μέτρο του πλαφόν είχε ληφθεί τον Ιούλιο του 2022 εν μέσω της γεωπολιτικής κρίσης προκειμένου να αντληθούν πρόσθετα έσοδα και με τον τρόπο αυτό να μεταφερθούν στο Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης, το οποίο χρηματοδοτούσε τις επιδοτήσεις των λογαριασμών ρεύματος.

Το πλαφόν έβαλε στα ταμεία του ΤΕΜ άνω από 3,5 δισ., από τα οποία άνω από 2 δισ. ευρώ είχαν προέλθει από τις ΑΠΕ.

Η επιβολή φόρου εκτιμάται ότι θα ανοίξει νέα μέτωπα με τους ηλεκτροπαραγωγούς που αυτό το διάστημα ελέγχονται και από την ΡΑΑΕΥ για τον τρόπο με τον οποίο υποβάλλουν τις προσφορές τους, ενώ υπάρχουν ενστάσεις για την επέκταση του μέτρου τον Σεπτέμβριο. Αρμόδιες πηγές αναφέρουν ότι στις αρχές του φθινοπώρου δεν έχει νόημα το μέτρο του πλαφόν, καθώς θα υπάρξει πτώση των τιμών λόγω της αυξημένης παραγωγής των ΑΠΕ, με αποτέλεσμα να έχουμε και μεγάλες περικοπές ενέργειας.

Η εικόνα των τιμών

Για την άνοδο της χονδρικής τιμής το ΥΠΕΝ επιρρίπτει ευθύνες στο διασυνοριακό εμπόριο και συγκεκριμένα στην μείωση της μεταφορικής ικανότητας μεταξύ Ουγγαρίας και υπόλοιπης Ευρώπης, αλλά και μεταξύ Βουλγαρίας και Ρουμανίας καθώς επίσης και στην συντήρηση του πυρηνικού σταθμού του Κοζλοντούι στη Βουλγαρία που αφαιρεί σημαντικές ποσότητες ενέργειας από την αγορά.

Η συνεχής όμως άνοδο των τιμών δημιουργεί αυξημένη επαγρύπνηση στην κυβέρνηση καθώς οι τιμές αυτές έχουν αλυσιδωτές επιπτώσεις στις χρεώσεις της ηλεκτρικής ενέργειας προεξοφλώντας αυξήσεις στο ρεύμα για το δίμηνο Αυγούστου-Σεπτεμβρίου που αν συνεχιστούν με την ίδια ένταση δεν αποκλείεται να δούμε να επιστρέφουν εκτάκτως οι επιδοτήσεις. Μάλιστα από την περασμένη Πέμπτη οι ακραίες ημερήσιες διακυμάνσεις στην χονδρεμπορική αγορά έχουν μπει στο μικροσκόπιο της Ρυθμιστικής Αρχής η οποία διερευνά ζητήματα κερδοσκοπίας.

Για σήμερα 15 Ιουλίου η τιμή του ρεύματος τις μεσημεριανές ώρες που παράγεται η φθηνή ηλιακή ενέργεια των φωτοβολταικών κυμάνθηκε από 60 ευρώ έως 83 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Οι τιμές αυτές εκτινάσσονται τις βραδινές ώρες που μπαίνουν στο σύστημα οι ακριβές μονάδες φυσικού αερίου καθώς το δίωρο από τις 8 έως τις 10 το βράδυ η τιμή της χονδρεμπορικής θα διαμορφωθεί στα 600 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Η κόντρα μεταξύ της κυβέρνησης και του ΣΥΡΙΖΑ έρχεται μετά την σημερινή ανακοίνωση του πρωθυπουργού για έκτακτη εισφορά στα υπερκέρδη των διϋλιστηρίων με 33% προκειμένου να επιδοτηθούν πολιτικές υπέρ των συνταξιούχων και άλλων ευάλωτων κοινωνικών ομάδων που προκάλεσε νωρίτερα την αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος είχε προτείνει προεκλογικά την φορολόγηση των υπερκερδών.

Ο πρόεδρος της Κ.Ο Σωκράτης Φάμελλος με ανακοίνωσή του μάλιστα κατηγορεί σχετικά την κυβέρνηση:

«Η κυβέρνηση να προχωρήσει και σε φορολόγηση των υπερκερδών των τραπεζών, όπως επίσης έχει προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ» επισημαίνει ο Σωκράτης Φάμελλος στην ανακοίνωσή του.

Aναλυτικά όσα αναφέρει:

Τελικά λεφτόδεντρα υπάρχουν στα διυλιστήρια, αλλά και πάλι τους κάνει «εκπτώσεις» στην έκτακτη φορολόγηση ο κ. Μητσοτάκης

Μετά την πίεση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ εδώ και 1,5 χρόνο αλλά και την αντίδραση της κοινωνίας στην κάλπη των ευρωεκλογών, ο κ. Μητσοτάκης αναγκάστηκε να παραδεχτεί τα υπερκέρδη των διυλιστηρίων για το 2023 και να επιβάλει έκτακτη φορολόγηση, στο χαμηλότερο όμως δυνατό συντελεστή.

Από τη συζήτηση του Νόμου 5007/2022 (Δεκέμβριος 2022) για τη φορολόγηση των υπερκερδών των διυλιστηρίων για το 2022 σε εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Κανονισμού 2022/1854, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είχε επισημάνει ότι η κυβέρνηση οφείλει να επεκτείνει τη φορολόγηση και για το 2023.

Εδώ και 1,5 χρόνο επιμένουμε ότι υπάρχουν σημαντικά υπερκέρδη στα δύο διυλιστήρια της χώρας και για το 2023, που ανέρχονται σε 1,3 δισεκατομμύρια ευρώ (!!!) και ότι αυτά πρέπει να φορολογηθούν και να επιστρέψουν στην ελληνική κοινωνία και στην οικονομία, που υποφέρουν
από τις υψηλότατες τιμές καυσίμων και την ακρίβεια.

Εκτός από τον κοινοβουλευτικό έλεγχο και τις δημόσιες τοποθετήσεις μας, το ίδιο θέμα θέσαμε επιτακτικά στις δύο επίκαιρες ερωτήσεις προς στον πρωθυπουργό (15.03.2024 και 04.04.2024) στις οποίες δεν ήρθε να απαντήσει, στην προ ημερησίας διάταξης συζήτηση στη Βουλή για την ακρίβεια (24.05.2024), ενώ έχουμε εισάγει και ανάλογη ρύθμιση στην Πρόταση Νόμου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για την ακρίβεια, που κατατέθηκε στη Βουλή την 01.05.2024.

Σήμερα, ο κ. Μητσοτάκης μας επιβεβαιώνει, αν και πάλι επιλέγει, όπως φαίνεται, να κρατήσει τη φορολόγηση των υπερκερδών των διυλιστηρίων, στο χαμηλότερο συντελεστή (33%) και να «ξεχάσει» βολικά το 90%, που είχε ανακοινώσει για τα υπερκέρδη του ενεργειακού τομέα, το Μάρτιο του 2022 στη Βουλή.

Περιμένουμε, σε σύντομο χρονικό διάστημα, η κυβέρνηση να προχωρήσει και σε φορολόγηση των υπερκερδών των τραπεζών, όπως επίσης έχει προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.

Ο κ. Μητσοτάκης απέδειξε για μια ακόμη φορά πόσο επικίνδυνος είναι για την ελληνική οικονομία και την κοινωνία: Εξαναγκάζεται σε αυτή την επιλογή γιατί οι πολίτες του έστειλαν μήνυμα αποσταθεροποίησης στις ευρωεκλογές. Σε διαφορετική περίπτωση τα υπερκέρδη θα αναπαύονταν, στο σύνολό τους, στα ταμεία των διυλιστηρίων.

Γιατί είναι επιλογή του η ανεξέλεγκτη ακρίβεια και αισχροκέρδεια των λίγων να περιορίζει τα εισοδήματα και να στερεύει την αγορά οδηγώντας νοικοκυριά και επιχειρήσεις σε μια διαρκή οικονομική κρίση.

Τι πρότεινε ο Κωστής Χατζηδάκης

«Προτείνουμε να πραγματοποιηθεί, στο πλαίσιο της Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής, μια αναλυτική συζήτηση επί των προτάσεων του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς και των συνεπειών που αυτές έχουν στα δημόσια οικονομικά της χώρας. Θα είναι μια ευκαιρία να γίνει μια δημόσια αξιολόγηση των προτάσεων αυτών και από εκπροσώπους του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, ως προς το δημοσιονομικό τους κόστος.

Η συζήτηση αυτή προτείνουμε να έχει τη μορφή του απευθείας διαλόγου των εκπροσώπων του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Προέδρου, όπως και των αρμόδιων στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ καθώς και των υπολοίπων κομμάτων, προκειμένου να εξαχθούν τα αναγκαία συμπεράσματα σχετικά με τις προτάσεις της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Επιπλέον, με τον τρόπο αυτό και τη δημοσιότητα που συνεπάγεται η συνεδρίαση Επιτροπής της Βουλής θα δοθεί η ευκαιρία στον ελληνικό λαό να ενημερωθεί αδιαμεσολάβητα για το πραγματικό κόστος των μέτρων που προτείνει ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ», ανέφερε χαρακτηριστικά η επιστολή του υπουργού.

Η δήλωση της Θεοδώρας Τζάκρη

Ο κ. Χατζηδάκης με έναν φθηνό επικοινωνισμό προσκάλεσε τον κ. Κασσελάκη να προσέλθει στην Βουλή για να τον ενημερώσει ο κ. Χατζηδάκης για το κόστος των προτάσεων νόμου που κατέθεσε ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ σχετικά με την ακρίβεια και το φορολογικό, τις οποίες ήδη έχει κοστολογήσει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, δικαιώνοντας τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.

Ας αφήσει λοιπόν τα τεχνάσματα και σε εφαρμογή του άρθρου 85 του Κανονισμού της Βουλής ας φέρει προς συζήτηση στις αρμόδιες Επιτροπές τις δύο προτάσεις νόμου, τις οποίες, επαναλαμβάνω, τις έχει ήδη κοστολογήσει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.

Η δήλωση του Νίκου Παππά
«Η πρόταση Χατζηδάκη είναι καλοδεχούμενη.

Η αλήθεια είναι ότι:

Eμείς ζητάμε από τη Ν.Δ. -και μετεκλογικά- να πάμε μαζί στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για την εξέταση των μέτρων μας.
Το ΓΛΚ έχει καταρρίψει, ήδη, την «κοστολόγηση» του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης, που μιλούσε για 40 δισ. ευρώ κόστος, ενώ με βάση την έκθεσή του, οι προτάσεις μας κρίνονται απολύτως εφαρμόσιμες.
Έχουμε υποβάλει αίτημα να συζητήσουν δημόσια οι κύριοι Μητσοτάκης και Κασσελάκης για αυτά και για άλλα ζητήματα.
Ζητούμε να οριστεί η συνεδρίαση το συντομότερο δυνατόν. Και όχι σε… πέντε μήνες, όσο δηλαδή πήρε -κατʼ απαίτηση Χατζηδάκη- ο ορισμός της συνεδρίασης που εμείς ζητήσαμε για το ξεπούλημα των τραπεζών.
Ζητούμε, επίσης, από τα στελέχη του ΓΛΚ να προσκομίσουν στη συζήτηση τα στοιχεία για το ύψος των υπερπλεονασμάτων του 2022 και του 2023, τις εκτιμήσεις για το 2024 και τα στοιχεία για την υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων φέτος.
Στη συνεδρίαση θα δούμε και τις δύο προτάσεις οικονομικής πολιτικής. Αυτή που μαζεύει υπερπλεονάσματα και υπερκέρδη και αρνείται να μειώσει τους έμμεσους φόρους. Και αυτή που αξιοποιεί υπερπλεονάσματα και υπερκέρδη για να μειώσει τους έμμεσους φόρους.

Στον κ. Χατζηδάκη που αναζητούσε, εναγωνίως, δημοσιονομικά άλλοθι για να μη μειώσει τον ΦΠΑ, υποσχόμαστε μια δημιουργική και, κυρίως, ενδιαφέρουσα συζήτηση».

Και αυτό όταν ο Σ. Φάμελλος του θύμισε ότι δεν επιτρέπεται στην κυβέρνηση να μιλά για στενά δημοσιονομικά περιθώρια, ενώ δεν έχει προχωρήσει η έκτακτη φορολόγηση για τα 1,5 δισ. ευρώ υπερκέρδη των δύο (2) διυλιστηρίων για το 2023».

Σχολιάζει η αξιωματική αντιπολίτευση ότι «μάθαμε λοιπόν από τον κ. Θεοχάρη ότι, η κυβέρνηση εκτίμησε ότι υπερκέρδη προς φορολόγηση στα διυλιστήρια υπήρχαν μόνο το 2022. Λες και όλο το 2023 δεν πήγανε σε κανένα πρατήριο καυσίμων και δεν μιλάνε με την αγορά και τους πολίτες που υφίστανται την αισχροκέρδεια στο κόστος καυσίμων». Αναφέρει ακόμη ότι «η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών επέλεξε να κοροϊδέψει την ελληνική κοινωνία για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των διυλιστηρίων».

Ο ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει ότι η κυβέρνηση εισέπραξε για τα υπερκέρδη 2,6 δισ. ευρώ στη διύλιση το 2022 έκτακτη εισφορά μόλις 630 εκατ. Ευρώ, «εφόσον επέλεξε να τα φορολογήσει με τον ελάχιστο προβλεπόμενο συντελεστή (33%) του ευρωπαϊκού κανονισμού» και αυτό «παρότι ο κ. Μητσοτάκης είχε δεσμευτεί, από το βήμα της Βουλής για φορολόγηση υπερκερδών στον ενεργειακό τομέα στο 90%». «Και μάλιστα τους έκανε ‘δώρο’, η έκτακτη εισφορά να θεωρείται δαπάνη για την επόμενη χρονιά, με αποτέλεσμα να απομειώνεται ο φόρος που θα κληθούν να καταβάλλουν», σημειώνει.

Μαζί του επανέρχεται και το αίτημα για φορολόγηση αυτών των υπερκερδών, δεδομένου ότι ο πληθωρισμός και η ακρίβεια έχουν φέρει μεγάλο μέρος του πληθυσμού σε δεινή θέση.

Οπως προκύπτει από την έρευνά τους, τα υπερκέρδη των 722 μεγαλύτερων εταιρειών του κόσμου υπερβαίνουν το 1 τρισ. δολάρια τον χρόνο. Η ανάλυση των δεδομένων δείχνει ότι οι εταιρείες αποκόμισαν κέρδη 1,08 τρισ. δολαρίων με αυτόν τον τρόπο το 2021 και 1,09 τρισ. δολαρίων το 2022. Τα συνολικά κέρδη τους ήταν 89% υψηλότερα από τον μέσο όρο της προηγούμενης τετραετίας, της περιόδου 2017-2020, και ως εκ τούτου αποτελούν υπερκέρδη.

Ως υπερκέρδη ή απροσδόκητα κέρδη έχουν χαρακτηριστεί όσα υπερβαίνουν τουλάχιστον κατά 10% τον μέσο όρο κερδών των τελευταίων τεσσάρων ετών. Οι εταιρείες ενέργειας κατέγραψαν τα υψηλότερα απροσδόκητα κέρδη, καθώς είναι οι πλέον ωφελημένες από την ενεργειακή κρίση και τα ιλιγγιώδη ύψη στα οποία έφτασαν οι τιμές της ενέργειας μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Οι 45 ενεργειακές εταιρείες στη λίστα του Forbes με τις 2.000 μεγαλύτερες επιχειρήσεις, έβγαλαν κατά μέσον όρο 237 δισ. δολάρια ετησίως σε υπερκέρδη το 2021 και το 2022, σύμφωνα με την έρευνα.

Η εκτίναξη των κερδών στον ενεργειακό κλάδο είχε σαν αποτέλεσμα να ενταχθούν στην κατηγορία των δισεκατομμυριούχων άλλοι 96 άνθρωποι, οι οποίοι ελέγχουν συνολικό πλούτο σχεδόν 432 δισ. δολαρίων, δηλαδή περίπου 50 δισ. δολάρια περισσότερο σε σχέση με τον Απρίλιο του περασμένου έτους. Αύξηση των κερδών τους εμφάνισαν, κατά τη διάρκεια της κρίσης ακρίβειας, και πολλές εταιρείες τροφίμων και ποτών, τράπεζες, φαρμακευτικές εταιρείες και εταιρείες λιανικών πωλήσεων.

Τα συνολικά κέρδη τους κατά το 2021 και 2022 ήταν 89% υψηλότερα από τον μέσο όρο της περιόδου 2017-2020.

Αυτά τα κέρδη έχουν ανοίξει τη συζήτηση γύρω από τον λεγόμενο «πληθωρισμό της απληστίας», τον πληθωρισμό δηλαδή που οφείλεται στο γεγονός ότι οι εταιρείες εκμεταλλεύονται την αύξηση του κόστους για να ανεβάσουν ακόμα περισσότερο τις τιμές των προϊόντων τους. Συχνά, εξουδετερώνοντας τις προσπάθειες των κεντρικών τραπεζών να τιθασεύσουν τον πληθωρισμό υιοθετώντας περιοριστική νομισματική πολιτική. Η ανάλυση των δύο μη κερδοσκοπικών οργανώσεων διαπίστωσε ότι 18 εταιρείες τροφίμων και ποτών εμφάνισαν κατά μέσον όρο περίπου 14 δισ. δολάρια ετησίως σε απροσδόκητα κέρδη το 2021 και το 2022. Οι τιμές των τροφίμων αυξήθηκαν παγκοσμίως πάνω από 14% το 2022.

Επιπλέον, 28 φαρμακευτικές εταιρείες αποκόμισαν κατά μέσον όρο 47 δισ. δολάρια ετησίως σε απροσδόκητα κέρδη, ενώ 42 μεγάλες εταιρείες λιανεμπορίου και σούπερ μάρκετ είχαν κατά μέσον όρο υπερκέρδη 28 δισ. δολαρίων. Εννέα εταιρείες αεροδιαστημικής και αμυντικής βιομηχανίας αποκόμισαν κατά μέσον όρο 8 δισ. δολάρια σε απροσδόκητα κέρδη.

Η Κέιτι Τσακραμπόρτι, στέλεχος της Oxfam, επανέλαβε το αίτημα για την επιβολή έκτακτων φόρων στα απροσδόκητα κέρδη των επιχειρήσεων. Οπως υπογράμμισε, «αυτά τα υπερκέρδη που εντυπωσιάζουν, όχι μόνον είναι αδικαιολόγητα από ηθικής απόψεως αλλά βλέπουμε όλο και περισσότερες ενδείξεις πως προέρχονται από την τακτική των επιχειρήσεων να αυξάνουν τις τιμές δίνοντας ώθηση στον πληθωρισμό».

Το αποτέλεσμα, πρόσθεσε, είναι να έχουν περιέλθει σε δεινή θέση «εκατομμύρια άνθρωποι σε όλον τον κόσμο που αγωνίζονται να αντεπεξέλθουν στα έξοδα, να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους και να διασφαλίσουν τροφή για τις οικογένειές τους».

Διευκρίνισε, μάλιστα, πως τα υπερκέρδη 18 εταιρειών τροφίμων και ποτών είναι υπερδιπλάσια του ποσού που απαιτείται για να καλυφθεί το έλλειμμα στη βοήθεια προς τις χώρες της Ανατολικής Αφρικής, δηλαδή του ποσού με το οποίο θα μπορούσαν να βοηθηθούν δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι στη μαύρη ήπειρο που τώρα κινδυνεύουν από το φάσμα της πείνας.

Πηγή: kathimerini.gr

Ο σωστός όρος είναι «απρόσμενα κέρδη» και «όχι υπερκέρδη» τόνισε, μεταξύ άλλων, λίγες ώρες νωρίτερα, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Motor Oil, Γιάννης Βαρδινογιάννης, απαντώντας σε ερωτήσεις μετόχων της εταιρίας. Και όπως είπε, η υψηλή κερδοφορία δεν συνεπάγεται αισχροκέρδεια.

Για τον Αλέξη Τσίπρα, η «ανάγνωση» είναι διαφορετική:

Απρόσμενες και οι συνέπειες στο εισόδημα των νοικοκυριών, όπως είπε ο Αλέξης Τσίπρας και σημείωσε: «Αν όμως ήταν απρόσμενα τα κέρδη, απρόσμενη και έκτακτη θα πρέπει να είναι και η φορολόγηση τους». Και τόνισε ότι είναι ανάγκη να μπει τέλος στην πολιτική τροφοδότησης της αισχοκέρδειας, φορολογώντας τα υπερκέρδη των εταιριών ενέργειας και των διυλιστηρίων.

Έτσι το κέντρο βάρος της προεκλογικής αντιπαράθεσης μετατοπίζεται από τον άξονα ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ στον άξονα ΝΔ-ΠΑΣΟΚ και η θεματική της κυριαρχείται από την φορολογική πολιτική. Ο ισχυρός επικοινωνιακός μηχανισμός της ΝΔ επιχειρεί, πρώτον, να ταυτίσει τις προγραμματικές θέσεις ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ (που, όμως, δεν ταυτίζονται), δεύτερο να χρεώσει και στα δύο κόμματα πρόθεση υπέρ-φορολόγησης των μεσαίων στρωμάτων και, τρίτο, να επαναφέρει τη θεωρία των trickle-down economics. Το θετικό είναι ότι, αυτήν τη φορά, γίνεται συζήτηση για ένα πραγματικό και κρίσιμο θέμα πολιτικής. Το αρνητικό είναι ότι στον επικοινωνιακό θόρυβο που παράγεται χάνεται η ευκρίνεια των προγραμματικών διαφορών και συχνά τραυματίζεται και η κοινή λογική.

Πόσο φορολογούνται τα κέρδη στην Ευρώπη; Με μια ματιά, οι φορολογικοί συντελεστές μη διανεμόμενων, διανεμόμενων (μερισμάτων) και συνολικά των εταιρικών κερδών ανά χώρα

Οι συστάσεις του ΟΟΣΑ για τα μερίσματα που δεν αναφέρει η Ν.Δ

Οι χαμηλοί συντελεστές στα μερίσματα και η φορολογική συμμόρφωση των
αυτοαπασχολουμένων βρίσκονται στο επίκεντρο των φορολογικών
συστάσεων του ΟΟΣΑ, όπω αναφέρει παλαιότερο ρεπορτάζ της “Καθημερινής”.

Συγκεκριμένα, οι χαμηλοί συντελεστές στα μερίσματα και η φορολογική συμμόρφωση
των αυτοαπασχολουμένων (εμμέσως το “αυτογκόλ” του Γ. Κατρούγκαλου αποτελεί πρόταση και του διεθνούς οργανισμού…) βρίσκονται στο επίκεντρο των φορολογικών
συστάσεων του ΟΟΣΑ. Όπως τονίζεται στην έκθεση του οργανισμού, η
χώρα μας έχει από τους μικρότερους συντελεστές στα μερίσματα μεταξύ
των χωρών του ΟΟΣΑ και μία ενδεχόμενη αύξησή τους θα μπορούσε να
οδηγήσει στη μείωση των επιβαρύνσεων της μεσαίας τάξης, η οποία ενώ
σήκωσε το βάρος της δημοσιονομικής προσαρμογής τα χρόνια της
κρίσης, στην τελευταία μεταρρύθμιση του 2019 είχε τα λιγότερα οφέλη,
ενώ αντίθετα οι ελεύθεροι επαγγελματίες ήταν στους κερδισμένους
καθώς οι επιβαρύνσεις τους περιορίσθηκαν αισθητά.
Τα κέρδη που εγκρίθηκαν και διανεμήθηκαν μετά τον Ιανουάριο του
2020 φορολογούνταν με συντελεστή 5% από 10% που ήταν μέχρι και το
2019 και 15% ένα χρόνο νωρίτερα. Παράλληλα, ο συντελεστής
φορολόγησης των εισοδημάτων των επιχειρήσεων έχει μειωθεί από το
28% που ήταν το 2019 στο 22% σήμερα. Μέχρι και το 2019 η Ελλάδα
είχε από τους υψηλότερους συντελεστές φορολόγησης για τις
επιχειρήσεις στην Ε.Ε. και στα διανεμόμενα κέρδη. Πλέον, ο
συντελεστής στη φορολογία έχει περιορισθεί αν και οι γειτονικές χώρες
φορολογούν τα κέρδη με συντελεστές 9%-10%.
Στα μερίσματα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Σλοβενία και Ελλάδα έχουν τον
ίδιο συντελεστή (5%), ενώ πολλές χώρες όπως για παράδειγμα η Γαλλία,
η Σλοβακία και η Κύπρος δεν επιβάλλουν φόρο κατά τη διανομή. Από
την άλλη πλευρά η Ισπανία, το Λουξεμβούργο, η Πορτογαλία
φορολογούν τα μερίσματα με συντελεστή 15%, ενώ Αυστρία, Γερμανία,
Βέλγιο και Ιταλία με συντελεστές που κυμαίνονται μεταξύ 25%-30%.

Σχετικά με την αντιπαράθεση Ν.Δ-ΠΑΣΟΚ το KREPORT φιλοξένησε άρθρο-ανάλυση του πρώην υπουργού Οικονομικών Νίκου Χριστοδουλάκη

Τις τελευταίες μέρες η ΝΔ έχει σηκώσει πολύ κουρνιαχτό για να ανακόψει την δυναμική του ΠΑΣΟΚ και προσπαθεί να αποδείξει ότι ετοιμάζει μια φοροεπιδρομή που θα πλήξει την μεσαία τάξη – όπως θεωρεί ότι έκανε και ο ΣΥΡΙΖΑ. Η κριτική αυτή είναι κακόβουλη, πρόχειρη και ξένη με την πραγματικότητα – και εξηγώ αμέσως γιατί:

Κάθε κόμμα εστιάζει σε κάποια φορολογική πολιτική που πιστεύει ή θεωρεί κατάλληλη και την εφαρμόζει για να ικανοποιήσει τους στόχους που έχει υιοθετήσει. Η φορολογική πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ ήταν εξαιρετικά επιβαρυντική για τους ελεύθερους επαγγελματίες. Η ΝΔ έχει εστιάσει στην μείωση της φορολογίας των υψηλών κυρίως εισοδημάτων και κερδών, την απαλλαγή της φορολογίας στις μεταβιβάσεις μεγάλης περιουσίας στα τέκνα των πολύ πλουσίων και πρακτικά στην εξάλειψη της φορολογίας μερισμάτων ανεξαρτήτως ύψους.

Δεν νοιάστηκε όμως καθόλου για την ντε φάκτο υπερφορολόγηση των φτωχών νοικοκυριών μέσω του ΦΠΑ που επιβάλλεται πλέον στις διογκωμένες τιμές των καυσίμων και των βασικών αγαθών λόγω της ακρίβειας. Έτσι, το 2022 τα έσοδα ΦΠΑ εκτοξεύτηκαν κατά 3 δισεκ. ευρώ παραπάνω από τα προσδοκώμενα. Η κυβέρνηση θα μπορούσε να τα ελαττώσει, μειώνοντας τους συντελεστές. Τα κράτησε όμως για να φτιάξει διάφορα επιδόματα ως δέλεαρ στους ψηφοφόρους, με άμεση εκλογική στόχευση.

Στο ΠΑΣΟΚ ακολουθούμε μια προσέγγιση διαφορετική και από τον ΣΥΡΙΖΑ και από την ΝΔ. Με το πρόγραμμα μας εστιάζουμε μόνο στα πολύ πλούσια στρώματα και προτείνουμε μια ήπια φορολογική μεταβολή τόσο για να χρηματοδοτήσουμε κοινωνικές πολιτικές όσο και για να σηματοδοτήσουμε μια προσπάθεια μείωσης των ανισοτήτων. Τα τρία φορολογικά μέτρα που προτείνουμε στο ΠΑΣΟΚ είναι τα εξής:

(α) Κλιμακωτή φορολογία μερισμάτων: Το σημερινό επίπεδο του 5% είναι απελπιστικά χαμηλό και κρύβει μια στοχευμένη πολιτική υπέρ των μεγάλων μερισματούχων. Η δική μας πρόταση είναι μια κλιμακωτή φορολόγηση με 5%, 10% και 15%, τα οποία είναι εύλογα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Έχουμε τον χαμηλότερο συντελεστή φορολογίας μερισμάτων μετά τη Βουλγαρία, τη Λετονία και την Εσθονία. Σε όλες τις άλλες χώρες είναι πολύ υψηλότερα. Τον Ιανουάριο 2023 είχε έρθει ο ΟΟΣΑ και συνέστησε στην ελληνική κυβέρνηση να αυξήσει τη φορολογία μερισμάτων ώστε να αυξηθούν τα έσοδα και να της μείνει δημοσιονομικός χώρος για να ελαφρύνει τη φορολογία της μεσαίας τάξης.

Υπάρχει το επιχείρημα πως αν αυξηθεί ο συντελεστής φορολόγησης μερισμάτων, οι εταιρείες δήθεν θα μεταφέρουν τις έδρες τους σε άλλες χώρες. Δεν πρόκειται να γίνει αυτό. Η Ιρλανδία – την οποία τόσο πολύ λατρεύουν και αγαπούν οι νεοφιλελεύθεροι έχει συντελεστή φορολογίας μερισμάτων 51%. Γιατί το κάνει αυτό; Μα για να μην παίρνουν πολλά μερίσματα και να μένουν τα κέρδη μέσα στην επιχείρηση, να επενδύονται και να προάγουν ακόμη περισσότερο την ανάπτυξη. Έτσι, το μέτρο αυτό το οποίο προτείνουμε, είναι όχι μόνο ένα πιο δίκαιο φορολογικό μέτρο αλλά συντελεί επίσης στη μεγαλύτερη συσσώρευση επενδύσεων γιατί ρήμαξαν και αυτές την περίοδο των μνημονίων.

(β) Γονικές παροχές: Προτείνουμε χαμηλότερα όρια αφορολόγητης μεταβίβασης γιατί είναι αδιανόητο περιουσίες ακόμη και 4,8 εκατ. ευρώ να κληρονομούνται χωρίς να καταβάλλεται ούτε ένα ευρώ φόρος. Αυτό το ποσό προκύπτει όταν το όριο των 800.000 ευρώ πολλαπλασιάζεται επί έξι (2 γονείς, 2 παππούδες κι άλλοι 2 παππούδες που επίσης μπορούν να κάνουν μεταβίβαση). Άρα, 6 άτομα μπορούν να μεταβιβάσουν σε έναν τυχερό βλαστό μιας υπερπλούσιας οικογένειας 4,8 εκατ. ευρώ. Τι σημαίνει αυτό πρακτικά; Ότι η μεγάλη ανισότητα πλούτου αναπαράγεται και μεταβιβάζεται στην επόμενη γενιά αφορολόγητη.

(γ) Φορολογία στα ουρανοκατέβατα υπερκέρδη: Αυτό το οποίο λέμε, δεν είναι η φορολογία γενικά των μεγάλων επιχειρήσεων. Είναι η έκτακτη φορολογία των ουρανοκατέβατων κερδών τα οποία έκαναν οι ενεργειακές επιχειρήσεις λόγω της κρίσης και την οποία υποσχέθηκε ότι θα κάνει και η κυβέρνηση και μάλιστα με φορολογικό συντελεστή 90%. Όμως απ’ ότι διαβάζω (KReport, 30/5/2023), ξέχασε να συμπληρώσει το έγγραφο αυτό ο απελθών υπουργός Ενέργειας, με αποτέλεσμα το μέτρο να είναι στον αέρα. Θα έφερνε έσοδα και θα ήταν μια κίνηση μεγαλύτερης δικαιοσύνης και εξισορρόπησης μπροστά στη μεγάλη επιβάρυνση, την οποία δέχονται τα νοικοκυριά.

Τέλος, φρόνιμο θα ήταν να ακούσουμε τον κώδωνα κινδύνου για την πορεία της ελληνικής οικονομίας.

Για τα επόμενα χρόνια μας προειδοποιούν και η Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και άλλοι οργανισμοί ότι θα έχουμε χαμηλότερη ανάπτυξη απ’ ότι νομίζουμε, ενδεχομένως κάτω από 2% ετησίως. Δεύτερον, θα υπάρχουν δημοσιονομικοί περιορισμοί που θα εμποδίζουν την άκριτη επέκταση των δαπανών του προϋπολογισμού. Και, τρίτον, η καλή μας η κυβέρνηση δέχτηκε – δεν ξέρω πώς και γιατί το έκανε – να παράγει πολύ υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, τα οποία θέλουν φυσικά μια σφιχτή πολιτική. Υπό την επίδραση και των τριών αυτών παραγόντων, κατά πάσα πιθανότητα η γαλαντόμα πολιτική που άσκησε με τα επιδόματα τα τελευταία τρία χρόνια, δεν θα μπορεί να συνεχιστεί, με συνέπεια οι ανισότητες να μην αμβλύνονται ούτε μόνιμα αλλά ούτε και ευκαιριακά, όπως πρόχειρα έκανε μέχρι τώρα. Χρειάζονται λοιπόν μονιμότερες δράσεις για τους πολλούς και όχι πλέον για τους λίγους.