Σύμβουλοι του προέδρου Τζο Μπάιντεν για οικονομικά ζητήματα υπολογίζουν πως εάν η μεγαλύτερη οικονομική δύναμη στην κόσμο πάψει για μεγάλο διάστημα να αποπληρώνει τις οφειλές της, θα χάσει πάνω από 8 εκατομμύρια θέσεις εργασίας και θα δει το ΑΕΠ της να κάνει βουτιά 6% και πλέον.

Η χρηματαγορά θα έχανε το 45% της αξίας της το τρίτο τρίμηνο, προέβλεψαν οι σύμβουλοι της προεδρίας για οικονομικά θέματα, το λεγόμενο Council of Economic Advisors.

Τόνισαν πως ακόμη κι αν κηρυσσόταν στάση πληρωμών από το ομοσπονδιακό κράτος των ΗΠΑ για βραχύ χρονικό διάστημα, η αμερικανική οικονομία θα βίωνε αύξηση της ανεργίας και ύφεση, έστω ελάσσονα.

Η προεδρία έδωσε στη δημοσιότητα το σενάριο καταστροφής αυτό τη στιγμή που ο πρόεδρος Μπάιντεν προσπαθεί να αυξήσει την πίεση στη δεξιά για το δημόσιο χρέος.

Ο ογδοντάρης Δημοκρατικός δηλώνει πως οι Ρεπουμπλικάνοι, που ελέγχουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων, πρέπει το ταχύτερο και άνευ όρων να ψηφίσουν μαζί με τους Δημοκρατικούς ώστε να αυξηθεί το ανώτατο όριο δανεισμού του ομοσπονδιακού κράτους.

Κάλεσε σε συνάντηση την ερχόμενη Τρίτη 9η Μαΐου τους τέσσερις ηγέτες του Κογκρέσου που αντιπροσωπεύουν τα δυο κόμματα.

Η αντιπολίτευση απαιτεί για να εγκρίνει οποιαδήποτε αύξηση του δημοσίου χρέους να υπάρξουν δραστικές περικοπές των δημοσίων δαπανών για μια δεκαετία.

Το ζήτημα της αύξησης του ορίου του χρέους, ιδιαιτερότητα των ΗΠΑ, θεωρείτο για πολύ καιρό απλή τυπικότητα, όμως ξάφνου βρέθηκε στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης τα χρόνια της προεδρίας του Μπαράκ Ομπάμα.

Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην πραγματικότητα έχει ήδη υπερβεί το περίφημο όριο των 31 τρισεκατομμυρίων δολαρίων από τα μέσα του Ιανουαρίου και μέχρι τώρα χειρίζεται το πρόβλημα με λογιστικούς ελιγμούς.

Ωστόσο το υπουργείο Οικονομικών προειδοποιεί πως εάν δεν υπάρξει συμφωνία και ψήφος στο Κογκρέσο, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση μπορεί να υποχρεωθεί από την 1η Ιουνίου να προχωρήσει σε δραστικές περικοπές σε διάφορες κατηγορίες κοινωνικών δαπανών. Προτού περιπέσει στην κήρυξη στάσης πληρωμών, κρατική χρεοκοπία άνευ προηγουμένου, κατάσταση που θα είχε συνέπειες όχι μόνο για την αμερικανική αλλά και την παγκόσμια οικονομία.

Πηγή: ΑΠΕ

Ο εισαγγελέας με έδρα τη Βέρνη εξετάζει πιθανές παραβιάσεις του ελβετικού ποινικού δικαίου από κυβερνητικούς αξιωματούχους, ρυθμιστικές αρχές και στελέχη των δύο τραπεζών, οι οποίες συμφώνησαν σε έκτακτη συγχώνευση τον περασμένο μήνα, αναφέρει η έκθεση επικαλούμενη την εισαγγελική αρχή.

Υπήρχαν «πολλές πτυχές γεγονότων γύρω από την Credit Suisse» που δικαιολογούσαν έρευνα και οι οποίες έπρεπε να αναλυθούν για να «εντοπιστούν τυχόν εγκλήματα που θα μπορούσαν να εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του [εισαγγελέα]», προστίθεται στην έκθεση. 

Ο ομοσπονδιακός εισαγγελέας της Ελβετίας και η Credit Suisse δεν απάντησαν αμέσως σε αίτημα του Reuters για σχολιασμό. Τον περασμένο μήνα, η UBS εξαγόρασε την ανταγωνιστική Credit Suisse σε μια συμφωνία αξίας 3 δισ. ελβετικών φράγκων (περίπου 3 δισ. ευρώ).

“Το Διοικητικό Συμβούλιο παρακολουθεί στενά τις τρέχουσες εντάσεις στην αγορά και είναι έτοιμο να ανταποκριθεί όπως είναι απαραίτητο για τη διατήρηση της σταθερότητας των τιμών και της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας στη ζώνη του ευρώ”, ανέφερε σε ανακοίνωσή της η ΕΚΤ.

«Ο τραπεζικός τομέας της ζώνης του ευρώ είναι ανθεκτικός, με ισχυρές θέσεις κεφαλαίου και ρευστότητας. Σε κάθε περίπτωση, η εργαλειοθήκη πολιτικής της ΕΚΤ είναι πλήρως εξοπλισμένη για να παρέχει στήριξη ρευστότητας στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της ζώνης του ευρώ, εάν χρειαστεί, και να διατηρήσει την ομαλή μετάδοση της νομισματικής πολιτικής», αναφέρεται επίσης.

Όσον αφορά στη απόφαση για την αύξηση των επιτοκίων, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, υπαγορεύτηκε κατά κύριο λόγο από το γεγονός ότι ο πληθωρισμός προβλέπεται να παραμείνει πολύ υψηλός για πάρα πολύ καιρό.

Συγκεκριμένα σύμφωνα με τις αναθεωρημένες προβλέψεις της ΕΚΤ, οι οποίες δεν περιλαμβάνουν τυχόν συνέπειες από την πρόσφατη χρηματοπιστωτική κρίση, ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο 5,3% το 2023, 2,9% το 2024 και 2,1% το 2025. Ταυτόχρονα, εκτιμάται ότι οι πιέσεις στις τιμές παραμένουν ισχυρές.

Ο πληθωρισμός εξαιρουμένων των τιμών της ενέργειας και των τροφίμων συνέχισε να αυξάνεται τον Φεβρουάριο σύμφωνα με τις αναθεωρημένες προβλέψεις και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 4,6% το 2023, ποσοστό υψηλότερο από αυτό που προβλεπόταν το Δεκέμβριο. Στη συνέχεια, προβλέπεται να μειωθεί στο 2,5% το 2024 και στο 2,2% το 2025, καθώς οι ανοδικές πιέσεις από προηγούμενες κρίσεις προσφοράς και το άνοιγμα της οικονομίας εξασθενούν καθώς και η αυστηρότερη νομισματική πολιτική μειώνει ολοένα και περισσότερο τη ζήτηση.

Οι βασικές προβλέψεις για την ανάπτυξη το 2023 έχουν αναθεωρηθεί έως και 1% κατά μέσο όρο ως αποτέλεσμα τόσο της πτώσης των τιμών της ενέργειας όσο και της μεγαλύτερης ανθεκτικότητας της οικονομίας στο απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.

Σύμφωνα με τις αναθεωρημένες προβλέψεις η ΕΚΤ αναμένει ότι η ανάπτυξη θα επιταχυνθεί περαιτέρω, στο 1,6%, τόσο το 2024 όσο και το 2025, υποστηριζόμενη από μια ισχυρή αγορά εργασίας, τη βελτίωση της εμπιστοσύνης και την ανάκαμψη των πραγματικών εισοδημάτων. Ταυτόχρονα, η ανάκαμψη τόσο το 2024 και το 2025 θα είναι ασθενέστερη από ό,τι προβλεπόταν τον Δεκέμβριο, λόγω της αυστηροποίησης της νομισματικής πολιτικής.

Η συνέντευξη Λαγκάρντ

Στη συνέντευξη που παραχώρησε η Κριστίν Λαγκάρντ την Πέμπτη (16/3), μετά την ανακοίνωση της ΕΚΤ για τη νέα αύξηση επιτοκίων κατά 50 μονάδες βάσεις, μίλησε και για νέες αυξήσεις.

Ανέφερε ότι με βάση το βασικό σενάριο της ΕΚΤ για τους επόμενους μήνες, «η κεντρική τράπεζα είχε ακόμα δρόμο να καλύψει» με νέες αυξήσεις των επιτοκίων της. Με βάση αυτό το βασικό σενάριο, η οικονομία αναμένεται να ανακάμψει τα επόμενα τρίμηνα, με περαιτέρω ενίσχυση της βιομηχανικής παραγωγής και βελτίωση της εμπιστοσύνης. Την ίδια στιγμή, οι αγορές εργασίας παραμένουν ισχυρές, με την απασχόληση να αυξάνεται κατά 0,3% το δ’ τρίμηνο του 2022 και την ανεργία να παραμένει στο ιστορικό χαμηλό του 6,6% τον Ιανουάριο.

• «Ο τραπεζικός τομέας της Ευρωζώνης είναι ανθεκτικός», ανέφερε η Λαγκάρντ και τόνισε ότι η ΕΚΤ διαθέτει τα κατάλληλα εργαλεία για την παροχή στήριξης σε ρευστότητα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της ζώνης του ευρώ αν χρειαστεί. Επανέλαβε δε, ότι ότι βασικός στόχος της τράπεζας παραμένει πάντα η επαναφορά του πληθωρισμού στο 2%.

Όπως σημείωσε, τρία βασικά στοιχεία θα διαμορφώσουν την πολιτική της ΕΚΤ: 1) η αξιολόγηση των προοπτικών του πληθωρισμού υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοοικονομικών στοιχείων 2) η δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και 3) η ένταση της μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής.

Αντιδράσεις από αναλυτές

Μπροστά στην κίνηση αύξησης των επιτοκίων της Πέμπτης, οι πρώην λάτρεις της χάραξης πολιτικής της ΕΚΤ, Lorenzo Bini Smaghi και Vítor Constâncio, προειδοποίησαν ότι η κεντρική τράπεζα πρέπει να αποφύγει την επανάληψη της πολιτικής καταστροφής του 2011. «Η ΕΚΤ θα πρέπει να αποφύγει να επαναλάβει το λάθος του 2011, όταν συνέχισε την αύξηση των επιτοκίων χωρίς να λαμβάνει υπόψη την αυξανόμενη μετάδοση από την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους», δήλωσε ο Μπίνι Σμάγκι στη γερμανική Börsen-Zeitung.

Με παρόμοιο τρόπο, ο Constâncio έγραψε στο Twitter ότι οι κεντρικές τράπεζες «δεν πρέπει να αγνοούν τα σημάδια από τις αγορές» και κάλεσε την ΕΚΤ να εγκαταλείψει τα σχέδια για αύξηση 0,5 ποσοστιαίας μονάδας.

Η απόφαση της ΕΚΤ να αυξήσει τα επιτόκια κατά 50 μονάδες βάσης σήμερα ήταν η πιο επικίνδυνη από τις διαθέσιμες επιλογές -πιστεύουμε ότι οι επενδυτές καταλάβαιναν, εάν η τράπεζα αποφάσιζε να σταματήσει, σχολίασε η Capital Economics. Όπως σημειώνει στην εκτίμησή της:

«Ακόμη και πριν από την πρόσφατη τραπεζική αναταραχή, ορισμένοι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ζητούσαν πιο σταδιακή αύξηση επιτοκίων. Και ενώ η αγορά αντέδρασε καλά στην απόφαση της SNB να δώσει στην Credit Suisse σανίδα σωτηρίας 50 δισεκατομμυρίων ελβετικών φράγκων, εξακολουθεί να υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα σχετικά με το εάν άλλες τράπεζες θα βρεθούν μέσα στην καταιγίδα. Αμφιβάλλουμε ότι μια απόφαση της ΕΚΤ να σταματήσει τον κύκλο σύσφιξής της θα είχε ληφθεί ως ένδειξη πανικού από τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής» και προσθέτει:

“Οι τράπεζες και οι επενδυτές μπορεί να απογοητευτούν που η ΕΚΤ δεν ανακοίνωσε κάτι απτό για να αποτρέψει τις ανησυχίες για περισσότερα ζητήματα ρευστότητας στον τραπεζικό τομέα, καθώς περίπου 550 δισ. ευρώ υφιστάμενων TLTRO πρόκειται να λήξουν τον Ιούνιο. Για παράδειγμα, θα μπορούσε να έχει εισαγάγει ένα νέο πρόγραμμα μη στοχευμένων πράξεων μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης.

Αντίθετα, θα πρέπει να αρκεστούν στη διαβεβαίωση ότι «η εργαλειοθήκη πολιτικής της ΕΚΤ είναι πλήρως εξοπλισμένη για να παρέχει στήριξη ρευστότητας στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της ζώνης του ευρώ, εάν χρειαστεί» -μια φράση που εμφανίζεται δύο φορές στο δελτίο Τύπου. Επομένως, τα νέα LTRO παραμένουν μια επιλογή και εάν οι τράπεζες της ευρωζώνης δεχτούν μεγαλύτερη πίεση, θα μπορούσαν να ανακοινωθούν πριν από την επόμενη προγραμματισμένη συνεδρίαση στις 4 Μαΐου”.

«Σημειώνουμε την ταχεία και αποφασιστική αντίδραση των αμερικανικών αρχών. Στο επίπεδο της ΕΕ, υπάρχει πολύ περιορισμένη παρουσία της Silicon Valley Bank στην ΕΕ και είμαστε σε επαφή με τις σχετικές αρμόδιες αρχές», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Επιτροπής.

Μάλιστα ανέφερε ότι «γενικά, η κατάρρευση αυτών των τραπεζών δεν θα επηρεάσει ούτε την Ευρώπη», υπογραμμίζοντας ότι «ο μηχανισμός ο οποίος επιβλέπει τις μεγάλες συστημικές τράπεζες είναι αρκετά αυστηρός και επιβάλλει συγκεκριμένους όρους διατήρησης αποθεμάτων σε σχέση με τις τράπεζες. Τέτοια είδους θέματα δεν υπάρχουν στην παρούσα φάση.»

Ωστόσο, μιλώντας στην ΕΡΤ, εκτιμά ότι «στον τραπεζικό τομέα στις μετοχές, βεβαίως μπορεί να υπάρχουν επιπτώσεις, αλλά δεν υπάρχει λόγος να δίνουμε πολύ μεγαλύτερη σημασία σε αυτό το θέμα. Βεβαίως υπάρχουν ζητήματα που πρέπει να μας απασχολούν και πάντοτε θα υπάρχουν στο τραπεζικό σύστημα».

Η αύξηση των επιτοκίων και το η κρίση του τεχνολογικού τομέα τα αίτια της κρίσης

Ο κ. Πετράκης, μιλώντας στην ΕΡΤ, ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «τα αίτια της κατάρρευσης των δύο τραπεζών είναι η αύξηση των επιτοκίων και ο τεχνολογικός τομέας, ο οποίος παραπαίει λόγω διάφορων γεωστρατηγικών μεταβολών. Άρα, τα αίτια είναι πολύ διαφορετικά από αυτά του 2008. Συγχρόνως, έχοντας την εμπειρία του 2008, οι Αμερικάνοι και νομίζω και οι Βρετανοί εντός της ημέρας -διότι η Silicon Valley Bank έχει και μία θυγατρική στη Βρετανία- ενήργησαν έτσι ώστε να καθησυχάσουν τους φόβους. Μετά τους νόμους του 2010, υπάρχουν στο διεθνές τραπεζικό σύστημα συστήματα πολύ πιο αυστηρά απ’ ό,τι υπήρχαν στο παρελθόν».

Δεν είναι το ίδιο με το 2018

«Το αίτιο δεν είναι τα φανταστικά προϊόντα τα οποία είχαν εφεύρει οι τραπεζίτες στην περίοδο του 2008. Το αίτιο είναι αρκετά πραγματικό, δεν δικαιολογείται βέβαια εκ μέρους των διαχειριστών της τράπεζας. Νομίζω ότι η εξέλιξη θα είναι ελεγχόμενη. Ο τραπεζικός τομέας παραπαίει από πλευράς μετοχών, αλλά οι μετοχές ούτως η άλλως ανεβοκατεβαίνουν. Πιστεύω πως η εξέλιξη θα είναι περίπου ελεγχόμενη, αλλά, επειδή είμαστε σε ένα περιβάλλον αυξημένων επιτοκίων, είναι ζητήματα που πρέπει κάποιος να προσέξει», επισήμανε στη συνέχεια ο καθηγητής Οικονομικών Επιστημών του ΕΚΠΑ.

Για το αν η κατάρρευση της μιας τράπεζας σχετίζεται με της άλλης, ο κ. Πετράκης επισήμανε: «Είναι δύο διαφορετικά περιστατικά, για την ίδια αιτία όμως, όχι από τους ίδιους ανθρώπους, εννοώ από πλευράς δομής. Η αιτία είναι η αύξηση των επιτοκίων και οι επενδύσεις που είχανε κάνει. Όταν παίρνεις καταθέσεις (οι τράπεζες) οι οποίες έχουν άμεση ζήτηση και πας και τις καταθέτεις σε μακροπρόθεσμα ομόλογα του Αμερικανικού Δημοσίου με 5ετή και 10ετή διάρκεια, εάν βρεθεί ο πελάτης σου να ζητήσει πίσω τα χρήματά του, εσύ δεν θα μπορείς να τα δώσεις, θα αναγκαστείς να πουλήσεις, θα πέσουν οι τιμές, και θα προκληθεί αυτό το οποίο και έγινε».

Ως την 31η Δεκεμβρίου 2022, στη Signature Bank ήταν αποταμιευμένο ποσό που αθροιστικά ανερχόταν σε 88,59 δισεκατομμύρια δολάρια, διευκρίνισε ο φορέας.

Το γεγονός προκάλεσε ντόμινο κατάρρευσης στα διεθνή χρηματιστήρια.

Στην Ευρώπη ο δείκτης DAX υποχωρεί κατά σχεδόν 500 μονάδες έχοντας απώλειες άνω του 3%, ο CAC στο Παρίσι χάνει πάνω από 200 μονάδες έχοντας πτώση 3%, ενώ στο Λονδίνο ο FTSE υποχωρεί κατά 2,3%. Στην Αθήνα ο Γενικός Δείκτης έχει μεγάλες απώλειες κοντά στο 3%.

Την ίδια στιγμή οι αμερικανικές αρχές έχουν επιδοθεί σε αγώνα δρόμου προκειμένου να μπει «φρένο» σε μια πιθανή τραπεζική κρίση μετά την κατάρρευση της Silicon Valley Bank. Οι αμερικανικές αρχές διαβεβαίωσαν τους καταθέτες του υπό εκκαθάριση χρηματοπιστωτικού ιδρύματος ότι θα τους επιτρέψουν να ανακτήσουν το σύνολο των καταθέσεών τους ήδη από σήμερα.

Το μέτρο ανακοινώθηκε από την υπουργό Οικονομικών Τζάνετ Γέλεν από κοινού με την ομοσπονδιακή κεντρική τράπεζα (Fed) και την ομοσπονδιακή υπηρεσία εγγύησης των καταθέσεων (FDIC), έπειτα από διαβούλευση με τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν.

Όμως τα προβλήματα δεν σταματούν εκεί, αφού μετά την Silicon Valley Bank , σειρά πήρε η Signature Bank. Έως την 31η Δεκεμβρίου 2022, στη Signature Bank ήταν αποταμιευμένο ποσό που αθροιστικά ανερχόταν σε 88,59 δισεκατομμύρια δολάρια, διευκρίνισε ο φορέας.

Το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ διαβεβαίωσε σε ανακοίνωση Τύπου που δημοσιοποίησε από κοινού με τους δύο προαναφερθέντες εποπτικούς φορείς ότι όλοι οι καταθέτες της Signature Bank θα λάβουν τα χρήματά τους στο ακέραιο και ότι «δεν θα υποστεί καμία ζημία ο φορολογούμενος».

Αναλυτές πάντως σημειώνουν ότι η παγκόσμια οικονομία μπήκε σε μία περίοδο αναστάτωσης και μεγάλων μεταβολών, η οποία εκτιμάται ότι θα κρατήσει κάποιο διάστημα, μέχρι να διαπιστωθεί πόσο βάθος έχει η όλη υπόθεση.

Ισχυρές είναι οι τραπεζικές πιέσεις που δέχεται και σήμερα το χρηματιστήριο Αθηνών, με το διεθνές κλίμα να επηρεάζει και την ελληνική αγορά.

Ειδικότερα, ο Γενικός Δείκτης καταγράφει απώλειες 2,54% στις 1.029,43 μονάδες, ενώ ο τζίρος είναι στα 26 εκατ. ευρώ και ο όγκος στα 12 εκατ. τεμάχια. Πτώση 2,72% καταγράφει και ο FTSE 25, στις 2.494,44 μονάδες, ενώ ο τραπεζικός δείκτης απώλειες 4,43% στις 758,19 μονάδες.