Επίσης, όπως αναφέρει η ΤΤΕ, ορατός είναι ο κίνδυνος «η αύξηση του κόστους των πιστώσεων να περιορίσει την ικανότητα αποπληρωμής εκ μέρους των δανειοληπτών του ιδιωτικού τομέα με δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου –ιδιαίτερα των νοικοκυριών–, το πραγματικό εισόδημα των οποίων έχει ήδη συμπιεστεί από τον πληθωρισμό».

Πέραν ωστόσο της αβεβαιότητας που δημιουργεί η άνοδος του κόστους δανεισμού, θετική αναμένεται να διατηρηθεί η ζήτηση για δάνεια, κυρίως μέσα από τις ευκαιρίες που δημιουργούν τα χρηματοδοτικά εργαλεία του ΕΣΠΑ (2021-2027) και του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τουλάχιστον έως το 2026, τα κεφάλαια των οποίων θα λειτουργήσουν ως ανάχωμα στις πιέσεις της μειωμένης ζήτησης για δάνεια.

Η ανάλυση της ΤΤΕ εντοπίζει το πρόβλημα που δημιουργείται από την άνοδο των επιτοκίων κυρίως στην πλευρά της ζήτησης, δηλαδή στη διάθεση για δανεισμό από την πλευρά των επιχειρήσεων.

Το συμπέρασμα αυτό ενισχύει και η έρευνα SAFE (Survey on the Access to Finance of Enterprises), με βάση τα ευρήματα της οποίας οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στη χώρα μας ανέφεραν «προθυμία των τραπεζών να χορηγήσουν πιστώσεις», μολονότι, σύμφωνα με τις επιχειρήσεις, οι γενικότερες προοπτικές της οικονομίας επέδρασαν αρνητικά.

Αντίθετη ήταν η τάση στη Ζώνη του Ευρώ, όπου η διαθεσιμότητα τραπεζικών δανείων παρουσίασε υποχώρηση, κυρίως λόγω της μειωμένης προθυμίας των τραπεζών να χορηγήσουν πιστώσεις, αλλά και της σημαντικής επιδείνωσης στο οικονομικό περιβάλλον.

• Όσον αφορά τους όρους και τις προϋποθέσεις λήψης τραπεζικής χρηματοδότησης, οι επιχειρήσεις ανέφεραν εξαιρετικά υψηλή αύξηση των τραπεζικών επιτοκίων, αλλά και των λοιπών χρεώσεων, τελών και προμηθειών, μια τάση που παρατηρήθηκε και στις υπόλοιπες χώρες του ευρώ.

Όπως πάντως παρατηρεί η ΤΤΕ, σε αντίθεση με την Ευρωζώνη, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα κατέγραψαν αύξηση της διαθεσιμότητας τραπεζικών δανείων, που σε συνδυασμό με τη μείωση των αναγκών των επιχειρήσεων για εξωτερική χρηματοδότηση συνέβαλε στην υποχώρηση του συνολικού δείκτη κενού εξωτερικής χρηματοδότησης σε επίπεδα παραπλήσια με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Εκτός από την αύξηση του κόστους χρηματοδότησης, οι περισσότερες μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα κατέγραψαν ως κυριότερα προβλήματα την εξεύρεση ειδικευμένου προσωπικού και την αύξηση του κόστους παραγωγής ή εργασίας.

Η αυξημένη προθυμία των τραπεζών να χορηγήσουν δάνεια στις επιχειρήσεις ενισχύεται από την επάνοδο στην κερδοφορία, που με τη σειρά της υποβοήθησε η άνοδος των επιτοκίων και η υψηλή συσχέτιση που εμφανίζει η χρηματοδότηση με τα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου. «Η άνοδος των επιτοκίων θα συνεχίσει να στηρίζει την κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών το προσεχές διάστημα μέσω της ενίσχυσης των καθαρών εσόδων από τόκους, αλλά και της ενδεχόμενης αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας του ελληνικού Δημοσίου στην επενδυτική κατηγορία με τη συγκράτηση του κόστους δανεισμού», σημειώνει η ΤΤΕ.

Ο διοικητής Γιάννης Στουρνάρας χαρακτήρισε “αξιοσημείωτη εξέλιξη” την επιστροφή του κλάδου σε κερδοφορία το 2022, εκτιμώντας ότι το γεγονός αυτό δημιουργεί τις αναγκαίες συνθήκες για αντιμετώπιση των τρεχουσών και μελλοντικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η ελληνική και ευρωπαϊκή, ευρύτερα, οικονομία. Στις προκλήσεις αυτές, ο κεντρικός τραπεζίτης περιλαμβάνει την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης της κεφαλαιακής τους βάσης, καθώς και τη βελτίωση της ποιότητας των κεφαλαίων τους με μείωση της αναβαλλόμενης φορολογίας από τα επίπεδα του 70% περίπου που διαμορφώνεται σήμερα. Μια σημαντική αποστολή στην οποία καλούνται, επίσης, να ανταπεξέλθουν οι εγχώριες τράπεζες είναι η διεύρυνση των χρηματοδοτήσεων προς την πραγματική οικονομία μέσω της υποστήριξης των υγιών επιχειρηματικών σχεδίων.

Οι κυριότεροι παράγοντες που αναμένεται να ενισχύσουν τους δείκτες κερδοφορίας το προσεχές διάστημα, σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα, είναι η άνοδος των επιτοκίων, μέσω της ενίσχυσης των καθαρών εσόδων από τόκους, η ενδεχόμενη αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας -που θα οδηγήσει σε μείωση του κόστους δανεισμού, η συνέχιση της πιστωτικής επέκτασης με αξιοποίηση των πόρων του RRF, η συγκράτηση των λειτουργικών εξόδων μέσω επενδύσεων στον ψηφιακό μετασχηματισμό και την καινοτομία, καθώς και η ενίσχυση των εσόδων από προμήθειες σε δραστηριότητες πέραν των πιστοδοτήσεων, όπως ασφαλιστικά προϊόντα, διαχείριση περιουσίας κ.λπ.

Αρνητικά αναμένεται να επιδράσει, ωστόσο, στους δείκτες της κερδοφορίας των ελληνικών τραπεζών μια ενδεχόμενη αύξηση του πιστωτικού κινδύνου λόγω αύξησης των επιτοκίων, παρατεταμένου υψηλού πληθωρισμού και επιβράδυνσης της οικονομίας, σε συνδυασμό με το αυξημένο κόστος χρηματοδότησης των τραπεζών μέσω της έκδοσης ομολόγων για την κάλυψη των ελάχιστων απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων και επιλέξιμων υποχρεώσεων (MREL).

Πηγή: news247

. Έτσι από την αρχή του έτους οι καταθέσεις εμφανίζουν αύξηση κατά 3,7 δισ. ευρώ, ενώ από το ξέσπασμα της πανδημίας πέρυσι οι καταθέσεις σημείωσαν αύξηση κατά περίπου 14 δισ. ευρώ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος οι καταθέσεις από τις επιχειρήσεις παρουσίασαν αύξηση κατά 1.291 εκατ. ευρώ παρουσίασαν, τον Απρίλιο του 2021, έναντι αύξησης κατά 857 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα, ενώ ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής μειώθηκε σε 15,9% από 19,8% τον προηγούμενο μήνα.

Ειδικότερα, οι καταθέσεις των MXE μειώθηκαν κατά 543 εκατ. ευρώ, έναντι αύξησης κατά 1.696 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα. Οι καταθέσεις των ασφαλιστικών επιχειρήσεων και των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων αυξήθηκαν κατά 1.834 εκατ. ευρώ, έναντι μείωσης κατά 839 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.

Και λέμε, «ήταν», γιατί ο πανεπιστημιακός Θοδωρής Πελαγίδης -αυτός είναι ο συγγραφέας- από την περασμένη Παρασκευή ορκίστηκε υποδιοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος ενώπιον της Προέδρου της Δημοκρατίας.

Άλλαξε ξαφνικά το πρόγραμμα Πομπέο – Τι συνέβη

Ήταν προφανώς μια προσωπική επιλογή του πρωθυπουργού, καθώς ο νυν υποδιοικητής της ΤτΕ έχει σημαντικό βιογραφικό, ήταν δε, σύμβουλος μακροοικονομίας του Κυριάκου Μητσοτάκη και είχε αποφασιστικό ρόλο στη σύνταξη του οικονομικού προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας, παρότι οι ιδεολογικές καταβολές του δεν βρίσκονται σε αυτήν.

Ήταν όμως και φίλος της οικογένειας Μητσοτάκη: «Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης μας δεχόταν οικογενειακώς, αδιαλείπτως από το 2010, κάθε καλοκαίρι στο σπίτι του στο Ακρωτήρι Χανίων» (σ.σ. στο σπίτι που θα επισκεφθεί σήμερα ο Μάικ Πομπέο), γράφει ο καθηγητής στο πρόλογο του βιβλίου στο οποίο θα αναφερθούμε στη συνέχεια.

Μια μέρα του Αυγούστου του 2012, λοιπόν, ο Θ. Πελαγίδης βρίσκεται για πολλοστή φορά στην οικία Μητσοτάκη, αλλά την ημέρα εκείνη ο εκλιπών πολιτικός του δίνει τη συνέντευξη που τόσο ήθελε (ο κ. Πελαγίδης), παρουσία της Αλεξάνδρας Μητσοτάκη. Μια συνέντευξη που έχει αποτυπωθεί στο βιβλίο, «Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης και η οικονομία» (εκδόσεις Παπαζήση), το οποίο εκδόθηκε πριν λίγες ημέρες.

Μόνο που -για να δούμε και το πολιτικό περιβάλλον της συνέντευξης- ήταν περίπου δύο μήνες πριν που ο Μεσσήνιος πολιτικός βρισκόταν στην πρωθυπουργία, μετά το πείραμα Παπαδήμου. Κι αυτό ήταν αρκετό για να ξυπνήσουν παλαιά πάθη για τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη…

Ξεκινώντας από αυτό ακριβώς, τα παλαιά γεγονότα, εν προκειμένω την πτώση της κυβέρνησης Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, ο πρώην πρωθυπουργός λέει στον Θ. Πελαγίδη:

«Το ότι ανατράπηκε η κυβέρνησις δεν οφείλεται στην κυβερνητική πολιτική ούτε στην εξωτερική πολιτική για το θέμα με τα Σκόπια, ούτε στην οικονομία οφείλεται. Οφείλεται στο ότι ο Κόκκαλης και η Siemens ήθελαν μια σύμβαση στην οποία κόλλησε ο Μάνος ο χοντροκέφαλος κι εγώ ο πεισματάρης…, αρνηθήκαμε να υπογράψουμε. Έναν βουλευτή θέλανε, τον αγοράσανε και τελείωσε». (σ.σ. διευκρινίζεται πως ήταν απαίτηση του Κων. Μητσοτάκη η συνέντευξη να αποτυπωθεί στο χαρτί με τις λέξεις ακριβώς που εκείνος χρησιμοποίησε, όπως αναφέρει στο πρόλογό του ο συγγραφέας).

Ενώ, για να έλθουμε και στα γεγονότα του 2012, σε αρκετά σημεία της συνέντευξης, ο Κων. Μητσοτάκης υπογραμμίζει την απουσία ηγεσίας -θυμίζουμε, επί πρωθυπουργίας Σαμαρά-. Ενδεικτικώς: «Δεν έχουμε ηγεσία σήμερα… Θέλει κουράγιο, να πηγαίνεις κόντρα στο ρεύμα». Και σε άλλο σημείο, «σάμπως υπάρχει Νέα Δημοκρατία πλέον; Δεν υπάρχει Νέα Δημοκρατία».

Ενώ βρίσκει και την ευκαιρία να κάνει και ένα εκτενές σχόλιο για την τρικομματική κυβέρνηση, ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ:

«Πρώτα απ’ όλα το σήριαλ με τους τρεις αρχηγούς οι οποίοι συνεδριάζουν και χαράζουν κόκκινες γραμμές που τις σβήνουν την άλλη μέρα, το θλιβερό θέαμα, πρέπει να σταματήσει. Τα τρία κόμματα πρέπει να στηρίξουνε μια κυβέρνηση τύπου Μόντι. Εγώ είχα προτείνει, ο Πικραμένος είναι μια χαρά (σ.σ. είχε διατελέσει υπηρεσιακός πρωθυπουργός), να πάρει αντιπρόεδρο τον Παπαδήμο, αρμόδιο για τα οικονομικά, να διαλέξουν ό,τι καλύτερο έχουμε από πολιτικούς και τεχνοκράτες τύπου Στουρνάρα και να κάνουμε μια κυβέρνηση εξαιρετική, με ό,τι καλύτερο έχει η Ελλάς, την οποία τα τρία κόμματα θα τη στηρίξουν πολιτικά», αποκαλύπτει ο Κων. Μητσοτάκης.

Ενδιαφέρον, όμως, παρουσιάζει κι ένας διάλογος που έχει με την κόρη του, Αλεξάνδρα: όταν, συγκεκριμένα, εκείνη τον ρωτά, «θα το καταλάβει ο Σαμαράς από μόνος του ότι δεν πάει πουθενά;», ο εκ των πρωταγωνιστών της μεταπολεμικής ελληνικής πολιτικής σκηνής δίνει μια απάντηση, που αποδείχθηκε προφητική: «Θα το δει, θα έρθουν από επάνω οι Ευρωπαίοι να το επιβάλλουν αλλά και θα δει από μόνος του ότι δεν μπορεί να κάνει και αλλιώς».

Κλείνοντας, και ανεξαρτήτως των παραπάνω, μέσα στις λίγες σελίδες του συγκεκριμένου βιβλίου, ο Κων. Μητσοτάκης λέει πολλά για πρωταγωνιστές του δημόσιου βίου, παλαιότερους και σύγχρονους, όπως για τους Α. Παπανδρέου, Χ. Φλωράκη, Κ. Σημίτη, Α. Τσίπρα και Ι. Στουρνάρα, ενώ μιλά επίσης και για τους καραμανλικούς εντός της ΝΔ. Παραθέτει τις απόψεις του για την οικονομία, την τρόικα, τους δημοσίους υπαλλήλους, αλλά και τις αναγκαίες, κατ’ αυτόν, Συνταγματικές αλλαγές, όπως τη σύσταση Συνταγματικού Δικαστηρίου ή την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας από το λαό.

Με αφορμή δε, το τελευταίο, αναφέρει και το εξής:

«Και αν εκλέγεται (σ.σ. ο Πρόεδρος) από τον λαό θα εκλέγεται μια προσωπικότητα. Σήμερα αν υπήρχε τέτοιος Πρόεδρος της Δημοκρατίας η Ελλάδα δεν θα έφτανε σ’ αυτό το σημείο. Δεν θα άφηνε με τίποτα να γίνουν εκλογές (σ.σ. του 2012). Εγώ αν ήμουν Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν θα άφηνα ποτέ τον Σαμαρά να κάνει εκλογές. Ποτέ! Εγώ είχα πει του Προέδρου της Δημοκρατίας (σ.σ. ήταν ο Κάρολος Παπούλιας) ότι κάνε μια κυβέρνηση και πήγαινέ την στη Βουλή και πες ότι εγώ δεν μπορώ να συμπράξω στην καταστροφή της Ελλάδος. Εγώ σας παρουσιάζω αυτή την κυβέρνηση, καταψηφίστε την εσείς. Εσείς οι 300 να καταψηφίσετε την κυβέρνηση και να πάτε τη χώρα σε εκλογές. Εγώ δεν την πάω σε εκλογές. Τι θα κάνανε; Θα την ψηφίζανε».

Άγνωστα περιστατικά, με μεγάλο ενδιαφέρον, για τα οποία χρήσιμο θα ήταν να τοποθετηθούν και οι άλλοι πρωταγωνιστές της περιόδου.

Νίκος Παπαδημητρίου

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του news247.gr την απόφαση για αντικατάσταση του Γιάννη Μουρμουρά είχε λάβει το Γενικό Συμβούλιο της Τράπεζας στα μέσα Ιουλίου. Η απόφαση μάλιστα επικυρώθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο που συγκλήθηκε στις 31 Ιουλιου. Την περίοδο εκείνη είχε κυκλοφορήσει έντονη φημολογία σχετικά με το ότι η αλλαγή αυτή οφείλονταν πρωτίστως στον Γιάννη Στουρνάρα με τον οποίον ο Γιάννης Μουρμουράς φέρονταν να μην έχει καλή σχέση. Παρόλα αυτά – σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες – τελικά για την αποπομπή του Γιάννη Μουρμουρά υπήρξε επίμονή από την πλευρά του Αντώνη Σαμαρά.

Αυτό παρά το γεγονός ότι ο πρώην υποδιοικητής υπήρξε στο παρελθόν συνεργάτης του πρώην πρωθυπουργού. Να σημειωθεί πως ο Γιάννης Μουρμουράς υπήρξε την διετία 2012 -2014 διευθυντής του οικονομικού γραφείου του Αντώνη Σαμαρά και στην συνέχεια ορίστηκε υποδιοικητής στην ΤτΕ όπου παρέμεινα έως και το 2020. Μετά το 2014 όμως υπήρξε ρήξη στις σχέσεις Σαμαρά – Μουρμουρά, με έμφαση μάλιστα στην συνεργασία που ανάπτυξε ο υποδιοικητής της ΤτΕ με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλο. Μάλιστα οι δύο τους είχαν και μία συνάντηση σε θερμό κλίμα στις 7 Απριλίου του 2015, στο προεδρικό Μέγαρο προβαίνοντας σε ανάλογες δηλώσεις.

Η «στροφή» του Γιάννη Μουρμουρά φαίνεται πως είχε ως αποτέλεσμα ο Αντώνης Σαμαράς να θέσει άτυπο «βέτο» για την παραμονή του στην διοίκηση της ΤτΕ. Από την εξέλιξη των πραγμάτων προκύπτει ότι υπήρξε …ιδιαίτερα πειστικός. Σε ένα ζήτημα μάλιστα, όπως η διοίκηση της κεντρικής τράπεζας της χώρας, που αποτελεί επιλογή του πρωθυπουργού.

Οι εκτιμήσεις της έκθεσης που θα παρουσιασθούν σήμερα από το Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα είναι αναθεωρημένες επί τα χείρω. Τον Φεβρουάριο, πριν από το ξέσπασμα της πανδημίας, η κεντρική τράπεζα πρόβλεπε ανάπτυξη 2,4% για το 2020.

Αυτή η πρόβλεψη δεν ισχύσει πλέον.

Οι ραγδαίες εξελίξεις και οι μεγάλες επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα προοιωνίζονται ένα έτος αβέβαιο, με την έκθεση να κρούει τον κώδωνα για στοχευμένα μέτρα, τα οποία θα πρέπει κινούνται σε συγκεκριμένο πλαίσιο, προς τη στήριξη της ρευστότητας.

Η Ετήσια Έκθεση της ΤτΕ θα εμπεριέχει και ένα ένα ιστορικό των πανδημιών σε όλον το κόσμο και τις συνέπειες αυτές στις χώρες και τις οικονομίες.

Η σημερινή 87η Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της ΤτΕ στην οποία και θα παρουσιασθεί η εν λόγω έκθεση θα γίνει υπό ειδικές συνθήκες. Συγκεκριμένα:

-Θα ληφθούν προληπτικά μέτρα υγιεινής για όλους όσους θα συμμετάσχουν στις εργασίες της συνέλευσης (ενδεικτικά ηλεκτρονική θερμομέτρηση και απολύμανση χειρών).

-Για την είσοδο των μετόχων ή των αντιπροσώπων τους στους χώρους της συνέλευσης θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας, βάσει προσέλευσης, και μέχρι τη συμπλήρωση του ανωτάτου επιτρεπτού αριθμού προσώπων.

-Μέλη του Γενικού Συμβουλίου και υπηρεσιακοί παράγοντες της Τράπεζας θα μπορούν να παρακολουθήσουν τις εργασίες της συνέλευσης, μόνο εφόσον ο αριθμός των προσερχομένων μετόχων ή των αντιπροσώπων τους το επιτρέψει.